I SA/Gd 687/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zbigniew Romała po rozpoznaniu w dniu 25 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. K. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 10 kwietnia 2018 r. sygn. akt I SA/Gd 687/17 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 10 października 2016 r. nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów dotyczących prowadzonego postępowania egzekucyjnego postanawia odmówić przywrócenia terminu. Postanowieniem z dnia 10 kwietnia 2018 r. sygn. akt I SA/Gd 687/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę W. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 10 października 2016 r. w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów dotyczących prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Od powyższego postanowienia W. K. wniósł skargę kasacyjną, która została odrzucona postanowieniem tutejszego Sądu z dnia 19 czerwca 2018 r. sygn. akt I SA/Gd 687/17. Na postanowienie z dnia 19 czerwca 2018 r. W. K. wniósł zażalenie, które zostało odrzucone postanowieniem tutejszego Sądu z dnia 31 lipca 2018 r. sygn. akt I SA/Gd 687/17. W złożonym na postanowienie z dnia 31 lipca 2018 r. zażaleniu W. K. zwrócił się do tutejszego Sądu z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej. Uzasadniając wniosek skarżący podał, że bez własnej winy błędnie odczytał pouczenie i myślał, że samodzielnie może wnieść środek zaskarżenia na postanowienie odrzucające skargę. Jednocześnie W. K. wystąpił o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku ustalił i zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302) - dalej: "P.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Z kolei przepis art. 87 P.p.s.a. stanowi, że pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). W rozpoznawanej sprawie okoliczności faktyczne związane z uchybieniem terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nie budzą wątpliwości. Sporna jest natomiast ocena, czy na stronie wnoszącej o przywrócenie terminu spoczywa wina za niedokonanie tej czynności w wymaganym terminie. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody, której strona nie mogła przezwyciężyć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, a więc jeżeli dochowała ona należytej staranności (por. wyrok NSA z dnia 14 lipca 2010 r. sygn. akt I FZ 226/10, LEX nr 658416 i wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 marca 2010 r. sygn. akt IV SA/Wa 295/10, LEX nr 670948). W przedmiotowej sprawie jako przyczynę uchybienia terminu W. K. wskazał na błędne odczytanie pouczenia o wymogu sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika. Wnosząc o przywrócenie terminu skarżący wystąpił jednocześnie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika do sporządzenia i wniesienia środka zaskarżenia. Jak wynika z akt sprawy, zarządzeniem z dnia 2 października 2018 r. sygn. akt I SA/Gd 687/17 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy - z uwagi na bezskuteczny upływ wyznaczonego skarżącemu terminu na złożenie wniosku na urzędowym formularzu. Od powyższego zarządzenia W. K. wniósł sprzeciw. Postanowieniem z dnia 22 października 2018 r. sygn. akt I SA/Gd 687/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie. Zgodnie z art. 260 § 2 P.p.s.a. wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność, przy czym sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. A zatem, postępowanie wywołane wnioskiem skarżącego o przyznanie prawa pomocy zostało prawomocnie zakończone. Do niekorzystnego dla skarżącego rozstrzygnięcia przyczynił się sam, albowiem wezwany do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu W. K. nie uczynił zadość temu wezwaniu, uniemożliwiając tym samym merytoryczne rozpoznanie tego wniosku. Niezależnie od powyższego należy wskazać, że w doręczonym skarżącemu w dniu 21 kwietnia 2018 r. pouczeniu o sposobie zaskarżenia postanowienia z dnia 10 kwietnia 2018 r. o odrzuceniu skargi wyraźnie wskazano, iż "skarga kasacyjna, pod rygorem odrzucenia, powinna być sporządzona przez pełnomocnika będącego: adwokatem lub radcą prawnym, albo doradcą podatkowym - w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami, albo rzecznikiem patentowym - w sprawach własności przemysłowej" (k. 92-92v akt sądowych). Tym samym, argumentacja skarżącego o błędnym odczytaniu pouczenia świadczy o niedostatecznej staranności w prowadzeniu własnych spraw. Tymczasem w judykaturze przyjmuje się, że nie uzasadniają przywrócenia uchybionego terminu okoliczności takie, jak dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa przez stronę, czy właśnie niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw (por. postanowienie NSA z dnia 11 czerwca 2014 r. sygn. akt I OZ 414/14, LEX nr 1480920). Podkreśla się również, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, jeśli strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. postanowienie NSA z dnia 27 maja 2014 r. sygn. akt II GZ 223/14, LEX nr 1465314). Biorąc pod uwagę wskazane wyżej okoliczności należało uznać, że w sprawie nie zostały spełnione wszystkie przesłanki przywrócenia terminu, o których mowa w art. 87 P.p.s.a., tj. skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.