I SA/Gd 75/16

PostanowienieWSA w Gdańsku2016-04-27

Skład orzekający: Sędzia NSA Elżbieta Rischka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne podlega wstrzymaniu wykonania na podstawie art. 61 § 3 PPSA?
Ratio decidendi
Decyzja odmawiająca umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne nie podlega wstrzymaniu wykonania, ponieważ nie posiada cech wykonalności w rozumieniu art. 61 § 3 PPSA. Taka decyzja nie nadaje się do wykonania, nie nabywa się na jej podstawie uprawnień ani obowiązków, a zatem nie może wywołać bezpośrednich następstw w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Stan faktyczny
Skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 30 października 2015 r. odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. W ramach skargi wniósł o wstrzymanie wykonania tej decyzji, jednakże wniosek ten nie został w żaden sposób uzasadniony. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Rischka po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. P. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi na decyzję na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 30 października 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na ww. decyzję na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 30 października 2015 r., w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania tej decyzji. Wniosku w żaden sposób nie uzasadniono. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej w skrócie p.p.s.a., Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazać należy, że przedmiotem wstrzymania mogą być wyłącznie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają tego wykonania, a tym samym takie, które wywołują skutki materialnoprawne. (vide: postanowienie NSA z dnia 5 maja 2005 r., sygn. akt I OZ 371/05). Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy przy tym rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub przymusowy zaistnienia takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie (vide: J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2006, s. 186, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 stycznia 2006 r., sygn. akt II FZ 882/05). Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Nie kwalifikują się do wykonania te spośród aktów prawnych, które dla sprowadzenia stanu prawnego lub faktycznego w nim określonego nie wymagają czynności podmiotów uprawnionych. Wykonalność dotyczy zatem aktów zobowiązujących, które ustalają dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone określone obowiązki oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony (vide: T. Woś [w:] T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 295 i n.). Cechy tej nie mają z kolei akty odmowne, jak również te z konstytutywnych aktów uprawniających, które nie wymagają żadnych działań ze strony uprawnionych podmiotów dla spowodowania określonego w nim stanu faktycznego lub prawnego (vide: J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2006, s. 186). Wniosek skarżącego odnosi się do decyzji w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne a zatem aktu pozbawionego cech wykonalności. Na jego podstawie strona nie nabywa uprawnień, ani obowiązków, a sama decyzja nie nadaje się do wykonania. Reasumując należy stwierdzić, że skoro zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, to nie może wywołać bezpośrednich następstw w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków określonych w art. 61 § 3 ww. ustawy. Niezależnie od powyższego trzeba zwrócić uwagę, że przepis art. 61 p.p.s.a. wskazuje na szkodę (majątkową, bądź niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem, zaś jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2004 roku, GZ 138/2004). Żądając wstrzymania wykonania decyzji, skarżący ma obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (tak m.in.: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06). Wobec powyższego, nie wystarczy więc ogólny wywód strony. Twierdzenia strony powinny wyjaśniać na czym polega niebezpieczeństwo powstania kwalifikowanych skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Wywody w tej materii powinny być poparte nie tylko szczegółową argumentacją, ale także materiałem dowodowym (vide: B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 206; zob. nadto postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 stycznia 2012 r., sygn. akt II FSK 2910/11). Zdaniem Sądu skarżący nie wykazał, że istotnie zaistniały okoliczności świadczące o możliwości wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący ograniczył się bowiem wyłącznie do złożenia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Wnioskodawca nie przytoczył jakichkolwiek okoliczności uzasadniających celowość wydania takiego rozstrzygnięcia przez Sąd. Tymczasem do oceny zasadności wniosku konieczne jest bowiem dysponowanie aktualnymi i pełnymi danymi o stanie majątkowym strony. Zweryfikowanie przez Sąd tego, czy wykonanie decyzji odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku strony skarżącej, prowadząc do powstania znacznej szkody, bądź powodując trudne do odwrócenia skutki musi się odbywać z uwzględnieniem szczegółowych informacji o jej sytuacji majątkowej (posiadanym majątku ruchomym i nieruchomym), wysokości środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych, kwotach posiadanych wierzytelności, wysokości uzyskiwanych dochodów i ponoszonych wydatków. Takich pełnych danych skarżący nie przedłożył. Nie można tym samym zweryfikować, czy skarżący rzeczywiście nie dysponuje środkami umożliwiającymi pokrycie należności, a co się z tym wiąże, że wykonanie decyzji odmawiającej ich umorzenia wiązałoby się z wyrządzeniem skarżącemu znacznej szkody lub prowadziło do spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie ma zaś podstaw do prowadzenia przez Sąd w tym zakresie jakichkolwiek własnych ustaleń. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na mocy art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. a contario, orzekł jak w sentencji postanowienia .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło