I SA/Gd 813/08

WyrokWSA w Gdańsku2009-03-05

Skład orzekający: Małgorzata Tomaszewska, Alicja Stępień, Joanna Zdzienicka-Wiśniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo określił zobowiązanie podatkowe w VAT, odmawiając podatnikowi prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących fikcyjne transakcje, jednocześnie nie wyłączając z opodatkowania podatku należnego od dalszej odsprzedaży tych towarów?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ odwoławczy naruszył art. 153 p.p.s.a., ponieważ wybiórczo zinterpretował wcześniejsze orzeczenie sądu wiążące w sprawie. Organ błędnie zastosował przepisy ustawy o VAT, nie uwzględniając konsekwencji wynikających z faktu, że transakcje nabycia towarów były nieważne. Skoro nabycie było poza VAT, to również dalsza odsprzedaż nie mogła być opodatkowana, a organ nieprawidłowo naliczył podatek należny.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do listopada 1999 r. dla S. B. prowadzącego Hurtownię A. Organ podatkowy zakwestionował prawo podatnika do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez ZPChr B Z. Z., uznając transakcje za fikcyjne i niezgodne z prawem. Po wielokrotnych postępowaniach sądowych, w tym wyroku NSA uchylającym poprzedni wyrok WSA, sprawa wróciła do ponownego rozpoznania przez WSA w Gdańsku. Sąd uznał, że organ odwoławczy naruszył art. 153 p.p.s.a., wybiórczo interpretując wcześniejsze orzeczenia i nieprawidłowo rozliczając podatek należny.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 29 sierpnia 2008 r. i określił, że nie może być wykonana. Zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska, Sędziowie Sędzia NSA Alicja Stępień, Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska (spr.), Protokolant Referent Dorota Pellowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 5 marca 2009 r. sprawy ze skargi S. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 29 sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń, luty, marzec, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień i listopad 1999 roku 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 5617 ( pięć tysięcy sześćset siedemnaście ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. I SA/Gd 813/08 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 6 września 2002 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej określił panu S. B. prowadzącemu Hurtownię A za miesiące styczeń, luty, marzec, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, listopad 1999 r. zobowiązanie w podatku od towarów i usług, zaległość podatkową oraz odsetki za zwłokę od tej zaległości. Po rozpatrzeniu odwołania podatnika, Izba Skarbowa decyzją z dnia 31 marca 2003 r. uchyliła decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 1999 r. i określiła w tym zakresie zobowiązanie podatkowe, zaś w pozostałym zakresie utrzymała decyzję w mocy. Przedstawiając stan faktyczny organ odwoławczy wskazał, że S. B. -Hurtownia A w G. dokonał obniżenia podatku należnego za miesiące objęte przedmiotową decyzją o podatek naliczony zawarty 6 fakturach dokumentujących zakup złomu oraz wyrobów ze złota wystawionych przez ZPChr B Z. Z. w B. W wyniku powziętych wątpliwości co do tego, czy faktury te odzwierciedlają rzeczywiste zdarzenie gospodarcze, organ kontrolujący włączył do sprawy materiały uzyskane z Urzędu Kontroli Skarbowej dotyczące kontroli podatkowej przeprowadzonej w ZPChr B. Z ustaleń dokonanych na podstawie powyższych dokumentów wynika, że towar posiadany przez ZPChr B Z. Z., stanowiący przedmiot obrotu m.in. z Hurtownią A, nie pochodził od dostawców, którzy wystawili faktury, lecz był niewiadomego pochodzenia. W wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych ustalono, że znajdujące się w dokumentacji rachunkowej "B" faktury VAT, dokumentujące zakup towarów handlowych, nie potwierdzają faktycznie dokonanych zdarzeń gospodarczych, lecz opisują transakcje zawarte tylko i wyłącznie dla pozoru, w celu obejścia przepisów ustawy o VAT, do których to czynności mają zastosowanie przepisy art. 58 i art. 83 Kodeksu cywilnego. Udowodniono tym samym, że pierwszy sprzedawca nie zakupił, nie posiadał i nie wydał nabywcy towarów będących przedmiotem kwestionowanych transakcji, nie mógł więc przenieść prawa własności na kolejnych nabywców. Fikcyjne transakcje zmierzały do obejścia przepisu art. 19 ustawy o VAT. Dlatego też podatnikowi nie przysługiwało prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z zakwestionowanych faktur. Odnośnie rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 1999 r. pomyłkowo zmniejszono podatek naliczony o inną wartość i z uwagi na tą nieprawidłowość uchylono w tej części decyzję organu pierwszej instancji, dokonując jednocześnie prawidłowego rozliczenia. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku S.B. wniósł o uchylenie decyzji Izby Skarbowej. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 19 ust. 1 i ust. 2 ustawy o VAT; § 54 ust. 4 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 1997; art. 10 oraz art. 21 ustawy oraz naruszenie prawa podestowego tj. art. 201 § 1 pkt 2 w związku z art. 235 Ordynacji podatkowej. Wyrokiem z dnia 29 maja 2006 r. sygn. akt I SA/Gd 153/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że ustalenia faktyczne w przedmiotowej sprawie oparte są na tak samo skonstruowanych transakcjach jak w wyroku z dnia 17 listopada 2005 r. sygn. akt I FSK 204/05 oddalającym skargę kasacyjną Z. Z. od wyroku WSA w Gdańsku z dnia 24 listopada 2004 r. sygn. akt I SA/Gd 1011/02 w sprawie skargi na decyzję Izby Skarbowej w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 1998 r. Zdaniem sądu zaaprobowana przez NSA podstawa prawna obowiązku zapłaty przez Z. Z. podatku należnego z mocy art. 33 ustawy o VAT, znalazła kontynuację w zaskarżonej decyzji, zatem brak jest podstaw by odmówić jej akceptacji. Sąd uznał za zasadne zastosowanie skutków § 54 ust. 4 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z 15 grudnia 1997 r. Od powyższego wyroku S. B. złożył skargę kasacyjną, domagając się uchylenia tego orzeczenia w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy (art. 33 ust. 1 ustawy o VAT oraz § 54 ust. 4 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z 15 grudnia 1997 r. oraz art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT) oraz naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy (art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) – dalej jako ustawa p.p.s.a., art. 133 § 1 ustawy p.p.s.a. oraz art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.)). Wyrokiem z dnia 19 września 2007 r., sygn. akt I FSK 1249/06 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, iż organ odwoławczy uznał, że zakwestionowane faktury nie spełniają warunku określonego w art. 535 k.c., wobec czego nie doszło do nabycia towarów przez firmę "A". Natomiast z uzasadnienia wyroku NSA z dnia 17 listopada 2005 r. wynika, że Sąd ten nie zakwestionował ustaleń, jakoby Z. Z. dokonywał sprzedaży towarów własnych, wskazując przy tym, że w toku kontroli nie zakwestionowano importu wyrobów ze złota od firmy niemieckiej, zakupu od innych podmiotów niż firma "C". Zdaniem Sądu wobec odmienności w zakresie stanu faktycznego, jak i oceny prawnej transakcji w obu tych sprawach, odwołanie się do oceny prawnej zawartej w wyroku NSA z dnia 17 listopada 2005 r. i brak własnej oceny prawnej ustalonego w tej sprawie stanu faktycznego powoduje, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku narusza art. 141 § 4 ustawy p.p.s.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, ponownie rozpoznając sprawę, będąc związanym na podstawie art. 190 ustawy p.p.s.a. wykładnią dokonaną przez NSA, wyrokiem z dnia 7 lutego 2008 r. sygn. akt I SA/Gd 1106/07 uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skoro wystawione przez Z. Z. faktury VAT dokumentują obrót towarem, którego pierwszy sprzedawca nie zakupił, nie posiadał i nie wydał Z.Z., to ten ostatni nie mógł przenieść własności towarów na kolejnych nabywców, w tym m.in. na S. B. Sąd podkreślił, że organ odwoławczy całkowicie pominął w swoim rozstrzygnięciu kwestię podatku należnego odprowadzonego przez S. B. Zgodnie zaś z art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT przepisów tej ustawy nie stosuje się do czynności, które nie mogą być przedmiotem prawnie skutecznej umowy. Skoro zatem skarżący nie nabyłby własności towaru od Z. Z., to nie mógłby skutecznie przenieść własności tegoż towaru na kolejnych nabywców. Tym samym skoro poza VAT pozostawałaby czynność nabycia towaru przez skarżącego, to poza VAT pozostawałaby także czynność zbycia tego towaru w dalszym, nielegalnym obrocie. Zdaniem Sądu stanowisko Izby dotyczące zasadności zastosowania, pomimo nieskutecznego nabycia własności towaru przez skarżącego dla dalszego ich zbycia, przepis art. 33 ust. 1 ustawy o VAT jest nieuzasadnione wobec jednoznacznie brzmiącego przepisu art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT (do czynności, które nie mogą być przedmiotem prawnie skutecznej umowy nie stosuje się żadnych przepisów ustawy, w tym także art. 33 ust. 1). W ocenie Sądu organ odwoławczy uznając, że transakcje opisane w zakwestionowanych fakturach nie miały miejsca w rzeczywistości, winien był konsekwentnie stwierdzić, iż w niniejszej sprawie nie ma zastosowania ustawa o VAT, w tym również art. 19 ust. 1 tej ustawy, z którego to przepisu skarżący wywodził prawo do odliczenia podatku naliczonego z tychże faktur. W rezultacie organ odwoławczy błędnie wskazał w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji przepis § 54 ust. 4 pkt 3 rozporządzenia wykonawczego i z tej też przyczyny błędne było uzasadnienie jego zastosowania w sprawie. Dyrektor Izby Skarbowej, w wyniku ponownego rozpoznania sprawy, decyzją z dnia 29 sierpnia 2008 r. uchylił decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 1999 r. i określiła w tym zakresie zobowiązanie podatkowe, zaś w pozostałym zakresie utrzymał decyzję w mocy. W uzasadnieniu wskazał, że istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny, czy strona była uprawniona do obniżenia kwoty podatku należnego za miesiące objęte zaskarżoną decyzją o kwoty podatku naliczonego wynikające z faktur wystawionych przez ZPChr B Z. Z. Podkreślając, że ustalenia faktyczne dokonane przez organy podatkowe zostały zaakceptowane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Dyrektor wskazał, że skoro sprzedający, czyli ZPChr B, nie był właścicielem towaru, to umowa sprzedaży złomu i wyrobów ze złota objęta przedmiotowymi fakturami, zawarta pomiędzy stronami nie mogła być skuteczna. Faktura nie dokumentująca legalnego, zgodnego z prawem obrotu jest bezskuteczna prawnie i w związku z tym nie może wywoływać żadnych skutków podatkowych u jej wystawcy ani odbiorcy. W związku z powyższej w niniejszej sprawie zastosowanie znajduje przepis art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT, który stanowi, że przepisów ustawy nie stosuje się do czynności, które nie mogą być przedmiotem prawnie skutecznej umowy. W konsekwencji organ odwoławczy uznał, że podatnik występujący jako nabywca towarów nie uzyskał prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z faktur wystawionych przez ZPChr B. Końcowo organ wskazał, że samo tylko pozbawienie podatnika prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony zawarty w fakturach wystawionych przez ZPChr B za poszczególne okresy rozliczeniowe nie niweluje zobowiązania podatkowego w wysokości przedstawionej przez organ kontroli skarbowej. Poza sporem pozostaje fakt, ze podatnik posiadał towar. W toku postępowania nie zostały zakwestionowane faktury od innych podmiotów aniżeli ZPChr B. W oparciu o kontrole faktur VAT oraz rejestru sprzedaży ustalono, że podatnik dokonywał sprzedaży wyrobów ze złota i srebra wg stawki 22 %. Skoro strona dokonywała opodatkowanej podatkiem od towarów i usług czynności sprzedaży towarów na rzecz innych podmiotów, wykazując przy tym w wystawionych fakturach podatek należny to obowiązek podatkowy powstał w następstwie tej sprzedaży. Pozbawienie podatnika prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony zawarty w fakturach wystawionych przez ZPChr B nie oznacza, że wartość sprzedaży była inna niż zadeklarowana przez stronę, gdyż nie stwierdzono, by sprzedaż towarów nabytych od innych kontrahentów naruszała zasady ich opodatkowania. Odnośnie rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 1999 r. pomyłkowo zmniejszono podatek naliczony o inną wartość i z uwagi na tę nieprawidłowość uchylono w tej części decyzję organu pierwszej instancji, dokonując jednocześnie prawidłowego rozliczenia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku pan S. B. wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 29 sierpnia 2008 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 153 p.p.s.a., art. 120, 121, 210 § 1 pkt 5 i 6 Ordynacji podatkowej i zgłosił nadto zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego. Przedstawiając skrótowo stan faktyczny sprawy wskazał, że z uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Gdańsku z dnia 7 lutego 2008 r. wynika, ze Sąd podzieliwszy pogląd o pozorności nabycia towaru od firmy B kwestionował nie tylko podstawy prawne pozbawienia skarżącego do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony ale zakwestionował co do zasady cały obrót towarem pochodzącym od B. Skoro poza VAT-em było nabycie, to zdaniem skarżącego nie można również określać podatku należnego w tym zakresie. W konsekwencji transakcje dot. towaru pochodzącego od B należało całkowicie wyłączyć z przedmiotowej decyzji. W ocenie skarżącego Dyrektor Izby Skarbowej ograniczył się jedynie do wykonania końcowej części wyroku WSA w Gdańsku z dnia 7 lutego 2008 r., uznając, że Sąd miał na myśli jedynie przytoczenie właściwej podstawy prawnej orzekania, z wyłączeniem art. 33 ustawy o VAT i § 54 ust. 4 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 1997 r. oraz zastosowanie właściwej podstawy prawnej, tj. art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT. Zdaniem skarżącego Dyrektor przywołując przepis art. 3 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy o VAT uczynił to wybiórczo, tylko w zakresie w jakim pozbawił go prawa do odliczenia podatku naliczonego w fakturach B. Nie pominął natomiast podatku należnego wynikającego z uwzględnienia przez podatnika podatku VAT w jego własnych fakturach sprzedażowych. W jego ocenie organ uwzględniając zalecenia Sądu w zakresie sankcjonowania działań podatnika w zakresie nielegalnego nabycia towaru nie zrezygnował z korzyści podatkowych w tym zakresie, jakim podatnik dokonał naliczenia podatku od nielegalnego wg organu podatkowego obrotu. Skarżący uważa, że gdyby intencją Sądu było tylko dokonanie zmian przywołanych podstaw prawnych z jednoczesnym utrzymaniem całego sensu merytorycznego poprzedniej decyzji, to Sąd oddaliłby skargę podając, że mimo błędnego uzasadnienia zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Zdaniem skarżącego organ odwoławczy wykonując zalecenia Sądu winien dokonać całkowicie nowego określenia podatku z całkowitym pominięciem transakcji dokonywanych z udziałem towaru zakupionego od Z. Z., nie zaś manewrować tak materiałami sprawy, by utrzymać w mocy prezentowane dotychczas stanowisko. Końcowo skarżący wskazał na upływ 5 letniego terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, którego organ w ogóle nie uwzględnił w uzasadnieniu. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej uchylił decyzję organu pierwszej instancji części dot. rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 1999 r. Zdaniem skarżącego zobowiązanie podatkowe określone za kolejne miesiące następujące po miesiącu marcu 1999 roku są nieprawidłowe, gdyż nie uwzględniają nadwyżki podatku naliczonego nad należnym z poprzedniej deklaracji, to jest za miesiąc marzec 1999 r., którą w przypadku uchylenia decyzji organu pierwszej instancji należy przyjąć w kwocie zadeklarowanej przez podatnika. Pismem z dnia 18 października 2008 r. uzupełniającym skargę, skarżący wniósł o zwrot kosztów postępowania oraz kosztów wynagrodzenia doradcy podatkowego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację jak w zaskarżonej decyzji. Odnośnie zarzutu przedawnienia zobowiązania podatkowego organ wskazał, że w piśmie z dnia 14 lutego 2008 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w zakresie zobowiązań podatkowych za rok 1998 i 1999 poinformował, że skutecznie zastosowano środek egzekucyjny - zajęto rachunek bankowy w dniu 29 października 2002 r. (potwierdzenie odbioru zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego zawiera datę 5 listopada 2002 r., zaś w dniach 4,5,13,20, 26 listopada 2002 r. nastąpiły wpłaty z banku). W stanie prawnym obowiązującym od 1 stycznia 1998 r. do 31 sierpnia 2005 r. zobowiązanie podatkowe nie uległo przedawnieniu bez względu na czas trwania i sposób prowadzenia tego postępowania egzekucyjnego (dopiero po zakończeniu postępowania egzekucyjnego termin przedawnienia biegł na nowo, przy czym kolejne wszczęcie postępowania egzekucyjnego nie przerywało już biegu przedawnienia). Do przerwania biegu przedawnienia, bez żadnych ograniczeń czasowych, wystarczające było zastosowanie chociażby jednego środka egzekucyjnego i to bez względu na efektywność jego zastosowania. Przedmiotowe zobowiązanie podatkowe powstało przed dniem 1 września 2005 r. i przed ta datą bieg terminu został przerwany w wyniku zastosowania środka egzekucyjnego (art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym po dniu 1 stycznia 2003 r.) lub w wyniku zastosowania czynności egzekucyjnego (art. 70 § 3 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym do 1 stycznia 20003 r.). Postępowanie egzekucyjne nie zostało zakończone przed 1 września 2005 r., stąd zdaniem organu, na podstawie art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej (w brzmieniu nadanym mu od dnia 1 września 2005 r.) w związku z art. 21 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 143, poz.1199), termin przedawnienia tego zobowiązania biegnie na nowo od dnia 1 września 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny w granicach swojej właściwości bada zgodność zaskarżonych decyzji z prawem. Granice kognicji Sadu w niniejszej sprawie wyznacza przepis art. 190 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), albowiem wydany został w sprawie wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 września 2007 r., sygn. akt I FSK 1249/06. Należy również wskazać, że Sąd rozpoznający sprawę jest związany wytycznymi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku w sprawie I SA/Gd 1106/07 w granicach art. 153 powołanej ustawy, gdyż ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. W uzasadnieniu tego wyroku jednoznacznie Sąd wskazał, że nie stwierdził przesłanek odstąpienia od oceny prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego wiążącej w niniejszej sprawie. W konsekwencji rozważania prowadził w oparciu o stanowisko Sądu wyższej instancji. W ocenie Sądu w składzie rozpoznającym aktualną sprawę zasadny jest zarzut skarżącego dotyczący naruszenia art. 153 powołanej ustawy (oznaczonej dalej p.p.s.a.). Trafnie wskazał skarżący, powołując orzeczenia sądów administracyjnych, że nie dopełniono wymogu ścisłego wypełnienia zaleceń Sądu w zakresie konieczności oceny podatku należnego odprowadzanego przez S. B., który złożył deklarację w podatku od towarów i usług z tytułu czynności odsprzedaży towaru nabytego na podstawie zakwestionowanych faktur. Istotne jest stwierdzenie Sądu odzwierciedlające mechanizm tego podatku o charakterze podatku obrotowego: skoro poza obszarem przepisów podatku VAT pozostaje czynność nabycia towaru, to również czynność zbycia tego towaru w dalszym obrocie, którego legalność jest kwestionowana, nie podlega temu podatkowi. W sprawie zostało przesądzone, że należy zastosować przepis art. 3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie dokonania czynności. Jednocześnie wiążący jest pogląd wywiedzony z treści uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 kwietnia 2002 r. (FPS 2/02), że przepis art. 33 ust. 1 tej ustawy nie ma zastosowania, w sytuacji gdy wystawiona faktura w wykazanym w niej podatkiem nie odzwierciedla rzeczywistej sprzedaży. Podkreślić należy, że w uzasadnieniu wyroku WSA wiążącego w niniejszej sprawie Sąd wskazał, iż konsekwencją ustalenia przez organ, że opisane w zakwestionowanych fakturach VAT operacje gospodarcze nie miały miejsca jest niemożność stosowania do tych transakcji zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT postanowień tej ustawy. Przesądzono, że organ nie mógł w odniesieniu do transakcji opisanych w zakwestionowanych fakturach zastosować przepisu art. 19 ust. 1 ustawy o VAT. Zasada neutralności podatku od towarów i usług powoduje, że wbrew stanowisku organów nie ma możności w niniejszej sprawie przy niekwestionowanym wykluczeniu prawa do odliczenia podatku naliczonego wykazanego w zakwestionowanych fakturach dowodzenia skutecznego prawnie opodatkowania obrotu w odniesieniu do towarów objętych czynności, które nie mogły być przedmiotem prawnie skutecznej umowy. Odczytanie wytycznych Sądu wyłącznie w kontekście korekty podstawy prawnej stanowi zabieg wybiórczego odczytania treści wiążącego rozstrzygnięcia, co zasadnie zarzucił skarżący. Prawidłowe uzasadnienie skutków wynikających z powołanej regulacji prawnej nie zostało w niniejszej sprawie dokonane, co stanowi naruszenie art. 153 p.p.s.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W skardze zgłoszony został również zarzut przedawnienia. Załączony do akt administracyjnych dokument – pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 14 lutego 2008 r. (karta 93, tom III) potwierdza, że skutecznie w związku z wydanymi decyzjami dotyczącymi zobowiązania skarżącego z tytułu podatku od towarów i usług za wskazane miesiące w latach 1998 i 1999 zastosowano środek egzekucyjny, nie został zgłoszony wniosek o restrukturyzację, zobowiązania nie zostały rozłożone na raty i nie zostały udzielone odroczenia zapłaty. W aktach nie znajduje się odmienne od prezentowanego przez organy stanowisko skarżącego, który miał możliwość zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym. W świetle powyższego należy stwierdzić, że bieg przedawnienia został przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony (art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej). Z tych względów mając skargę za uzasadnioną w zakresie wyżej opisanym Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powołanej ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w punkcie I wyroku. Na mocy art. 152 p.p.s.a. orzeczono jak w punkcie II. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 209 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło