I SA/Gd 845/08

WyrokWSA w Gdańsku2009-05-28

Skład orzekający: Elżbieta Rischka, Małgorzata Gorzeń, Sławomir Kozik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego orzekającą o odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki, pomimo zarzutów dotyczących przedawnienia, niewłaściwego zastosowania przepisów oraz naruszenia procedury doręczeń i braku należytego wyjaśnienia stanu faktycznego?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy podatkowe dopuściły się rażącego naruszenia przepisów proceduralnych, w szczególności art. 122 Ordynacji podatkowej (brak należytego wyjaśnienia stanu faktycznego) oraz art. 188 Ordynacji podatkowej (nieuwzględnienie wniosków dowodowych strony). Sąd wskazał na konieczność ponownego, jednoznacznego ustalenia okresu pełnienia funkcji członka zarządu przez skarżącego oraz dokonania pełnej oceny materiału dowodowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego orzekającą o odpowiedzialności skarżącego, Z.C., jako członka zarządu Spółki z o.o. "A", za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za okres od czerwca do listopada 2002 r. Skarżący zarzucił m.in. przedawnienie odpowiedzialności, niewłaściwe zastosowanie przepisów Ordynacji podatkowej oraz naruszenie procedury doręczeń i brak należytego wyjaśnienia stanu faktycznego. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję z powodu naruszeń proceduralnych.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Rischka (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia NSA Sławomir Kozik, Protokolant Sekretarz Sądowy Beata Jarecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 28 maja 2009 r. sprawy ze skargi Z.C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 30 września 2008 r. nr [...], [...] w przedmiocie orzeczenia odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 297(dwieście dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną do sądu decyzją Dyrektor Izby Skarbowej działając na podstawie: • art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 220 § 2 oraz art. 107, art. 108 i art. 116 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), • art. 21 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387) po rozpatrzeniu odwołania p. Z. C. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego nr [...] z dnia 28 listopada 2007 r. orzekającej o odpowiedzialności Pana Z. C. jako członka zarządu za zaległości podatkowe płatnika Spółki z o.o. "A" solidarnie z w/w Spółką oraz Panem K. M. - z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za czerwiec, lipiec, sierpień, październik i listopad 2002 r. w kwocie należności głównej 1.073,90 zł wraz z odsetkami za zwłokę od przedmiotowych zaległości w kwocie 736,00 zł oraz kosztami postępowania egzekucyjnego w kwocie 13,80 zł, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Podstawą powyższego rozstrzygnięcia był następujący stan faktyczny: Spółka z o.o. "A" nie uiściła ciążących na niej (jako płatniku) zobowiązań podatkowych - z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za czerwiec, lipiec, sierpień, październik i listopad 2002 r. w konsekwencji czego powstały zaległości podatkowe w rozumieniu art. 51 ustawy Ordynacja podatkowa. Naczelnik Urzędu Skarbowego przeprowadził postępowanie (wszczęte postanowieniem nr [...] z dnia 2 października 2007 r.) w sprawie orzeczenia solidarnej odpowiedzialności Pana Z. C. za zaległości podatkowe płatnika "A" Sp. z o.o. w podatku dochodowym od osób fizycznych za czerwiec, lipiec, sierpień, październik i listopad 2002 r. Po ustaleniu, że zachodzą podmiotowe i przedmiotowe przesłanki odpowiedzialności podatkowej członka zarządu ww. Spółki, Naczelnik Urzędu Skarbowego w/w decyzją z dnia 28 listopada 2007 r. orzekł odpowiedzialność Pana Z. C. za zaległe podatkowe płatnika "A"' Sp. z o.o. z siedzibą w K. solidarnie z w/w Spółką oraz Panem K. M. w podatku dochodowym od osób fizycznych za czerwiec, lipiec, sierpień, październik i listopad 2002 r. w kwocie 1.073,90 zł wraz z odsetkami za zwłokę od w/w zaległości podatkowej w kwocie 736,00 zł oraz kosztami postępowania egzekucyjnego w kwocie 13,80 zł. Pan Z. C. reprezentowany przez pełnomocnika nie zgadzając się z w/w rozstrzygnięciem wniósł do Dyrektora Izby Skarbowej odwołanie od przedmiotowej decyzji, w którym zażądał stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji i umorzenia postępowania wobec skarżącego. Dyrektor Izby Skarbowej - po ponownym rozpatrzenia sprawy w toku postępowania odwoławczego, nie podzielając zarzutów odwołania w pierwszej kolejności stwierdził, iż zgodnie z art. 21 ustawy z dmą 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387), do odpowiedzialności podatkowej osób trzecich z tytułu zaległości podatkowych powstałych po dniu wejścia w życie ww. ustawy (tj. po 1 stycznia 2003 r.) stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie ww. ustawy. Zaległości podatkowe w przedmiotowej sprawie powstały po wejściu w życie ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387), a więc w tym przypadku do odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej należało zastosować przepisy art. 107-109, art. 116 oraz art. 118-119 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym po 31 grudnia 2002 r. W przedmiotowej sprawie zdaniem organu odwoławczego bezspornym pozostaje fakt, iż Pan Z. C. był członkiem dwuosobowego zarządu "A" Sp. z o.o. wraz z Panem K. M. od dnia 5 czerwca 1998 r. do dnia dzisiejszego tj. w czasie kiedy powstały zobowiązania podatkowe płatnika "A" Sp. z o.o. z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za miesiące czerwiec, lipiec, sierpień, październik i listopad 2002 r. (dowód: odpis pełny z rejestru handlowego H/B nr [...], pismo Sądu Rejonowego VII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego z siedzibą w [...] z dnia 4 września 2006 r.). Wobec powyższego wskazana przez pełnomocnika strony w piśmie z dnia 30 czerwca 2008 r. okoliczność, iż "w czasie gdy powstały przedmiotowe zaległości faktycznie zarząd w Spółce wykonywał R. K. współdziałając z K. S., jako rzekomym pełnomocnikiem Spółki" na dowód załączając "umowę wykonania rozliczenia ciepła", "umowę najmu z dnia 1 grudnia 2001 r.", oraz "wyciąg z rachunku bankowego z dnia 29 marca 2002 r." nie są zdaniem organu wystarczającymi w świetle załączonego do akt sprawy dowodu (odpisu pełnego z rejestru handlowego H/B nr [...] Sądu Rejonowego VII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego z siedzibą w [...] z 4 września 2006 r. oraz 21 maja 2008 r.). W rozpatrywanej sprawie zdaniem organu odwoławczego skarżący nie wykazał, by z uwagi na podział zadań, oparty na umowie Spółki lub jej statucie, pozbawiony był wglądu w bieżącą księgowość Spółki, czy też - z innych przyczyn - nie był w stanie wykonywać obowiązków zarządcy. Zarząd Spółki - jako organ kolegialny uprawniony do reprezentowania Spółki zobowiązany jest do prowadzenia jej spraw z należytą starannością. Staranność ta wymaga między innymi takiego zorganizowania pracy w ramach zarządu, aby w sposób stały i skuteczny zapewnić sobie wpływ na spółkę. Nadto organ odwoławczy nadmienił, iż decyzją nr [...] z dnia 28 listopada 2007 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego orzekł również odpowiedzialność podatkową Pana K. M. (jako członka zarządu) za zaległości podatkowe podatnika - "A" Sp. z o.o. w podatku dochodowym od osób prawnych za 2002 r. Taki stan faktyczny oznacza, iż równolegle do postępowania w sprawie przeniesienia odpowiedzialności z Sp. z o.o. "A" na Pana Z. C. toczyło się postępowanie w sprawie przeniesienia odpowiedzialności na Pana K. M., który pełnił funkcję członka zarządu Sp. z o.o. "A" w czasie gdy powstało przedmiotowe zobowiązanie podatkowe. Organ odwoławczy podkreśla, że każda z przesłanek wymienionych w treści art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej stanowi samodzielną i odrębną podstawę uwolnienia się od odpowiedzialności posiłkowej. Jednakże, fakt udowodnienia którejkolwiek z nich spoczywa na tym członku zarządu, który chce się uwolnić od tej odpowiedzialności. Nie można żalem zgodzić się z twierdzeniem strony, iż brak jest winy zobowiązanego w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęciu postępowania upadłościowego, gdyż strona nie przedstawiła żadnych dowodów świadczących o tym, iż "Sąd odmówił ogłoszenia upadłości wobec braku majątku Spółki spowodowanego działaniami osób, za których działanie skarżący nie odpowiada". Akta sprawy przeciwnie wskazują, że Spółka nie złożyła stosownym organom wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki z o.o. "A". Powyższą okoliczność potwierdził Sąd Rejonowy [...] - Północ w [...], załączonym do akt sprawy pismem nr [...] z dnia 14 kwietnia 2008 r. Strona postępowania nie uprawdopodobniła także, iż nie zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcie postępowania układowego nastawiło bez jego winy. Dokonując analizy zebranego materiału dowodowego, w aspekcie oceny złożonego przez Spółkę wniosku z dnia 27 października 2002 r. o wszczęcie postępowania restrukturyzacyjnego na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców - we właściwym czasie; organ odwoławczy ustalił, że Naczelnik Urzędu Skarbowego rozpatrzył przedmiotowy wniosek. Z dniem 15 listopada 2002 r. wszczął bowiem postępowanie restrukturyzacyjne dot. zaległości spółki z o.o. "A" w podatku od towarów usług za kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień i październik 2001 r. oraz marzec i kwiecień 2002 r., w podatku dochodowym od osób prawnych za luty, marzec i kwiecień 2002 r., w podatku dochodowym od osób fizycznych za maj i czerwiec 2001 r. W konsekwencji Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z dnia 24 grudnia 2002 r. nr [...] (doręczoną w dniu 8 stycznia 2003 r.) ustalił warunki restrukturyzacji zaległości Spółki. Przywołane w przedmiotowej decyzji warunki restrukturyzacji nie zostały jednak przez podatnika "A" Sp. z o.o. spełnione, w konsekwencji Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z dnia 27 lipca 2004 r. nr [...] umorzył postępowanie restrukturyzacyjne. Strona nie wskazała też mienia z którego możnaby prowadzić skutecznie egzekucję. W mniejszej sprawie postępowanie egzekucyjne zmierzające do uregulowania zaległości podatkowych przez Spółkę z o.o. "A" w podatku dochodowym od osób fizycznych za czerwiec, lipiec, sierpień, październik i listopad 2002 r. wszczęto i prowadzono na podstawie tytułów wykonawczych Naczelnika Urzędu Skarbowego, jednakże dotychczas podjęte działania egzekucyjne zmierzające do wyegzekwowania nie uiszczonych zobowiązań z majątku płatnika (Sp. z o.o. "A") okazały się bezskuteczne. W konsekwencji Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że w przedmiotowej sprawie nie zaistniały przesłanki uzasadniające wyłączenie Pana Z. C. z odpowiedzialności za zaległości podatkowe podatnika "A" Sp. z o.o. - z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za czerwiec, lipiec, sierpień, październik i listopad 2002 r. - określone w art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej. Odnosząc się do zarzutu, iż przedmiotowe postępowanie toczy się bez prawidłowego doręczenia Panu Z. C. postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawach o uznanie za odpowiedzialnego za zaległości podatkowe Spółki z o.o. "A" (...), ponieważ bezpodstawnie uznano za doręczone zastępczo zawiadomienia o wszczęciu postępowań, wysłane pod niewłaściwy dla doręczeń adres: [...], [...] S., pomimo zgłoszenia przez Pana Z. C. w dniu 13 lipca 2005 r. Naczelnikowi Urzędu Skarbowego adresu dla doręczeń korespondencji: ul. [...], [...] G., organ odwoławczy stwierdza, iż przedstawiony zarzut nie znajduje uzasadnienia w sprawie. Ze złożonych przez Pana Z. C. w Urzędzie Skarbowym i załączonych do niniejszych akt sprawy formularzy (zgłoszenia NIP-1, ostatni złożony w dacie 17 stycznia 2003 r.) wynika, że wskazanym do korespondencji adresem jest S. [...]. Natomiast wobec okoliczności, iż Pan Z. C. w pismach kierowanych do Naczelnika Urzędu Skarbowego wskazywał adres G. ul. [...] - jako adres korespondencyjny, w celu wyjaśnienia rozbieżności Naczelnik Urzędu Skarbowego skierował do podatnika pismem z dnia 30 czerwca 2005 r. wezwanie do dokonania zmian aktualizacyjnych, zgodnie z obowiązkiem nałożonym na podatników, którzy zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r. Nr 269, poz. 2681 z późn. zm.), mają obowiązek aktualizowania danych objętych zgłoszeniem identyfikacyjnym przez dokonanie zgłoszenia aktualizacyjnego do właściwego naczelnika urzędu skarbowego. Pan Z. C. w piśmie z dnia 12 lipca 2005 r. (złożonym w Urzędzie Skarbowym w dniu 13 lipca 2005 r.), zgodnie z dyspozycją (nie dokonując zmian aktualizacyjnych) oświadczył, iż w konkretnej sprawie (wskazując precyzyjnie) dotyczącej postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego Nr [...] z dnia 30 czerwca 2005 r., działającego jako organ egzekucyjny prowadzący postępowanie zabezpieczające na majątku Pana Z. C. (wszczętej w dniu 7 maja 2005 r.) G. ul. [...] - jest adresem do korespondencji. Ponadto organ odwoławczy odnosząc się do zarzutu pełnomocnika strony, iż z wykładni przepisu art. 118 Ordynacji podatkowej wynika, iż "nie można wydać decyzji o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej, jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym powstała zaległość podatkowa, upłynęło 5 lat" wskazał, że w świetle art. 107 § 1 i art. 108 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa - nie może budzić wątpliwości, iż odpowiedzialność osoby trzeciej za zaległości podatkowe powstają na skutek wydania i doręczenia decyzji w tym przedmiocie przez organ podatkowy pierwszej instancji. Istotą przywołanego art. 118 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa jest ograniczenie w czasie możliwości kreowania tej odpowiedzialności, nie ma jednak znaczenia w jakim czasie zostaje wydana decyzja organu odwoławczego. Powstanie odpowiedzialności następuje bowiem już na skutek doręczenia decyzji organu podatkowego pierwszej instancji. Jeśli zatem decyzja organu odwoławczego nie powoduje powstania odpowiedzialności (przez zwiększenie jej zakresu w porównaniu z wynikającym z decyzji organu pierwszej instancji), to nawet, gdy wydana została po upływie terminu zastrzeżonego w art. 118 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa nie może być uznana za naruszającą ten przepis. Zaległości płatnika "A" Sp. z o.o. w podatku dochodowym od osób fizycznych za czerwiec, lipiec, sierpień, październik i listopad 2002 r. powstały w 2002 r., a decyzję orzekającą o odpowiedzialności podatkowej Pana Z. C. za zaległe zobowiązania podatkowe podatnika "A" Sp. z o.o. z siedzibą w K. solidarnie z ww. Spółką oraz Panem K. M. (członków zarządu) za zaległości podatkowe podatnika Spółki z o.o. "A" w podatku dochodowym od osób fizycznych za czerwiec, lipiec, sierpień, październik i listopad 2002 r. wydano w dniu 28 listopada 2007 r. i doręczono stronie w dniu 27 grudnia 2007 r. (tj. przed 1 stycznia 2009 roku), zatem zdaniem organu odwoławczego decyzja - wbrew twierdzeniu pełnomocnika strony została wydana z zachowaniem terminu oznaczonego w przepisie art. 118 § 1 Ordynacji podatkowej. W konsekwencji Dyrektor Izby Skarbowej nie podzielił stanowiska pełnomocnika strony, iż po stwierdzeniu nieważności zaskarżonej decyzji postępowanie powinno być wobec skarżącego umorzone, bowiem warunkiem koniecznym do stwierdzenia nieważności decyzji jest zakończenie postępowania decyzją ostateczną. Zaskarżona przez Pana Z. C. ww. decyzja, nie posiada cechy ostateczności. Reasumując, mając powyższe oraz zgromadzony w rozpatrywanej sprawie materiał dowodowy organ odwoławczy uznał, iż orzeczenie odpowiedzialności Pana Z. C. za zaległości podatkowe płatnika Spółki z o.o. "A" w podatku dochodowym od osób fizycznych za czerwiec, lipiec, sierpień, październik i listopad 2002 r. w kwocie 1.073,90 zł wraz z odsetkami za zwłokę od przedmiotowych zaległości naliczonymi do dnia wydania ww. decyzji w kwocie 736,00 zł oraz kosztami postępowania egzekucyjnego w kwocie 13,80 zł - było zasadne. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, pełnomocnik skarżącego wniósł o "stwierdzenie nieważności w całości zaskarżonej decyzji oraz na podstawie art. 135 p.p.p.s.a., poprzedzającej jej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z powodu rażącego naruszenia prawa, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz na podstawie art. 135 p.p.p.s.a., poprzedzającej jej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji" zarzucając przedmiotowemu rozstrzygnięciu podobnie jak w odwołaniu: - niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 118 ustawy Ordynacja podatkowa w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2002 r., poprzez niewłaściwe przyjęcie, iż nie nastąpiło przedawnienie odpowiedzialności skarżącego, - rażącą obrazę przepisu art. 122 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2002 r. poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w tym kluczowych dla mniejszego postępowania okoliczności: kiedy powstała zaległość podatkowa Spółki z o.o. "A" i kto w czasie powstania tej zaległości podatkowej Spółki pełnił funkcje członków zarządu, - rażącą obrazę przepisu art. 188 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2002 r. poprzez nie uwzględnienie wniosków dowodowych strony zgłoszonych w piśmie z dnia 30 czerwca 2008 r. przywołanych również w piśmie z dnia 9 września 2008 r., - rażącą obrazę przepisu art. 120 ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2002 r. poprzez zastosowanie w okolicznościach niniejszej sprawy przepisów ustawy Ordynacja podatkowa w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2003 r., - rażącą obrazę przepisu art. 150 § 1 i 2 w zw. z art. 146 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2002 r. poprzez przyjęcie, że w okolicznościach niniejszej sprawy możliwym i prawidłowym było uznanie za doręczone skarżącemu zasadzie fikcji prawnej doręczenia zastępczego pisma - postanowienia o wszczęciu postępowania wraz z wyznaczeniem strome postępowania terminu do wypowiedzenia się wobec zebranego w sprawie materiału dowodowego, konsekwencją powyższego pozbawiono skarżącego elementarnego prawa udziału w postępowaniu, co stanowi rażące naruszenie prawa stanowiące podstawę do wznowienia postępowania. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie zarzuty w niej zawarte uznać należy za zasadne. W pierwszej kolejności za nietrafny uznać należy zarzut - rażącej obrazy przepisu art. 120 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2002 r. poprzez zastosowanie w okolicznościach niniejszej sprawy przepisów ustawy Ordynacja podatkowa w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2003 r. Otóż, zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387), do odpowiedzialności podatkowej osób trzecich z tytułu zaległości podatkowych powstałych przed dniem wejścia w życie ww. ustawy (tj. przed 1 stycznia 2003 r.) stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie ww. ustawy. Zaległości podatkowe w przedmiotowej sprawie, dotyczące podatnika "A" Sp. o.o. w podatku dochodowym od osób prawnych za 2002 r. bezsprzecznie powstały w 2003 r. zgodnie z treścią art. 27 ust 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 z późn. zm.), po wejściu w życie ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387). W niniejszym przypadku zatem do odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej należało zastosować przepisy art. 107-109, art. 116 oraz art. 118-119 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2003 r. Za niezasadny uznać należy również zarzut - rażącej obrazy przepisu art. 150 § 1 i 2 w zw. z art. 146 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2002 r. poprzez przyjęcie, że w okolicznościach mniejszej sprawy możliwym i prawidłowym było uznanie za doręczone skarżącemu na zasadzie fikcji prawnej doręczenia zastępczego pisma - postanowienia o wszczęciu postępowania wraz z wyznaczeniem stronie postępowania terminu do wypowiedzenia się wobec zebranego w sprawie materiału dowodowego. W rozważanej sprawie Naczelnik Urzędu Skarbowego wystosował do Pana Z. C. postanowienie o wszczęciu postępowania w sprawie odpowiedzialności Pana Z. C. za zaległe zobowiązania płatnika Sp. z o.o. "A" w podatku dochodowym od osób fizycznych za czerwiec, lipiec, sierpień, październik i listopad 2002 r., a także zawiadomieniem w związku z ww. postępowaniem wyznaczył Panu Z. C. termin do zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym. Przesyłkę organ podatkowy skierował do Pana Z. C. na adres do korespondencji S. [...], wskazany przez Pana Z. C. w NIP-1 (zgłoszeniu identyfikacyjnym) ostatnim złożonym do właściwego naczelnika urzędu skarbowego w dacie 17 stycznia 2003 r. Korespondencję doręczono adresatowi, w trybie wskazanym w przepisie Ordynacji podatkowej, którego brzmienie wskazuje, iż w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149 poczta przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej. Adresata zawiadamia się dwukrotnie o pozostawaniu pisma w placówce pocztowej. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni. Zawiadomienie o pozostawaniu pisma w placówce pocztowej umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia ww. 14 - dniowego okresu. Poczta przechowywała ww. przesyłkę przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej i doręczenie uznane zostało za dokonane z upływem ostatniego, dnia ww. 14 - dniowego okresu (tj. z upływem 23 października 2007 r.). Dodatkowo wypada zauważyć, iż zaskarżona decyzja organu podatkowego pierwszej instancji również wysłana została na adres S. [...] i osobiście podjęta przez Pana Z. C., który zgodnie z pouczeniem skorzystał z przysługującego mu środka zaskarżenia i pismem z dnia 10 stycznia 2008 r. wniósł do Dyrektora Izby Skarbowej odwołanie od w/w decyzji. Odnośnie zarzutu niewłaściwego zastosowania przepisu art. 118 ustawy Ordynacja podatkowa w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2002 r., i przyjęcie, iż nie nastąpiło przedawnienie, odpowiedzialności skarżącego Dyrektor Izby Skarbowej trafnie wyjaśnił iż w świetle art. 107 § 1 i art. 108 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa - nie może budzić wątpliwości, iż odpowiedzialność osoby trzeciej za zaległości podatkowe powstają na skutek wydania i doręczenia decyzji w tym przedmiocie przez organ podatkowy pierwszej instancji. Istotą przywołanego art. 118 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa jest ograniczenie w czasie możliwości kreowania tej odpowiedzialności, nie ma jednak znaczenia w jakim czasie zostaje wydana decyzja organu odwoławczego. Powstanie odpowiedzialności następuje bowiem już na skutek doręczenia decyzji organu podatkowego pierwszej instancji. Jeśli zatem decyzja organu odwoławczego nie powoduje powstania odpowiedzialności (przez zwiększenie jej zakresu w porównaniu z wynikającym z decyzji organu pierwszej instancji), to nawet, gdy wydana została po upływie terminu zastrzeżonego w art. 118 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa nie może być uznana za naruszającą ten przepis (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 14 października 2005 roku sygn. akt I SA/Lu 254/05). Zaległości podatnika "A" Sp. z o.o. w podatku dochodowym od osób fizycznych za czerwiec, lipiec, sierpień, październik i listopad 2002 r., a decyzję nr [...] orzekającą o odpowiedzialności podatkowej Pana Z. C. za zaległe zobowiązania podatkowe podatnika "A" Sp. z o.o. z siedzibą w K. solidarnie z ww. Spółką oraz Panem K. M. (członków zarządu) za zaległości podatkowe płatnika Spółki z o.o. "A" w podatku dochodowym od osób fizycznych za czerwiec, lipiec, sierpień, październik i listopad 2002 r. wydano w dniu 28 listopada 2007 r. i doręczono stronie w dniu 27 grudnia 2007 r. (tj. przed 1 stycznia 2008 roku), zatem decyzja - wbrew twierdzeniu pełnomocnika strony została wydana z zachowaniem terminu oznaczonego w przepisie art. 118 § 1 Ordynacji podatkowej. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy trafnie natomiast podniesiono zarzut - rażącej obrazy art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w tym kluczowych dla niniejszego postępowania okoliczności: kiedy powstała zaległość podatkowa Spółki z o.o. "A" i kto w czasie powstania tej zaległości podatkowej Spółki pełnił funkcje członków zarządu, oraz zarzut rażącego naruszenia art. 188 Ordynacji podatkowej poprzez nie uwzględnienie wniosków dowodowych strony zgłoszonych w piśmie z dnia 30 czerwca 2008 r. a przywołanych również w piśmie z dnia 9 września 2008 r. na okoliczność, iż "w czasie gdy powstały przedmiotowe zaległości faktycznie zarząd w Spółce wykonywał R. K. współdziałając z K. S., jako rzekomym pełnomocnikiem Spółki". Załączono "umowę wykonania rozliczenia ciepła", "umowę najmu z dnia 1 grudnia 2001 r." oraz "wyciąg z rachunku bankowego z dnia 29 marca 2002 r." Nadto skarżący powołał się na wyrok Sądu Okręgowego z dnia 9 września 2004 r., sygn. akt [...], którym to wyrokiem Sąd stwierdził nieważność uchwał Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością "A" w K. podjętych w dniu 14 listopada 2001 r., a zawartych w protokole sporządzonym przez notariusza [...] repertorium A nr [...] a dotyczącym m. in.: 1) odwołania zarządu Spółki w osobach Z. C., K. M., 2) powołania jednoosobowego zarządu w osobie R. K. Jak już wyżej podkreślono jedną z podstawowych przesłanek odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe Spółki na podstawie art. 116 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej jest jednoznaczne ustalenie, że w danym okresie osoba ta pełniła funkcję członka zarządu. W rozważanej sprawie organy podatkowe ograniczyły tymczasem swoje ustalenia do - pisma (tom. I k. akt nr 17) Sądu Rejonowego VII Wydział Gospodarczy - Krajowego Rejestru Sądowego z siedzibą w [...] z 5 grudnia 2006 r., - odpisu pełnego z Rejestru Handlowego H/B nr 10553 sporządzonego na dzień 4 września 2006 r. (tom. I k. akt nr 15), - listy wspólników "A" Sp. z o.o. (tom. I k. akt nr 16), - pisma (tom. II k. akt 144) Sądu Rejonowego VII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego z siedzibą w [...] z 21 maja 2008 r., - odpisu pełnego z Rejestru Handlowego H/B nr [...] sporządzonego na dzień 21 maja 2008 r. (tom. II k. akt nr 145), - NIP-2 zgłoszenie identyfikacyjne (łom. II k. akt nr 227) podpisane przez, członka zarządu Pana Z. C. w dacie wypełnienia niniejszego formularza tj. 17 stycznia 2001 r., z powyższego wynika, iż Pan Z. C. pełni funkcję członka zarządu "A" Sp. z o.o. od 5 czerwca 1998 r., do dnia dzisiejszego, pomimo podjętej 14 listopada 2001 r. uchwały o zmianie wspólników ww Spółki - którą w konsekwencji Sąd Okręgowy wyrokiem sygn. akt [...] z 9 września 2004 r., uznał za nieważną (kserokopia uchwały oraz wyroku załączony przy skardze strony skarżącej). Działaniem podejmowanym przez stronę skarżącą na rzecz Spółki jest także fakt złożenia w Urzędzie Skarbowym w dniu 15 listopada 2002 r. wniosku o wszczęcie postępowania restrukturyzacyjnego dotyczącego zaległości Spółki, który podpisany jest przez Panów Z. C. i K. M. (tom. II k. akt nr 233). Ponadto Pan Z. C. nie skorzystał z prawa rezygnacji z pełnienia funkcji członka zarządu Spółki. Nie złożył oświadczenia woli, na podstawie którego przyznany mu mandat członka zarządu wygasłby z mocy prawa (art. 202 ustawy z 15 września 2000 r. Dz. U. nr 94, poz. 1037 ze zm.). Należy jednakże zwrócić uwagę, iż wpis do Krajowego Rejestru Sądowego ma charakter deklaratoryjny, zaś możliwość przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentowi urzędowemu nie jest wyłączona (art. 194 § 3 O.p.). Taki dowód - pomimo jego zgłoszenia nie został w sprawie przeprowadzony. Rzeczą organów podatkowych będzie zatem ponowne jednoznaczne ustalenie, w jakim okresie skarżący faktycznie pełnił funkcję prezesa zarządu Spółki, wnikliwe rozpatrzenie dowodów i dokonanie pełnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego z zachowaniem norm proceduralnych (art. 187 § 1 i art. 191 O.p.). W ocenie Sądu, opisane powyżej uchybienia proceduralne organów podatkowych, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, prowadzą do uchylenia zaskarżonej decyzji, w oparciu o treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). W przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji orzeczono na mocy art. 152 w/w ustawy, zaś o kosztach postępowania na mocy art. 200 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło