II SA/Gd 1238/24

WyrokWSA w Gdańsku2025-03-19

Skład orzekający: Diana Trzcińska, Krzysztof Kaszubowski, Justyna Dudek-Sienkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, syn osoby niepełnosprawnej, spełnia przesłankę niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o niepełnosprawności, uzasadniającą przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zakres opieki sprawowanej przez skarżącego nad matką nie jest na tyle absorbujący, aby obiektywnie uniemożliwiać mu podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, nawet w niepełnym wymiarze. Matka skarżącego, mimo znacznego niedowidzenia, wykazuje stosunkowo dużą samodzielność w podstawowych czynnościach życiowych. Czynności opiekuńcze i związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego mogą być wykonywane poza godzinami pracy, a zgromadzony materiał dowodowy nie potwierdza istnienia związku przyczynowo-skutkowego między niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącego a koniecznym zakresem opieki.
Stan faktyczny
Skarżący Ł. S. ubiegał się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką K. S., która legitymuje się I grupą inwalidzką z powodu schorzeń wzroku. Organy administracji odmówiły przyznania świadczenia, uznając brak związku przyczynowo-skutkowego między rezygnacją z pracy a koniecznością opieki oraz wskazując na samodzielność matki w podstawowych czynnościach życiowych i fakt, że skarżący nigdy nie pracował zarobkowo. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję odmowną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Diana Trzcińska Sędziowie: Sędzia WSA Krzysztof Kaszubowski Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 marca 2025 r. sprawy ze skargi Ł. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 22 października 2024 r., nr SKO Gg/2251/24 w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę. Skarga Ł. S., reprezentowanego przez profesjonalnego pełnomocnika, na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 22 października 2024 r. nr SKO Gd/2251/24 utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Gdańska z dnia 12 marca 2024 r. nr GCŚ/DŚO/013377/SP/03/2024 wydaną w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad osobą niepełnosprawną, została wniesiona w następującym stanie sprawy: W dniu 6 kwietnia 2023 r. do Gdańskiego Centrum Świadczeń wpłynął wniosek Ł. S. o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką K. S. Z akt sprawy wynika, że niepełnosprawna legitymuje się orzeczeniem Obwodowej Komisji Lekarskiej ds. Inwalidztwa i zatrudnienia z dnia 7 lutego 1996 r. o zaliczeniu jej do I grupy inwalidzkiej. Inwalidztwo to spowodowane zostało stanem narządu wzroku. Schorzenia oczne przy obecnym zaawansowaniu i utrwaleniu czynią pacjentkę zależną od opieki osób drugich. Wskazano przy tym, że ewentualna praca jest możliwa w warunkach dostosowanych do osoby mało widzącej. Do wniosku dołączono także wykaz czynności wykonywanych przez skarżącego na rzecz matki, w tym: codzienna pobudka, codzienna higiena, codzienne prowadzenie do toalety, codzienne przygotowywanie ubrań i ubieranie, codzienne ćwiczenia fizyczne, codzienne mierzenie ciśnienia, trzy razy dziennie podawanie leków, kilka razy dziennie przygotowywanie i podawanie posiłków, codzienne sprzątanie prasowanie i pranie, w razie potrzeby wizyty lekarskie, w razie potrzeby opłacanie rachunków, kilka razy w tygodniu robienie zakupów, realizowanie recept, w razie potrzeby załatwianie spraw urzędowych, w razie potrzeby wyjścia na spacery, codzienne w sezonie grzewczym przygotowywanie i przynoszenie opału, palenie w piecu, codzienne układanie do snu, codzienne czuwanie podczas snu, w razie potrzeby odśnieżanie, czynności ogrodnicze, czytanie książek, czytanie pism urzędniczych, masaże i oklepywanie. W dniu 25 kwietnia 2023 r. przeprowadzony został wywiad środowiskowy. Zgodnie z jego treścią K. S. jest wdową i zamieszkuje wraz z synem. Niepełnosprawna jest niezdolna do samodzielnej egzystencji. Cierpi na ślepotę oka lewego oraz niedowidzenie oka prawego. Jest sprawna ruchowo. Czynności związane z utrzymaniem higieny osobistej wykonuje samodzielnie, samodzielnie ubiera się i zjada posiłki. Po mieszkaniu porusza się bez pomocy drugich osób lub sprzętu wspomagającego. Nie korzysta z żadnego sprzętu ortopedycznego np. laski dla osób niewidomych. Nie posiada okularów korekcyjnych mimo zalecenia ich zakupu. Większość czynności związanych z prowadzeniem domowego wykonuje skarżący. Pali on w piecu, pierze, sprząta, robi zakupy, przygotowuje posiłki. Skarżący oświadczył, że po śmierci ojca całkowicie przejął opieka nad matką. Nie podejmował zatrudnienia i od tego czasu jest przy niej przez 24 godziny na dobę, towarzyszy w drodze do lekarza oraz na badania, załatwia sprawy urzędowe, ułatwia kontakt z otoczeniem, rozdziela i nadzoruje przyjmowanie leków. Pani Krystyna oprócz syna ma jeszcze córkę J. S. mieszkającą z swoją rodziną w G. Córka jest czynna zawodowo i nie może opiekować się matką. Stara się jednak ją odwiedzać i utrzymywać kontakt telefoniczny. Skarżący oświadczył, że stara się nie pozostawiać matki bez opieki nawet na krótki czas, bo obawia się, że mogłaby sobie coś zrobić. Mieszkanie nie jest dostosowane do potrzeb osoby niepełnosprawnej. Zachodzi potrzeba palenia w piecu i obsługiwania kuchenki gazowej. Niepełnosprawna miewa napady astmy i wymaga w tym czasie szybkiej interwencji. Z tego powodu odwołujący się stara się być przy niej w ciągłej gotowości. W wyjątkowych sytuacjach, gdy zachodzi potrzeba pozostawienia matki, prosi on o pomoc i czasową opiekę nad matka jej siostrę. Skarżący uważa, że matka wymaga jego stałej obecności i trwa to od kilkunastu lat, dlatego nie jest w stanie podjąć pracy nawet w niewielkim wymiarze czasu pracy. Skarżący z matka użytkują jeden mały pokój pełniący rolę pokoju dziennego i sypialni. W ostatnim czasie niepełnosprawna jest leczona z powodów endokrynologicznych. Pracownik socjalny ustalił również, że niepełnosprawna cierpi na astmę oskrzelową i niedoczynność tarczycy. Do pisma z dnia 15 czerwca 2023 r. pełnomocnik skarżącego załączył zaświadczenie lekarskie z którego wynika, że niepełnosprawna cierpi na ślepotę i upośledzenie widzenia, dychawicę oskrzelową, inne choroby tarczycy oraz inne zaburzenia oka w chorobach sklasyfikowanych gdzie indziej. Prezydent Miasta Gdańska decyzją z dnia 14 lipca 2023 r. odmówił skarżącemu przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że niepełnosprawność powstała w wieku 25 lat. Ponadto podał, że brak jest związku przyczynowo - skutkowego pomiędzy rezygnacją i niepodejmowaniem zatrudnienia, a koniecznością sprawowania opieki. Od decyzji tej skarżący złożył odwołanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku decyzją z dnia 5 grudnia 2023 r. uchyliło zaskarżoną decyzję i wskazało na konieczność ponownego przeprowadzenia wywiadu środowiskowego. W dniu 9 stycznia 2024 r. przeprowadzony został wywiad środowiskowy w miejscu zamieszkania skarżącego. W treści wywiadu wskazano, że skarżący nie posiada żadnego zawodu a jedynie ukończone gimnazjum specjalne. Nie pracował zawodowo ani dorywczo. Od 16 lat zajmuje się opieką nad matką. Niepełnosprawna jest osobą słabowidzącą z powodu uszkodzenia narządu wzroku, ma dychawicę oskrzelową i niedoczynność tarczycy. Jest pod stałą opieką okulisty, endokrynologa i pulmonologa. Średnio dwa razy do roku korzysta z wizyt u tych specjalistów. Oświadczyła także, że od wielu lat nie była w szpitalu. Niepełnosprawna ma siostrę, która jest czynna zawodowo i nie ma czasu na wspieranie syna siostry. Skarżący oświadczył, że samodzielnie, bez pomocy innych osób, wykonuje codziennie wszystkie czynności związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego tj. sprzątanie, gotowanie, robienie zakupów, dwa razy w tygodniu pranie, palenie w piecu, dokonuje opłat, wykupuje recepty. Niepełnosprawna samodzielnie spożywa przygotowane przez syna posiłki, samodzielnie się myje (w myciu głowy pomaga jej syn), samodzielnie korzysta z toalety. Syn wydziela jej leki, które sama zażywa, przygotowuje jej odzież do ubrania. Skarżący podał, że praktycznie przez cały czas pozostaje w gotowości do pomocy matce. Zapewnia jej opiekę przez co najmniej dwanaście godzin dziennie. Nie jest jednak w stanie co do minuty podać czasu wykonywanych w ramach opieki czynności, bo są one uzależnione od stanu zdrowia niepełnosprawnej. Codziennie podaje jej leki, robi posiłki, pali w piecu, przygotowuje opał, robi bieżące zakupy. Dwa razy w roku towarzyszy matce podczas wizyt u okulisty endokrynologa i pulmonologa. Częściej, bo z uwagi na stan zdrowia matki uczestniczy w wizytach u lekarza pierwszego kontaktu, badaniach laboratoryjnych. Niepełnosprawna z powodu głębokiego niedowidzenia nie jest w stanie samodzielnie poruszać się poza domem. Jest jednak zdolna do samoobsługi, samodzielnie się ubiera, myje, korzysta z toalety, samodzielnie przyjmuje leki, które wcześniej wydziela syn. Nie wymaga pomocy przy jedzeniu. Niepełnosprawna nie obsłuży pralki, kuchenki gazowej, nie potrafi korzystać z pilota do telewizora. Decyzją z dnia z dnia 13 marca 2024 r. Prezydent Miasta Gdańska odmówił skarżącemu przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że powodem odmowy był brak związku przyczynowo - skutkowego dla rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki, zakres sprawowanej opieki oraz data powstania niepełnosprawności. Od decyzji tej skarżący złożył odwołanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku decyzją z dnia 22 października 2024 r. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Gdańska. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że mimo niepełnosprawności K. S. jest osobą bardzo samodzielną. Wymaga pomocy w niewielkim zakresie. Oceniając sytuację skarżącego organ podał, że po pierwsze nigdy nie pracował on zarobkowo, choć z zakresu opieki wynika, że miał taką możliwość i ma ją nadal. Czynności deklarowane jako opiekuńcze nie dotyczą bezpośrednio niepełnosprawnej tylko pomocy w prowadzeniu gospodarstwa domowego. Niepełnosprawna nie wymaga karmienia, ubierania i rozbierania, nie wymaga pomocy w czynnościach higienicznych (poza myciem głowy) i stałego nadzoru w domu. Zdaniem Kolegium, skoro niepełnosprawna samodzielnie porusza się po mieszkaniu, to nie wymaga stałego nadzoru i asysty np. przy korzystaniu z toalety, kładzeniu się spać czy nadzoru w nocy. Skarżący ukończył jedynie gimnazjum specjalne. W przekonaniu organu II instancji skarżący nie tyle z konieczności sprawowania opieki nad matką, lecz z braku możliwości podjęcia zatrudnienia, nie podejmuje go choćby w niewielkim wymiarze czasu pracy. Na powyższą decyzję skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Decyzji tej zarzucił naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez przyjęcie, że niepodejmowanie pracy zarobkowej przez skarżącego w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, nie wypełnia przesłanki niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowani opieki nad osobą legitymizującą się orzeczeniem o niepełnosprawności ze wskazaniami: konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osobie w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Mając powyższe na uwadze skarżący wniósł o: - uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 22 października 2024 r. nr SKO Gd/2251/24 oraz decyzji Prezydenta Miasta Gdańska z dnia 12 marca 2024 r. w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad osobą niepełnosprawną i orzeczenia co do istoty sprawy poprzez przyznanie Ł. S. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego ewentualnie przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania; - zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych; - ponadto wniósł o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięć organów obu instancji są przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 390) – zwanej dalej u.ś.r. Zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r., świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności – jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Skarżący, jako syn osoby wymagającej opieki, należy do kręgu podmiotów uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego (art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r.). Kwestią sporną w niniejszej sprawie pozostaje ustalenie spełniania przesłanek powołanego wyżej art. 17 ust. 1 u.ś.r. (pozytywna przesłanka przyznania świadczenia – tzw. związek przyczynowo – skutkowy). Przedmiotem sporu jest, czy skarżący nie podejmuje (zrezygnował z) pracy zarobkowej wyłącznie z uwagi na konieczność opieki nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką. Z oceną tej przesłanki wiąże się także konieczność ustalenia zakresu pomocy świadczonej podopiecznej po to, aby ustalić, czy rzeczywiście jest on tego rodzaju, że uzasadnia całkowitą rezygnację z zatrudnienia (jego podjęcia), gdyż nie ma jakikolwiek możliwości pogodzenia pracy – nawet w częściowym wymiarze - z taką opieką. W ocenie Sądu, prawidłowe jest stanowisko Kolegium w zakresie niespełnienia przez skarżącego pozytywnej przesłanki przyznania wnioskowanego świadczenia, wynikającej z powołanego wyżej art. 17 ust. 1 u.ś.r., a dotyczącej tzw. związku przyczynowo – skutkowego pomiędzy rezygnacją z podjęcia zatrudnienia w przypadku skarżącego a świadczoną przez niego opieką na rzecz matki. Jak wynika z przytoczonego wyżej już art. 17 ust. 1 u.ś.r., wnioskujący o to świadczenie musi sprawować opiekę nad osobą niepełnosprawną w takim wymiarze, że w związku z tym rezygnuje lub nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a między obiema tymi okolicznościami zachodzi bezpośredni związek przyczynowy. Z przywołanych unormowań wynika jednoznacznie, że zasadniczym warunkiem przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest, aby opiekun osoby niepełnosprawnej, którym z woli ustawodawcy mogą być podmioty wymienione w art. 17 ust. 1 pkt 1-4 ustawy, nie podejmował lub rezygnował z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki. Zauważyć również należy, że przepisu art. 17 ust. 1 u.ś.r. nie można odczytywać w ten sposób, że samo posiadanie przez osobę niepełnosprawną orzeczenia o niepełnosprawności w stopniu znacznym sprawia, że świadczenie to przysługuje wskazanym w ww. przepisie osobom. Zakres sprawowania opieki nad osobami niepełnosprawnymi w stopniu znacznym różnić się bowiem może w zależności od stopnia samodzielności tych osób oraz ich potrzeb. Natomiast, to sprawowana faktycznie opieka musi obiektywnie uniemożliwiać wykonywanie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej osobie ubiegającej się o świadczenie pielęgnacyjne. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że świadczenie pielęgnacyjne jest przyznawane osobom, które nie mogą podjąć zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub które są zmuszone do rezygnacji z zatrudnienia (innej pracy zarobkowej) ze względu na konieczność osobistego sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną. Świadczenie to jest zatem skierowane do osób zdolnych i gotowych do wykonywania pracy zarobkowej, które dobrowolnie nie podejmują tego rodzaju pracy lub z niej rezygnują w celu wykonywania czynności związanych z opieką nad osobą wymagającą opieki. Jest to świadczenie rekompensujące brak możliwości uzyskiwania dochodu z pracy zarobkowej w związku z niepodjęciem lub rezygnacją z pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Celem świadczenia pielęgnacyjnego jest udzielenie materialnego wsparcia osobom, które rezygnują z aktywności zawodowej, by opiekować się osobą niepełnosprawną. Świadczenie pielęgnacyjne ma zatem zastąpić dochód wynikający ze świadczenia pracy, której nie może podjąć lub z której musi zrezygnować osoba pielęgnująca. A zatem zaprzestanie aktywności zawodowej przez opiekuna ma być spowodowane wyłącznie koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, nie zaś innymi przyczynami, głównie leżącymi po stronie osoby ubiegającej się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego (por. wyrok NSA z 7 listopada 2019 r., sygn. akt I OSK 1549/19, CBOSA). Ustawa o świadczeniach rodzinnych nie zawiera definicji sprawowania opieki, ale z treści art. 17 ust. 1 u.ś.r. wynika, że aby można było mówić o opiece w jej rozumieniu musi ona być stała lub długoterminowa. Te określenia stała lub długoterminowa wskazują na to, że nie może to być opieka świadczona niecodziennie, a nawet jeżeli codziennie, to tylko przez część doby, zatem sporadycznie (zob. wyrok NSA z 2 lutego 2017 r., sygn. akt I OSK 2201/15). Przepis art. 17 ust. 1 u.ś.r. należy zatem stosować wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej. W ocenie Sądu, organ odwoławczy prawidłowo stwierdził, na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, że całokształt ujawnionych okoliczności faktycznych przeczy istnieniu związku pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącego a koniecznym zakresem opieki i pomocy świadczonej matce w związku z jej znacznym stopniem niepełnosprawności. Matka skarżącego legitymuje się orzeczeniem Obwodowej Komisji Lekarskiej ds. Inwalidztwa i zatrudnienia z dnia 7 lutego 1996 r. o zaliczeniu jej do I grupy inwalidzkiej. Inwalidztwo to spowodowane zostało stanem narządu wzroku. Schorzenia oczne przy obecnym zaawansowaniu i utrwaleniu czynią pacjentkę zależną od opieki osób drugich. Wskazano przy tym, że ewentualna praca jest możliwa w warunkach dostosowanych do osoby mało widzącej. Matka skarżącego cierpi na ślepotę oka lewego oraz niedowidzenie oka prawego, dychawicę oskrzelową, niedoczynność tarczycy. Jest pod stałą opieką okulisty, endokrynologa i pulmonologa. Średnio dwa razy do roku korzysta z wizyt u tych specjalistów. Czynności związane z utrzymaniem higieny osobistej wykonuje samodzielnie, samodzielnie ubiera się i zjada posiłki. Po mieszkaniu porusza się bez pomocy drugich osób lub sprzętu wspomagającego. Tak opisany stan zdrowia matki skarżącego nie stanowi jednak, w ocenie Sądu, podstawy do uznania, że nie może ona pozostać bez opieki syna na czas pozwalający mu na podjęcie pracy zarobkowej choćby w niepełnym wymiarze czasu pracy. Znaczne niedowidzenie niewątpliwie utrudnia funkcjonowanie osoby niepełnosprawnej, niemniej jednak matka skarżącego wykazuje stosunkowo dużą samodzielność w zakresie podstawowych czynności życiowych. Samodzielnie spożywa posiłki, korzysta z toalety i porusza się po mieszkaniu. Z wywiadu środowiskowego wynika, że matka skarżącego wymaga pomocy przy przygotowaniu posiłków, ubrań i myciu głowy, które to czynności opiekuńcze mogą być, zdaniem Sądu, wykonywane przez skarżącego poza godzinami pracy - tak, jak to wykonują inne osoby łączące prowadzenie gospodarstwa domowego z pracą zarobkową – bez znaczenia pozostaje przy tym, czy skarżący przygotowywałby obiady codziennie, czy też przykładowo w większej ilości co drugi dzień. W ocenie Sądu z możliwością podjęcia pracy zarobkowej nie kolidują także czynności związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego, takie jak sprzątanie, pranie, przyniesienie opału, zakupy. Na przeszkodzie podjęciu pracy zarobkowej nie stoją także takie czynności, jak załatwianie spraw urzędowych, pomoc przy wizytach lekarskich oraz opłacanie rachunków – są to bowiem czynności wykonywane sporadycznie. Wskazane czynności zwykłego dnia codziennego w istocie wyczerpują codzienną rutynę osób, w tym w także takich, które pracują zawodowo (takie jak pranie, gotowanie, zakupy, sprzątanie, opłacanie rachunków, załatwianie spraw urzędowych, ścielenie łóżka, zmiana pościeli). Matka skarżącego nie obsługuje pralki, kuchenki gazowej, nie potrafi korzystać z pilota do TV. Jednakże przy odpowiedniej organizacji, skarżący mógłby w dalszym ciągu przygotowywać posiłki, nie jest zatem także konieczne, by matka skarżącego przygotowywała posiłki czy korzystała ze sprzętów zasilanych na gaz. Na marginesie jedynie wskazać należy, że matka skarżącego mogłaby korzystać z narzędzi ułatwiających jej codzienne funkcjonowanie osób z dysfunkcją wzroku, takich jak pomoce kuchenne dla osób niewidomych i słabowidzących, tj. np. czujnik poziomu płynu, sygnalizator wrzenia cieczy, urządzenie do głosowego etykietowania. Konkludując, w ocenie Sądu, słuszne jest stanowisko Kolegium, że wskazany zakres opieki udzielanej przez skarżącego matce nie stanowi o przeszkodzie w podjęciu przez niego pracy zarobkowej. Nie wykonuje on bowiem takich czynności opiekuńczych, które absorbowałyby go nieustannie i wymagały jego ciągłej obecności, choćby poprzez pozostawanie w dyspozycji, nie pozwalając tym samym na aktywność zawodową, nawet w zmniejszonym wymiarze godzin. Zgromadzony materiał dowodowy nie pozostawia wątpliwości, że pomimo znacznej niepełnosprawności matki skarżącego, jest ona zdolna do częściowego samodzielnego funkcjonowania. Zdaniem Sądu zakres obowiązków spoczywających na skarżącym nie usprawiedliwia jego całkowitej bierności zawodowej. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2024 r., poz. 935, jako p.p.s.a.), oddalił skargę jako niezasadną. Sąd orzekł w niniejszej sprawie w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z treścią art. 119 pkt 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło