II SA/Gd 189/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Orłowska Sędziowie Sędzia WSA Alina Dominiak Sędzia NSA Marek Gorski (spr.) Protokolant Wioleta Gładczuk po rozpoznaniu w dniu 9 września 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi "A" Powszechnej Spółdzielni Spożywców na uchwałę Rady Miasta z dnia 14 listopada 2001r. nr [...] w przedmiocie zasad funkcjonowania targowisk i hal targowych 1) stwierdza, że zaskarżona uchwała została podjęta z naruszeniem prawa; 2) zasądza od Rady Miejskiej na rzecz skarżącej 280 zł (dwieście osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3) określa, że zaskarżona uchwała nie może być wykonana. 3 II SA/Gd 189/02 U z a s a d n i e n i e Zaskarżoną uchwałą Rada Miejska działając na podstawie art.18 ust.1 w zw. z art.7 ust.1 pkt 11 oraz art.40 ust.3 ustawy o samorządzie gminnym (Dz.U.Nr 13, poz.74 z 1996r. z późn. zm.) uchwaliła, co następuje: § 1 1. Miejscem do prowadzenia handlu obwoźnego i obnośnego na terenie gminy - miasta G. są targowiska i hale targowe. 2. Wykaz miejsc przeznaczonych pod targowiska i hale targowe stanowi Załącznik Nr l do niniejszej uchwały. § 2 Prowadzenie targowiska lub hali targowej na terenie gminy - miasto G. wymaga zawarcia umowy na prowadzenie targowiska lub hali targowej. § 3 Przedsiębiorca przed zawarciem umowy, o której stanowi się w § 2 niniejszej uchwały zobowiązany jest do przedłożenia: 1. dokumentu potwierdzającego status prawny, Przedsiębiorcy, 2. tytułu prawnego do nieruchomości - terenu przeznaczonego pod targowisko bądź halę targową, 3. opinii wraz z warunkami Powiatowego Terenowego Inspektora Sanitarnego dot. uruchomienia targowiska, hali targowej, 4. dokumentu potwierdzającego zgodność przeznaczenia terenu targowiska bądź hali targowej z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta wraz z warunkami zagospodarowania terenu, 5. propozycji dot. czasu funkcjonowania targowiska, hali targowej. § 4 Przedsiębiorca prowadzący targowisko lub halę targową na podstawie umowy, o której mowa w § 2 zobowiązany jest do: 1. urządzenia targowiska lub hali targowej w sposób określony w umowie oraz do trwałego oznakowania obszaru zajętego na targowisko, halę targową, 2. umieszczenia na targowisku, hali targowej tablic informacyjnych obejmujących: oznaczenie Przedsiębiorcy prowadzącego targowisko, halę targową wraz z adresem i telefonem kontaktowym; wykaz opłat targowych obowiązujących na targowisku lub hali targowej; zasady handlu na targowisku i hali targowej; godziny funkcjonowania targowiska, hali targowej 3. zapewnienia dostępu do urządzeń sanitarnych (toalet) oraz zawarcia umowy na ustawienie i opróżnianie pojemników na odpady § 5 Na targowiskach i halach targowych obowiązują zasady handlu stanowiące Załącznik nr 2 do uchwały. § 6 Umowa na prowadzenie targowiska lub hali targowej wygasa w przypadku: . 1. upływu daty ważności umowy (w przypadku umowy zawartej na czas określony), 2. utraty tytułu prawnego do nieruchomości - terenu bądź pomieszczenia przeznaczonego na targowisko, halę targową, 3. nie spełniania warunków określonych mniejszą uchwałą, 4. złożenia pisemnego oświadczenia Przedsiębiorcy o rezygnacji z dalszego prowadzenia działalności gospodarczej, której przedmiotem jest prowadzenie targowiska lub hali targowej. § 7 1. Na terenie gminy - miasta G. obowiązuje zakaz handlu w miejscach do tego nie wyznaczonych, a w szczególności ulicach, chodnikach, placach i parkach oraz innych miejscach użyteczności publicznej. 2. W stosunku do osób nie przestrzegających postanowień pkt 1 mają zastosowanie przepisy Kodeksu Wykroczeń. § 8 Określenie wysokości stawek opłaty targowej, inkasentów, ich wynagrodzenia oraz sposób poboru opłaty targowej na targowiskach i halach targowych regulują odrębne uchwały Rady Miejskiej. § 9 1. Zezwolenia na prowadzenie targowisk wydane na podstawie dekretu o targach i targowiskach z dnia 2 sierpnia 1951r. (Dz.U. Nr 41, poz.312 ze zm.) tracą ważność z dniem l lipca 2002r. 2. Przedsiębiorcy prowadzący targowiska na podstawie dotychczasowych przepisów zobowiązani są w terminie do 30 czerwca 2002r. do zawarcia umowy na prowadzenie targowiska, o której stanowi się w § 2 niniejszej uchwały. § 10 Wykonanie uchwały powierza się Zarządowi Miasta. §11 Traci moc: 1. Uchwała Nr [...] Rady Miejskiej z dnia 17 czerwca 1998r. w sprawie wyznaczenia stanowisk do prowadzenia handlu obnośnego i obwoźnego w granicach administracyjnych G. (M.G. Nr 6, poz. 924), 2. Uchwała Nr [...] Rady Miejskiej z dnia 1 grudnia 1999r. w sprawie Zmiany uchwały Nr [...] Rady Miejskiej z dnia 17 czerwca 1998r. w sprawie wyznaczenia stanowisk do prowadzenia handlu obnośnego i obwoźnego w granicach administracyjnych G. (M.G. Nr 10 , poz.181), 3. Uchwała Nr [...] Rady Miejskiej z dnia 15 grudnia 1999r. w sprawie Zmiany uchwały Nr [...] Rady Miejskiej z dnia 17 czerwca 1998r. w sprawie wyznaczenia stanowisk do prowadzenia handlu obnośnego i obwoźnego w granicach administracyjnych G. (M.G. Nr 11, poz.207), 4. Uchwała Nr [...] Rady Miejskiej z dnia 27 sierpnia 1990r. w sprawie zatwierdzenia Zarządzenia Nr [...[ Zarządu Miasta z dnia 6 sierpnia 1990r. (M.G. Nr 1, poz.5) §12 Uchwała wchodzi w życie po upływie czternastu dni od daty ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa z mocą obowiązującą od dnia podjęcia. Uchwała zawierała dwa załączniki. Załącznik Nr 1 zawierał wykaz miejsc przeznaczonych pod targowiska i hale targowe na terenie Gminy-Miasta Załącznik Nr 2 określał zasady handlu na targowiskach i halach targowych. W uzasadnieniu zaskarżonej uchwały wskazano, iż w związku z utratą mocy dekretu o targowiskach z dnia 2 sierpnia 1951r. spowodowanej wejściem w życie ustawy Prawo działalności gospodarczej gmina tworzy zasady funkcjonowania targowisk i hal targowych w granicach administracyjnych miasta w oparciu o przepisu ustawy o samorządzie gminnym. Uzasadnienie uchwały w zasadzie dotyczy projektu uchwały, bowiem wynika to wyraźnie z jego treści, z którą wiąże się sformułowanie "projekt uchwały". Uchwałę tę po uprzednim wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa zaskarżyła Powszechna Spółdzielnia Spożywców "A". Wnosząc o stwierdzenie jej nieważności skarżąca Spółdzielnia zarzuca, iż uchwała ogranicza prawo do prowadzenia targowiska na gruncie stanowiącym własność PSS "B" usytuowanym w G. przy [...], dla której to nieruchomości plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje szeroko rozumianą działalność handlową. Zdaniem skarżącej żaden przepis prawa nie upoważnia gminy do nakładania na prywatnego właściciela nieruchomości obowiązku zawarcia z gminą umowy na prowadzenie targowiska na jego gruncie. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska wniosła o jej oddalenie, wskazując na dopuszczalność podejmowania uchwał na podstawie art.7 ust.1 pkt 11 ustawy o samorządzie gminnym, w tej kwestii powołała się na wyrok NSA w Warszawie z dnia 19 stycznia 2002r. sygn. akt I SA 1355/91. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Nie kwestionując uprawnień organów gminy do podejmowania uchwał na podstawie art.7 ust.1 pkt 11 ustawy o samorządzie gminnym - publ. jak wyżej stwierdzić należy, iż gmina nie może ingerować w materiał zastrzeżony do regulacji ustawowej lub regulowanej przepisem prawa wyższej niż uchwały rady gminy rangi aktami prawa. Ustawa z dnia 19 listopada 1999r. Prawo działalności gospodarczej (Dz.U.Nr 11, poz.1178 z późn. zm.) w art.99 zawierała zapis, iż traci moc dekret z dnia 2 stycznia 1951r. o targach i targowiskach (Dz.U.Nr 41, poz.312 z późn. zm.). Ponieważ ustawa weszła w życie 1 stycznia 2001r. (art.100) od tego dnia utracił moc wyżej cytowany dekret. Prawo działalności gospodarczej reguluje zasady działalności gospodarczej, stanowi, iż działalnością gospodarczą w rozumieniu ustawy jest zarobkowa działalność wytwórcza, handlowa, budowlana, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i eksploatacja zasobów naturalnych wykonywane w sposób zorganizowany i ciągły. Prowadzenie targowiska mieści się w pojęciu działalności o jakiej mowa w art.2. Zasady podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej reguluje rozdział 2 ustawy. Żaden z zawartych w cytowanej ustawie przepisów nie uprawnia organów gminy do nakładania na prowadzącego targowisko obowiązek zawarcia umowy z Zarządem Miasta czy Gminy. Ustawa w niczym nie narusza przepisów dotyczących planów zagospodarowania terenu. Gmina uprawniona jest w oparciu o przepis art.7 ust.11, art.18 ust.1 oraz art.40 ust.3 o samorządzie gminnym (Dz.U.Nr 13, poz.74 z późn. zm.) do ustalania zasad handlu na targowiskach i halach targowych to jest do ustalenia tej treści przepisów, które Rada Miejska G. zamieściła w załączniku do uchwały. Zauważyć należy, iż skarżąca jest podmiotem gospodarczym wpisanym do KRS-u i do jej zadań statutowych należy prowadzenie działalności handlowej. Pod tym pojęciem mieści się także uprawnienie do prowadzenia targowiska jeżeli to uzyskało decyzję o warunkach lokalizacji (oznacza to również to, iż jego lokalizacja jest zgodna z planem zagospodarowania przestrzennego), a także spełnia niezbędne warunki określone prawem miejscowym w sprawie zasad handlu na targowiskach i halach targowych (tj. przepisów ujętych w załączniku do zaskarżonej uchwały). Ponieważ zaskarżona uchwała rozstrzygała o kwestiach zastrzeżonych do regulowania przepisami rangi ustawowej, tym samym narusza prawo. Od podjęcia uchwały do czasu rozpoznania skargi upłynął ponad rok, z tego też względu Sąd na mocy art.94 ust.2 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym publ. jak wyżej w zw. z art.147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz.1270) stwierdza, iż zaskarżona uchwała podjęta została z naruszeniem prawa. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na mocy art.152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, iż nie może być ona wykonana.