II SA/Gd 26/09

WyrokWSA w Gdańsku2009-07-09

Skład orzekający: Sędzia NSA Jan Jędrkowiak, Sędzia WSA Wanda Antończyk, Sędzia NSA Barbara Skrzycka-Pilch

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ pierwszej instancji jest związany poglądami prawnymi wyrażonymi w uzasadnieniu decyzji kasacyjnej organu odwoławczego?
Ratio decidendi
Organ pierwszej instancji nie jest związany poglądami prawnymi wyrażonymi w uzasadnieniu decyzji kasacyjnej organu odwoławczego. Decyzja kasacyjna nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty, a organ pierwszej instancji zachowuje samodzielność przy ponownym rozpatrywaniu sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję Wójta Gminy ustalającą warunki zabudowy dla budowy budynku mieszkalnego. Skarżący domagali się uchylenia uzasadnienia decyzji Kolegium, zgadzając się z rozstrzygnięciem. W uzasadnieniu skargi podnieśli obawy, że Wójt Gminy może przyjąć za wytyczne stwierdzenia organu drugiej instancji, co doprowadzi do wydania niekorzystnej dla nich decyzji. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Jędrkowiak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wanda Antończyk Sędzia NSA Barbara Skrzycka-Pilch Protokolant: Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Kowalczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2009 r. sprawy ze skargi J. i L. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 28 listopada 2008 r., nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy oddala skargę. J. T. i L. T. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 listopada 2008r. Nr [...] uchylającą decyzję Wójta Gminy z dnia 6 czerwca 2008r. Nr [...] którą ustalono warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego parterowego z poddaszem użytkowym wraz z niezbędnymi urządzeniami infrastruktury technicznej na działkach nr [...] i [...] położonych w miejscowości G.. Skarżący domagają się uchylenia uzasadnienia decyzji Kolegium zgadzając się jednocześnie z wydanym rozstrzygnięciem. Z akt sprawy oraz z twierdzeń stron wynika następujący stan faktyczny i prawny: Wójt Gminy decyzją z dnia 6 czerwca 2008r. po rozpatrzeniu wniosku J. i L. T. z dnia 23 maja 2006r., ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu działek nr [...] i [...] położonych w miejscowości G. dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego parterowego z poddaszem użytkowym wraz z niezbędnymi urządzeniami infrastruktury technicznej. Odwołanie od powyższej decyzji złożyli wnioskodawcy (uzupełnione pismem z dnia 8 sierpnia 2008r.) wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji jako ograniczającej słuszne prawa właścicielskie skarżących, zbyt restrykcyjnej oraz niezgodnej z obowiązującym przepisami. Skarżący wskazali, że w swoim wniosku podali dwie działki, o nr ewid. [...] i [...]. Zamierzenie budowlane dotyczy więc obu nieruchomości, albowiem wnioskodawcy chcą postawić dom na obu działkach, co wynika z projektu lokalizacji dołączonego do wniosku, a nie wyłącznie na działce nr [...], którą wskazywał organ pierwszej instancji. Skarżący podnieśli, że właściciele sąsiednich nieruchomości otrzymali warunki zabudowy korzystniejsze niż oni, np. dotyczące budynku ośrodka wczasowego. Skarżący odwołali się od ustalenia linii zabudowy określonej na załączniku nr 1 do decyzji, a także na mapce w skali 1:1000 (analiza funkcji oraz cech zabudowy). Linia ta została określona jako "maksymalna nieprzekraczalna" i jest w sprzeczności z obowiązującymi przepisami i sformułowaniem wskazanym na stronie 2 decyzji w pkt 4 (warunki dotyczące ochrony przyrody). Z zapisem tym skarżący się w pełni zgadzają i wnoszą o uchylenie wyrysowanej linii zabudowy od brzegów jeziora przy drodze nr [...], która nie jest równoległa do granicy działek skarżących przy tej drodze, a ukośna i sugeruje, że albo skarżący muszą budować budynek nierównolegle, ukośnie do granicy działki, albo punktem odniesienia będzie nie budynek działki nr [...] przylegającej do gruntu skarżących, a budynek działki kolejnej, znajdującej się za drogą miejscową prostopadłą do drogi nr [...]. Tym samym skarżący wnoszą o zalecenie wytyczenia nowej linii zabudowy, zgodnej z linią zabudowy na działce nr [...], bezpośrednio przylegającej do gruntów skarżących. Skarżący nie zgodzili się z warunkiem decyzji zakazującym dokonywania makroniwelacji dla ochrony istniejącej rzeźby. W uzasadnieniu tego zarzutu wskazali na treść decyzji z dnia 15 kwietnia 2008r. Starosty nr [...] pozwalającą na przywrócenie nieruchomości skarżących do stanu poprzedniego tj. sprzed nielegalnych prac budowlanych - poprzez prace niwelacyjne. Skarżący wskazali ponadto, że został wskazany błędny wskaźnik wielkości powierzchni zabudowy do powierzchni działki - 0,20. Dopuszczalny prawem przedmiotowy stosunek wynosi 0,30 i o ustalenie takiego skarżący wnoszą. W poprzednio wydanej decyzji w tej sprawie (uchylonej przez Kolegium) wskaźnik ten został określony jako 0,25, co wskazuje na dowolność organu pierwszej instancji w tym zakresie. Również ustalenie szerokości elewacji frontowej- maks. 13,0m z tolerancją +/- 5%, przy szerokości działki 45m stanowi- zdaniem skarżących - szykanę. Skarżący planują szerszą elewację, blisko trzykrotnie przekraczającą tę narzuconą przez organ pierwszej instancji. Wskazali przy tym, że zachowają obowiązujące w prawie budowlanym odległości od granicy działki, co stanowi - ich zdaniem - wystarczające ograniczenie dla inwestora. Skarżący nie zgodzili się także z ustaleniami organu pierwszej instancji dotyczącymi wyznaczenia w zaskarżonej decyzji - dopuszczalnej wysokości zabudowy (maksymalnie 9,0m) jako ograniczenie niczym nie podyktowane. Skarżący wnieśli o ustalenie tej wysokości jako maksymalnie 12,5m i bez ustalania poziomu posadowienia parteru na wysokości 0,6m. Skarżący podali, że w analizie urbanistycznej wskazano, iż sąsiednie budynki mieszkalne posiadają wysokość 8,00-11,0 m. Skarżący planują budowę budynku o wysokości 12,4m i takiego też określenia wysokości zabudowy oczekują od organu pierwszej instancji. Również zdaniem skarżących nieprawidłowo został określony w zaskarżonej decyzji wjazd na posesję - " z drogi gminnej - ul. D. działka nr [...], miejsce postojowe na własnej działce". Skarżący nie rozumieją dlaczego organ pierwszej instancji tak daleko i głęboko ingeruje w sprawie wjazdu na ich nieruchomość, skoro odmienne decyzje wydano dla innych sąsiadów np. J. i J. L.. Skarżący mają zamiar dojeżdżać na posesję nie tylko z drogi nr [...], ale także być może z drogi gminnej prostopadłej do w/w- tak jak wskazani powyżej sąsiedzi. Ponadto skarżący nie rozumieją dlaczego ustalone zostały miejsca postojowe na ich nieruchomościach, skoro organ pierwszej instancji vis a vis działek skarżących zbudował nielegalny parking na trzy miejsca postojowe. Skoro terenami przylegającymi do terenu skarżących są i usługi turystyki i zabudowa letniskowa, ośrodek wczasowy, to dlaczego planowaną inwestycję odniesiono tylko do bezpośrednio sąsiadujących działek i ich zabudów. Skarżący podnieśli, iż dotychczasowe działania organu pierwszej instancji w ich sprawie wskazują na uporczywe uchylanie się od wydania we właściwym terminie zgodnej z prawem decyzji. Rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym Kolegium wskazało, iż zaskarżona decyzja jest kolejną już decyzją wydaną w niniejszej sprawie, po uchyleniu decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 22 października 2007r. Nr [...]. Wnioskiem złożonym w dniu 23 maja 2006r. J. i L. T. wnieśli o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla działek nr [...] i [...] położonych w miejscowości G. dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego parterowego z poddaszem użytkowym wraz z niezbędnymi urządzeniami infrastruktury technicznej. Na dołączonym do wniosku wyrysie z mapy ewidencyjnej wnioskodawcy graficznie wskazali miejsce posadowienia planowanej inwestycji (częściowo na terenie działki nr [...] i częściowo na działce nr [...]). Organ pierwszej instancji zawiadomił strony postępowania o fakcie złożenia wniosku oraz o możliwości zgłaszania uwag i terminu ich zgłaszania pismem z dnia 14 czerwca 2006r. Następnie organ pierwszej instancji dwukrotnie: w dniu 11 lipca 2006r. i w dniu 30 stycznia 2007r. swoimi postanowieniami zawieszał postępowanie w sprawie złożonego wniosku. Złożone na te postanowienia zażalenia wnioskodawców były uwzględniane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Projekt decyzji wraz z analizą urbanistyczną i formalno-prawną (do analizy został również włączony wyrys z projektu planu zagospodarowania przestrzennego oraz karty nr 003, 004 i 005 terenu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego fragmentu wsi G. - w rejonie pomnika por. D.), sporządzone przez osobę uprawnioną został przesłany do uzgodnień - w trybie art. 53 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym- do Powiatowego Konserwatora Zabytków; Starosty Powiatowego w K. oraz Wojewody. Z treści uzyskanych uzgodnień, wynika m.in., że działki objęte wnioskiem - zgodnie z zapisami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy- nie znajdują się w strefie ochrony konserwatorskiej. W dniu 12 lipca 2007r. organ pierwszej instancji wydał pierwszą decyzję w sprawie złożonego wniosku ustalającą warunki zabudowy. W postępowaniu odwoławczym Kolegium uchyliło tę decyzję w całości do ponownego rozpatrzenia. W powtórzonym postępowaniu organ I instancji sporządził projekt decyzji, który następnie został przesłany do Starosty oraz Wojewody, celem dokonania uzgodnienia projektu decyzji. Postanowieniem z dnia 13 maja 2008r. Nr [...] Starosta K. uzgodnił projekt decyzji, zaś Wojewoda dokonał tego postanowieniem z dnia 14 maja 2008r. Nr [...]. Wojewoda w swoim postanowieniu określił następujące uwagi (celem ich umieszczenia w treści wydawanej decyzji): - w związku z położeniem terenu objętego wnioskiem w pasie szerokości 100 m od linii brzegów Jeziora D. objętym zakazem zabudowy, dopuszcza się lokalizację zamierzonego obiektu budowlanego pod bezwzględnym warunkiem nie przekraczania dotychczasowej linii zabudowy od brzegów wód ww. jeziora wyznaczonej przez istniejące na terenie działki przylegającej (tj. dz.nr: [...]- obręb G., Gm. S.) - projekt budowlany zamierzenia inwestycyjnego powinien być zaopiniowany przez Dyrektora KPK w zakresie uwzględnienia ochrony walorów krajobrazowych oraz wartości historycznych i kulturowych - należy utrzymać dotychczasową rzeźbę terenu przedmiotowej działki (zakaz makroniwelacji dla ochrony istniejącej rzeźby). Oba wyżej wskazane postanowienia zostały przesłane skarżącym. Postanowienia zawierają prawidłowe pouczenie o prawie i terminie składania zażalenia. W dniu 6 czerwca 2008r. organ pierwszej instancji wydał zaskarżoną decyzję, którą skarżąca J. T. odebrała w dniu 25 lipca 2008r. Uwzględniając powyższe Kolegium wskazało, że większość zarzutów podniesionych w treści odwołania, poza zarzutem dotyczącym zakazu makroniwelacji dla ochrony istniejącej rzeźby są zarzutami nieuzasadnionymi. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków: 1. co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 2. teren ma dostęp do drogi publicznej; 3. istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 4. teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1; 5. decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi. Do ustalenia warunków zabudowy konieczne jest istnienie co najmniej jednej działki sąsiedniej, dostępnej z drogi publicznej, przy czym pojęcie "działki sąsiedniej" oznacza, że musi to być działka, na której roboty budowlane, polegające na budowie obiektów budowlanych, zostały już zrealizowane, przy czym należy uznać, iż nie będzie tu chodziło tylko o działkę graniczącą bezpośrednio z działką inwestora, lecz raczej o pewien obszar tworzący urbanistyczną całość, pozwalający organowi dokonać jak najlepszej oceny sytuacji faktycznej pod względem możliwości zrealizowania planowanej inwestycji przy zachowaniu ustawowych warunków z art. 61 ust. 1 pkt 1-3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zgodnie z treścią § 3 ust. 1 rozporządzenia w celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu właściwy organ wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 ustawy. Granice obszaru analizowanego wyznacza się na kopii mapy, o której mowa w art. 52 ust. 2 pkt 1 ustawy, w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu działki objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, nie mniejszej jednak niż 50 metrów. Przepis § 9 ust.2 rozporządzenia stanowi, że wyniki analizy, o której mowa w § 3 ust. 1, zawierające część tekstową i graficzną, stanowią załącznik do decyzji o warunkach zabudowy. Odnosząc wyżej wskazane przepisy rozporządzenia z dnia 26 sierpnia 2003r. do treści analizy dołączonej do zaskarżonej decyzji Kolegium stwierdziło, że w powtórzonym postępowaniu organu pierwszej instancji, obszar analizowany został wyznaczony w sposób prawidłowy i zgodny z przepisami rozporządzenia. Analiza urbanistyczna i formalno- prawna, będąca załącznikiem do zaskarżonej decyzji wskazuje, że na obszarze analizowanym występują: zabudowa mieszkaniowa, zabudowa gospodarcza, wydzielone działki budowlane, zabudowa letniskowa droga gminna, teren kolejowy, urządzone miejsca postojowe, jezioro D. oraz ośrodek wypoczynkowy. Geometria dachów to dachy dwuspadowe, symetryczne, stropodach płaski, dach wielospadowy, dach pulpitowy, kąty nachylenia połaci budynków mieszkalnych około 20-45%. Wysokość budynków ok. 8,0-11,00m. Szerokość elewacji frontowych - przy budynkach mieszkalnych to 10,0m- 13,0m, zaś budynków letniskowych 6,0m- 8,0m. Wskaźnik zabudowy maksymalnie 0,20. Linie zabudowy zostały wyznaczone zgodnie z § 3 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia nr 54/06 Wojewody z dnia 15 maja 2006r. w sprawie Kaszubskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. Pom. z 200 Nr 58, poz. 1191). Ustalone w treści zaskarżonej decyzji uwarunkowania urbanistyczno-architektoniczne dla planowanej inwestycji należy uznać za zgodne z treścią ustaleń zawartych w dołączonej do decyzji analizy funkcji. Obowiązującą linię nowej zabudowy na działce objętej wnioskiem wyznacza się jako przedłużenie linii istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich. W niniejszej sprawie organ pierwszej instancji wyznaczył linię zabudowy, dla obu działek objętych wnioskiem wykonując przedłużenie linii od zabudowy znajdującej się na działce nr 491 oraz na działce [...] — działkach sąsiadujących z obu stron nieruchomości wskazanych we wniosku wzdłuż drogi publicznej. Określona zaskarżoną decyzję linia zabudowy nie kończy się na granicy działki nr [...] tylko na granicy działki nr [...]. Dlatego też nie jest zasadny zarzut skarżących wskazujący na to, że zaskarżona decyzja dotyczy wyłącznie działki oznaczonej nr [...]. Kolegium wskazało na treść § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r., zgodnie z którym jeżeli linia istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich przebiega tworząc uskok, wówczas obowiązującą linię nowej zabudowy ustala się jako kontynuację linii zabudowy tego budynku, który znajduje się w większej odległości od pasa drogowego. Z kolei przepis § 3 ust 2 pkt 1 rozporządzenia nr 54/06 Wojewody z dnia 15 maja 2006r. w sprawie Kaszubskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. Pom. z 2006r. Nr 58, poz.1191) wskazuje, że dopuszcza się uzupełnianie istniejącej zabudowy mieszkaniowej i usługowej, pod warunkiem wyznaczenia nieprzekraczalnej linii zabudowy od brzegów wód zgodnie z linią występującą na przylegających działkach. W niniejszej sprawie istniejąca zabudowa na działkach sąsiadujących z nieruchomościami skarżących, to jest na działkach o nr [...] oraz na sąsiadującej poprzez działkę [...] (droga będąca własnością osoby fizycznej) działce o nr [...] tworzy uskok. W sytuacji przedłużenia linii zabudowy wyłącznie wzdłuż budynku oznaczonego nr [...] posadowionego na działce nr [...] (bez uwzględnienia istniejącej na działce nr [...] linii zabudowy (budynek o nr ewid.[...]), nowa linia zabudowy na działkach określonych we wniosku skarżących, kończyła by się w punkcie oznaczonym lit A na załączniku graficznym do zaskarżonej decyzji. Naruszałoby to tym samym przepisy ustawy prawo budowlane oraz przepisy do niej wykonawcze określające minimalną odległość zabudowy od granicy nieruchomości od strony drogi publicznej. Dlatego też w sposób prawidłowy — zgodny z zapisem § 4 ust.3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r.- organ I instancji ustalił przebieg zabudowy przyjmując linię zabudowy działki nr [...] jako linii zabudowy budynku znajdującego się w dalszej odległości od pasa drogi publicznej ul. D.. Wyznaczona linia zabudowy przez organ pierwszej instancji nie narusza także zapisu § 3 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia nr 54/06 Wojewody z dnia 15 maja 2006r. w sprawie Kaszubskiego Parku Krajobrazowego. Kolegium wskazało, iż w postępowaniach uzgadniających przygotowany przez organ pierwszej instancji projekt decyzji, tenże organ związany jest treścią wydawanych postanowień. Dlatego też - w sytuacji wydania w dniu 14 maja 2008r. przez Wojewodę postanowienia - wszelkie uwagi w nim wskazane, organ pierwszej instancji (bez ich jakiejkolwiek zmiany) ma obowiązek wpisać do ostatecznie wydawanej decyzji kończącej postępowanie wszczęte wnioskiem skarżących. Skarżący byli także stronami postępowań uzgadniających projekt decyzji i otrzymali wydane postanowienia które to postanowienia, wobec braku ich zaskarżenia stały się ostateczne. Powyższe związanie organu pierwszej instancji ustaleniami postanowienia Wojewody odnosi się także do wpisania zakazu makroniwelacji. Organ pierwszej instancji miał obowiązek prawny (i tego dokonał) wpisania wszelkich uwag Wojewody do treści zaskarżonej decyzji. Całkiem odrębną kwestią jest natomiast związanie skarżących takim zakazem wobec treści ostatecznej decyzji Starosty zezwalającej skarżącym na przeprowadzenie takich prac (dołączonej do odwołania). W niniejszej sprawie prace te zostały dokonane już po wydaniu zaskarżonej decyzji (w dniach 4-8 sierpnia 2008r.), co wynika z treści oświadczenia skarżących złożonych w toku postępowania odwoławczego. Zarzuty skarżących odnoszące się do błędnego ustalenia wskaźnika zabudowy (maksymalnie 0,20), zaś zgodnie z przepisami prawa (skarżący nie wskazali, jakie to są przepisy prawa) wskaźnik ten winien wynosi 0,30, Kolegium uznało również za nieuzasadnione. Dla terenu objętego wnioskiem skarżących z dnia 15 maja 2006r. brak jest obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Oznacza to, iż nie można (ustalając wysokość wskaźnika zabudowy) mieć na uwadze określony takimi planami wskaźnik zabudowy np. 30%, chociażby taki plan obejmowałby obszar bezpośrednio przylegający do ustalonego w niniejszej sprawie obszaru analizowanego. Ustalony w decyzji dla terenu objętego wnioskiem wskaźnik zabudowy ( określony tutaj w sposób maksymalny - to jest do 20% łącznej powierzchni obu działek wskazanych we wniosku skarżących-musi wynikać z istniejącej już zabudowy na prawidłowo ustalonym obszarze analizowanym. Kolegium zwróciło uwagę, że poprzednio uchylona decyzja organu pierwszej instancji nie zawierała prawidłowo wyznaczonego obszaru analizowanego. Dlatego też ustalony wtedy wskaźnik zabudowy na 0,25 nie miał żadnego uzasadnienia w zebranym materiale dowodowym. Zarzuty odwołania odnoszący się do ustalenia nieprawidłowej szerokości elewacji frontowej, dopuszczalnej wysokości zabudowy są zarzutami — w świetle treści dołączonej do decyzji analizy funkcji również Kolegium uznała jako nieuzasadnione. Przepis art. 61 ust. 1 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uzależnia ustalenia warunków zabudowy od istniejącego dostępu takiego terenu do drogi publicznej. Dla działek objętych wnioskiem skarżących drogą publiczną (w rozumieniu przepisu art.2 ustawy dnia 25.marca 1985r. o drogach publicznych) jest droga gminna (działka nr [...]) - ul. P. D.. Natomiast taką drogą publiczną nie jest działka oznaczona nr [...] będąca własnością R. G.. Tym samym organ I instancji - w sposób zgodny z przepisami prawa - określił wjazd na teren objęty wnioskiem z drogi gminnej. Nie jest również uzasadniony zarzut skarżących odnoszący się do ustalenia przez organ pierwszej instancji miejsc postojowych na działkach skarżących wskazanych we wniosku. Taki zapis stanowi odzwierciedlenie treści przepisu § 18 ust.l rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 r. (Dz.U. Nr 75, poz. 690 z póżn. zm.). Stanowi on, co następuje: "zagospodarowując działkę budowlaną, należy urządzić, stosownie do jej przeznaczenia i sposobu zabudowy, miejsca postojowe dla samochodów użytkowników stałych i przebywających okresowo, w tym również miejsca postojowe dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne." Taka treść przepisu oznacza, że miejsca postojowe winny być usytuowane na terenie działki, której dotyczą ustalane warunki zabudowy i zagospodarowania terenu. Kolegium wskazało, że zaskarżoną decyzję należy uchylić w całości do ponownego rozpatrzenia z poniższych względów. Z treści art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wynika obowiązek ustalania warunków zabudowy nie dowolnych (np. takich, jakie wynikają z zamierzenia inwestycyjnego skarżących wskazanych w treści odwołania), a tylko takich, które są kontynuacją istniejącej już zabudowy na obszarze analizowanym. Skarżący składając swój wniosek o ustalenie warunków zabudowy winny złożyć wniosek ze wszystkimi elementami określonymi w art. 52 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80 poz.717 z późn. zm.). Każdy wniosek o ustalenie warunków zabudowy powinien zawierać: 1) określenie granic terenu objętego wnioskiem, przedstawionych na kopii mapy zasadniczej lub, w przypadku jej braku, na kopii mapy katastralnej, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, obejmujących teren, którego wniosek dotyczy, i obszaru, na który ta inwestycja będzie oddziaływać, w skali 1:500 lub 1:1.000, a w stosunku do inwestycji liniowych również w skali 1:2.000; 2) charakterystykę inwestycji, obejmującą: a) określenie zapotrzebowania na wodę, energię oraz sposobu odprowadzania lub oczyszczania ścieków, a także innych potrzeb w zakresie infrastruktury technicznej, a w razie potrzeby również sposobu unieszkodliwiania odpadów, b) określenie planowanego sposobu zagospodarowania terenu oraz charakterystyki zabudowy i zagospodarowania terenu, w tym przeznaczenia i gabarytów projektowanych obiektów budowlanych, przedstawione w formie opisowej i graficznej, c) określenie charakterystycznych parametrów technicznych inwestycji oraz dane charakteryzujące jej wpływ na środowisko. W aktach postępowania przed organem pierwszej instancji brak jest wskazania przez skarżących danych określonych wyżej w art. 52 ust. 2 pkt 2 ustawy. Organ pierwszej instancji również nie wezwał- a miał taki obowiązek uczynić- wnioskodawców do uzupełnienia złożonego wniosku o powyższe dane. W toku postępowania przed organem I instancji także skarżący nie uzupełnili wniosku o wskazanie m.in. gabarytów projektowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego parterowego z poddaszem użytkowym. Dlatego też dane charakterystyczne projektu tego budynku winny być znane organowi przed wydaniem decyzji w sprawie wniosku. Gdyby dane charakterystyczne projektowanego budynku skarżący nie podali dopiero w treści odwołania, a przy uzupełnieniu wniosku, organ I instancji winien odmówić ustalenia takich warunków jako wykraczające poza wielkość istniejącej w obszarze analizowanym zabudowy. W sytuacji gdy skarżący przedmiotowych gabarytów nie podali tym samym organ ustalił te warunki w oparciu o istniejącą zabudowę. Uwagi co do braków wniosku należy odnieść również do pozostałych brakujących elementów wniosku określonych wyżej w lit. a); a) i c). Reasumując Kolegium uznało, że zasadnym jest wezwanie wnioskodawców o uzupełnienie swojego wniosku o wszystkie wymagane prawem dane dotyczące planowanej inwestycji wskazane w art.52 ust.2 ustawy. Jak stanowi przepis art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych stronami postępowania w sprawie ustalania warunków zabudowy są właściciele i użytkownicy wieczyści wszystkich nieruchomości bezpośrednio sąsiadujących z działkami (lub działką), dla których takie warunki są ustalane. Odnosząc powyższe zasady do niniejszego postępowania Kolegium stwierdziło, że jedna ze stron postępowania - R. G. - zmarł w dniu 28 lutego 2000r. w K. - akt zgony USC K. nr [...]. Organ pierwszej instancji, po wszczęciu niniejszego postępowania (23 maja 2006r.) uznał osobę zmarłą za stronę postępowania. W powtórzonym postępowaniu organ pierwszej instancji winien ustalić tych spadkobierców zmarłego, którzy stali się właścicielami nieruchomości sąsiadującej z działkami objętymi wnioskiem skarżących. Organ pierwszej instancji - w toku dokonywanych uzgodnień - winien powiadomić Wojewodę o skutkach prawomocnej decyzji z dnia 15 kwietnia 2008r. nr [...] wydanej przez Starostę K.. Dodatkowo Kolegium wskazało, że warunki przyłączenia do sieci elektroenergetycznej Koncernu Energetycznego A S.A. z dnia 22 czerwca 2006r. (nr [...]) dołączone do wniosku skarżących, miały wskazaną ważność - 2 lata od dnia ich określenia. Dlatego też w powtórzonym postępowaniu, skarżący winni przedłożyć aktualne warunki przyłączenia do sieci. W toku postępowania przed Kolegium w niniejszej sprawie, z dniem 15 listopada 2008r. weszła w życie ustawa z dnia 3.października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. nr 199, poz. 1227). Dlatego też organ pierwszej instancji – w wydawanej decyzji - winien wskazać, czy charakter planowanej inwestycji przez skarżących wymaga uprzedniego wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, czy też nie ma takiego obowiązku - art. 72 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 71 tej ustawy. J. T. i L. T. we wniesionej skardze wskazali min. na niezgodność zapisów księgi Wieczystej w której wskazana jest tylko jedna działka z widniejącym w ewidencji gruntów faktem podziału tej działki na dwie działki o różnym oznaczeniu. Ponadto zdaniem skarżących uzasadnienie organu drugiej instancji jest zawiła i niezrozumiałe . W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację w sprawie. Odnosząc się do zarzutów skargi Kolegium wskazało, że skarżący nie kwestionują faktu istnienia dwóch działek. Natomiast występujący stan niezgodności zapisu Księgi Wieczystej ze stanem faktycznym, który może być doprowadzony do stanu zgodnego ze stanem faktycznym jedynie w odrębnym postępowaniu sądowym, nie ma znaczenia dla toczącego się postępowania w przedmiocie wydania warunków zabudowy. Postanowieniem z dnia 2 kwietnia 2009r. Sąd dopuścił do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania na prawach strony Stowarzyszenie B w S.. Postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 9 lipca 2009r. Sąd oddalił wniosek skarżących o zawieszenie postępowania. Podczas rozprawy Prezes Stowarzyszenia B wyjaśnił, że na obecnej działce [...] zginął P. D. założyciel i dowódca tajnej organizacji wojskowej "[...] ". Znajdował się tam obelisk upamiętniający ten fakt. Właściciel działki R. D. przyrzekł przekazać część działki o numerze [...] na rzecz Gminy. Sprawa ta nie została formalnie załatwiona. Następnie działka ta została przyjęta uchwałą Rady Gminy na rzecz Gminy. Gmina zaniedbała dalszych czynności prawnych mających przeniesienie własności działki na jej rzecz. Zdaniem Stowarzyszenia w tym miejscu nie powinno być żadnego zabudowania. Skarżący wyjaśnili, że Stowarzyszenie, które reprezentuje R. D. zostało zarejestrowane w 2006 r., natomiast skarżący są właścicielami działki od 1998r., czemu zaprzeczył Prezes Stowarzyszenia. Skarżący popierają wniesioną skargę. Oświadczyli, że skarga była wyrazem ich obaw, że Wójt Gminy wykazuje dużą uznaniowość w wydaniu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu i przyjmie za wytyczne stwierdzenia organu drugiej instancji wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wyda ponownie niekorzystną decyzję z punktu widzenia skarżących. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 oraz § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269), Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola, o której mowa powyżej, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na wstępie rozważań zauważyć należy, że w rozpoznawanej sprawie skarga została wniesiona na decyzję, którą Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołania skarżących uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. W podstawie prawnej zaskarżonej decyzji organ odwoławczy powołał art. 138 § 2 kpa, który to przepis stanowi, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżone decyzje w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał przyczyny, które zadecydowały o konieczności wydania decyzji kasacyjnej i skierowania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Są nimi: okoliczność, że uznany za stronę postępowania – R. G. zmarł w dniu 28 lutego 2000 r., a organ pierwszej instancji po wszczęciu w dniu 23 maja 2006 r. uznał osobę zmarłą za stronę postępowania nie ustalając kręgu spadkobierców zmarłego, którzy stali się właścicielami nieruchomości sąsiadującej z działkami objętymi wnioskiem skarżących, a nadto brak wskazania przez skarżących danych określonych w art. 52 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i nie wezwania skarżących do uzupełnienia wniosku o wydanie warunków zabudowy w tym zakresie. Ze stanowiskiem organu należy się zgodzić i wskazać, że już samo stwierdzenie nie ustalenia wszystkich stron postępowania w toczącej się sprawie i skierowanie decyzji na adres osoby nieżyjącej jest rażącym naruszeniem norm prawa procesowego uzasadniającym wydanie decyzji kasacyjnej (por. wyrok z dnia 21 września 2007r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie – II SA/Lu 330/07 – LEX nr 376745, wyrok z dnia 10 października 2007 r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach – II SA/Gl 143/07 – LEX nr 341073). Wracając do treści powołanego wyżej art. 138 § 2 kpa stwierdzić należy, że organ II instancji może jedynie udzielić wskazówek, co do zakresu postępowania w I instancji ( i tak należy rozumieć treść normatywną zamieszczonego w końcowej części paragrafu 2 określenia "wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy"). Nie może natomiast ingerować w rozstrzygnięcie sprawy przez organ I instancji. Nie może też przesądzać treści rozstrzygnięcia sprawy przez jej pozytywne bądź też negatywne załatwienie dla odwołującego się. O treści rozstrzygnięcia po przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia decyduje wyłącznie organ I instancji po ponownym rozpoznaniu sprawy (por. wyrok z dnia 9 sierpnia 2007 r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – V SA/Wa 2027/06 – LEX nr 394193, wyrok z dnia 18 października 2007r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie – II SA/Sz 420/07 – LEX nr 368101). Powyższe uwagi należało poczynić z tego względu, że zarzuty skarżących nie dotyczą samego rozstrzygnięcia lecz stanowiska Kolegium wyrażonego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji kasacyjnej. Skarżący obawiają się, że Wójt Gminy uzna za "wytyczne" stwierdzenia organu II instancji wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Jak wynika z art. 138 § 2 kpa, decyzja kasacyjna nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty, zaś z treści tego przepisu nie można wyprowadzić wniosku, aby organ I instancji był związany poglądem prawnym wyrażonym w uzasadnieniu decyzji kasacyjnej. W orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażany jest pogląd przeciwny (por. wyrok z 4 października 2007 Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach II SA/Ke 359/07 – LEX nr 419069) , który Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela. Przyjąć zatem należy, że wbrew temu co zarzuca strona skarżąca, organ I instancji nie będzie związany poglądami prezentowanymi w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Z tego też względu zarzuty skarżących nie mogły zostać uznane za uzasadnione. Zauważyć też należy, że przyczyny, dla których organ odwoławczy przyjął za konieczne skorzystanie z możliwości art. 138 § 2 kpa, znalazły wyraz w uzasadnieniu decyzji (art. 107 § 1 i 3 kpa) i trafne jest ustalenie, że dostrzeżone błędy proceduralne nakazywały przeprowadzenie wyjaśniającego postępowania uzupełniającego i to w znacznej części. Dodatkowo nadmienić należy, że (jak twierdzą skarżący), aktualnie trwają prace planistyczne obejmujące swym zakresem między innymi teren projektowanej zabudowy na działkach [...] i [...] w G.. Jakkolwiek Sąd z uwagi na stwierdzony brak przesłanek z art. 124 i 125 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr153, poz. 1270 ze zm.) odmówił uwzględnienia wniosku skarżących o zawieszenie postępowania sądowego z tej przyczyny, to jednak fakt trwania prac planistycznych, jak również stopień ich zaawansowania powinien być przedmiotem oceny organu I instancji z uwagi na jego związek z dalszym tokiem postępowania w rozpoznawanej sprawie. Wynika to z faktu, że ustalenia planu wyznaczą prawne ramy zagospodarowania terenu, którego dotyczą. Na koniec rozważań zwrócić należy uwagę na fakt, że Sąd nie mógł oceniać trafności poglądów prezentowanych przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, które to zostały zakwestionowane przez stronę skarżącą. Dokonywanie kontroli sądowej w tym zakresie i ewentualne korygowanie stanowiska organu II instancji nastąpiłoby przedwcześnie. Charakter zaskarżonej decyzji (kasacyjna) sprawia, że postępowanie jest w toku. Oznacza to, że po uchyleniu sprawy postępowanie dalej toczyć się będzie przed organem I instancji i, jak już o tym wyżej była mowa, organ odwoławczy nie mógł pozbawić organu stopnia podstawowego samodzielności nieodzownej przy rozstrzyganiu sprawy. Również, na tym etapie postępowania Sąd, którego interpretacja przepisów ma charakter wiążący (art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) nie może dokonywać oceny prezentowanego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stanowiska organu, gdyż naruszyłby kompetencje kontrolne organu II instancji (w przypadku ewentualnego odwołania od decyzji wydanej po ponownym rozpatrzeniu sprawy). Sytuacja prawna skarżących jest tego rodzaju, że w wyniku uchylenia decyzji I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia mają oni możliwość ponownego podniesienia dotychczasowych argumentów przed organem I instancji, a w przypadku ich nieuwzględnienia wnieść środek odwoławczy w postępowaniu administracyjnym, a w warunkach utrzymania w mocy przez organ II instancji decyzji I instancji, skierować skargę do sądu administracyjnego. Mając powyższe na uwadze, Sąd na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło