II SA/Gd 285/11
WyrokWSA w Gdańsku2012-02-01
Skład orzekający: Janina Guść, Dorota Jadwiszczok, Katarzyna Krzysztofowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę może zostać utrzymana w mocy pomimo zarzutów niezgodności projektu z decyzją o warunkach zabudowy i decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia oraz zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego i proceduralnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ architektoniczno-budowlany ma obowiązek sprawdzić zgodność projektu budowlanego z ostatecznymi decyzjami o warunkach zabudowy i środowiskowymi uwarunkowaniami, ale nie może kwestionować tych decyzji ani ingerować w ich treść. Projekt budowlany spełniał wymogi prawne, posiadał wymagane uzgodnienia i nie naruszał interesów osób trzecich. Zarzuty skarżących dotyczące naruszenia prawa materialnego i proceduralnego zostały oddalone jako bezzasadne.Stan faktyczny
Skarżący I. O. i J. O. wnieśli skargę na decyzję Wojewody z 21 stycznia 2011 r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę Centrum Handlowo-Usługowego w Gdańsku. Skarżący podnosili zarzuty dotyczące niezgodności projektu z decyzją o warunkach zabudowy i decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach, w tym brak odpowiedniego pasa strefy ochronnej, nieprawidłowe usytuowanie dróg i wjazdów oraz niewłaściwe uwzględnienie ich uwag i zastrzeżeń.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janina Guść Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Małgorzata Kuba po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi I. O. i J. O. na decyzję Wojewody z dnia 21 stycznia 2011 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę.
Decyzją z dnia 8 listopada 2010 roku, nr [...], wydaną na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2006 r., nr 156, poz. 1118 ze zm. - dalej jako ustawa - Prawo budowlane), Prezydent Miasta zatwierdził projekt budowlany i udzielił A Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w P. pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na budowie Centrum Handlowo-Usługowego wraz z układem drogowym, miejscami postojowymi w liczbie 1100, sieciami i przyłączami infrastruktury technicznej, urządzeniami i znakami reklamowymi na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], km [...] obręb G., przy ul. M. w G. W decyzji inwestor został zobowiązany do uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie przed przystąpieniem do użytkowania.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że sprawę rozpatrywał ponownie, na skutek uchylenia - decyzją Wojewody z dnia 4 grudnia 2009 roku - jego decyzji z dnia 27 maja 2009 roku zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę dla opisanej wyżej inwestycji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. W swej decyzji organ odwoławczy wskazał na następujące uchybienia postępowania organu I instancji:
1) brak w aktach uzgodnienia inwestycji pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych nr [...] z dnia 11 maja 2009 roku,
2) brak w aktach "Aneksu do raportu oddziaływania na środowisko dla projektowanego Centrum Handlowo-Usługowego A zlokalizowanego w G. C. przy ul. M. wraz z projektowanymi powiązaniami drogowymi Centrum z ulicą M.", a co za tym idzie brak możliwości zajęcia stanowiska w kwestii drogi usytuowanej obok nieruchomości I. i J. O.,
3) brak zgodności przedstawionego projektu zagospodarowania terenu z decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia z dnia 12 grudnia 2005 roku dla przedmiotowej inwestycji w zakresie pasa strefy ochronnej o szerokości 10 m wzdłuż zachodniej granicy Centrum oraz numeracji działek,
4) brak zwymiarowania odległości istniejącego budynku mieszkalno-usługowego na działce nr [...] od projektowanej drogi i ustosunkowania się co do wpływu projektowanej drogi na budynek I. i J. O.,
5) niezgodność numeracji działek podanych w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia 5 grudnia 2003 roku z przywołanymi numerami działek w decyzji o pozwoleniu na budowę,
6) rozbieżność w określeniu nazwy inwestycji w decyzji w porównaniu z wnioskiem inwestora, decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia dla przedmiotowego Centrum,
7) brak odniesienia się do uwag strony dotyczących usytuowania ekranów akustycznych,
8) brak ustosunkowania się w decyzji do przywołanych przez I. i J. O. pism z dnia 25 lipca 2003 roku i z dnia 9 listopada 2005 roku,
9) bak w aktach sprawy koncepcji ogólnej systemu zarządzania ruchem na obszarze G. wykonanej przez Katedrę Inżynierii Drogowej Politechniki G.
Organ I instancji wyjaśnił, że w toku ponownego rozpatrzenia sprawy, postanowieniem z dnia 12 stycznia 2010 roku wezwał inwestora o uzupełnienie projektu budowlanego zgodnie ze wskazaniami zawartymi w decyzji Wojewody z dnia 4 grudnia 2009 roku, w szczególności w zakresie zwymiarowania w projekcie zagospodarowania terenu odległości budynków - mieszkalnego i usługowego na działce nr [...] w stosunku do projektowanej drogi, rozważenia lokalizacji projektowanych ekranów akustycznych oraz złożenia pisemnych wyjaśnień co do innych poruszanych w ww. decyzji Wojewody kwestii.
Po uzupełnieniu projektu budowlanego przez inwestora i ponownej analizie sprawy organ I instancji stwierdził, że projekt spełnia wymagania określone w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia 5 grudnia 2003 roku. Odnosząc się do uwag zawartych w decyzji Wojewody z dnia 4 grudnia 2009 roku organ I instancji stwierdził co następuje:
1) projekt budowlany zawiera uzgodnienie inwestycji z rzeczoznawcą pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych; uzgodnienie takie znajduje się w projekcie zagospodarowania terenu - tom 1/2, w projekcie architektoniczno - budowlanym - tom II/1 oraz na pozostałych niezbędnych rysunkach branżowych, w tym rysunku instalacji wodno - kanalizacyjnej i wentylacji;
2) w aktach sprawy znajduje się "Raport o oddziaływaniu na środowisko dla projektowanego Centrum Handlowego A. zlokalizowanego w G. przy ul. M." (załącznik do wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu) opracowany w październiku 2003 roku, który to był niezbędny do wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia 5 grudnia 2003 roku i na tym etapie nie sporządzano aneksu do ww. raportu; inwestor dołączył do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę decyzję z dnia 12 grudnia 2005 roku o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia; nie miał natomiast obowiązku składać na etapie pozwolenia na budowę "Raportu o oddziaływaniu na środowisko dla projektowanego Centrum Handlowo-Usługowego A. zlokalizowanego w G. przy ul. M. wraz z projektowanymi powiązaniami drogowymi Centrum z ul. M." opracowanego w listopadzie 2005 roku, jak też "Aneksu do raportu o oddziaływaniu na środowisko dla projektowanego Centrum handlowego A. zlokalizowanego w G. przy ul. M.", gdyż oba te opracowania były załącznikami do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia; w związku z powyższym organ I instancji nie posiada tych opracowań w aktach sprawy; natomiast projektowana inwestycja jest zgodna z decyzją z dnia 12 grudnia 2005 roku o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia;
3) projektowana droga usytuowana obok nieruchomości I. O. i J. O. posiadać będzie status drogi wewnętrznej; przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2007 roku, nr 19, poz. 115 ze zm.) nie regulują kwestii odległości budynków od krawędzi drogi wewnętrznej, podają natomiast minimalną odległość dla dróg publicznych gminnych, która wynosi 6 m; planowana droga wewnętrzna została zaprojektowana w odległości 8 m od budynku mieszkalno-usługowego (Zakład B), a zatem w odległości większej niż jest to wymagane dla dróg publicznych, pomimo iż nie było tu takiego wymogu;
4) punkt 3.20 decyzji z dnia 12 grudnia 2005 roku o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia brzmi: "należy stworzyć pas strefy ochronnej o szerokości ok. 10 m, w zależności od możliwości lokalizacyjnych, wzdłuż wschodniej granicy Centrum, od strony istniejącej zabudowy C Spółdzielni Mieszkaniowej. Strefę należy obsadzić gęstą zielenią ochronną"; warunek ten był i jest spełniony w projekcie budowlanym; zaprojektowany pas strefy ochronnej w postaci zieleni wysokiej (projektowanych drzew) znajduje się w projekcie zagospodarowania terenu oraz w projekcie szaty roślinnej; pkt 3.21 decyzji z dnia 12 grudnia 2005 roku o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowego brzmi: "należy stworzyć pas strefy ochronnej o szerokości dostosowanej do możliwości lokalizacyjnych, wzdłuż zachodniej granicy Centrum, od strony istniejącej zabudowy mieszkaniowo-usługowej. Strefę należy obsadzić gęstą zielenią ochronną"; warunek ten był i jest spełniony w projekcie budowlanym; zaprojektowany pas strefy ochronnej w postaci zieleni niskiej (projektowanych grup krzewów) znajduje się w projekcie zagospodarowania terenu oraz w projekcie szaty roślinnej;
5) inwestor uzupełnił projekt zagospodarowania terenu o pomiar odległości od istniejących budynków do projektowanej drogi; zgodnie z nim odległość budynku hurtowni na działce nr [...] wynosi w minimalnym miejscu 8 m od krawędzi projektowanej drogi wewnętrznej, natomiast dla budynku mieszkalno-usługowego minimalna odległość wynosi 13,10 m; dla projektowanej drogi wewnętrznej przewidziano nawierzchnię z tzw. "cichego asfaltu", a w pasie wzdłuż granicy terenu nasadzenie gęstą zielenią ochronną, co w sposób wymierny będzie miało wpływ na zagwarantowanie zachowania dopuszczalnego poziomu hałasu na granicy z terenami mieszkaniowymi;
6) postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2009 roku Prezydent Miasta sprostował oczywistą omyłkę w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia 5 grudnia 2003 roku polegającą na przestawieniu cyfr w numerach działek; projekt budowlany jest zgodny z ww. decyzją z dnia 5 grudnia 2003 roku, sprostowaną postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2009 roku;
7) w niniejszej decyzji prawidłowo określono nazwę inwestycji, zgodnie z wydaną decyzją o warunkach zabudowy;
8) inwestor zrezygnował z projektowania ekranów akustycznych, zastosował natomiast inne rozwiązania, takie jak nawierzchnia z tzw. "cichego asfaltu" oraz - w pasie wzdłuż granicy terenu z działkami nr [...] i nr [...], nasadzenie gęstą zielenią ochronną w postaci pasa zieleni o szerokości dostosowanej do możliwości lokalizacyjnych;
9) przywołane przez I. O. i J. O. pismo z dnia 25 lipca 2003 roku zostało złożone jako zastrzeżenia do postępowania w sprawie dotyczącej wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, do których organ odniósł się w uzasadnieniu wydanej w tej sprawie decyzji; decyzja ta jest decyzją ostateczną, natomiast projekt budowlany został sporządzony zgodnie z tą decyzją oraz zawiera wszystkie niezbędne uzgodnienia i jest zgodny z decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia; natomiast pismo I. O. i J. O. z dnia 9 listopada 2005 roku było skierowane do Urzędu Miasta jako zastrzeżenia do toczącego się postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia; w uzasadnieniu decyzji w tej sprawie organ odniósł się do uwag stron; organ I instancji wskazał, że odniósł się do wszystkich uwag stron postępowania złożonych do tego organu w trakcie całego postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę;
10) akta sprawy zostały uzupełnione o koncepcję ogólnego systemu zarządzania ruchem na obszarze G. wykonaną przez Katedrę Inżynierii Drogowej Politechniki G., nie ma ona jednak wpływu na kształt przedmiotowej inwestycji; rozwiązania dotyczące przebudowy skrzyżowań i istniejących dróg wraz z sygnalizacją świetlną są przedmiotem oddzielnych projektów do opracowania na podstawie tzw. umowy drogowej zawartej przez inwestora z Prezydentem Miasta, te kwestie będą stanowiły przedmiot rozpatrywania w odrębnych postępowaniach administracyjnych.
Organ I instancji przedstawił uwagi wniesione do planowanej inwestycji przez I. O. i J. O. w pismach z dnia 5 kwietnia 2006 roku i z dnia 27 maja 2009 roku i wyjaśnił, że inwestor złożył uzupełniony projekt budowlany, w którym przeprojektował zjazdy z drogi wewnętrznej w kierunku ich posesji oraz zastosował inne rozwiązania techniczne, także przewidziane decyzją z dnia 12 grudnia 2005 roku o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia. Odnosząc się do zarzutów I. i J. O. zawartych w pismach z dnia 27 lipca 2010 roku i z dnia 4 października 2010 roku organ I instancji wskazał, że nieruchomość ww. stron nie graniczy bezpośrednio z terenem objętym przedmiotowym postępowaniem, a jest od niego oddzielona działką drogową nr [...], stanowiącą dojazd od ul. M. do ich nieruchomości i będącą w części ich własnością. Usytuowanie drogi wewnętrznej obsługującej Centrum Handlowo-Usługowe od strony posesji I. i J. O. nie jest jedyną drogą na teren wspomnianej inwestycji (zaprojektowano 3 zjazdy i drogi wewnętrzne), zaś wyjazd odbywał się będzie zarówno przez projektowaną drogę wewnętrzną wzdłuż działek nr [...] i [...], jak i projektowany, objęty oddzielnym projektem i postępowaniem administracyjnym, węzeł komunikacyjny typu "trąbka". Zgodnie z uzupełnionym projektem zagospodarowania terenu odległość budynku hurtowni na działce nr [...] wynosi w minimalnym miejscu 8 m od krawędzi projektowanej drogi wewnętrznej, natomiast dla budynku mieszkalno-usługowego minimalna odległość wynosi 13,10 m. Do posesji I. i J. O. zaprojektowano dwa zjazdy z projektowanej na prywatnym terenie inwestora drogi wewnętrznej, tym samym dodatkowo umożliwiono dostęp do drogi publicznej poprzez wewnętrzną drogę projektowanego Centrum. Całe planowane zamierzenie znajduje się na terenie, do którego inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zgodnie z wyjaśnieniami projektanta dróg, zaprojektowane łuki o promieniu 8 m przy zjeździe na działkę nr [...] są wystarczające dla samochodów ciężarowych o długości 20 m. Inwestor – zgodnie z wnioskami I. i J. O., zrezygnował z projektowania ekranów akustycznych. Nasadzenia i szpalery zieleni izolacyjnej wynikające z raportu oddziaływania na środowisko i decyzji środowiskowej przedstawiono w projekcie zieleni, będącym integralną częścią całego projektu budowlanego przedmiotowej inwestycji. Zgodnie z decyzją z dnia 12 grudnia 2005 roku o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia nałożony został na inwestora obowiązek opracowania analizy porealizacyjnej, w której na podstawie przeprowadzonych badań należy zweryfikować skuteczność zastosowanych rozwiązań chroniących przed hałasem i w razie konieczności zaproponować dodatkowe zabezpieczenie. Autor projektu budowlanego oświadczył w piśmie z dnia 27 maja 2009 roku, że przyjął rozwiązania, które zapewniają wszystkie niezbędne włączenia do drogi publicznej i mediów dla stron postępowania oraz że przedmiotowa droga wewnętrzna została zaprojektowana w klasie KR 3 w sposób, który nie powoduje przenoszenia drgań. Integralną częścią projektu budowlanego jest projekt branży drogowej, który określa niezbędne parametry i wskazuje jakim obowiązującym na terenie RP normom i przepisom podlega wykonanie takiej drogi i zjazdów. Wzmiankowane przez I. i J. O. pismo Urzędu Miasta z dnia 17 maja 2006 roku jest tylko pismem informującym o przyjętych przez inwestora założeniach w przedłożonej organowi do uzgodnienia koncepcji, w którym ponadto informuje się, iż skrzyżowanie z ul. M. zostanie osygnalizowane w przypadku uzasadnienia ruchowego.
Odnośnie uwag ww. stron co do prawidłowości wykonania raportu o oddziaływaniu na środowisko pod względem analizy dotyczącej natężenia hałasu i zanieczyszczeń w powietrzu oraz negatywnego wpływu projektowanej inwestycji na komfort ich życia poprzez hałas, zanieczyszczenie powietrza, odór spalin samochodowych, wibracje, trzęsienie gruntu, organ I instancji stwierdził, że powyższe zastrzeżenia należało składać do organu ochrony środowiska przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia. Decyzja z dnia 12 grudnia 2005 roku wydana w tym przedmiocie jest decyzją ostateczną i jej ustalenia wiążą organ architektoniczno-budowlany przy ocenie projektu budowlanego w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę.
Organ I instancji stwierdził, że inwestor złożył kompletny projekt budowlany, który został wykonany przez osoby uprawnione zgodnie z obowiązującymi przepisami, zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz zgodnie z decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, nie narusza interesów osób trzecich, spełnia wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. nr 120, poz. 1133 ze zm.). Projekt budowlany posiada wszystkie wymagane decyzje, uzgodnienia i opinie. Przyjęte w projekcie budowlanym rozwiązania zostały pozytywnie uzgodnione m. in. przez Wydział Inżynierii Ruchu Urzędu Miasta - uzgodnienie nr [...] z dnia 22 maja 2009 r. i nr [...] z dnia 9 marca 2009 r. oraz Wydział Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta pod względem zgodności z wymogami decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia nr [...] z dnia 12 grudnia 2005 r. - pisma nr [...] z dnia 29 kwietnia 2009 r. i nr [...] z dnia 7 września 2010 r. Inwestor złożył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Ponadto organ I instancji wyjaśnił, że zgodnie z umową drogową z dnia 18 maja 2009 roku zawartą pomiędzy Prezydentem Miasta, a inwestorem uzyskanie pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej inwestycji możliwe będzie po realizacji prac określonych w § 3 ww. umowy, w tym kompletnego docelowego układu drogowego (obejmującego m.in. dwupoziomowy węzeł z wiaduktem nad ul. M.), sygnalizacji świetlnej oraz infrastruktury technicznej.
W odwołaniu od powyższej decyzji I. i J. O. przedstawili następujące uwagi i zastrzeżenia. Wskazali na brak pasa strefy ochronnej o szerokości 10-20 m wzdłuż zachodniej strony nieruchomości objętej inwestycją, o którym mówił raport o oddziaływaniu na środowisko z października 2003 roku. Zarzucili, że decyzja z dnia 5 grudnia 2003 roku o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jak również decyzja z dnia 12 grudnia 2005 roku o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, nie są zgodne z ww. raportem, albowiem nie podają nakazanej szerokości pasa strefy ochronnej. W ich ocenie organ I instancji wydał decyzję niezgodną z ww. raportem. Wskazali, że raporty o oddziaływaniu na środowisko z października 2003 roku oraz listopada 2005 roku różnią się od siebie treścią, zaleceniami i obliczeniami, mimo że dotyczą tej samej inwestycji. Raport z listopada 2005 roku narusza ich interesy, to jest zdrowie, komfort mieszkania i prowadzenia działalności gospodarczej oraz pozwala na szybkie niszczenie ich budynków, nieprzystosowanych do tak dużego natężenia ruchu pojazdów samochodowych, w tym ciężarowych, w tak bliskiej odległości. Wydając decyzją organ I instancji nie wziął pod uwagę raportu z października 2003 roku, jak i istniejących uwarunkowań i specyfiki oraz rodzaju zabudowy miejsca rozpoczęcia inwestycji.
Skarżący zwrócili uwagę, że w projekcie budowlanym obok ich nieruchomości usytuowana jest droga do i wyjazdowa z Centrum, jak również równoległa do niej i położona bezpośrednio obok tej drogi "trąbka", na której odbywać się będzie również ruch dwukierunkowy. Zaplanowane są cztery drogi wjazdowe do Centrum, z tego dwie położone bezpośrednio obok ich nieruchomości, na całej jej długości. Jedyny wyjazd z Centrum usytuowany jest bezpośrednio obok ich nieruchomości. Wskazali, że z powodu dużego natężenia ruchu pojazdów samochodowych błędna jest koncepcja ochrony przed hałasem i zanieczyszczeniem powietrza poprzez nasadzenia krzewów niskich. Pojazdy poruszające się na wysokości 6-8 m będą wydzielały hałas i spaliny, które rozprzestrzeniać się będą na bardzo dużą odległość tzn. bezpośrednio w ich nieruchomość i niskie krzewy nie odizolują ich od szkodliwego działania spalin i hałasu.
Stwierdzili również, że od strony ich nieruchomości jedyna droga wyjazdowa usytuowana jest w odległości 4 m od granicy ich nieruchomości, co jest odległością zbyt małą. Dotyczy to również tzw. drogi "trąbki". Narusza to ponadto raport o oddziaływaniu na środowisko z października 2003 roku. W raporcie tym nie przewidziano żadnej drogi dojazdowej i wyjazdowej z Centrum, ani drogi "trąbki" obok ich nieruchomości. Koncepcja taka został przedłożona przez inwestora do wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Następnie, niezgodnie z tą decyzją, zmieniono projekt i zaprojektowano drogę "trąbkę", jak i drogę wyjazdową z Centrum i usytuowano ją równolegle do ich nieruchomości.
Skarżący zarzucili ponadto nieprawidłowe usytuowanie wjazdów na ich posesję. Uniemożliwiają one wjazd i wyjazd z parkingów na terenie ich nieruchomości, jak również wjazd i wyjazd ciężkich pojazdów samochodowych typu TIR, ich rozładunek i załadunek. Wjazdy umożliwiają tylko bezpośredni dojazd do budynków od frontowej strony. Podkreślili, iż nie wyrażają zgody na usytuowanie ekranów akustycznych od strony ich nieruchomości. Nieprawidłowa jest zatem decyzja organu I instancji, który w jej uzasadnieniu stwierdził, że nałożony został na inwestora obowiązek opracowania analizy porealizacyjnej, w której - na podstawie przeprowadzonych badań, należy zweryfikować skuteczność zastosowanych rozwiązań chroniących przed hałasem
i w razie konieczności zaproponować dodatkowe zabezpieczenie. Wskazali, że pismo Urzędu Miasta z dnia 17 maja 2006 roku jest pismem urzędowym, potwierdzającym fakt, iż nie będzie żadnych ekranów akustycznych od strony ich nieruchomości.
Skarżący stwierdzili również, że swoje zastrzeżenia co do realizacji przedmiotowej inwestycji zgłaszali już w piśmie z dnia 9 listopada 2005 roku. Mimo wielu pism skierowanych do Urzędu Miasta, nigdy nie ustosunkowano się do ich uwag i zastrzeżeń. Podnieśli, że mają prawo żądać czynności od organu administracji publicznej ze względu na ich interes prawny, polegający na ochronie ich nieruchomości przez uciążliwościami i zagrożeniami spowodowanymi lokalizacją obiektu, którego funkcjonowanie powodować będzie uciążliwości dla człowieka i środowiska.
Skarżący domagali się również dokonania w zaskarżonej decyzji zapisu, z którego będzie wynikało, że budowa i eksploatacja Centrum Handlowego nie spowoduje nikomu zamknięcia dostępu do dróg publicznych oraz że w wyniku tej inwestycji, na skutek dużego natężenia ruchu pojazdów samochodowych, nie będzie utrudniony wjazd i wyjazd na ich posesję przez samochody osobowe i duże samochody ciężarowe typu TIR. Zarzucili także, iż decyzja z dnia 5 grudnia 2003 roku o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu utraciła ważność, była bowiem wydana z zastrzeżeniem, że zachowuje ważność w terminie 24 miesięcy od dnia, w którym stała się ostateczna. Inwestor złożył wniosek o pozwolenia na budowę w dniu 20 stycznia 2006 roku, to jest już po upływie terminu ważności tej decyzji. W odwołaniu skarżący zawarli również swoje zastrzeżenia do raportu o oddziaływaniu na środowisko z listopada 2005 roku i zarzucili, że zaskarżona decyzja jest z nim niezgodna.
W podsumowaniu odwołania skarżący podnieśli, że budowa Centrum bez minimalnej 10-metrowej strefy ochronnej będzie miała bardzo negatywny wpływ na ich zdrowie oraz stan techniczny ich budynków. Pogorszą się im warunki mieszkania (komfort) i prowadzenia działalności gospodarczej. Utrudni się im wjazd na ich nieruchomość, szczególnie pojazdom ciężkim. Budowa ekranów akustycznych przyczyni się do "odcięcia" ich od klientów i zmusi do zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej, a ponadto spowoduje gwałtowne obniżenie wartości ich nieruchomości.
Decyzją z dnia 21 stycznia 2011 roku, nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 roku, nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej jako k.p.a.), Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że zarzuty skarżących prawie w całości odnoszą się do decyzji Prezydenta Miasta z dnia 12 grudnia 2005 roku o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia oraz decyzji Prezydenta Miasta z dnia 5 grudnia 2003 roku o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W przeważającej części odwołania skarżący zarzucają niezgodność ww. decyzji z raportem o oddziaływaniu na środowisko. W ocenie organu odwoławczego organ architektoniczno-budowlany nie może samodzielnie kwestionować ustaleń decyzji o warunkach zabudowy, czy też decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Obie ww. decyzje są ostateczne, co oznacza, że są wiążące dla organu wydającego pozwolenie na budowę. Postępowania poprzedzające ich wydanie są postępowaniami odrębnymi od postępowania o pozwolenie na budowę. Dlatego też w tym postępowaniu nie można już kwestionować dokumentów, na podstawie których wydane zostały inne ostateczne decyzje. Z tych względów Wojewoda stwierdził, że nie ma możliwości oraz kompetencji do rozpatrzenia zarzutów dotyczących innych postępowań.
Wojewoda za nietrafny uznał zarzut, że jedyna droga wyjazdowa, usytuowana w odległości 4 m od granicy nieruchomości skarżących, narusza przepisy prawa, ponieważ ostateczna decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowej inwestycji wskazuje, że należy stworzyć pas strefy ochronnej dostosowany do możliwości lokalizacyjnych wzdłuż zachodniej granicy Centrum, bez podania konkretnej odległości - a jedynie istniejących możliwości. Również za nietrafny Wojewoda uznał zarzut nieprawidłowego usytuowania wjazdów na posesję skarżących. Zgodnie z przedstawioną dokumentacją wjazd na należącą do skarżących działkę odbywa się drogą wewnętrzną, stanowiącą współwłasność skarżących, mającą dostęp do drogi publicznej, a dodatkowo inwestor umożliwił wjazd skarżącym poprzez połączenie owej drogi wewnętrznej w dwóch miejscach z drogą wjazdowo - wyjazdową do Centrum. Organ odwoławczy wyjaśnił również, iż organ I instancji nie posiadał uprawnień do dokonania oceny technicznej rozwiązań przyjętych w projekcie budowlanym, bowiem za to odpowiadają projektant oraz osoba sporządzająca projekt. Ponadto w art. 35 ustawy - Prawo budowlane ustawodawca określił zakres kontroli tego projektu, wykluczając możliwość ingerencji w jego zawartość merytoryczną. W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji jasno wyraził swoje stanowisko w sprawie usytuowania ekranów akustycznych, wskazując że inwestor zrezygnował z ich projektowania, zastosował natomiast inne rozwiązania.
Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że decyzja z dnia 5 grudnia 2003 roku o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydana dla przedmiotowej inwestycji stała się ostateczna w dniu 10 lutego 2004 roku, zatem wniosek o pozwolenie na budowę z dnia 20 stycznia 2006 roku został złożony w okresie ważności ww. decyzji.
Zdaniem Wojewody, wszystkie uwagi i zastrzeżenia, które zgłosił w decyzji własnej z dnia 4 grudnia 2009 roku, zostały przez inwestora w całości uwzględnione i wypełnione w zaskarżonej decyzji organu I instancji.
W skardze na powyższą decyzję I. O. i J. O. zarzucili jej:
1) naruszenie prawa proceduralnego, a mianowicie:
a) art. 107 § 1 i 3 w zw. z art. 77 i następne k.p.a. poprzez brak uzasadnienia faktycznego wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę, w szczególności poprzez nieuwzględnienie skierowanych przez skarżących pism zgłaszających zastrzeżenia i wnioski względem projektu budowlanego, a także brak rozważań organu II instancji w zakresie przyjęcia innego sposobu wykonania wariantu projektu budowlanego, niezgodnego z decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia, o której stanowi treść art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane, a także o której stanowi art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o cenach oddziaływania na środowisko; brak odniesienia się do przeprowadzonych przez organ II instancji dowodów tj. brak wskazania przyczyn, dla których organ nie uwzględnił stanowiska skarżących, a także brak wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa; nadto brak pełnego i wyczerpującego rozważenia materiału dowodowego, a w szczególności wyjaśnienia przyczyn dla których decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia z 2003 roku oraz 2005 roku różnią się w znacznym zakresie;
b) art. 9, 10, 77 oraz 81 k.p.a. poprzez uniemożliwienie skarżącym wypowiedzenia się względem zebranego w sprawie materiału oraz ustosunkowanie się do zebranego materiału dowodowego;
2) naruszenie prawa materialnego, a mianowicie:
a) art. 35 ust 1 pkt 1 oraz pkt 3 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1e, pkt 2, pkt 8, pkt 9 ustawy - Prawo budowlane poprzez nieuwzględnienie przy wydaniu decyzji, iż projekt budowlany jest niezgodny z wymaganiami zawartymi w art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane, co zgodnie z treścią art. 35 ust. 1 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane powinno spowodować nałożenie przez organ I instancji na inwestora obowiązku usunięcia wskazanych nieprawidłowości;
b) treści art. 36a ust. 5 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane poprzez uznanie, iż wskazane przez skarżących zmiany - różnice pomiędzy projektem budowlanym, a decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia, nie istnieją gdy tymczasem zmiany są istotne i wpływają znacznie na jakość życia skarżących zgodnie z pkt 2 ww. przepisu, a dokonanie ich spowoduje nieodwracalne dla skarżących skutki.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie w całości obu decyzji tj. zaskarżonej decyzji Wojewody oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
W uzasadnieniu skargi podnieśli, że organ nie odniósł się szczegółowo do zgłoszonych przez skarżących zastrzeżeń i wniosków, co miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Zdaniem skarżących uzasadnienie zaskarżonej decyzji pozbawione jest charakteru indywidualnego, bowiem nie odnosi się indywidualnie do kwestii podniesionych przez strony w zakresie różnic pomiędzy projektem budowlanym a decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia przez co nie sposób wskazać przesłanek do zatwierdzenia projektu budowlanego. Wskazywali, iż istnieją dwie decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia z 2003 roku oraz 2005 roku, które w swej treści różnią się w znacznym zakresie,
a w szczególności w zakresie wytycznych dotyczących parametrów budowli, mającej styczność z nieruchomością skarżących.
Ponadto podnieśli, że organ dokonał naruszenia treści art. 35 ust. 1 pkt 1 oraz pkt 3 w zw. z treścią art. 5 ust. 1 pkt 1e, pkt 2, pkt 8, pkt 9 ustawy - Prawo budowlane. Przy sporządzeniu projektu budowlanego nie uwzględniono bowiem obowiązku zrealizowania pasa strefy ochronnej o szerokości 10 m wzdłuż zachodniej strony (od strony nieruchomości skarżących), który to obowiązek wskazywał raport o oddziaływaniu na środowisko. Podobne wskazania - ich zdaniem, zawiera decyzja z dnia 5 grudnia 2003 roku o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zgodnie z treścią raportu należało stworzyć pas strefy ochronnej o szerokości ok. 10 m wzdłuż zachodniej granicy Centrum od strony istniejącej zabudowy mieszkaniowo-usługowej. Skarżący wskazali, że istnieją dwa raporty, gdzie pierwszy szczegółowo wskazuje mające mieć zastosowanie obliczenia, gdy tymczasem drugi umożliwia dowolne regulowanie parametrów pasa zieleni. Podobne zastrzeżenia dotyczą planowanej drogi wyjazdowej, która usytuowana jest w odległości 4 m od nieruchomości skarżących, a także nieprawidłowe usytuowanie wjazdów na teren nieruchomości skarżących, co wpływa na utrudnienia w korzystaniu zarówno przez mieszkańców, jak i przez klientów i pracowników przyjeżdżających w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Zarzucili nadto, iż wbrew ustaleniom z projektantem brak jest w projekcie budowlanych niskich krawężników. Podkreślili także, iż nadal nie wyrażają zgody na ustawienie ekranów akustycznych od strony ich nieruchomości, co także nie zostało uwzględnione przez organy obu instancji.
Skarżący stwierdzili również, że zatwierdzenie sporządzonego projektu budowlanego przyczyni się do powstania trudnych do odwrócenia skutków w postaci uszczerbku na zdrowiu spowodowanych w szczególności nasilonym ruchem kołowym w pobliżu miejsca zamieszkania skarżących, brakiem odgrodzenia terenem zielonym drogi objętej projektem budowlanym, a także w postaci utraty estetyki miejsca zamieszkania, co wpływa na obniżenie wartości nieruchomości stanowiących własność skarżących. Dodatkową istotną kwestią jest ustalenie czy projekt uwzględnia wskazania osoby, mającej użytkować sporną część nieruchomości, a więc skarżących. Organ nie uwzględnił wniosków skarżących, w szczególności w zakresie wniosku o dostosowanie projektu do ich potrzeb. Sporządzony projekt nie odnosi się także do wskazanych
w art. 5 ust. 1 pkt 1e, pkt 2, pkt 8, pkt 9 ustawy - Prawo budowlane zasad w zakresie spełnienia wymagań podstawowych dotyczących w szczególności ochrony przed hałasem i drganiami, warunków użytkowych zgodnych z przeznaczeniem obiektu, w szczególności w zakresie odpowiedniego usytuowania na działce budowlanej, poszanowania, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienia dostępu do drogi publicznej.
Zdaniem skarżących organ II instancji powinien był przeprowadzić dodatkowe postępowanie wyjaśniające, celem oceny wniosków i zastrzeżeń skarżących. Organ jednakże zaniechał przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, wobec czego nie miał możliwości oceny dokonanych przez organ I instancji czynności, co winno z kolei skutkować w uznaniu, iż brak jest wystarczającego materiału dowodowego do wydania zaskarżonej decyzji. Nie jest słuszne twierdzenie organu II instancji, że nie jest on organem rozpatrującym sprawę merytorycznie, bowiem organy postępowania administracyjnego obowiązane są dokonywać analizy merytorycznej sprawy,
a w przypadku braku specjalistycznej wiedzy dążyć do wyjaśnienia powstałych wątpliwości poprzez nałożenie obowiązku przeprowadzenia ponownych czynności. Dopiero tak uzupełnione postępowanie administracyjne będzie dawało podstawę do wydania decyzji administracyjnej.
W ocenie skarżących organ II instancji winien był także zweryfikować podane przez nich zarzuty do projektu budowlanego i stosownie do tego, podjąć czynności mające na celu wyjaśnienie wskazanych rozbieżności. Organ wydając decyzję przyjął, iż podane w projekcie, a zaaprobowane przez organ I instancji, dane są zgodne z rzeczywistym stanem, nie dążąc jednocześnie do wyjaśnienia wskazanych przez skarżących różnic. Ponadto przyjęte przez organ obliczenia i wartości poziomu hałasu czy też emisji spalin są sprzed 10 lat, co winno także zostać przez organ uwzględnione. Organ winien zlecić wykonanie aktualnych pomiarów i dopiero wówczas, w oparciu o aktualne pomiary i dane, wydać stosowną do tego decyzję.
Zdaniem skarżących, nie budzi wątpliwości, że projektant ponosi pełną odpowiedzialność za sporządzony przez siebie projekt jednakże nie zwalnia to organu od wyjaśnienia - przy udziale tegoż projektanta - istotnych zastrzeżeń zgłoszonych do projektu przez jedną ze stron tego postępowania.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W piśmie z dnia 4 maja 2011 roku uczestnik postępowania A. Z. oświadczył, że popiera stanowisko zajęte przez skarżących w skardze.
Uczestnik postępowania – A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w P., w odpowiedzi na skargę z dnia 13 maja 2011 roku wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu swego stanowiska uczestnik postępowania stwierdził, że skarga jest niezasadna, a wskazane w niej zarzuty nie znajdują potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym - dokumentacji projektowej oraz nie mają oparcia w przywołanych przepisach postępowania administracyjnego i Prawa budowlanego. Zdaniem uczestnika, zaskarżona decyzja zawiera wszystkie elementy składowe decyzji wymagane przez kodeks postępowania administracyjnego, również w zakresie uzasadnienia. Organ odwoławczy obszernie omówił podnoszone przez skarżących zarzuty, co do niezgodności projektu budowlanego z decyzją z dnia 5 grudnia 2003 roku o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz decyzją z dnia 12 grudnia 2005 roku o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Sytuacja, w której organ administracji nie podziela stanowiska skarżących, nie oznacza, że organ nie dokonał analizy zaprezentowanej przez nich argumentacji. W decyzji wyjaśnione są powody, dla których organ administracji nie uwzględnił podnoszonych zarzutów. Nie można także pomijać okoliczności, że kwestia wniosków i zarzutów skarżących powtórzonych w odwołaniu była już przedmiotem wnikliwej analizy dokonanej przez organ I instancji, co znalazło wyraz w uzasadnieniu decyzji Prezydenta Miasta z dnia 8 listopada 2010 roku.
W ocenie uczestnika postępowania z uzasadnień obu decyzji wynika, że projekt budowlany był analizowany z punktu widzenia zgodności z wymogami wskazanymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia i żaden z organów administracji nie zakwestionował rozwiązań przyjętych w projekcie. Wnioski i zarzuty skarżących były przedmiotem analizy organów administracji, co potwierdzają uzasadnienia obu decyzji, stąd też nie sposób uznać za zasadne zarzutów naruszenia zasad ogólnych kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych (art. 9 k.p.a.), oraz zapewnienia czynnego udziału w postępowaniu (art. 10 i art. 81 k.p.a.), a także co do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego (art. 77 k.p.a.).
Odnosząc się do zarzutu niezgodności projektu budowlanego z decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia
(art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane) uczestnik postępowania wskazał, że w aktach sprawy znajdują się opinie Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta oceniające projekt, co do jego zgodności z decyzją środowiskową i uzgadniające bez uwag tenże projekt. Nadto, część opisowa projektu budowlanego - Tom I A w punkcie zawierającym opis techniczny przedsięwzięcia - pkt 2.16 i 2.17 wyjaśnia jakie warunki nakładały decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu oraz o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia i w jaki sposób inwestor, realizując inwestycję zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym, spełni powyższe wymagania. Zawarte w skardze wywody w sprawie niezgodności projektu budowlanego z przywoływanymi decyzjami w żaden sposób nie podważają ustaleń przyjętych w pkt 2.16 i 2.17 projektu budowlanego, stąd też w ocenie inwestora winny zostać uznane za gołosłowne, nie poparte konkretnymi zarzutami.
Analizując kwestię niezgodności projektu budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi (naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 5 ustawy - Prawo budowlane) uczestnik postępowania stwierdził, że skarżący nie wskazują jakie konkretne przepisy, czy normy budowlane zostały naruszone. Projekt został przygotowany i sprawdzony przez osoby posiadające stosowne uprawnienia, które ponoszą odpowiedzialność zawodową za prawidłowe przygotowanie dokumentacji projektowej. Mając powyższe na uwadze, bez wskazania jakie przepisy zostały naruszone, podniesione zarzuty należy potraktować jako bezpodstawne, nie zasługujące na głębszą analizę.
Odnośnie zarzutu naruszenia art. 36a ust. 5 pkt ustawy - Prawo budowlane, inwestor stwierdził, że norma tego przepisu reguluje zdarzenia, które w niniejszej sprawie w ogóle nie zaszły. Inwestor nie dokonał żadnych zmian w projekcie budowlanym zatwierdzonym zaskarżonymi decyzjami, a decyzja Wojewody nie rozstrzygała w tej kwestii, stąd też w żaden sposób nie może być sprzeczna z przywołanym przez skarżących przepisem.
W ocenie inwestora skarżący całkowicie pomijają generalną normę, wynikającą z Konstytucji, skonkretyzowaną w art. 4 ustawy - Prawo budowlane, że każdy ma prawo do zabudowy własnej nieruchomości, w zakresie określonym przepisami, a organy administracji architektoniczno-budowlanej mogą ingerować w zakres projektowanej inwestycji jedynie w obszarze wskazanym powyższymi przepisami. Inwestor dysponuje ostateczną decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu centrum handlowego, obowiązuje także decyzja o ustaleniu środowiskowych uwarunkowań na realizację inwestycji, a projekt budowlany został przygotowany zgodnie z wymogami norm prawa budowlanego i warunkami ustalonymi w powyższych decyzjach, zatem ma prawo do wykorzystania swojej nieruchomości na cele budowlane, bez konieczności konsultowania dodatkowych warunków ze skarżącymi.
W piśmie z dnia 5 lipca 2011 roku uczestnik postępowania A - Spółka z o.o. w P. dodatkowo wyjaśnił, że teoretycznie możliwe byłoby przyjęcie innych rozwiązań projektowych od strony nieruchomości skarżących np. usypanie wału ziemnego na terenie działki nr [...] lub nasadzenie bardzo gęstego szpaleru drzew, jednakże wówczas, w praktyce, na należącą do skarżących działkę nr [...], stanowiącą drogę dojazdową, z uwagi na promień skrętu, mogłyby wjechać jedynie samochody osobowe. Ponadto uczestnik postępowania wskazał, że nieruchomości skarżących leżą przy ul. M., na której nasilenie ruchu pojazdów jest bardzo duże. Ponadto znajdują się w sąsiedztwie torów kolejowych trójmiejskiej szybkiej kolei miejskiej, a dodatkowo skarżący na terenie swojej posesji prowadzą działalność gospodarczą generującą ruch ciężkich pojazdów dostawczych. Stąd argumentacja o zakłóceniu przez centrum handlowe stanu ciszy i spokoju panującego obecnie w tym rejonie nie może zostać uznana za przekonywującą.
W piśmie z dnia 8 września 2011 roku skarżący podtrzymali argumentację zawartą w skardze, podnosząc ponadto, że ich nieruchomość jest położona w odległości 60-70 m od ulicy M. i jest od tej ulicy oddzielona zwartym ciągiem budynków, które przewyższają wysokością ich budynki. Budynki te zatrzymują prawie cały hałas i spaliny samochodowe wydzielane przez pojazdy poruszające się ulicą M., także na terenie ich nieruchomości panuje w miarę cisza i spokój. Ponadto wskazali, że działalność prowadzona na ich nieruchomości nie może być uznana za prowadzoną na dużą skalę działalność handlowo-usługową.
Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.).
Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji dotyczą zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia inwestorowi pozwolenia na budowę. Oceniając zgodność z prawem przedmiotowych decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny przede wszystkim zważył, iż proces inwestycyjny, który zakończyć ma się zrealizowaniem planowanej inwestycji składa się z kilku etapów. Dobrze obrazuje to niniejsza sprawa, w której inwestor - przed wystąpieniem z wnioskiem o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę, musiał uzyskać dla planowanej inwestycji najpierw ostateczną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a następnie ostateczną decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia.
Zgodnie z treścią art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2010 r., nr 243, poz. 1623 ze zm. - dalej jako ustawa - Prawo budowlane) przed wydaniem decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę właściwy organ sprawdza:
1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
Konsekwencją negatywnego wyniku sprawdzenia, o którym mowa
w ww. przepisie, jest zastosowanie trybu z art. 35 ust. 3 ustawy - Prawo budowlane, zgodnie z którym w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.
Z kolei pozytywny wynik opisanego powyżej sprawdzenia skutkuje obowiązkiem wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Wynika to z art. 35 ust. 4 ustawy - Prawo budowlane, zgodnie z którym w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
W niniejszej sprawie zasadnie organy obu instancji przyjęły, iż na tym etapie procesu inwestycyjnego organy architektoniczno - budowlane nie dokonują ponownie oceny tych okoliczności sprawy, które stanowiły podstawę wydania zarówno decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jak i decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Wynika to wprost z treści
art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane, który nakłada na organy obowiązek sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz wymaganiami ochrony środowiska określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, nie daje im natomiast kompetencji do oceniania materiału dowodowego, na podstawie którego zostały wydane ww. decyzje, czy też ingerowania w zapisy zawarte w tych decyzjach. Słusznie zatem organy wywodziły, iż nie pozostaje w ich kompetencji analiza raportu o oddziaływaniu planowanej inwestycji na środowisko, czy też zmiana wymagań ochrony środowiska określonych w ostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. To art. 35 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane określa bowiem zakres obowiązków organu, jakie musi wypełnić w fazie wyjaśniającej prowadzonego postępowania administracyjnego mającego za przedmiot zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę. Musi on zatem ocenić zgodności projektu budowlanego z ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz wymaganiami ochrony środowiska sprecyzowanymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Nie ma on natomiast prawa we własnym zakresie uchylić się od respektowania ostatecznej decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla tej inwestycji, czy też ustaleń ostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Z treści art. 55 w związku z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 80, poz. 717 ze zm.) wynika, iż decyzja o warunkach zabudowy wiąże organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę. Z art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. nr 199, poz. 1227 ze zm.) wynika natomiast, że to w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach określa się środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Organ architektoniczno - budowlany nie może ich zatem samodzielnie określić inaczej.
W niniejszej sprawie bezspornym pozostawało, iż dla planowanej inwestycji - polegającej na budowie Centrum Handlowo - Usługowego wraz z układem drogowym, miejscami postojowymi w liczbie 1100, sieciami i przyłączami infrastruktury technicznej, urządzeniami i znakami reklamowymi, ustalono warunki zabudowy i zagospodarowania terenu w ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta z dnia 5 grudnia 2004 roku, nr [...].
W decyzji tej z całego obszaru objętego wnioskiem inwestora – A Sp. z o.o. w P. wydzielono teren przeznaczony pod komunikację, wskazując, iż będzie się on znajdował na działkach nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] - K.M. [...]. Z mapy stanowiącej załącznik graficzny do ww. decyzji (vide k. 118 akt administracyjnych organu I instancji) jasno wynika, iż działki przeznaczone pod komunikację znajdują się gównie w zachodniej części terenu objętego inwestycją, tworząc tam przestrzeń umożliwiającą zlokalizowanie dróg wewnętrznych i np. zjazdu z estakady w formie tzw. trąbki. Poza tym zlokalizowane są jako wąski pas wzdłuż ul. M. W decyzji zaznaczono również, ustalając warunki obsługi komunikacyjnej na podstawie wytycznych Wydziału Dróg i Komunikacji Urzędu Miejskiego, iż obsługa komunikacyjna centrum powinna odbywać się wjazdami w prawo z ulicy M. poprzedzonymi pasami wyłączeń oraz wyjazdami z centrum na ul. M. wyłącznie w prawo, bez możliwości rozcinania istniejącego pasa rozdzielczego ul. M.. W decyzji stwierdzono także, iż powiązanie planowanej inwestycji z miejskim układem drogowym (obejmujące dwupoziomowy węzeł z wiaduktem nad ul. M. /tzw. trąbka/ oraz modernizację skrzyżowań) jest przedmiotem odrębnego postępowania administracyjnego. Wskazano też, iż zgłoszenia zakończenia budowy i złożenia wniosku o pozwolenie na użytkowanie inwestycji inwestor będzie mógł dokonać dopiero po zrealizowaniu całości układu drogowego. W decyzji o warunkach zabudowy ustalono nadto, iż w ramach projektu budowlanego inwestor ma wykonać projekt zieleni uwzględniający powstanie pasów gęstej zieleni ochronnej od strony zabudowy mieszkaniowej i mieszkaniowo-usługowej. Odnośnie wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich zapisano, że projekt budowlany powinien zapewnić ochronę interesów osób trzecich w rozumieniu art. 5 ustawy - Prawo budowlane. Stwierdzono także, iż decyzja zachowuje ważność w terminie 24 miesięcy od dnia, w którym stała się ostateczna.
Z uzasadnienia ww. decyzji wynika, iż skarżący – I. i J. O. uczestniczyli w postępowaniu, które zakończyło się jej wydaniem, zgłaszając zastrzeżenia dotyczące usytuowania drogi dojazdowej w sąsiedztwie ich nieruchomości.
Dla przedmiotowej inwestycji Prezydent Miasta - ostateczną decyzją z dnia 12 grudnia 2005 roku, nr [...], ustalił również środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia, w tym wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w projekcie budowlanym. W ramach tych wymagań właściwy organ stwierdził, iż:
▪ należy przewidzieć wszelkie rozwiązania gwarantujące zachowanie dopuszczalnego poziomu hałasu na granicy z terenami mieszkaniowymi (ekrany akustyczne, rodzaj nawierzchni, wygłuszenia instalacji) - pkt 3.18 decyzji;
▪ na etapie projektu wykonawczego należy wykonać analizę akustyczną w celu sprawdzenia i ewentualnego skorygowania prawidłowości doboru konkretnych urządzeń emitujących hałas w kontekście zabezpieczenia istniejącej zabudowy mieszkaniowej tak, aby na elewacjach budynków poziom hałasu w porze nocnej nie przekraczał dopuszczalnej wartości LAeq = 45 dB - pkt 3.19;
▪ należy stworzyć pas strefy ochronnej o szerokości ok. 10 m, w zależności od możliwości lokalizacyjnych, wzdłuż wschodniej granicy Centrum, od strony istniejącej zabudowy C Spółdzielni Mieszkaniowej; strefę należy obsadzić gęstą zielenią ochronną - pkt 3.20 decyzji;
▪ należy stworzyć pas strefy ochronnej o szerokości dostosowanej do możliwości lokalizacyjnych wzdłuż zachodniej granicy Centrum od strony istniejącej zabudowy mieszkaniowo-usługowej; strefę należy obsadzić gęstą zielenią ochronną - pkt 3.21 decyzji.
W ww. decyzji przewidziano także sporządzenie analizy porealizacyjnej. Zobowiązano inwestora do opracowania analizy porealizacyjnej w terminie 6-ciu miesięcy od oddania obiektu do użytku i przedłożenia jej organowi wydającemu decyzję. Zaznaczono przy tym, iż w ww. analizie należy - na podstawie przeprowadzonych badań, zweryfikować skuteczność zastosowanych rozwiązań chroniących tereny mieszkalne przed hałasem i w razie konieczności zaproponować dodatkowe zabezpieczenia.
Również w postępowaniu zakończonym wydaniem tej decyzji skarżący brali czynny udział. Wynika to m. in. z jej uzasadnienia, w którym stwierdza się, że I. i J. O. w trakcie postępowania zgłosili zastrzeżenia dotyczące planowanego rozwiązania układu drogowego oraz zwiększenia natężenia ruchu pojazdów samochodowych i związanych z tym uciążliwości (zwiększenie hałasu, drgań ziemi, stężenia spalin). Odnośnie zastrzeżeń dotyczących wzrostu ilości spalin oraz hałasu organ wyjaśnił skarżącym, iż zostały one szczegółowo omówione w raporcie o oddziaływaniu na środowisko i jego aneksie. Organ zaznaczył przy tym, że z obliczeń symulacyjnych wynika, iż przy zastosowaniu odpowiednich zabezpieczeń obiekt nie będzie powodował przekroczeń standardów środowiska poza terenem, do którego inwestor posiada tytuł prawny. W celu zweryfikowania ww. obliczeń organ nałożył na inwestora obowiązek sporządzenia analizy porealizacyjnej. W decyzji tej wskazano również, iż należy ją dołączyć do wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę obiektu nie później niż przed upływem dwóch lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna.
Na podstawie powyżej opisanych decyzji inwestor wystąpił w niniejszej sprawie z wnioskiem o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę. Zasadnie organ odwoławczy przyjął przy tym, iż wniosek ten inwestor złożył w terminie przewidzianym w ww. decyzjach, a szczególnie w decyzji o warunkach zabudowy, ponieważ decyzja ta – jak wynika z adnotacji organu znajdującej się na decyzji
(vide k. 121 akt administracyjnych organu I instancji) stała się ostateczna 10 lutego 2004 toku, a wniosek został złożony 20 stycznia 2006 roku.
Zdaniem Sądu, organy obu instancji zasadnie uznały, iż przedstawiony przez inwestora projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami obu opisanych powyżej decyzji. W szczególności, zawiera rozwiązania komunikacyjne przewidziane w tych decyzjach, rozwiązania gwarantujące zachowanie dopuszczalnego poziomu hałasu na granicy z terenami mieszkaniowymi, a nadto pasy gęstej zieleni ochronnej od strony zabudowy mieszkaniowej i mieszkaniowo-usługowej. Wbrew zarzutom skarżących, organy wnikliwie wyjaśniły również (organ I instancji także z udziałem projektanta) zastrzeżenia zgłoszone do projektu przez skarżących, które dotyczyły drogi wewnętrznej i pasa zieleni od strony ich nieruchomości.
Odnosząc się do kwestii podnoszonych przez skarżących w toku postępowania sądowego i administracyjnego należy zauważyć, iż planowana inwestycja polega na budowie Centrum Handlowego, które graniczyć będzie z nieruchomościami należącymi do skarżących od zachodniej strony. Teren inwestora bezpośrednio graniczy z drogą wewnętrzną (działki nr [...] i [...]), której skarżący są współwłaścicielami, a pośrednio (przez drogę wewnętrzną) z działką nr – [...], na której znajdują się dwa budynki należące do skarżących (jeden o charakterze usługowym, a drugi mieszkalno - usługowym).
Z projektu zagospodarowania terenu (vide - tom I/2 zatwierdzonego projektu budowlanego – k. 82) wynika, że budynek Centrum, jak i parkingi, znajdują się w znacznej odległości od nieruchomości skarżących i ich lokalizacja nie jest przez skarżących kwestionowana. Zarzuty skarżących dotyczą usytuowania na terenie Centrum drogi wewnętrznej, stanowiącej wjazd i wyjazd z Centrum Handlowego, która zlokalizowana została według projektu wzdłuż granicy z działkami nr [...] i [...], czyli równolegle do drogi wewnętrznej skarżących. Z projektu zagospodarowania terenu wynika również, na co wskazuje organ I instancji w swej decyzji, iż budynki skarżących oddalone są od granicy z tą drogą odpowiednio - o 8 m w przypadku budynku usługowego i 13,10 m w przypadku budynku mieszkalno - usługowego. Prawidłowo przy tym organ I instancji wyjaśnił skarżącym, że przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2007 roku, nr 19, poz. 115 ze zm.) nie regulują kwestii odległości budynków od krawędzi drogi wewnętrznej, podają natomiast minimalną odległość dla dróg publicznych gminnych, która wynosi w terenie zabudowy 6 m (vide art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych). Planowana droga wewnętrzna została zatem zaprojektowana w stosunku do budynków skarżących w odległości większej niż jest to wymagane dla dróg publicznych gminnych, pomimo iż nie było tu takiego wymogu.
Zasadnie organy obu instancji uznały, iż takie usytuowanie drogi wewnętrznej w projekcie budowlanym jest prawidłowe. Znajduje się ona bowiem na terenie przeznaczonym w decyzji o warunkach zabudowy na teren komunikacji. Ponadto logicznym jest, iż to właśnie ona stanowi wyjazd z Centrum, a wjazdy do Centrum znajdują się w części wschodniej terenu objętego projektem. Taka organizacja ruchu wymuszona jest zapisami decyzji o warunkach zabudowy, zgodnie z którymi "obsługa komunikacyjna centrum powinna odbywać się wjazdami w prawo z ulicy M. poprzedzonymi pasami wyłączeń oraz wyjazdami z centrum na ul. M. wyłącznie w prawo, bez możliwości rozcinania istniejącego pasa rozdzielczego ul. M.".
Bez znaczenia przy tym pozostaje, iż jest to jedyny wyjazd z Centrum objęty tym projektem. Jeżeli bowiem spełnia on wszystkie warunki wynikające z przepisów i decyzji, to ta okoliczność jest obojętna dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Jedynie na marginesie należy zauważyć, na co zwracają też uwagę organy, iż docelowe rozwiązania komunikacyjne, uwidocznione również częściowo na projekcie zagospodarowania terenu, obejmować będą także wyjazd z Centrum na węzeł typu "trąbka", objęty oddzielnym postępowaniem.
W tym miejscu należy wyjaśnić skarżącym, że organy zbadały kwestie dotyczące ww. drogi prawidłowo. Ustaliły bowiem jej charakter (droga wewnętrzna), zbadały odległości od tej drogi do ich budynków (przyjmując hipotetycznie, iż może ona zostać przekształcona w drogę gminną – na taką możliwość wskazywali bowiem skarżący w toku postępowania), ustaliły również, iż droga ta będzie posiadała nawierzchnię
z tzw. cichego asfaltu i została zaprojektowana (wg oświadczenia autora projektu budowlanego z dnia 27 maja 2009 roku) w klasie KR 3, w sposób który nie powoduje przenoszeń drgań. Niezasadnie przy tym skarżący zarzucają organowi II instancji, iż ten stwierdził, że nie będzie rozpoznawał sprawy merytorycznie. Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji wyjaśnił jedynie skarżącym, zasadnie, iż nie jest uprawniony do ingerowania w merytoryczną zawartość projektu budowlanego albowiem za rozwiązania merytoryczne przyjęte w projekcie, w tym dotyczące dróg, odpowiadają jego autorzy. Jest to stanowisko prawidłowe, ponieważ ani organy administracji architektoniczno-budowlanej, ani sąd administracyjny, nie mają uprawnień do kwestionowania merytorycznej zawartości projektu budowlanego, o ile - jak w niniejszej sprawie, wykazuje on zgodność z wymogami zawartymi w art. 35 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane.
Organy obu instancji zbadały również podnoszoną przez skarżących kwestię zjazdów z drogi wewnętrznej inwestora na posesję skarżących. Z akt administracyjnych niniejszej sprawy jasno wynika, iż nieruchomość skarżących ma dostęp do drogi publicznej poprzez drogę wewnętrzną - działka nr [...], stanowiącą współwłasność skarżących. W odwołaniu skarżący domagali się dokonania w zaskarżonej decyzji zapisu, z którego będzie wynikało, że budowa i eksploatacja Centrum Handlowego nie spowoduje nikomu zamknięcia dostępu do dróg publicznych oraz że w wyniku tej inwestycji, na skutek dużego natężenia ruchu pojazdów samochodowych, nie będzie utrudniony wjazd i wyjazd na ich posesję przez samochody osobowe i duże samochody ciężarowe tzw. TIR-y (o długości ok. 20 m). Zdaniem Sądu, podobnie jak i organów, ww. żądania są bezzasadne. Organ odwoławczy zwrócił uwagę na fakt, że nieruchomość skarżących ma własny dojazd do drogi publicznej. Oczywistym jest, iż w ten dojazd inwestor nie może ingerować, naruszałby bowiem prawo własności skarżących, które chronione jest właściwymi przepisami prawa cywilnego i ochrony w postaci zapisów w decyzji nie wymaga. Jeżeli natomiast skarżący chcą mieć swobodny dostęp do swojej nieruchomości poprzez nieruchomość należącą do inwestora, ponieważ wjeżdżające na ich posieję samochody ciężarowe nie są w stanie wjechać na nią korzystając jedynie z należącej do skarżących drogi wewnętrznej, to należy wyjaśnić skarżącym, iż bezumowne korzystanie z cudzego gruntu nie podlega ochronie prawnej. Nie może ono również stanowić podstawy żądań skarżących zgłaszanych w tym postępowaniu. Niezależnie od powyższego należy stwierdzić, iż inwestor umożliwił skarżącym korzystanie z należącej do niego drogi wewnętrznej, projektując dwa zjazdy z tej drogi, na drogę wewnętrzną skarżących, a następnie na ich posesję, które - jak wynika z oświadczenia projektanta dróg z dnia 10 września 2010 roku, umożliwią wjazd na posesję skarżących samochodów ciężarowych o długości 20 m. Z projektu zagospodarowania wynika nadto, iż w miejscu zjazdów zaprojektowano krawężniki betonowe zatopione (zgodnie z żądaniem skarżących).
Bezzasadne są również zarzuty skarżących dotyczące niezgodności zaskarżonej decyzji z decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia i związane z tą kwestią zarzuty dotyczące niewłaściwego przeprowadzenia postępowania dowodowego przez organy obu instancji. Skarżący wskazywali, że istnieją dwie decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, a w części dokumentów, że istnieją dwa raporty o oddziaływaniu planowanej inwestycji na środowisko, z 2003 roku oraz z 2005 roku, które w swej treści różnią się w znacznym zakresie, a w szczególności w zakresie wytycznych dotyczących parametrów budowli, mającej styczność z nieruchomością skarżących. Zarzucali również, iż przy sporządzeniu projektu budowlanego nie uwzględniono obowiązku zaprojektowania pasa strefy ochronnej o szerokości 10 m wzdłuż zachodniej granicy (od strony nieruchomości skarżących), który to obowiązek (według nich) wynikał z raportu o oddziaływaniu na środowisko. Podobne wskazania - ich zdaniem, zawiera decyzja z dnia 5 grudnia 2003 roku o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Na tej podstawie zarzucali niezgodność zaskarżonej decyzji z decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia i decyzją o warunkach zabudowy. Skarżący podnosili również zarzuty dotyczące niezbadania przez organy czy zostaną zachowane normy hałasu, czy ruch samochodowy nie będzie generował zbyt dużych ilości spalin, a nadto oparcie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na nieaktualnych wynikach badań.
Zdaniem Sądu powyższe zarzuty są niezasadne.
W decyzji o warunkach zabudowy zapisano bowiem jedynie, iż "w ramach projektu budowlanego inwestor ma wykonać projekt zieleni uwzględniający powstanie pasów gęstej zieleni ochronnej od strony zabudowy mieszkaniowej i mieszkaniowo-usługowej". Taki projekt został przez inwestora wykonany i stanowi część projektu budowlanego – vide tom I/2 – Projekt szaty roślinnej.
Z ostatecznej decyzji z dnia 12 grudnia 2005 roku, nr [...], o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia, w tym wymaganiach dotyczących ochrony środowiska, wynika natomiast jedynie, iż w projekcie budowlanym inwestor zobowiązany był:
▪ przewidzieć wszelkie rozwiązania gwarantujące zachowanie dopuszczalnego poziomu hałasu na granicy z terenami mieszkaniowymi (ekrany akustyczne, rodzaj nawierzchni, wygłuszenia instalacji) - pkt 3.18 decyzji;
▪ na etapie projektu wykonawczego - wykonać analizę akustyczną w celu sprawdzenia i ewentualnego skorygowania prawidłowości doboru konkretnych urządzeń emitujących hałas w kontekście zabezpieczenia istniejącej zabudowy mieszkaniowej tak, aby na elewacjach budynków poziom hałasu w porze nocnej nie przekraczał dopuszczalnej wartości LAeq = 45 dB - pkt 3.19;
▪ stworzyć pas strefy ochronnej o szerokości ok. 10 m, w zależności od możliwości lokalizacyjnych, wzdłuż wschodniej granicy Centrum, od strony istniejącej zabudowy C Spółdzielni Mieszkaniowej; Strefę należy obsadzić gęstą zielenią ochronną - pkt 3.20 decyzji;
▪ stworzyć pas strefy ochronnej o szerokości dostosowanej do możliwości lokalizacyjnych wzdłuż zachodniej granicy Centrum od strony istniejącej zabudowy mieszkaniowo-usługowej; strefę należy obsadzić gęstą zielenią ochronną - pkt 3.21 decyzji.
Tę decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia inwestor załączył do wniosku o pozwolenie na budowę, zatem tylko zgodność z tą decyzją podlegała ocenie organów. Jedynie na marginesie należałoby zauważyć, iż skarżący nie wykazali aby w obrocie prawnym pozostawała druga decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia, która byłaby dodatkowo diametralnie różna w swoich zapisach od ww. decyzji. Zasadnie przy tym organy uznały, iż nie są kompetentne do prowadzenia badań (hałasu, spalin) mających na celu weryfikację zapisów wynikających z decyzji z dnia 12 grudnia 2005 roku o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Nie były również uprawnione do analizy raportów o oddziaływaniu inwestycji na środowisko, które zostały sporządzone dla tej inwestycji. Jeżeli skarżący mieli zastrzeżenia do warunków zawartych w przedmiotowej decyzji środowiskowej, powinni byli, jako strona postępowania, kwestionować zapisy w niej zawarte w toku postępowania zakończonego jej wydaniem. Obecnie decyzja ta - jako ostateczna, wiąże organy architektoniczno - budowlane.
Z decyzji tej, wbrew twierdzeniom skarżących, nie wynika przy tym, aby od strony ich nieruchomości musiał powstać pas strefy ochronnej o szerokości co najmniej 10 m. Zapis zawarty w punkcie 3.21 decyzji jest bowiem następujący: "należy stworzyć pas strefy ochronnej o szerokości dostosowanej do możliwości lokalizacyjnych wzdłuż zachodniej granicy Centrum od strony istniejącej zabudowy mieszkaniowo-usługowej; strefę należy obsadzić gęstą zielenią ochronną". Jak wynika z projektu szaty roślinnej (vide Projekt budowlany – tom I/2 – Projekt szaty roślinnej), taki pas gęstej zieleni ochronnej niskiej (krzewy) został przewidziany przez projektanta od strony nieruchomości skarżących, bezpośrednio przy granicy, pomiędzy drogą wewnętrzną skarżących i drogą wewnętrzną Centrum. Dodatkowo pas zieleni wysokiej znajduje się pod drugiej stronie drogi wewnętrznej Centrum. Inwestor zastosował się również do zapisów punktu 3.18 omawianej decyzji środowiskowej. Zastosował bowiem, jak to podkreślały organy obu instancji, rozwiązania gwarantujące zachowanie dopuszczalnego poziomu hałasu na granicy z terenami mieszkaniowymi, w tym z terenem skarżących, projektując pasy zieleni, a nadto stosując na drodze wewnętrznej nawierzchnię z tzw. cichego asfaltu. Zaprojektował również drogę w klasie KR 3, w sposób który nie powoduje przenoszeń drgań. Zgodnie z wnioskiem skarżących inwestor zrezygnował z zaprojektowania od strony ich posesji ekranów akustycznych, przyjmując, iż pozostałe rozwiązania zapewnią zachowanie właściwych norm.
Należy w tym miejscu podkreślić, iż kwestionowany przez skarżących zapis, przytoczony przez organ I instancji, zgodnie z którym na podstawie analizy porealizacyjnej nastąpi zweryfikowanie skuteczności zastosowanych rozwiązań chroniących tereny mieszkalne przed hałasem i w razie konieczności zaproponowane zostaną dodatkowe zabezpieczenia, wynika wprost z ostatecznej decyzji z dnia 12 grudnia 2005 roku o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia. W decyzji tej organ, chcąc zabezpieczyć interesy osób trzecich, w tym skarżących, zobowiązał inwestora do opracowania analizy porealizacyjnej w terminie 6-ciu miesięcy od oddania obiektu do użytku i przedłożenia jej organowi wydającemu decyzję. Organ zaznaczył przy tym, iż w ww. analizie należy - na podstawie przeprowadzonych badań, zweryfikować skuteczność zastosowanych rozwiązań chroniących tereny mieszkalne przed hałasem i w razie konieczności zaproponować dodatkowe zabezpieczenia. Ten zapis, oraz zapis z punktu 3.19 decyzji środowiskowej powodują, iż rozwiązania przyjęte w tej decyzji zostaną zweryfikowane na podstawie aktualnych badań. Jak wynika bowiem z punktu 3.19 decyzji środowiskowej, na etapie projektu wykonawczego (a więc szczegółowego projektu, który powstanie na podstawie projektu budowlanego zatwierdzonego w niniejszej sprawie) inwestor będzie musiał wykonać analizę akustyczną w celu sprawdzenia i ewentualnego skorygowania prawidłowości doboru konkretnych urządzeń emitujących hałas w kontekście zabezpieczenia istniejącej zabudowy mieszkaniowej tak, aby na elewacjach budynków poziom hałasu w porze nocnej nie przekraczał dopuszczalnej wartości LAeq = 45 dB. A dodatkowo, jak to już wskazano powyżej, w terminie 6-ciu miesięcy od oddania obiektu do użytku będzie musiał przygotować analizę porealizacyjną. To zatem organ wydający decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, a nie organ architektoniczno – budowany, będzie badał czy rozwiązania przyjęte w ww. decyzji środowiskowej spełniły swoje zadanie, chroniąc należycie nieruchomość skarżących m. in. przed hałasem.
Niezasadnie skarżący zarzucili zatem, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem treści art. 35 ust 1 pkt 1 oraz pkt 3 w zw. z treścią art. 5 ust. 1 pkt 1e, pkt 2, pkt 8, pkt 9 ustawy - Prawo budowlane. Swój zarzut oparli bowiem na tym, iż przy wydaniu decyzji nie uwzględniono, że projekt budowlany jest niezgodny z wymaganiami z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane. Zdaniem Sądu, przedstawiony przez inwestora kompletny projekt budowlany, jak to słusznie uznały organy, jest zgodny z decyzją o warunkach zabudowy oraz decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach, a nadto posiada wszystkie wymagane opinie, uzgodnienia i pozwolenia, na co szczegółowo zwracał uwagę organ I instancji. Organ II instancji ten pogląd zaakceptował, nie wymieniając ponownie wszystkich uzgodnień, ponieważ skarżący żadnych konkretnych zarzutów co do kompletności projektu nie przedstawiali.
Organy nie mogły również naruszyć wskazywanego w skardze
art. 36a ust. 5 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane, ponieważ przepis ten dotyczy odstępstw od już zatwierdzonego projektu budowlanego.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż organy prawidłowo rozważyły czy przedłożony przez inwestora projekt zawiera rozwiązania, które zapewniają poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich tj. skarżących (art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy - Prawo budowlane). W tym zakresie organy zobowiązane były zbadać czy nie zostały naruszone uzasadnione interesy skarżących. Badając tę kwestię organy prawidłowo miały na uwadze, iż o naruszeniu uzasadnionego interesu osób trzecich przy udzielaniu pozwolenia na budowę można mówić tylko wówczas, gdy zostały naruszone konkretne przepisy obowiązujące w budownictwie, w tym techniczno-budowlane (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2006 roku, sygn. akt
II OSK 643/05, Baza Orzeczeń LEX nr 198341, z dnia 14 listopada 2007 roku, sygn. akt II OSK 1489/06, Baza Orzeczeń LEX nr 425376). A takich naruszeń w niniejszej sprawie organy nie stwierdziły. Organy dokonały zatem prawidłowego wyważenia interesów inwestora i skarżących w trybie art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy - Prawo budowlane, przeanalizowały bowiem planowane zamierzenie budowlane pod kątem jego wpływu na istniejącą w sąsiedztwie zabudowę należącą do skarżących - badając przede wszystkim kwestie dotyczące drogi wewnętrznej i pasa zieleni, i po dokonaniu tej analizy uznały, iż planowana inwestycja może zostać zrealizowana z poszanowaniem uzasadnionych interesów skarżących. Zasadnie przy tym organy nie badały czy planowana inwestycja wpłynie na estetykę miejsca zamieszkania skarżących, czy też w przyszłości spowoduje obniżenie wartości należącej do niech działki, kwestie te bowiem nie podlegają ocenie w sprawie dotyczącej pozwolenia na budowę.
Należy w tym miejscu wskazać również, że zgodnie z art. 4 ustawy - Prawo budowlane każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Z przepisu tego wynika z jednej strony prawo inwestora do zabudowy nieruchomości, co do której posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a z drugiej - prawo sąsiada do ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenu należącego do innych osób lub jednostek organizacyjnych. Właściciel terenu jest zatem zobowiązany do takiego jego zagospodarowania, aby nie naruszać niczyjego interesu prawnego. Oznacza to obowiązek właściciela do działania zgodnie z prawem. Interes prawny wynika z przepisów prawa materialnego. To bowiem te przepisy są źródłem uprawnień i interesów prawem chronionych. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest stan, w którym obywatel lub inny podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany sposobem zagospodarowania terenu, nie może jednak wskazać przepisu prawa powszechnie obowiązującego, chroniącego jego interes faktyczny. W takim przypadku nie można się skutecznie powołać na naruszenie interesu prawnego (por. Prawo budowlane. Komentarz., pod red. Z. Niewiadomskiego, C. H. Beck, Warszawa 2006, str. 110). W niniejszej sprawie skarżący nie wykazali aby planowana inwestycja naruszała ich prawem chroniony interes. Działania skarżących - zmierzające do zahamowania realizacji planowanej inwestycji, stanowią próbę realizacji ich interesów o charakterze faktycznym. W ten sposób jednak skarżący nie są w stanie podważyć zgodności z prawem, udzielonego zaskarżoną decyzją, pozwolenia na budowę.
Reasumując, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał zarzuty skarżących za bezzasadne. Sąd uznał również, że organy prawidłowo przyjęły, iż inwestor dopełnił wymogów określonych w art. 32 ust. 4 ustawy - Prawo budowlane, albowiem złożył wniosek o pozwolenie na budowę w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy, załączając oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Projekt budowlany został sporządzony przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane i należące do właściwej izby zawodowej. Projektanci złożyli przewidziane prawem oświadczenia o wykonaniu projektu budowlanego zgodnie z przepisami prawa, obowiązującymi normami i zasadami wiedzy technicznej. Przedłożony projekt budowlany spełnił zatem wymogi art. 35 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane. Z tych też względów brak było podstaw do wydania decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę. Słusznie zatem organy obu instancji uznały, że inwestor spełnił wszystkie wymogi nałożone prawem i w związku z tym wydały decyzje o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nadto, że w toku postępowania organy zachowały wymogi określone w Kodeksie postępowania administracyjnego, w sposób wyczerpujący i zrozumiały, w oparciu o prawidłowo zgromadzony materiał dowodowy, wykazując zasadność podjętych rozstrzygnięć. Nietrafnie zatem skarżący zarzucali im naruszenie wskazanych w skardze przepisów postępowania. Odnośnie zarzutu naruszenia przez organ odwoławczy art. 107 § 3 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że organ wskazał w decyzji podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia, w szczególności art. 35 ust. 1 i 4 oraz art. 32 ust. 4 ustawy - Prawo budowlane. Z uzasadnienia decyzji organu II instancji w sposób nie budzący wątpliwości wynika przy tym akceptacja postępowania dowodowego przeprowadzonego przez organ I instancji. Organ odwoławczy nie musiał uzupełniać materiału dowodowego sprawy, ponieważ zasadnie uznał, iż odwołanie skarżących - uwagi i zarzuty w nim zawarte, w istocie dotyczą głównie decyzji z dnia 12 grudnia 2005 roku o środowiskowych uwarunkowaniach oraz decyzji z dnia 5 grudnia 2003 roku o warunkach zabudowy. Odwołujący się zarzucali bowiem, iż obie ww. decyzji są niezgodne z raportem o oddziaływaniu na środowisko. Zasadnie zatem organ odwoławczy ograniczył się do wyjaśnienia w tym zakresie skarżącym, iż jest związany postanowieniami ww. decyzji. Organ zajął również stanowisko odnośnie pozostałych kwestii wskazywanych w odwołaniu, dotyczących drogi wewnętrznej, pasa zieleni, ekranów, terminu do złożenia wniosku o pozwolenie na budowę. Nie sposób zatem uznać, iż wydał decyzję z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a. które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. Zasadnie wskazywał przy tym inwestor w odpowiedzi na skargę, że sytuacja, w której organ administracji nie podziela stanowiska skarżących, nie oznacza, że organ nie dokonał analizy zaprezentowanej przez nich argumentacji. W decyzji organu odwoławczego wyjaśnione są powody, dla których organ nie uwzględnił podnoszonych przez nich zarzutów. Nie można także pomijać okoliczności, że kwestia wniosków i zarzutów skarżących - powtórzonych w odwołaniu, była już przedmiotem wnikliwej analizy dokonanej przez organ I instancji, co znalazło wyraz w uzasadnieniu decyzji Prezydenta Miasta z dnia 8 listopada 2010 roku.
W ocenie Sądu z akt administracyjnych niniejszej sprawy w sposób nie budzący wątpliwości wynika również, iż organy obu instancji umożliwiły skarżącym na każdym etapie postępowania zajęcie stanowiska w sprawie. W toku postępowania przed organem I instancji skarżący dwukrotnie byli zawiadamiani w trybie art. 10 k.p.a. o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie (zawiadomienia z 2 lipca 2010 roku - k. 28 akt organu I instancji i z 24 września 2010 roku - k. 38 akt). Organ II instancji takiego zawiadomienia do skarżących nie wystosował, ponieważ sam nie prowadził żadnego uzupełniającego postępowania dowodowego. Nie budzi przy tym wątpliwości Sądu, iż również przed tym organem skarżący mogli zając stanowisko w sprawie, jak wynika bowiem z akt sprawy, oprócz odwołań, przedłożyli obszerne pismo z dnia 28 grudnia 2010 roku, przedstawiając swoje zarzuty i uwagi.
Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny - na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę jako bezzasadną oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło