II SA/Gd 299/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść (spr.) Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Marta Sankiewicz po rozpoznaniu w Gdańsku na rozprawie w dniu 26 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi M. J. na decyzję Prezesa Sądu Okręgowego z dnia 12 lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia informacji publicznej 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji Prezesa Sądu Rejonowego w C. z dnia 24 stycznia 2013 r., nr [...], 2. zasądza od Prezesa Sądu Okręgowego w S. na rzecz skarżącego M. J. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia 14 stycznia 2013 r. M. J. zwrócił się do Prezesa Sądu Rejonowego o udzielenie na piśmie informacji, w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, poprzez podanie czy znane jest stanowisko Zarządu Sędziów Sądów Polskich Iustitia w przedmiocie możliwości funkcjonowania sądów po dniu 1 stycznia 2013 r. oraz jakie zostały podjęte działania w związku z takim stanowiskiem a w szczególności czy zgłoszono ten fakt Ministrowi Sprawiedliwości. Prezes Sądu Rejonowego, decyzją z dnia 24 stycznia 2013 r., odmówił udzielenia M. J. żądanej przez niego informacji, stwierdzając, że informacja ta nie jest informacją publiczną podlegającą udostępnieniu w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. W istocie bowiem wnioskodawca nie domagał się udzielenia informacji publicznej a dokonania wykładni obowiązującego prawa. Od decyzji tej odwołanie wniósł M. J., domagając się jej uchylenia i umorzenia postępowania w sprawie. Zdaniem odwołującego się, decyzja ta wydana została bowiem z naruszeniem art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej – poprzez jego błędną wykładnię polegającą na wydaniu decyzji administracyjnej, w sytuacji, gdy przepis prawa nie przewiduje takiej formy załatwienia sprawy. Po rozpatrzeniu odwołania, Prezes Sądu Okręgowego, decyzją z dnia 12 lutego 2013 r., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, wskazując, że art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej nakazuje w przypadku odmowy udzielenia informacji publicznej formę decyzji. Na decyzję Prezesa Sadu Okręgowego M. J. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, domagając się jej uchylenia, jak również uchylenia poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W ocenie skarżącego, zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem: art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 16 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej – poprzez nie uchylenie wydanej bez podstawy prawnej decyzji Prezesa Sądu Rejonowego z dnia 24 stycznia 2013 r. i nie umorzenie postępowania administracyjnego w skutek błędnego nie uwzględnienia zarzutu podniesionych w odwołaniu a dotyczącego naruszenia art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej; art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 16 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej – poprzez kompletny brak uzasadnienia faktycznego oraz prawnego w zaskarżonej decyzji z podaniem podstawy prawnej wydanej decyzji, przywołaniem treści stosownych przepisów oraz wyjaśnieniem (wraz dokonaniem prawidłowej wykładni) zastosowanych przepisów prawa, co w konsekwencji spowodowało rażące naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko do tej pory w sprawie wyrażone. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontrolę zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zgodnie z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydawanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia. Kontroli Sądu w niniejszej sprawie poddana została decyzja Prezesa Sądu Okręgowego z dnia 12 lutego 2013 r., utrzymująca w mocy decyzję Prezesa Sądu Rejonowego z dnia 24 stycznia 2013 r. o odmowie udzielenia M. J. informacji publicznej. Skarga podlegała uwzględnieniu, albowiem zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane bez podstawy prawnej. Organy, odmawiając udostępnienia skarżącemu informacji objętej wnioskiem złożonym w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112 poz. 1198 ze zm.), zwanej dalej ustawą, oparły to rozstrzygnięcie na ustaleniu, że żądana informacja nie jest informacją publiczną podlegającą udostępnieniu na podstawie przepisów ustawy. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Informacja publiczna dotyczy sfery faktów. Jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej, treść wystąpień i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Informację publiczną stanowi więc treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organów władzy publicznej, związanych z organem bądź w jakikolwiek sposób dotyczących organu, bez względu na to, co jest ich przedmiotem. Są nią zarówno treści dokumentów bezpośrednio wytworzone przez organ, jak i te, których organ używa przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet gdy nie pochodzą wprost od niego. (vide: postanowienie NSA z 11 grudnia 2002 r., II SAB 105/02, Lex nr 137863 oraz wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 maja 2007 r., II SA/Wa 69/07, Lex nr 344225, wyroki NSA z 11 maja 2006 r., II OSK 812/05, Lex nr 236465, z 14 września 2010 r., I OSK 1035/10, z 22 czerwca 2010 r., I OSK 385/10). Pomimo szerokiego rozumienia pojęcia informacji publicznej należy podkreślić, że ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być i nie jest środkiem do wykorzystywania w celu wystąpienia z wnioskiem o udzielenie każdej informacji. Oznacza to, że zakres przedmiotowy ustawy wytycza i obejmuje dostęp tylko do informacji publicznej, a nie publiczny dostęp do wszelkich informacji (por. wyrok WSA w Warszawie z 16 marca 2004 r., sygn. akt II SAB/Wa 2/04, publ.cbois). Informacja, której udostępnienia domaga się skarżący nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Informacja ta nie wynika z posiadanych przez organ dokumentów, celem złożonego wniosku nie było uzyskanie informacji publicznej lecz informacji o wiedzy i zamierzeniach organu, dotyczących określonej we wniosku kwestii. Wydane w niniejszej sprawie przez organy obu instancji decyzje nie są zgodne z prawem. Ustawa w art. 16 ust. 1 przewiduje możliwość odmowy udostępnienia informacji publicznej, zastrzegając dla tej odmowy formę decyzji administracyjnej. Przepis ten stanowi, że odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Decyzja ta wydawana jest w sytuacji, gdy przedmiotem żądania jest informacja stanowiąca informację publiczną w rozumieniu przepisów ustawy. Forma decyzji jest zatem zastrzeżona wyłącznie dla odmowy udzielenia informacji mającej charakter informacji publicznej. Organ pierwszej instancji uznając, że zgłoszone żądanie udzielenia określonych informacji nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu ustawy nie powinien był wydawać decyzji administracyjnej. W sytuacji, gdy informacja nie stanowi informacji publicznej, załatwienie zgłoszonego we wniosku żądania następuje bowiem w drodze pisma powiadamiającego, że dana informacja nie stanowi informacji publicznej. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 50/06, Lex nr 291197; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 707/10 oraz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 8/11, oba orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W sytuacji, gdy organy orzekające w sprawie uznały, że dane, których żąda wnioskodawca, nie są informacją publiczną, powinny poinformować o tym skarżącego, a nie wydawać decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Wydanie decyzji odmawiającej udzielenia informacji publicznej nastąpiło w niniejszej sprawie bez podstawy prawnej, z naruszeniem art. 16 ust. 1 ustawy. Zaskarżona decyzja oraz decyzja Prezesa Sądu Rejonowego jako wydane bez podstawy prawnej, dotknięte są, zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., sankcją nieważności. Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 w związku z art. 135 p.p.s.a., stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.