II SA/Gd 359/17

WyrokWSA w Gdańsku2017-09-13

Skład orzekający: Dariusz Kurkiewicz, Jolanta Górska, Mariola Jaroszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej, jeśli jego wysokość (32 m) przekracza dopuszczalny limit (12 m) określony w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, pomimo istnienia przepisów ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych, które ograniczają możliwość wprowadzania przez plany miejscowe zakazów lokalizowania takich inwestycji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo odmówiły wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, ponieważ planowana inwestycja budowy stacji bazowej telefonii komórkowej o wysokości 32 m była sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który dopuszczał maksymalną wysokość budowli do 12 m. Pomimo przepisów ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych, które ograniczają możliwość wprowadzania zakazów lokalizowania inwestycji celu publicznego z zakresu łączności, plan miejscowy może nadal wprowadzać dopuszczalne prawem ograniczenia, takie jak wysokość budowli, które inwestor jest zobowiązany respektować.
Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o określenie środowiskowych uwarunkowań dla budowy stacji bazowej telefonii komórkowej. Wójt Gminy odmówił, wskazując na niezgodność planowanej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który ograniczał wysokość budowli do 12 m, podczas gdy planowana wieża miała mieć 32 m. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, argumentując, że plan miejscowy zawiera przepisy sprzeczne z ustawą o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych, a także powołując się na uchwałę Rady Gminy uznającą te przepisy za niezgodne z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Pazdykiewicz po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2017 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowego uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę. A. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 kwietnia 2017 r., utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia 20 września 2016 r. o odmowie określenia środowiskowych uwarunkowań dla inwestycji polegającej na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej A[..]wraz z wykonaniem zasilania elektroenergetycznego, na działce nr [..] obręb B., Gmina W. Zaskarżoną decyzję podjęto w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Decyzją z dnia 20 września 2016 r. Wójt Gminy odmówił A. określenia uwarunkowań środowiskowych dla wskazanego wyżej przedsięwzięcia, z uwagi na niezgodność planowanego przedsięwzięcia z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w toku postępowania z wniosku A. postępowania uzyskano wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla działki nr [..] obręb B. oraz stanowisko Referatu Gospodarki Przestrzennej Urzędu w sprawie zgodności przedsięwzięcia z ustaleniami planu. Ustalono, że dla terenu, na którym ma być zrealizowane przedsięwzięcie, obowiązuje plan dla wsi B. "Osiedle [.]", zatwierdzony uchwałą Nr XLI/434/2010 Rady Gminy z dnia 29 marca 2010 r. (Dz. Urz. Woj. Pomorskiego z dnia 30 kwietnia 2010 r., nr 64 poz.1080). Działka nr [..] usytuowana jest na terenie oznaczonym w planie symbolem 27.P.U - teren zabudowy produkcyjnej oraz zabudowy usługowej, bez ustalenia proporcji pomiędzy funkcjami, dla którego maksymalną wysokość budowli ustala się 12m. Planowane przedsięwzięcie stanowi budowlę i polegać ma na budowie wieży kratowej o wysokości ok. 32m. Wysokość zamierzenia inwestycyjnego jest niezgodna z ustaleniami planu, co w myśl art. 80 ust. 2 ustawy o udostępniania informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko przesądziło o odmowie określenia środowiskowych uwarunkowań. W odwołaniu od powyższej decyzji A. zarzuciła organowi naruszenie przepisu art. 46 ust. 1 w zw. z art. 75 ust. 1 ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych, art. 80 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, art. 90 i 91 ustawy o samorządzie gminnym, a także art. 8 k.p.a. Odwołująca zakwestionowała stanowisko, że ustalenia obowiązującego planu bezwzględnie wiążą organ, co nakazywało mu odmówić ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla wskazanego we wniosku przedsięwzięcia. Wskazała, że Rada Gminy podjęła w dniu 21 października 2015 r. uchwałę nr XIII.120/2015 uznającą, że obowiązujący plan miejscowy zawiera zapisy stanowiące naruszenie prawa, w tym przepisy ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych. Zapisy planu zawierające ograniczenie wysokości budowli do 12 m stanowią naruszenie art. 46 wskazanej ustawy poprzez ustanowienie zakazu uniemożliwiającego faktyczne lokalizowanie stacji bazowych w obrębie B., działka nr [..]. Zgodnie z art. 90 i 91 ustawy o samorządzie gminnym organ nadzoru winien w terminie 30 dni od dnia przedłożenia uchwały z 21 października 2015 r. uznać, że uchwała z dnia 29 marca 2010 r. nr XLI/434/2010 w zakresie zakazów lokalizacji inwestycji celu publicznego z zakresu łączności, w tym w zakresie maksymalnej wysokości 12 m jest nieważna. Według skarżącej Spółki takie uznanie organu nadzoru nie jest konieczne dla uznania nieważności przedmiotowej uchwały, bowiem uchwały rady gminy sprzeczne z prawem są nieważne od dnia ich wydania nie zaś od stwierdzenia nieważności przez organ nadzoru. Dlatego stwierdzenie nieważności fragmentów uchwały z dnia 29 marca 2010 r. wprowadzającej ograniczenia dla działki nr [..] nie jest niezbędne, by były one uznawane za nieważne. Przepis art. 46 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych w sposób jednoznaczny określa, że plany nie mogą zakazywać ani uniemożliwiać lokalizowania inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z art. 75 ust. 1 ustawy przepis wyżej wskazany stosuje się także do planów miejscowych obowiązujących w dniu wejścia w życie ustawy. Organ winien był więc pominąć zapisy planu miejscowego uniemożliwiające budowę inwestycji z zakresu łączności publicznej, co byłoby zgodne z orzecznictwem sądów administracyjnych przytoczonym przez stronę. Zdaniem strony błędna wykładnia przepisów art. 46 ust. 1 oraz 75 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych doprowadziła do naruszenia art. 80 ust. 2 UOŚ. Także art. 91 ustawy o samorządzie gminnym nakładał na organ do pominięcia nieważnych zapisów planu. Dodatkowo wskazano, że Spółka nigdy nie została wezwana przez organ do usunięcia niezgodności wniosku z zapisami planu. Takie wezwanie umożliwiłoby natomiast przedstawienie uchwały Rady Gminy z dnia 21 października 2015 r., zgodnie z którą zapisy dotyczące maksymalnej wysokości budowli są niezgodne z prawem i naruszają przepisy art. 46 i 75 ustawy. Rozpoznające odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 4 kwietnia 2017 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium przytoczyło zapisy obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, z których wynika ograniczenie w wysokości budowli do 12 m. Kolegium przytoczyło również przepisy art. 46 i art. 75 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych, na kanwie których stwierdziło, że do planowanej inwestycji znajdowały one zastosowanie, a w szczególności art. 46 ust. 2 ustawy, który pozwala lokalizować inwestycje telekomunikacyjne, jeżeli nie jest to sprzecznie z określonym w planie przeznaczeniem terenu, ani nie narusza ustanowionych w planie zakazów. Według Kolegium zlokalizowanie stacji bazowej telefonii komórkowej o wysokości ok. 32 m stanowiłoby naruszenie ustanowionego w planie ograniczenia wysokości budowli – 12 m. Wobec tego nie jest możliwe określenie środowiskowych uwarunkowań dla przedmiotowego przedsięwzięcia bez naruszenia zawartego w planie ograniczenia wysokości budowli na terenie, na którym usytuowana jest nieruchomość oznaczona jako działka nr [..] w B. Kolegium odniosło się do zarzutów odwołania wskazując, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest prawem miejscowym, którego ustaleń organy administracji publicznej, a takim jest wójt gminy, zobowiązane są przestrzegać. Dlatego też organ nie mógł, wbrew ustaleniom planu, określić środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia, którego wysokość (32 m) znacznie przewyższa ustaloną w obowiązującym planie wysokość budowli – 12 m. Organy administracji publicznej nie są uprawnione do kwestionowania ustaleń planu, jeżeli plan ten ma moc obowiązującą. Podstawą do kwestionowania ustaleń planu nie może być także powołana przez skarżącą uchwała Rady Gminy z dnia 21 października 2015 r. Nr XIII/2015 w sprawie rozpatrzenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. Obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obowiązywał w dacie wejścia w życie ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych. Dlatego też nie może być mowy o nieważności uchwały zatwierdzającej ten plan. Wprawdzie przepis art. 75 ust. 1 tej ustawy stanowi, że do planów miejscowych obowiązujących w dniu jej wejścia w życie znajduje zastosowanie art. 46, to jednak przepis ten nie zawiera dyspozycji, że plany obowiązujące w dniu wejścia w życie ustawy były nieważne z mocy prawa w zakresie, w jakim zawierają ograniczenia lub zakazy. Przeciwnie, na terenie, na którym w planie miejscowym nie umieszczono inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, a ustalono w nim ograniczenia lub zakazy, lokalizowanie inwestycji celu publicznego w zakresie łączności publicznej może nastąpić, jeżeli lokalizacja nie narusza tych ograniczeń i zakazów. Odnośnie powołanego orzecznictwa sądów administracyjnych Kolegium stwierdziło, że wyroki te zapadły w konkretnych sprawach i w tych sprawach organy obowiązane są stosować się do orzeczeń sądów. Wójt, jako organ wykonawczy gminy, nie jest uprawniony do badania zgodności z prawem podjętych przez radę gminy uchwał. Obowiązany jest te uchwały wykonywać. Również samorządowe kolegium odwoławcze jako organ wyższego stopnia w stosunku do organów gminy w zakresie m.in. odwołań od decyzji tych organów, nie jest uprawnione do badania zgodności z prawem podjętych przez rady gmin uchwał. Z ustaleń Kolegium wynika, że Rada Gminy przystąpiła do zmiany planu w celu dostosowania jego zapisów do obowiązujących przepisów w zakresie inwestycji celu publicznego w zakresie łączności publicznej. Z chwilą, gdy zmiany planu staną się obowiązujące, inwestor będzie mógł złożyć wniosek o określenie środowiskowych uwarunkowań dla danego przedsięwzięcia. W skardze na powyższą decyzję zarzucono naruszenie następujących przepisów postępowania administracyjnego: 1. art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w związku z art. 11 k.p.a. poprzez zaniechanie wyczerpującego wyjaśnienia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podstaw prawnej i faktycznej rozstrzygnięcia, w szczególności: brak wyjaśnienia, z jakich powodów uznano, że lokalizacja stacji bazowych telefonii komórkowej jest sprzeczna z postanowieniami uchwały nr XLI/434/2010 Rady Gminy z dnia 29 marca 2010 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego fragmentu wsi B. "Osiedle [..]", co lekceważy konieczność dokonywania wykładni postanowień planu z uwzględnieniem art. 46 ust. 1 i 2 w zw. z art. 75 ust. 1 ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych ("Ustawa o wspieraniu"), jak również stanowisko Rady Gminy zawarte w uchwale nr XIII/120/2015 z dnia 21 października 2015 r. uwzględniającej wezwanie przez innego przedsiębiorcę telekomunikacyjnego — B. do usunięcia postanowień sprzecznych z Ustawą o wspieraniu, w tym obejmujące m.in. postanowienia dotyczące maksymalnej wysokości zabudowy obejmujące telekomunikacyjne obiekty budowlane; 2. art. 2 i 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w związku art. 6 k.p.a., 7 k.p.a., 8 k.p.a. poprzez niedziałanie SKO w niniejszym postępowaniu w granicach i na podstawie przepisów prawa oraz nieprowadzanie niniejszego postępowania w taki sposób, by budziło to zaufanie jego uczestników do organów władzy publicznej; 3. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie i w rezultacie utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji, pomimo że nie odpowiadała ona prawu; 4. art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nie uchylenie decyzji organu pierwszej instancji wraz z rozstrzygnięciem co do istoty sprawy, względnie przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., pomimo że odmowa ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla inwestycji objętej wnioskiem skarżącej była pozbawiona podstaw prawnych, jako że ww. roboty budowlane nie naruszają właściwie zinterpretowanych i zastosowanych postanowień planu; oraz naruszenie następujących przepisów prawa materialnego, to jest: 5. art. 80 ust. 2 zdanie pierwsze ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko ("Ustawa o udostępnianiu") w związku z pkt 6.6 postanowień szczegółowych dla terenu numer 27 MPZP w związku z art. 46 ust. 1 i 2 oraz art. 75 ust. 1 Ustawy o wspieraniu poprzez niewłaściwe zastosowanie i w rezultacie niewydanie decyzji o ustaleniu środowiskowych uwarunkowań zgodnej z wnioskiem skarżącej, pomimo że planowana przez skarżącą inwestycja jest zgodna z właściwie zinterpretowanymi postanowieniami planu oraz przepisami odrębnymi; 6. pkt 6.6 postanowień szczegółowych dla terenu numer 27 MPZP w związku z art. 46 ust. 2 oraz art. 75 ust. 1 Ustawy o wspieraniu poprzez błędną wykładnię i w rezultacie uznanie, że lokalizowanie stacji bazowych możliwe jest wyłączenie do wysokości 12 m, podczas gdy jest to sprzeczne ze stanowiskiem Rady Gminy zawarte w uchwale nr XIII/120/2015 z dnia 21 października 2015 r., a nadto taka interpretacja ww. postanowienia planu jest sprzeczna z Ustawą o wspieraniu, jako że nie dopuszcza ona wprowadzania w planie zupełnie dowolnych "zakazów lub ograniczeń" w lokalizowaniu inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej - a w razie stwierdzenia przez organ takich postanowień planu - winien on bezpośrednio zastosować przepis art. 46 ust. 2 Ustawy o wspieraniu; 7. art. 87 ust. 2 i art. 94 Konstytucji RP w związku z art. 14 ust. 8 oraz art. 4 ust. 1 i art. 15 ust. 2 pkt. 10 w związku z art. 1 ust. 2 pkt. 10 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez dokonanie interpretacji postanowień planu, w szczególności Rady Gminy zawarte w uchwale nr XIII/120/2015 z dnia 21 października 2015 r., z pominięciem regulacji rangi konstytucyjnej i ustawowej, a dotyczących zasad interpretacji aktów prawa miejscowego oraz pominięciem intencji ustawodawcy dotyczących znaczenia infrastruktury telekomunikacyjnej dla społeczności lokalnych; 8. art. 20, 22 i 32 ust. 1 i 2 Konstytucji oraz art. 6 ust. 1 oraz 64 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej w związku z art. 10 ust. 1 ustawy Prawo telekomunikacyjne poprzez niezastosowanie i w rezultacie uznanie, że dopuszczalne byłoby ograniczenie na obszarze objętym planem rozwoju sieci telekomunikacyjnych do arbitralnie ustalonej wysokości usytuowania urządzeń (m.in. pkt 6.6 postanowień szczegółowych dla terenu numer 27 planu), co w rezultacie powodowałoby bezprawne ograniczenie Skarżącej możliwości prowadzenia na tym terenie działalności telekomunikacyjnej pozwalającej na świadczenie dostatecznych usług bezprzewodowych za pomocą stacji bazowych wykorzystujących technologię połączeń radiowych, jak również dyskryminuje ją w stosunku do przedsiębiorców świadczących usługi telekomunikacyjne za pomocą już istniejących stacji bazowych, jak również świadczących usługi przewodowe, z wykorzystaniem kanalizacji podziemnych oraz sieci przewodowych naziemnych. Wskazując na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Wójta Gminy z dnia 20 września 2016 r., a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi zawarto poszerzoną argumentację odnośnie sformułowanych zarzutów. W ocenie skarżącej planowana przez nią inwestycja jest dopuszczalna na gruncie właściwie zinterpretowanych postanowień planu, jako że pkt 6.6 postanowień szczegółowych dla terenu numer 27 planu nie ogranicza lokalizowania stacji bazowych wyłącznie do wskazanego tam limitu 12 m wysokości. Odmiennej interpretacji postanowień planu nie da się pogodzić z przepisami rangi ustawowej i wykonawczej oraz konstytucyjnymi zasadami interpretacji aktów prawa miejscowego, a takiej właśnie wykładni dokonały organy orzekające w sprawie, co czyni zarówno postępowanie, jak i podjęte rozstrzygnięcie niezgodnym z prawem. Skarżąca zwróciła uwagę na orzecznictwo sądowoadministracyjnej promujące proinwestycyjną wykładnię postanowień planu w kontekście przepisów art. 46 ustawy. Wskazano, że lokalizacja inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej w takim przypadku, jak stanowi się w art. 46 ust. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych, nie może naruszać ustanowionych w planie zakazów lub ograniczeń, jednakże interpretując ten fragment powołanego przepisu należy mieć na uwadze, że zgodnie z art. 46 ust. 1 tej ustawy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie może ustanawiać zakazów lokalizowania inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej. Zatem należy przyjąć, że szczególna sankcja przewidziana w art. 46 ust. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych zachodzi także wtedy, gdy w planie miejscowym, co prawda umieszczono lokalizację inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, ale w taki sposób, że w istocie, przy wykorzystaniu mechanizmu określonego w tym przepisie, sprowadzałoby się to uniemożliwienia lokalizowania tego rodzaju inwestycji i tym samym uniemożliwiałoby rozwój usług i sieci telekomunikacyjnych. Powołano również orzecznictwo potwierdzające prawidłowość powyższego stanowiska. Podkreślono również okoliczność podjęcia przez Radę Gminy uchwały Nr XIII/120/2015 stanowiącej odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa wystosowane w innej sprawie przez B., w której organ uwzględnił żądanie podmiotu do usunięcia z planu zapisów dotyczących ograniczeń w wysokości budowli do 12 m jako sprzecznych z przepisami Ustawy o wspieraniu. Skarżąca stawia zarzut błędnego ustalenia, że inwestycja objęta decyzją Kolegium jest niezgodna z planem miejscowym. W niniejszym przypadku zgodnie z art. 80 ust. 2 zdanie pierwsze ustawy o udostępnianiu nie można było odmówić ustalenia środowiskowych uwarunkowań, ponieważ przy sprawdzaniu zgodności inwestycji z planem, jak również interpretacji jego postanowień, powinien być stosowany art. 46 ust. 1 i 2 w związku z art. 75 ust. 1 Ustawy o wspieraniu, jak również zasady dokonywania wykładni postanowień aktów prawa miejscowego, wynikające z przepisów Konstytucji RP i ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację sformułowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Według art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r. poz. 1369), zwanej dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontroli legalności poddano decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w decyzję Wójta Gminy z dnia 20 września 2016 r. odmawiającą określenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia pn. "Budowa stacji bazowej telefonii komórkowej A. [..] wraz z wykonaniem zasilania elektroenergetycznego" na działce nr [..] obręb B., Gmina W., z uwagi na niezgodność tego przedsięwzięcia z ustaleniami planu miejscowego obowiązującego na obszarze obejmującym wskazaną działkę. Materialnoprawną podstawę podjętych w niniejszej sprawie decyzji stanowi przepis art. 80 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U z 2016r., poz. 353), zwanej dalej ustawą ocenową, zgodnie z którym właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony. Nie dotyczy to decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wydawanej dla drogi publicznej, dla linii kolejowej, dla przedsięwzięć Euro 2012, dla przedsięwzięć wymagających koncesji na poszukiwanie i rozpoznawanie złóż kopalin, dla inwestycji w zakresie terminalu, dla inwestycji związanych z regionalnymi sieciami szerokopasmowymi, dla budowli przeciwpowodziowych realizowanych na podstawie ustawy z dnia 8 lipca 2010 r. o szczególnych zasadach przygotowania do realizacji inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych, dla inwestycji w zakresie budowy obiektów energetyki jądrowej lub inwestycji towarzyszących oraz dla strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej realizowanej na podstawie ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych. Jak wynika z treści przytoczonego przepisu zgodność z postanowieniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest podstawowym kryterium (poza wyjątkami wynikającymi z tego przepisu, które nie dotyczą inwestora w niniejszej sprawie) oceny zamierzeń inwestycyjnych podmiotu ubiegającego się o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Stwierdzenie sprzeczności lokalizacji przedsięwzięcia z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zwalnia organ prowadzący postępowanie z konieczności przeprowadzania postępowania wyjaśniającego w szerszym zakresie, w tym postępowania uzgodnieniowego z innymi organami (tak w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 września 2008 r., sygn. akt II OSK 1036/07, LEX nr 489569). Oczywistym jest według sądu, że sprzeczność z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie może budzić najmniejszych wątpliwości, a jeżeli takie by wystąpiły, to organ właściwy do wydania decyzji środowiskowej powinien podjąć działania zmierzające do ich usunięcia. W ocenie sądu w niniejszej sprawie organy obu instancji w sposób prawidłowy wywiązały się z tego obowiązku, wnikliwie analizując zgodność planowanego przedsięwzięcia z postanowieniami obowiązującego planu miejscowego, uwzględniając dodatkowo dyspozycję przepisu art. 46 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1537 ze zm.), zwanej dalej u.w.r.u.s.t. W okolicznościach niniejszej sprawy bezsporne jest, że działka, na której zamierzono zrealizować zgłoszoną inwestycję budowy stacji bazowej telefonii komórkowej, nr [..], objęta jest obowiązującymi postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla wsi B. "Osiedle [..]", zatwierdzonego uchwałą Nr XLI/434/2010 Rady Gminy z dnia 29 marca 2010 r. Planowane przedsięwzięcie znajduje się w obrębie jednostki urbanistycznej oznaczonej symbolem 27.P.U. – teren zabudowy produkcyjnej oraz zabudowy usługowej, bez ustalenia proporcji między funkcjami, dla którego plan w pkt 6.6. przewiduje maksymalną wysokość budowli – 12 m. Tymczasem dokumentacja planowanego przedsięwzięcia budowy stacji bazowej telefonii komórkowej potwierdza, że ma ona składać się ze stalowej wieży kratowej o wysokości 32 m. Taka wieża kratowa, będąca wolno stojącym masztem antenowym, stanowi według sądu budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowalne (Dz. U. z 2017 r., poz. 1332), zwanej dalej Prawem budowlanym. W związku z tym do tego przedsięwzięcia odnosił się zapis pkt. 6.6. planu dla jednostki 27.P.U., dotyczący maksymalnej wysokości budowli – 12 m, którego planowana budowla nie spełnia, skoro dla planowanego przedsięwzięcia obejmującego wieżę kratową przewiduje wysokość o wiele większą, a mianowicie 32 m. W tej sytuacji, wobec oczywistej i nie budzącej wątpliwości sprzeczności planowanej inwestycji z obowiązującym planem organy obu instancji administracyjnych prawidłowo podjęły rozstrzygnięcie o odmowie wydania środowiskowych uwarunkowań dla przedmiotowej inwestycji. Zdaniem sądu organy rozstrzygające w przedmiocie wniosku skarżącej Spółki uwzględniły dyspozycję przepisów art. 46 ust. 1 i 2 u.w.r.u.s.t., które stanowią: 1. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, zwany dalej "planem miejscowym", nie może ustanawiać zakazów, a przyjmowane w nim rozwiązania nie mogą uniemożliwiać lokalizowania inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, jeżeli taka inwestycja jest zgodna z przepisami odrębnymi. 2. Jeżeli lokalizacja inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej nie jest umieszczona w planie miejscowym, dopuszcza się jej lokalizowanie, jeżeli nie jest to sprzeczne z określonym w planie przeznaczeniem terenu ani nie narusza ustanowionych w planie zakazów lub ograniczeń. Przeznaczenie terenu na cele zabudowy wielorodzinnej, rolnicze, leśne, usługowe lub produkcyjne nie jest sprzeczne z lokalizacją inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, a przeznaczenie terenu na cele zabudowy jednorodzinnej nie jest sprzeczne z lokalizacją infrastruktury telekomunikacyjnej o nieznacznym oddziaływaniu. Poprzez przepis art. 75 u.w.r.u.s.t. powyższe uregulowania należało stosować również do planów miejscowych obowiązujących w dacie wejścia w życie u.w.r.u.s.t. Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie, gdyż w dacie wejścia w życie u.w.r.u.s.t. obowiązywał plan miejscowy przyjęty opisaną uchwałą Rady Gminy z dnia 29 marca 2010 r., który w swoich postanowieniach nie przewidywał lokalizacji inwestycji z zakresu łączności, ale przewidywał ograniczenia w zakresie wysokości budowli do 12 m. zatem dla takiej sytuacji miał zastosowanie przepis art. 46 ust. 2 u.w.r.u.s.t., który dopuszcza wówczas lokalizowanie tego rodzaju inwestycji, jeżeli nie jest to sprzeczne z określonym w planie przeznaczeniem terenu ani nie narusza ustanowionych w planie zakazów lub ograniczeń. Organ zatem dokonując prawidłowej wykładni przywołanych przepisów zasadnie uznał, że projektowana inwestycja narusza ustanowiony w planie zakaz wznoszenia budowli przekraczających 12 m i w tym zakresie jest z planem sprzeczna. Sprzeczność taka musiała być przez organy respektowana, skoro na dzień wydanych rozstrzygnięć postanowienia planu obowiązywały, gdyż nie zostały wyeliminowane z obrotu w żaden przez prawo przewidziany sposób. Nie zmienił tej sytuacji również fakt udzielenia przez Radę Gminy odpowiedzi na wezwanie do usunięcia prawa sformułowanego w innej sprawie przez spółkę telekomunikacyjną, gdyż nie spowodowało to nieważności planu w tym zakresie. Konieczności uwzględnienia przewidzianego przez plan ograniczenia wysokości budowli w strefie 27.P.U. nie można było również ominąć przy zastosowaniu art. 46 ust. 2 u.w.r.u.s.t. Obowiązek uwzględniania przez organy administracji publicznej treści przepisu art. 46 u.w.r.u.s.t. przy ocenie zgodności inwestycji z zakresu łączności publicznej z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie może prowadzić bowiem do pominięcia przez organy administracji tych zapisów planu, których treść jest jasna i precyzyjna. Organ administracji jest bowiem obowiązany do stosowania przepisów aktu prawa miejscowego powszechnie obowiązującego na obszarze gminy, co wprost wynika z art. 6 k.p.a. ustalającego zasadę, że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa W orzecznictwie przyjmuje się zgodnie, że z treści art. 46 u.w.r.u.s.t. wynika, że plan nie może wprowadzać zakazu lokalizacji urządzeń telekomunikacyjnych na całym obszarze objętym planem uniemożliwiającego realizację takiego celu publicznego (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10 stycznia 2017r., II SA/Łd 752/16, dostępny na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie oznacza to jednak, że plan nie może wprowadzać ograniczeń, czy to w zakresie lokalizacji (czyli do określonego terenu) czy też ograniczeń co do rodzaju urządzeń z uwagi na miejsce, w którym będą zlokalizowane (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 9 lutego 2016r., II SA/Bd 1470/15, dostępny j.w.). Celem przepisów ustawy o wspieraniu rozwoju usługi sieci telekomunikacyjnych jest bowiem z jednej strony zapewnienie równoprawnej i skutecznej konkurencji w zakresie budowy i dostępu do infrastruktury telekomunikacyjnej, a z drugiej stworzenie warunków dla rozwoju i wykorzystania nowoczesnej infrastruktury telekomunikacyjnej. Z treści art. 46 ust. 1 i 2 u.w.r.u.s.t. nie można jednak wyprowadzać normy pozbawiającej organy gmin prawa kształtowania przestrzeni poprzez wprowadzanie zakazów czy ograniczeń zabudowy takimi urządzeniami, a skarżąca Spółka na podstawie art. 46 ust. 1 i 2 nie może żądać, aby obszar objęty miejscowym planem był bezwarunkowo otwarty na jej inwestycje, gdyż przepis ten nie przyznaje przedsiębiorstwom telekomunikacyjnym uprawnień do kształtowania polityki przestrzennej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 8 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Bd 5/16, dostępny na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Organy gminy mogą w sposób władczy, oczywiście przy zachowaniu przepisów ustawy, określać warunki zagospodarowania terenu. Ich władztwo zostało przytoczoną regulacją ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych jedynie ograniczone, a nie zupełnie wykluczone, w zakresie decydowania o lokalizacji stacji bazowych telefonii komórkowej i jej warunkach (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 11 lutego 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 1621/15; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 28 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Rz 1429/14, dostępne j. w.). Dlatego też art. 46 ust. 1 u.w.r.u.s.t. zostałby naruszony, jeżeli uchwała w przedmiocie planu miejscowego pozbawiałby przedsiębiorstwo telekomunikacyjne jakichkolwiek możliwości inwestycyjnych w zakresie lokalizowania stacji bazowych telefonii komórkowej na terenie objętym planem (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2016 r., sygn. akt II OSK 1598/15). W niniejszej sprawie natomiast plan miejscowy stanowiący odniesienie dla oceny dopuszczalności planowanej inwestycji na działce nr [..] nie wprowadza zakazów, które uniemożliwiałyby lokalizowanie inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej na jego terenie. Wprowadza jedynie dopuszczalne prawem ograniczenia co do wysokości takich inwestycji stanowiących budowle, które każdy inwestor winien respektować. Wobec powyższego jako niezasadne uznać należało argumenty skarżącej odnośnie naruszenia przepisów dotyczących wolności gospodarczej i jej ograniczenia w prowadzeniu działalności gospodarczej. Stwierdzić bowiem należy, że wprowadzenie regulacji reglamentujących wcale nie oznacza, że dochodzi do limitowania wolności działalności gospodarczej. Wybór miejsca prowadzenia działalności gospodarczej bez uwzględnienia obowiązujących przepisów prawa, a zwłaszcza przepisów o planowaniu, nie stanowi wyrazu realizacji konstytucyjnej zasady wolności gospodarczej. Przepisy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stanowią przesłankę do ograniczenia dowolności miejsca prowadzenia działalności gospodarczej, o której stanowi art. 22 Konstytucji RP (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2016r., sygn. akt II OSK 1598/15, dostępny na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Skoro zaś Spółka może inwestować na terenie Gminy, to nie sposób mówić o pozbawieniu jej prawa do swobodnego rozpoczęcia i prowadzenia działalności gospodarczej, tylko z tej przyczyny, że procesy te powinny następować na warunkach określonych przez organ stanowiący gminy w treści planu. Nie można bowiem tej wolności rozumieć w sposób absolutny, pozbawiający organy gmin ich kompetencji wynikających z władztwa planistycznego. W świetle powyższego sąd uznał, że organy procedowały w niniejszej sprawie w sposób zgodny z przepisami postępowania administracyjnego, zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego, a podejmowanym przez nie czynnościom i wywodzonym z ustalonych okoliczności wnioskom nie można przypisać uchybień, które miałyby wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Prawidłowo i w wyczerpujący sposób uzasadniły również swoje stanowisko dając tym samym sądowi możliwość pełnej weryfikacji rozstrzygnięć z punktu widzenia legalności. Z przedstawionych względów wszystkie pozostałe zarzuty, w tym odnoszące się do naruszenia przepisów Konstytucji, ustawy o samorządzie gminnym, ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym są zdaniem sądu chybione, przede wszystkim zaś organy nie mogły naruszyć tych ustaw, których nie stosowały rozstrzygając niniejszą sprawę. Nie ma potrzeby odnoszenia się szczegółowo do zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego (punkty 5-8 skargi), gdyż prawidłowa wykładnia postanowień obowiązującego na dzień rozstrzygnięć planu miejscowego, dokonana z uwzględnieniem przepisów art. 46 ust. 2 i art. 75 u.w.r.u.s.t., nie mogła do takich naruszeń doprowadzić. Mając to na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku ocenił, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło