II SA/Gd 417/17

WyrokWSA w Gdańsku2017-10-11

Skład orzekający: Mariola Jaroszewska, Dariusz Kurkiewicz, Katarzyna Krzysztofowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prawidłowo ustalono opłatę legalizacyjną w wysokości 25 000 zł za nadbudowę budynku gospodarczego, która została wykonana bez pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo zakwalifikowały wykonane roboty budowlane jako nadbudowę wymagającą pozwolenia na budowę, a nie remont. W związku z tym, ustalona opłata legalizacyjna w wysokości 25 000 zł, obliczona zgodnie z art. 59f ust. 1 Prawa budowlanego, jest zasadna. Sąd oddalił skargę jako niezasadną.
Stan faktyczny
Skarżący wykonali nadbudowę budynku gospodarczego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organy nadzoru budowlanego wstrzymały roboty, nałożyły obowiązek przedstawienia dokumentów do legalizacji i ostatecznie ustaliły opłatę legalizacyjną w wysokości 25 000 zł. Skarżący kwestionowali charakter wykonanych prac, twierdząc, że był to remont, a nie nadbudowa, i domagali się obniżenia opłaty. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę jako niezasadną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.) Sędziowie: WSA Dariusz Kurkiewicz WSA Katarzyna Krzysztofowicz po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi I. P. i K. P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 maja 2017 r., nr [...] w przedmiocie opłaty za legalizację obiektu oddala skargę. I. P. i K. P. wnieśli skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 maja 2017 r. Zaskarżonym postanowieniem utrzymano w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 stycznia 2017 r. o ustaleniu opłaty legalizacyjnej dla nadbudowanej części budynku gospodarczego (kategoria obiektu III), na terenie działki nr [..] w miejscowości K., wybudowanego bez pozwolenia na budowę przez inwestorów I. i K. P., w kwocie 25 000 zł. Zaskarżone postanowienie podjęto w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych, na podstawie art. 49 ust. 1 i 2 w związku z art. 59f ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290 ze zm.): Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził w dniu 24 marca 2016 r. oględziny na terenie działki nr [..] w miejscowości K., w trakcie których ustalił, że inwestorzy K. i I. P. dokonali we wrześniu 2015 r. nadbudowy istniejącego budynku gospodarczego o jedną kondygnację (poddasze użytkowe), która polegała na wykonaniu ścianek kolankowych zwieńczonych wieńcem żelbetowym o wysokości ok. 75 cm, oraz ścian szczytowych o wysokości ok. 150 cm ponad wieniec (6 warstw bloczków gazobetonowych) oraz wykonaniu dachu o konstrukcji drewnianej krytego blachodachówką. Do zakończenia budowy pozostało wykończenie elewacji. Ponieważ przedmiotowa nadbudowa została wykonana w warunkach samowoli budowlanej organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia 31 maja 2016 r. wstrzymał prowadzenie robót budowlanych obejmujących przedmiotową nadbudowę i nałożył na inwestorów obowiązek przedstawienia, w terminie 4 miesięcy od dnia doręczenia postanowienia: - ostatecznej decyzji Burmistrza o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla działki nr [..] położonej w m. K., tożsamej dla dokonanej nadbudowy, - czterech egzemplarzy projektu budowlanego wykonanego przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia, - oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Następnie postanowieniem z dnia 18 stycznia 2017 r. PINB ustalił wysokość opłaty legalizacyjnej dla nadbudowanej części budynku gospodarczego, w kwocie 25 000 zł. I. P. i K. P. wnieśli zażalenie na powyższe postanowienie organu pierwszej instancji. W zażaleniu podnoszą błędne niezastosowanie art. 49b ust. 5 pkt 2 w związku z ust. 1, 2 i 4 ustawy Prawo budowlane, gdyż wykonane roboty budowlane mieszczą się w dyspozycji art. 29 ust. 1, wobec czego opłata legalizacyjna powinna wynosić 5 000 zł, zgodnie z art. 49b ust. 5. Rozpoznając zażalenie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 11 maja 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy wyjaśnił, że przedmiotem postępowania jest nadbudowa budynku gospodarczego o poddasze użytkowe, zlokalizowanego na działce [..]. Wskazał organ, że rozpatrywana w niniejszej sprawie nadbudowa, w świetle Prawa budowlanego, wymagała uzyskania decyzji pozwolenia na budowę i jej legalizacja możliwa była tylko w oparciu o art. 48 ustawy Prawo budowlane. W celu legalizacji organ pierwszej instancji wstrzymał prowadzenie nadbudowy oraz nakazał dostarczenie odpowiednich dokumentów, na podstawie których można dokonać legalizacji, tj.: projektu nadbudowy, decyzji o warunkach zabudowy (obejmującej swoim zakresem nadbudowę budynku gospodarczego) i oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Przytoczył organ przepis art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, zgodnie z którym właściwy organ, przed wydaniem decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, bada: 1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, 3) wykonanie projektu budowlanego przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane - oraz, w drodze postanowienia, ustala wysokość opłaty legalizacyjnej. Organ odwoławczy podkreślił, że inwestorzy zostali pouczeni, że w przypadku legalizacji obiektu, będzie ustalona opłata legalizacyjna na podstawie art. 49 ust. 2 ustawy Prawo budowlane oraz został podany sposób naliczenia opłaty zgodnie z art. 59 f ust. 1 tej ustawy. Według organu już na tym etapie postępowania strona mogła oszacować wielkość opłaty legalizacyjnej. Inwestorzy przedłożyli organowi nadzoru wymagane do legalizacji dokumenty, które w ocenie organu spełniały wymogi ustawowe. Dołączone zostały 4 egzemplarze projektu budowlanego "Nadbudowy budynku gospodarczego" sporządzonego przez osobę uprawnioną, który spełnia wymogi określone rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2012 r., poz. 462). Przedłożona decyzja o warunkach zabudowy z dnia 7 października 2016 r. ustaliła warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie, rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego, przebudowie, rozbudowie i nadbudowie budynku gospodarczego wraz ze zmianą sposobu użytkowania na mieszkalny oraz budowie budynku garażowego na części działki nr [..] położonej w obrębie ewidencyjnym K., gm. B. Analiza przedłożonych dokumentów poczyniona przez oba organy orzekające w sprawie doprowadziła do wniosku, że są one prawidłowe i mogą stać podstawą legalizacji. Tym samym kontynuowano procedurę legalizacyjną określoną w art. 49 ustawy Prawo budowlane. W tej sytuacji organ wyjaśnił sposób ustalenia opłaty legalizacyjnej w oparciu o przepis art. 59f ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Wysokość opłaty legalizacyjnej w niniejszej sprawie stanowi pięćdziesięciokrotnie podwyższony iloczyn stawki opłaty (500zł), współczynnika kategorii obiektu (k) i współczynnika wielkości obiektu budowlanego (w), co dało wysokość opłaty legalizacyjnej: 500,00 zł (s) x 1 (k) x 1 (w) x 50 = 25 000,00 zł Wyjaśniono przy tym, że organ pierwszej instancji w postanowieniu zmienił kategorię obiektu z II (podawanej w postanowieniu z 31 maja 2016 r.) na III. Powyższa zmiana nie ma jednak wpływu na kwotę opłaty, ponieważ współczynniki kategorii obiektu (k) i wielkości obiektu (w) dla obu kategorii są takie same. Doprecyzowanie kategorii obiektu nastąpiło po otrzymaniu decyzji o warunkach zabudowy z dnia 7 października 2016 r., która umożliwiła zmianę sposobu użytkowania na mieszkalną nadbudowanej części budynku gospodarczego. Zatem nie można kwalifikować przedmiotowego budynku jako gospodarczego, służącego jedynie gospodarce rolnej - przyporządkowanego do kategorii II. Przywołał organ treść art. 49c ust. 2 ustawy Prawo budowlane, wyjaśniając inwestorom uprawnienia wymienione w art. 67a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201), a więc że mogą skorzystać z przysługującego im prawa do złożenia wniosku o rozłożenie opłaty legalizacyjnej na raty, po ustaleniu jej wysokości w trybie nadzoru budowlanego w oparciu o ustawowy wzór. W skardze inwestorzy zarzucili naruszenie: 1) przepisów prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 28, 29 ust. 2 pkt. 1 i 4, art. 30 ust. 1 pkt 2a i 2c oraz 49b ust. 5 Prawa budowlanego, poprzez przyjęcie, na podstawie błędnych ustaleń faktycznych, że prace wykonane przez skarżących wymagają pozwolenia budowlanego, co doprowadziło do błędnego zastosowania przepisów dotyczących opłat legalizacyjnych, które to podstawy miały istotny wpływ na treść orzeczenia. 2) przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7 i 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, niezebranie całego materiału dowodowego w sprawie, a w konsekwencji przyjęcie, że skarżący dokonali nadbudowy, kiedy w rzeczywistości wykonali remont obiektu, czego konsekwencją było obciążenie skarżących opłatą legalizacyjną w sytuacji w jakiej taki obowiązek nie powinien być nałożony. Skarżący domagali się uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu nadzoru pierwszej instancji. Z uzasadnienia skargi wynika, że skarżący kwestionują zakwalifikowanie wykonanych robót budowlanych jako dobudowy, która wymagała pozwolenia na budowę. Twierdzą, że wykonali remont, który obejmował dach. Dla uzyskania koniecznej przestrzeni do ocieplenia dachu musieli podwyższyć budynek o wysokość dwóch bloczków gazobetonowych. Wskazywali zakres wykonanego remontu oraz wyjaśnili, że remont był konieczny ze względu na zły stan techniczny obiektu. W piśmie procesowym z dnia 6 września 2017 r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik procesowy skarżących podtrzymał zarzuty i argumenty skargi dodatkowo wskazując, że organy administracji z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. nie dokonały szczegółowej analizy stanu faktycznego sprawy pomijając skutek osiągnięty wykonanymi robotami budowlanymi, czyli zachowanie stanu użyteczności budynku oraz ocieplenie. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację sformułowaną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje. Skarga nie podlegała uwzględnieniu. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Na podstawie art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369), zwanej dalej p.p.s.a., sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Oceniając legalność zaskarżonego postanowienia sąd uznał, że zarówno Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, jak i Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie naruszyli prawa zaskarżonymi postanowieniami. Kontrolowane postępowanie administracyjne odbywało się w trybie i na zasadach przewidzianych w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290), zwanej dalej Prawem budowlanym. Podstawą materialnoprawną kwestionowanego rozstrzygnięcia jest przepis art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego, zgodnie z którym właściwy organ, przed wydaniem decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, bada: 1. zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2. kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, 3. wykonanie projektu budowlanego przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane, - oraz, w drodze postanowienia, ustala wysokość opłaty legalizacyjnej. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Zastosowanie przytoczonego przepisu jest kolejnym etapem w toku procedury legalizacyjnej, wszczętej i prowadzonej w oparciu o przepis art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego. W art. 49 Prawa budowlanego została uregulowana dalsza procedura legalizacji samowoli budowlanej, po wykonaniu obowiązków wynikających z postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, podjętego na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego. Organ nadzoru budowlanego, który otrzymał w wyznaczonym terminie dokumenty, o których mowa w art. 48 ust. 3, traktowane jako wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i (lub) wydanie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, jest zobowiązany zbadać zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz wykonanie projektu budowlanego przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane. W razie stwierdzenia naruszeń w tym zakresie, organ postanowieniem nakłada obowiązek usunięcia w określonym terminie wskazanych nieprawidłowości. Niewykonanie tego nakazu skutkuje wydaniem nakazu przymusowej rozbiórki. W przypadku natomiast, gdy nie stwierdzono nieprawidłowości w opisanym zakresie lub nieprawidłowości takie zostały usunięte w wyznaczonym terminie, organ nadzoru budowlanego, w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie, ustala wysokość opłaty legalizacyjnej. Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w kontrolowanej sprawie, po dokonaniu przez organy ustalenia, że złożone przez inwestorów dokumenty w wyniku postanowienia PINB z dnia 24 maja 2016 r. spełniają wymogi art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego i dotyczą przedmiotowej legalizacji, polegającej na nadbudowie budynku gospodarczego o poddasze użytkowe, poprzez wykonanie ścianek kolankowych zwieńczonych wieńcem żelbetowym o wysokości ok. 75 cm oraz ścian szczytowych o wysokości ok 150 cm ponad wieniec (6 warstw bloczków betonowych). Ponadto wykonany został dach o konstrukcji drewnianej, krokwiowy, z pełnym odeskowaniem, kryty blachodachówką, przy którym wykonano obróbki blacharskie oraz orynnowanie. Opis wykonanych robót budowlanych, przywołany w postanowieniu o wstrzymaniu z dnia 24 maja 2016 r. oraz w postanowieniach zaskarżonych obecnie, odpowiada opisowi zawartemu w protokole z oględzin z dnia 24 marca 2016 r., do którego sporządzono szkic i fotografie (karty 13-17 akt administracyjnych pierwszej instancji). W oględzinach uczestniczył syn skarżących M. P., ustanowiony przez nich pełnomocnikiem, który nie zgłaszał żadnych zastrzeżeń do poczynionych w trakcie oględzin ustaleń (karty 20-22 akt administracyjnych). W ocenie sądu przedmiotowe roboty budowlane prawidłowo zostały zakwalifikowane jako nadbudowa budynku gospodarczego, wymagająca pozwolenia na budowę. Stosownie do treści art. 3 ust. 6 Prawa budowlanego przez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego. Na podstawie art. 28 Prawa budowlanego roboty budowlane, również budowę, można rozpocząć jedynie po uzyskaniu decyzji o pozwoleniu na budowę, z wyjątkami określonymi w art. 29 ust. 1 i 2, w których to przepisach enumeratywnie wylicza się obiekty i roboty budowlane zwolnione z tego obowiązku. Wśród tych wyjątków nie została wymieniona nadbudowa istniejącego obiektu budowlanego. Twierdzenie zawarte w skardze co do tego, że w istocie wykonane roboty budowlane stanowiły remont dachu, przy niekwestionowaniu podwyższenia budynku (str. 2 skargi) nie zasługują na aprobatę. Pod pojęciem "remontu" (art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego) ustawodawca rozumie wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych, niż użyto w stanie pierwotnym. W ocenie sądu wobec ustalonego stanu faktycznego w odniesieniu do wykonanych robót budowlanych nie można mówić, że wykonany został remont dachu, skoro doprowadzono do podwyższenia budynku i zmiany jego kubatury (zob. projekt budowlany), poprzez powstanie poddasza użytkowego. Pozostaje niewątpliwe w niniejszej sprawie, że inwestorzy nie posiadali decyzji o pozwoleniu na budowę dotyczącą przedmiotowej budowy. Natomiast w toku postępowania w swoich pismach skarżący twierdzili, że nie dokonali rozbudowy ani przebudowy budynku gospodarczego, lecz jedynie jego docieplenia poprzez docieplenie dachu, co nie wymagało pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. Jednak takie stanowisko, co sąd ponownie podkreśla, sprzeczne jest z zebranym materiałem dowodowym i prawidłowymi ustaleniami organów nadzoru budowlanego, których błędne twierdzenia skarżących nie mogą podważyć. Jest przy tym niesporne, że w toku postępowania legalizacyjnego skarżący przedstawili projekt budowlany "Nadbudowy budynku gospodarczego" z dnia 18 listopada 2016 r., sporządzony przez osobę uprawnioną (architektura i konstrukcja mgr inż. K. G.), z którego wynika jednoznacznie, że zaprojektowano nadbudowę budynku gospodarczego o poddasze użytkowe, co spowodowało przyrost kubatury o 89,00 m3 (zob. projekt w aktach administracyjnych). Inwestorzy złożyli też decyzję o warunkach zabudowy z dnia 7 października 2016 r. wydaną przez Burmistrza dla inwestycji polegającej na przebudowie, rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego oraz przebudowie, rozbudowie i nadbudowie budynku gospodarczego wraz ze zmiana sposobu użytkowania na mieszkalny oraz budowie budynku garażowego na części działki nr [..]. Tym samym organy nadzoru budowlanego miały podstawę do przyjęcia, że zamiarem inwestorów była legalizacja nadbudowy budynku gospodarczego, co poza ustaleniami dokonanymi wskutek oględzin, potwierdzały też złożone w toku legalizacji dokumenty. Do opłaty legalizacyjnej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar - art. 59f oraz art. 59g, z tym że stawka opłaty, wynosząca obecnie - zgodnie z art. 59f ust. 2 - 500 zł, ulega pięćdziesięciokrotnemu podwyższeniu. Według sądu przepisy nie różnicują wysokości opłaty od stopnia zaawansowania robót budowlanych i jest ona zawsze obliczana według wzoru określonego w art. 59f ust. 1 i zwiększana pięćdziesięciokrotnie. Stąd też w przypadku nadbudowy budynku gospodarczego (kategoria III, inne niewielkie budynki) opłata legalizacyjna wyniesie 25 000 zł (stawka opłaty 500 zł x 50 x współczynnik kategorii obiektu budowlanego 1 x współczynnik wielkości obiektu budowlanego 1, tj.: 500 × 50 × 1 × 1= 25 000 zł). Zgodnie z art. 59g ust. 2 Prawa budowlanego, który ma tu odpowiednie zastosowanie, opłatę legalizacyjną należy wnieść w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia. Nieuiszczenie w terminie opłaty legalizacyjnej oznacza zastosowanie przepisu art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, czyli wydanie nakazu rozbiórki (art. 49 ust. 3). Jeżeli natomiast inwestor spełni przedstawione powyżej wymagania, to organ nadzoru budowlanego jest zobowiązany wydać decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na wznowienie robót (jeżeli budowa została zakończona - tylko o zatwierdzeniu projektu). Słusznie podkreślił organ odwoławczy, że legalizacja zaistniałej samowoli jest wyłącznie uprawnieniem, a nie obowiązkiem inwestora i na każdym z etapów procedury legalizacyjnej inwestor może się z niej wycofać, licząc się jednak z konsekwencjami w postaci orzeczenia rozbiórki. W przedmiotowej sprawie nie budzi wątpliwości, że zrealizowana samowolnie, bez pozwolenia na budowę opisana nadbudowa budynku gospodarczego podlegała procedurze legalizacyjnej określonej w art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, a warunki tej legalizacji określone w postanowieniu z dnia 31 maja 2016 r. zostały spełnione, skoro inwestorzy wzywani przez organ pierwszej instancji przedłożyli stosowne dokumenty legalizacyjne. Z tego powodu organ nadzoru przystąpił do procedowania w drugim etapie legalizacji, tj. do ustalenia opłaty legalizacyjnej, stanowiącej warunek konieczny zatwierdzenia projektu budowlanego i/lub udzielenia pozwolenia na wznowienie robót. Postanowienie o ustaleniu opłaty legalizacyjnej doprowadza postępowanie legalizacyjne do kolejnego stadium, w którym adresat uzyskuje możliwość wyboru co do jego dalszego biegu. Jej uiszczenie doprowadzi do legalizacji obiektu wzniesionego samowolnie, a nieuiszczenie - do nałożenia obowiązku rozbiórki. Sąd nie dostrzegł istotnych uchybień organów w zakresie ustalonej wysokości opłaty legalizacyjnej, która odpowiada zasadom określonym w art. 59f ust. 1-3 Prawa budowlanego, w tym za prawidłowe uznał zakwalifikowanie nadbudowy przedmiotowego budynku gospodarczego do kategorii III, któremu przypisano współczynnik kategorii obiektu budowlanego k - 1. Sami skarżący, w przeciwieństwie do swojego pełnomocnika uczestniczącego w czynnościach w postępowaniu administracyjnym, który nie miał zastrzeżeń do ustaleń organu, kwestionowali w toku postępowania charakter przedmiotowej budowy, co jednak zdaniem sądu, uwzględniając również zarzuty skargi i pisma procesowego, nie jest zasadne. Sąd również wyjaśnia, na co wskazywał organ w zaskarżonym postanowieniu, że według art. 49c w ust. 1 Prawa budowlanego do opłat legalizacyjnych, o których mowa w art. 49 ust. 1 i art. 49b ust. 4, w zakresie nieuregulowanym w ustawie, stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, ze zm.), z tym że uprawnienia organu podatkowego przysługują wojewodzie. Oznacza to możliwość rozłożenia opłaty legalizacyjnej na raty, jej umorzenia w całości lub w części bądź odroczenia terminu płatności. Przepis ten, wprowadzony do ustawy Prawo budowlane ustawą nowelizującą z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 443) z mocą obowiązującą od dnia 28 czerwca 2015 r., położył kres dotychczasowym wątpliwościom interpretacyjnym na tle możliwości stosowania instytucji ulg w spłacie zobowiązań do opłat legalizacyjnych. Stosownie natomiast do treści art. 49c ust. 2 Prawa budowlanego złożenie wniosku, o którym mowa w art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej, powoduje zawieszenie postępowania administracyjnego prowadzonego na podstawie art. 48, art. 49 i art. 49b do dnia rozstrzygnięcia wniosku. Z projektu uzasadnienia do ustawy nowelizującej wynika, że wprowadzając możliwość stosowania systemu ulg w spłacie zobowiązań nie przewidziano zmiany dotychczasowych zasad ustalania opłaty legalizacyjnej ani nie zliberalizowano wymogów stawianych inwestorom w procesie legalizacji samowoli budowlanej. Nadal warunkiem skutecznej legalizacji samowoli budowlanej jest spełnienie warunków określonych w art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego oraz uiszczenie opłaty legalizacyjnej. W niniejszej sprawie zamiarem skarżących było jednak kwestionowanie ustaleń organów co do charakteru wykonanych robót budowlanych, co nie tylko pozostawało w sprzeczności z opisem wynikającym z prawidłowo przeprowadzonego przez organ pierwszej instancji dowodu z oględzin, ale też z dokumentami złożonymi dla celów legalizacji w wykonaniu postanowienia tego organu. Reasumując, w ocenie sądu zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa, a przytoczona w nim argumentacja organu nadzoru budowlanego zasługuje na uwzględnienie. Nie miały miejsca naruszenia prawa materialnego ani istotne naruszenia przepisów postępowania, które mogłyby skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji, w oparciu art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Z tych wszystkich względów, po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako niezasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło