II SA/Gd 429/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Górska Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Diana Wojtowicz po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2017 r. w Gdańsku na rozprawie przy udziale Prokuratora K. P. sprawy ze skarg E. M. i M. M. oraz E. J. i J. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 czerwca 2016 r., nr [...] w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz sprawy ze skargi E. J. i J. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 czerwca 2016 r., nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania w sprawie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko postanawia: 1. uzupełnić wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 marca 2017 r. sygn. akt II SA/Gd 429/16 w ten sposób, że zasądzić od Samorządowego Kolegium Odwoławczego solidarnie na rzecz skarżących E. M. i M. M. kwotę 234 zł (dwieście trzydzieści cztery złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania, 2. oddalić wniosek skarżących o uzupełnienie wyroku w pozostałej części. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 8 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Gd 429/16, wydanym na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej jako "p.p.s.a.") w sprawie ze skarg E. M. i M. M. oraz E. J. i J. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 czerwca 2016 r., nr [..] w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz sprawy ze skargi E. J. i J. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 czerwca 2016 r., nr SKO [..] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania w sprawie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w pkt 1 sentencji - uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 czerwca 2016 r., nr [..]; w pkt 2 sentencji - oddalił skargi E. J. i J. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 czerwca 2016 r., nr [..] w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 czerwca 2016 r., nr [..], w przedmiocie niedopuszczalności odwołania w sprawie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikom E. M. i M.M. w dniu 14 kwietnia 2017 r. W dniu 25 kwietnia 2017 r. E. J. i J. J. – pełnomocnicy E.M. i M. M. – wnieśli o uzupełnienie wyroku o rozstrzygnięcie dotyczące kosztów postępowania poprzez zasądzenie na rzecz skarżących kwoty 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania oraz 34 zł tytułem opłaty od pełnomocnictwa. W uzasadnieniu wskazali, że w niniejszej sprawie Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, zaś wniosek o zwrot kosztów postępowania został złożony w dniu 17 października 2016 r., czyli przed wydaniem wyroku w dniu 8 marca 2017 r. We wniosku domagano się także uzupełnienia wyroku poprzez zawarcie w nim rozstrzygnięcia co do pozostałej części żądań skargi, tj. postanowienia Burmistrza z dnia 17 kwietnia 2015 r., stwierdzającego brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia, postanowienia Burmistrza z dnia 15 maja 2015 r. stwierdzającego brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia oraz postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 13 kwietnia 2015 r., wyrażającego opinię o braku potrzeby przeprowadzonej oceny oddziaływania na środowisko. Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do art. 157 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu - a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia - zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Wniosek o uzupełnienie wyroku co do zwrotu kosztów sąd może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym (§ 2). Orzeczenie uzupełniające wyrok zapada w formie wyroku, chyba że uzupełnienie dotyczy wyłącznie kosztów (§ 3). Zgodnie z art. 209 p.p.s.a. wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 p.p.s.a. Według art. 210 § 1 zd. 1 tej ustawy strona traci uprawnienie do żądania zwrotu kosztów, jeżeli najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia nie zgłosi wniosku o przyznanie należnych kosztów. W myśl art. 200 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Zgodnie zaś z art. 205 § 1 p.p.s.a., do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem lub radcą prawnym, zalicza się poniesione przez stronę koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub pełnomocnika oraz równowartość zarobku lub dochodu utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Wskazać też należy, że zgodnie z art. 211 w zw. z art. 212 § 1 p.p.s.a. kosztami sądowymi są opłaty sądowe, tj. wpis od skargi i opłata kancelaryjna. Z treści art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1827 ze zm.) wynika natomiast, że opłacie skarbowej podlega złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury albo jego odpisu, wypisu lub kopii - w sprawie z zakresu administracji publicznej lub w postępowaniu sądowym, która wynosi 17 zł. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie skarżący E. M. i M. M. byli reprezentowani przez pełnomocników, którzy nie są adwokatami ani radcami prawnymi, zaś wniosek o zwrot na rzecz skarżących kosztów postępowania został złożony w dniu 17 października 2017 r. Następnie w dniu 8 marca 2017 r. zapadł wyrok uwzględniający skargę E. M. i M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Gd 3024/15. W świetle przywołanych przepisów należało stwierdzić, że w wyroku tym Sąd, na zasadzie art. 200 w zw. z art. 209 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi był zobowiązany do zasądzenia od organu na rzecz skarżących, E. M. i M. M., zwrotu poniesionych przez nich kosztów postępowania. Wobec braku w wyroku z dnia 8 marca 2017 r. orzeczenia w tym zakresie, wniosek o uzupełnienie wyroku o rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów postępowania był zasadny - zwłaszcza wobec zachowania czternastodniowego terminu wymaganego do skutecznego złożenia wniosku, liczonego od dnia doręczenia odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem. Do kosztów postępowania podlegających zasądzeniu na rzecz skarżących Sąd zaliczył uiszczony solidarnie przez E. M. i M. M. wpis sądowy od skargi w wysokości 200 zł oraz kwotę 34 zł uiszczoną tytułem opłaty od pełnomocnictw udzielonych na rzecz E.J. i J. J., łącznie 234 (dwieście trzydzieści cztery) złote. W tym zakresie na Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł w pkt 1 sentencji, na podstawie art. 157 § 2 i 3 w związku z art. 200 i art. 205 § 1 oraz art. 209 p.p.s.a. Jednocześnie Sąd nie uwzględnił wniosku o uzupełnienie wyroku w pozostałym zakresie, tj. poprzez zawarcie w nim rozstrzygnięcia o pozostałej części skargi co do: postanowienia Burmistrza z dnia 17 kwietnia 2015 r. stwierdzającego brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia (pkt 2); postanowienia Burmistrza z dnia 15 maja 2015 r. stwierdzającego brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia (pkt 3) oraz postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 13 kwietnia 2015 r., wyrażającego opinię o braku potrzeby przeprowadzonej oceny oddziaływania na środowisko (pkt 4). Na rozprawie w dniu 2 sierpnia 2017 r. skarżąca E. J. wyjaśniła, że w punkcie 3 wniosku chodzi o decyzję Burmistrza a nie jak to omyłkowo zostało napisane postanowienie. W odniesieniu do powyższego wskazać należy, że zgodnie art. 138 p.p.s.a. sąd wymienia w sentencji wyroku jedynie tę decyzję, która była przedmiotem zaskarżenia. Inne decyzje są wymieniane tylko wówczas, gdy w stosunku do nich zapadają rozstrzygnięcia na zasadzie art. 135 p.p.s.a. Przepis ten przewiduje objęcie kontrolą sądu administracyjnego, poza zaskarżonym aktem, także innych aktów lub czynności wydanych lub objętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, ale warunkiem takiego działania jest niezbędność dla końcowego załatwienia sprawy. Mając na względzie, że dyspozycja zawarta w powyższej normie odnosi się do fazy orzekania przez sąd administracyjny i kształtuje kompetencje tego sądu w przypadku uwzględnienia skargi, zastosowanie w konkretnej sprawie art. 135 p.p.s.a. zależy wyłącznie od oceny sądu. W przypadku poddania kontroli sądowej - oprócz zaskarżonego - innych aktów administracyjnych w oparciu o wskazany przepis, co skutkowało ich wyeliminowaniem z obrotu prawnego, Sąd zobowiązany jest wyjaśnić motywy swojej decyzji. Nie ma takiego obowiązku, gdy nie znalazł podstaw do zastosowania art. 135 p.p.s.a. W sytuacji więc, gdy Sąd nie korzysta z powyższego przepisu, tj. nie uchyla lub nie stwierdza nieważności decyzji organu I instancji, w sentencji wyroku nie zamieszcza się rozstrzygnięcia co do takiej decyzji. Wniosek zgłoszony w tej materii przez samą stronę nie jest dla sądu wiążący (zob. postanowienie NSA z dnia 15 września 2016 r., sygn. akt II OZ 899/16, LEX nr 2143601). W niniejszej sprawie przedmiotem skargi E. M.i M. M. była decyzja organu II instancji, zaś skarżący domagali się jej uchylenia. Dodatkowo w skardze zawarto wniosek o uchylenie decyzji organu I instancji, a także postanowienia Burmistrza z dnia 17 kwietnia 2015 r. i postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 13 kwietnia 2015 r. Uchylając zaskarżoną decyzję Sąd w sposób wyczerpujący uzasadnił motywy rozstrzygnięcia wskazując, że wadami prawnymi dotknięta była zaskarżona decyzja organu II instancji. Wady te polegały na nierozpoznaniu zasadniczych zarzutów odwołania, co było uzasadnieniem uchylenia decyzji organu odwoławczego i przekazania sprawy temu organowi celem ponownego, prawidłowego, rozpoznania odwołania. W konsekwencji Sąd nie badał sprawy merytorycznie w tym znaczeniu, że przedmiotem odrębnej oceny nie uczynił ani decyzji organu I instancji, ani wydanych w trakcie postępowania niezaskarżalnych aktów wskazanych we wniosku o uzupełnienie wyroku, nie skorzystał także z uprawnienia przewidzianego w art. 135 p.p.s.a., dlatego też ani decyzja organu I instancji, ani postanowienie Burmistrza z dnia 17 kwietnia 2015 r. i postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 13 kwietnia 2015 r., nie zostały wymienione w sentencji wyroku z dnia 8 marca 2017 r. W przekonaniu Sądu sytuacji tej nie zmienia zasadnie podniesiony we wniosku o uzupełnienie wyroku zarzut błędnego wskazania w jego uzasadnieniu, że postanowienie Burmistrza z dnia 17 kwietnia 2015 r. stwierdzające brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko funkcjonuje w obrocie prawnym, ponieważ strony nie złożyły od niego odwołania. Zarówno postanowienie Burmistrza z dnia 17 kwietnia 2015 r. i postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 13 kwietnia 2015 r. nie były przedmiotem odrębnej oceny w toku postępowania sądowoadministracyjnego, ze względu na stwierdzone wady proceduralny zaskarżonej decyzji. Stwierdzić więc należy, że Sąd orzekł o całości skargi. Jednocześnie w świetle wyżej poczynionych wywodów, nie budzi wątpliwości, że orzeczenie w przedmiocie ww. aktów, o którego uzupełnienie wnoszą skarżący, nie stanowi dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy sąd powinien był zamieścić z urzędu w sytuacji, gdy uwzględnia skargę na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Rozstrzygnięcie wyroku z dnia 8 marca 2017 r. jest zatem kompletne i zawiera wszystkie wymagane prawem elementy. Natomiast uzupełnienie wyroku jest możliwe jeżeli sąd pominął w nim niektóre akty lub czynności objęte skargą albo orzekł tylko co do części rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym akcie, nie ustosunkowując się do pozostałej części zaskarżonego rozstrzygnięcia. Żądanie zawarte w pkt 2-4 wniosku o uzupełnienie wyroku o rozstrzygnięcia dotyczące pozostałej części skargi co do: postanowienia Burmistrza z dnia 17 kwietnia 2015 r., decyzji Burmistrza z dnia 15 maja 2015 r. oraz postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 13 kwietnia 2015 r., zmierzało więc w istocie do zmiany treści merytorycznej orzeczenia. Z powyższych względów Sąd stwierdził, że brak było podstaw do uwzględnienia wniosku o uzupełnienie wyroku z dnia 8 marca 2017 r. w pozostałej części, tj. punktów 2-4 tego wniosku, o czym orzeczono w pkt 2 sentencji postanowienia na podstawie art. 157 § 1 p.p.s.a.