II SA/Gd 624/09
PostanowienieWSA w Gdańsku2010-09-01
Skład orzekający: Mariola Jaroszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli nie wykazano zmiany okoliczności faktycznych uzasadniających zmianę poprzedniego rozstrzygnięcia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ skarżący ani jego pełnomocnik nie wykazali zmiany okoliczności faktycznych, w szczególności pogorszenia sytuacji materialnej, która uzasadniałaby zmianę prawomocnego postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy. Dostęp do sądu wymaga posiadania środków finansowych, a strona powinna uwzględnić koszty sporu sądowego w planowaniu wydatków.Stan faktyczny
Skarżący K. G. złożył ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie opłaty od zażalenia, argumentując zmianą swojej sytuacji faktycznej. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, wskazując na brak zmian w okolicznościach faktycznych. Pełnomocnik skarżącego wniósł sprzeciw, twierdząc, że sytuacja faktyczna wnioskodawcy uległa zmianie z uwagi na konieczność poniesienia kolejnych kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrzył sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania K. G. prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Jaroszewska po rozpoznaniu w dniu 1 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. G. na uchwałę Rady Miasta z dnia 26 lutego 2009 r. Nr [...] w przedmiocie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia odmówić przyznania K. G. prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 13 kwietnia 2010 r., sygn. akt [...] oddalił zażalenie K. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 lutego 2010 r. o odmowie przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych.
Skarżący K. G. wnioskiem z dnia 29 lipca 2010 r. ponownie zwrócił się o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie opłaty od zażalenia. Postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2010 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, działając na podstawie art. 165 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a, odmówił K. G. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu postanowienia referendarz wskazał, iż weryfikacja danych ujawnionych przez wnioskodawcę w uzasadnieniu jego wniosku oraz w oświadczeniu dotyczącym majątku i dochodów wskazuje, iż nie uległy zmianie okoliczności faktyczne, które były podstawą wydania poprzednio merytorycznego rozstrzygnięcia.
Na powyższe postanowienie, w ustawowo przewidzianym terminie, K. G. – działający przez profesjonalnego pełnomocnika - wniósł sprzeciw. Zdaniem pełnomocnika skarżącego orzeczenie referendarza jest niesłuszne, gdyż sytuacja faktyczna wnioskodawcy zmieniła się, ponieważ zaistniała konieczność poniesienia kolejnych kosztów sądowych w sprawie. Tym samym, zdaniem pełnomocnika, nie można przyjmować, iż okoliczności faktyczne dotyczącego skarżącego nie uległy zmianie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie to przysługuje zażalenie.
Rozpatrując ponownie wniosek K. G. o przyznanie prawa pomocy Sąd stwierdził, iż sprzeciw skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie.
Przede wszystkim Sąd wskazuje, iż sprawa z wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych została już prawomocnie rozstrzygnięta postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 kwietnia 2010 r. (sygn. akt [...]), którym oddalono zażalenie skarżącego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 lutego 2010 r. o odmowie przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Postanowienie to należy do tzw. postanowień niekończących postępowania w sprawie, które mogą być – zgodnie z art. 165 p.p.s.a. - uchylone lub zmienione wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne.
Zarówno w orzecznictwie, jak i w doktrynie funkcjonuje pogląd, który Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela, że przez pojęcie "zmiany okoliczności sprawy" w rozumieniu art. 165 p.p.s.a. należy rozumieć wszelkie zmiany występujące zarówno w okolicznościach faktycznych sprawy, jak i w obowiązującym prawie. Muszą to być jednak takie zmiany, które uzasadniają zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia. W przypadku postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy będzie to w szczególności pogorszenie sytuacji finansowej wnioskodawcy (por. postanowienie NSA z dnia 15 kwietnia 2008 r., sygn. akt II FZ 106/08, Lex nr 471131).
Oceniając w niniejszej sprawie ponowny wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy z dnia 29 lipca 2010 r., w świetle unormowań art. 165 p.p.s.a, Sąd stwierdził, iż ani skarżący ani jego pełnomocnik nie wykazali, aby ww. zmiana okoliczności odnosząca się do sytuacji materialnej skarżącego nastąpiła. Wniosek ten stanowi bowiem zasadniczo powtórzenie argumentacji, jaką zawierał wniosek wcześniejszy z dnia 9 listopada 2009 r. Jednakże argumentacja ta, została już oceniona, zaś ocena zweryfikowana w toku postępowania sądowoadministracyjnego.
Odnosząc się natomiast do argumentacji przedstawionej w sprzeciwie należy wskazać, iż dostępność do Sądu wymaga z natury rzeczy posiadania środków finansowych. Oznacza to, że w ramach planowania wydatków strona, przewidując realizację swoich praw przed sądem, powinna uwzględnić także konieczność posiadania środków na prowadzenie sporu sądowego i poczynić na ten cel stosowne oszczędności (por. postanowienie NSA z dnia 22 marca 2005 r., sygn. akt II OZ 86/05, niepubl.)
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 165 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło