II SA/Gd 626/11

WyrokWSA w Gdańsku2011-10-06

Skład orzekający: Mariola Jaroszewska, Janina Guść, Wanda Antończyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obiekty budowlane wzniesione bez wymaganego pozwolenia na budowę przed 1 stycznia 1995 r. podlegają przymusowej rozbiórce na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., jeśli teren, na którym się znajdują, nie jest przeznaczony pod zabudowę zgodnie z obowiązującymi przepisami o planowaniu przestrzennym w dacie wydawania decyzji rozbiórkowej, mimo braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?
Ratio decidendi
Obiekty budowlane wybudowane bez wymaganego pozwolenia na budowę przed 1 stycznia 1995 r. podlegają przymusowej rozbiórce na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., jeśli w dacie wydawania decyzji rozbiórkowej teren, na którym się znajdują, nie jest przeznaczony pod zabudowę zgodnie z obowiązującymi przepisami o planowaniu przestrzennym. Brak obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie wyłącza możliwości wydania decyzji o warunkach zabudowy, a tym samym nie uniemożliwia zastosowania art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki dwóch obiektów budowlanych (obiektu rekreacji indywidualnej i sanitariatu) o konstrukcji drewnianej, nietrwale związanych z gruntem, wzniesionych w 1994 r. bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organy nadzoru budowlanego uznały, że obiekty te zostały wybudowane na terenie przeznaczonym pod uprawy rolne i łąki, bez prawa zabudowy, zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w dacie budowy. Skarżący kwestionował zasadność nakazu rozbiórki, podnosząc m.in. zarzuty naruszenia przepisów k.p.a. oraz twierdząc, że brak obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego wyłącza możliwość orzeczenia rozbiórki.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść Sędzia WSA Wanda Antończyk Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Diana Wojtowicz po rozpoznaniu w dniu 6 października 2011 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia 14 czerwca 2007 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 z późn. zm.), nakazał S. D. rozbiórkę: obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej nietrwale związanego z gruntem pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej oraz obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej nietrwale związanego z gruntem pełniącego funkcję sanitariatu (w.c), wzniesionych bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [...] położonej w K. B., gmina K. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia 8 października 2010 r. nr [...], uchylił opisaną decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, powołując się na stanowisko zajęte przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 3 lutego 2010 r. sygn. akt II OSK 234/09. Ponownie rozpatrując sprawę, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia 13 kwietnia 2011 r. nr [...], nakazał S. D. rozbiórkę obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej nietrwale związanego z gruntem pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej oraz obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej nietrwale związanego z gruntem pełniącego funkcję sanitariatu (w.c), wzniesionych bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [...] położonej w K. B., gmina K. Decyzja ta wydana została na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229, z późn. zm.) w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118, z późn. zm.). Organ I instancji ustalił, iż w 1994 r., na terenie działki nr [...] położonej w K. B., S. D. pobudował bez wymaganego pozwolenia na budowę obiekt budowlany o konstrukcji drewnianej nietrwale związany z gruntem pełniący funkcję rekreacji indywidualnej oraz obiekt budowlany o konstrukcji drewnianej nietrwale związany z gruntem pełniący funkcję sanitariatu (w.c). Ponieważ przedmiotowe obiekty zostały wybudowane przed 1 stycznia 1995 r. w niniejszej sprawie zastosowanie ma ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. obiekty budowlane mogą być wznoszone wyłącznie na terenach na ten cel przeznaczonych, zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym. Stosownie do treści art. 28 § 1 ustawy budowę obiektów budowlanych można rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę. Zgodnie zaś z treścią art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę. Organ I instancji ustalił również, iż w okresie wznoszenia przedmiotowych obiektów budowlanych dla obrębu geodezyjnego K. B. obowiązywał plan ogólny zagospodarowania przestrzennego Gminy K. zatwierdzony uchwałą Rady Gminy z dnia 30 lipca 1993 r. nr [...] (Dz. Urz. Woj. Nr 16, poz. 90 z dnia 16 sierpnia 1993 r.), który przewidywał, iż teren, na którym położona jest działka nr 1363 wchodzi w skład terenu upraw rolnych i łąk oznaczonych symbolami RZ i RP, bez prawa zabudowy. Obecnie dla terenu K. B. brak jest obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w związku z czym pismem z dnia 15 października 2010 r. organ zwrócił się do S. D. z zapytaniem, czy w Urzędzie Gminy toczy się postępowanie w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla terenu działki nr [...] położonej w K. B. Jednocześnie organ poinformował stronę o treści art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i pouczył, że w przypadku nienadesłania odpowiedzi na powyższe zapytanie w terminie do dnia 30 listopada 2010 r., przyjęte zostanie, że w Urzędzie Gminy nie toczy się postępowanie w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji. Ponieważ zobowiązany nie udzielił odpowiedzi na powyższe zapytanie, według organu zachodziły w sprawie okoliczności uzasadniające rozbiórkę na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Od powyższej decyzji PINB odwołanie wniósł S. D., domagając się jej uchylenia i umorzenia postępowania w sprawie. Zdaniem odwołującego zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane a także z naruszeniem art. 7, art. 8, art. 9 zdanie drugie, art. 10 § 1, art. 11 oraz art. 13 kpa. Odwołujący się wyjaśnił, iż zgodnie z obowiązującym w chwili wydania decyzji prawem budowlanym przedmioty, których rozbiórkę orzeczono nie są obiektami budowlanymi bądź budynkami. Natomiast brak obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego wyłącza możliwość nakazania przez organ przymusowej rozbiórki obiektu na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r., czy też art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r. Ponadto, w ocenie odwołującego się, organ I instancji, nietrafnie powołał się w uzasadnieniu wydanej decyzji na położenie działki na terenie wchodzącym w skład otuliny Nadmorskiego Parku Krajobrazowego, na którym obowiązują szczególne rygory określone przez przepisy ustawy z dnia 24 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. Zakazy i nakazy dotyczące korzystania z nieruchomości na obszarze parku krajobrazowego (a tym bardziej otuliny) oraz inne ograniczenia prawa własności na takim obszarze, nie ustalone w formie i w sposób wymagany dla przepisów prawa miejscowego, nie wywołują skutków, o których mowa w art. 37 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego z 1974 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38 poz. 229 z 1974 r. z późn. zm.) w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., Nr 243 poz. 1623), decyzją z dnia 25 maja 2011 r. nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z § 44 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru budowlanego (Dz. U. Nr 8 poz.48 z 1975 r., z późn. zm.), obowiązującego w okresie realizacji przedmiotowych obiektów budowlanych, wykonanie i rozbudowa stałych i tymczasowych budynków wymaga pozwolenia na budowę. Stosownie zaś do treści § 3 pkt 5 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. Nr 17 poz. 62) przez budynki tymczasowe rozumie się budynki niepołączone trwale z gruntem, skonstruowane jako rozbieralne, jak np. baraki, kioski obiekty o konstrukcji pneumatycznej i typu namiotowego. Następnie organ wskazał, iż na podstawie art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, do obiektów budowlanych wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę przed dniem wejścia w życie tej ustawy, tj. przed 1 stycznia 1995 r., stosuje się przepisy dotychczasowe. Tymi przepisami są uregulowania zawarte w art. 37 i art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane. Art. 37 ust. 1 tej ustawy stanowi, że obiekt budowlany wybudowany niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy (brak pozwolenia na budowę) podlega przymusowej rozbiórce, gdy: 1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub 2) powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia; ust. 2) jest to uzasadnione innymi ważnymi przepisami poza wymienionymi w ust.1. W myśl zaś art. 40, jeżeli nie zachodzą okoliczności określone w art. 37, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian i przeróbek, niezbędnych dla doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Organ odwoławczy uznał, iż w niniejszej sprawie wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę było zasadne, albowiem przedmiotowe obiekty zostały wybudowane na terenie, dla którego nie ma obecnie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego a ich właściciel nie przedstawił, pomimo wezwania organu, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jak również dokumentu potwierdzającego starania o wydanie takiej decyzji. Ponadto, w ocenie organu, również pozostałe zarzuty zawarte w odwołaniu nie są zasadne, a treść dokumentów dwuinstancyjnego postępowania nie daje podstaw do formułowania zarzutu naruszenia zasad prawa administracyjnego. Na powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wniósł S. D., domagając się uchylenia decyzji obu organów. W skardze przedstawiono zarzuty i argumenty tożsame z tymi, które powołane zostały w odwołaniu od decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w pełni argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Kontrolując w świetle powyższych kryteriów zaskarżoną w przedmiotowej sprawie decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Sąd stwierdził, iż nie narusza ona prawa, a tym samym skarga S. D. nie zasługuje na uwzględnienie. W sprawie niesporne jest, iż w 1994 r., skarżący wybudował na działce nr [...] w K. B., gmina K., obiekt budowlany o konstrukcji drewnianej, nietrwale związany z gruntem, pełniący funkcję rekreacji indywidualnej oraz obiekt budowlany o konstrukcji drewnianej, nietrwale związany z gruntem, pełniący funkcje sanitariatu (vide: znajdujący się w aktach administracyjnych sprawy protokół oględzin nieruchomości sporządzony w dniu 29 stycznia 2007 r. oraz pismo skarżącego z dnia 29 kwietnia 2007 r.). Ponieważ przedmiotowe obiekty wybudowane zostały, jak prawidłowo ustaliły organy, przed dniem 1 stycznia 1995 r., a sprawa samowoli nie została wszczęta i zakończona decyzją ostateczną przed tą datą, orzekające w sprawie organy nadzoru budowlanego trafnie przyjęły, na podstawie art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623), że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowią przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 1974 r. Nr 38, poz. 229 z późn. zm.). Stosownie bowiem do treści art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy, lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe, którymi są przepisy art. 38 – 42 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Będący w niniejszej sprawie podstawą wydanego rozstrzygnięcia - art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. stanowi, że obiekty budowlane lub ich części będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: 1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę lub 2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Z brzmienia powołanego art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. wynika, że przesłanką zobowiązującą właściwy organ administracji do nałożenia obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego jest wybudowanie go niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy oraz znajdowanie się tego obiektu w miejscu, które zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego nie jest przeznaczone pod zabudowę albo jest przeznaczone pod innego rodzaju zabudowę. Należy przy tym wskazać, iż pierwsza przesłanka, którą stanowi wybudowanie obiektu bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę badana jest według stanu prawnego z daty budowy, natomiast drugą przesłankę, dotyczącą zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego, ustala się według stanu prawnego z daty wydania rozstrzygnięcia (por. m.in. prawomocne wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku: z dnia 3 czerwca 2008 r., sygn. akt II SA/Gd 109/08; z dnia 2 grudnia 2009 r., sygn. akt II SA/Gd 522/09; z dnia 28 stycznia 2010 r., sygn. akt II SA/Gd 339/10, niepubl.; wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2009 r., sygn. akt II OSK 1648/08; z dnia 24 sierpnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1320/09 – dostępne na stronie internetowej www.cbois.nsa.gov.pl). W tym ostatnim wyroku, z dnia 24 sierpnia 2010 r., Naczelny Sąd Administracyjny postawił tezę, iż "Zwrot "obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przewidziany pod zabudowę albo jest przeznaczony pod innego rodzaju zabudowę" – sformułowany w czasie teraźniejszym - pozwala na postawienie tezy, iż skutki samowoli budowlanej na gruncie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 października 1974 r. – Prawo budowlane oceniać należy w świetle przepisów o planowaniu przestrzennym obowiązujących w dacie wydawania decyzji (...)." NSA zaznaczył w motywach tego wyroku, że "Jeśli (...) w dacie orzekania przez organy w sprawie samowoli budowlanej obowiązują przepisy o planowaniu przestrzennym, które w braku planu przewidują możliwość wydania decyzji o warunkach zabudowy, to możliwość taka istnieje niezależnie od tego, czy zastosowanie w danej sprawie znajdują przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane czy tez przepisy ustawy z dnia 29 października 1974 roku – prawo budowlane. Możliwość stosowania przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie jest bowiem uzależniona od obowiązywania w dacie orzekania przez organy przepisów Prawa budowlanego z 1994 r." Rozważając zatem pierwszą przesłankę zawartą w hipotezie art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., jaką jest budowa obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami obowiązującymi w czasie budowy, co oznacza budowę bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, należy wskazać, iż na gruncie przepisów obowiązujących w okresie budowy przedmiotowych obiektów budowlanych (rok 1994), zgodnie z treścią art. 28 ust 1 Prawa budowlanego z 1974 r., roboty budowlane, z wyjątkiem rozbiórek można było rozpocząć jedynie po uzyskaniu pozwolenia na budowę. Przepis art. 2 ust. 3 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. wskazuje, iż przez roboty budowlane rozumie się roboty polegające na budowie, montażu, remoncie albo rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części oraz urządzeń reklamowych, dzieł plastycznych i innych urządzeń wpływających na wygląd obiektu budowlanego. Z kolei w art. 28 ust. 4 stwierdza się, że Minister Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska określi w drodze rozporządzenia zakres, warunki i tryb uzyskiwania pozwoleń na budowę, rodzaje robót budowlanych zwolnione od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę oraz rodzaje rozbiórek zwolnione od obowiązku zgłoszenia. Na podstawie powyższej delegacji ustawowej wydane zostało rozporządzenie Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno – budowlanego (Dz. U. Nr 8, poz. 48, z późn. zm.), które przewidywało w § 44 ust.1 obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę dla wykonania i rozbudowy stałych i tymczasowych budynków. Natomiast z § 44 ust. 2 tego rozporządzenia wynika, że pozwolenia na budowę nie wymagała budowa altanek nieprzystosowanych do stałego zamieszkania na działkach w pracowniczych ogrodach działkowych oraz pomników, posągów, kapliczek i innych podobnych obiektów kultu religijnego – na terenach cmentarzy oraz na terenach przykościelnych, związanych z wykonywaniem kultu religijnego. Z kolei pod pojęciem "budynek tymczasowy", na podstawie § 4 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. Nr 17, poz. 62, z późn. zm.) rozumie się budynki nie połączone w sposób trwały z gruntem, skonstruowane jako rozbieralne, jak baraki, kioski, obiekty o konstrukcji pneumatycznej i typu namiotowego lub budynki określone w przepisach jako tymczasowe. Przytoczona wyżej regulacja przemawia za trafnością oceny dokonanej przez organy, co do tego, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z tymczasowymi obiektami budowlanymi, co uzasadnia prawidłowość przyjęcia konieczności posiadania pozwolenia na ich budowę. Niespornie zaś skarżący o pozwolenie na budowę przedmiotowych obiektów budowlanych nie ubiegał się. Organy zatem zasadnie przyjęły, że w sprawie zachodzi określona w art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. przesłanka niezgodności z przepisami obowiązującymi w dacie budowy. Ponadto, w świetle przytoczonych wyżej i podzielanych przez Sąd orzekający w niniejszej sprawie poglądów judykatury, ponieważ w art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., chodzi o przepisy o planowaniu przestrzennym obowiązujące w chwili załatwiania sprawy administracyjnej dotyczącej samowolnie postawionego obiektu budowlanego, z tej przyczyny organy prawidłowo zastosowały w sprawie obecnie obowiązującą ustawę z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), gdyż ta ustawa przede wszystkim, choć nie wyłącznie, zawiera obecnie przepisy o planowaniu przestrzennym w znaczeniu użytym w art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym pod zabudowę przewidziane są nie tylko tereny objęte miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Z treści art. 4 ust. 2 tej ustawy wynika, że pod zabudowę mogą być przeznaczone również tereny, dla których nie obowiązuje plan zagospodarowania przestrzennego. Tym samym w razie braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, określenie sposobu zagospodarowania terenu następuje również w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (vide: powołane wyżej wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku i Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie). W konsekwencji trzeba przyjąć, że samowolny inwestor może wykazać w postępowaniu dotyczącym samowolnie postawionego obiektu budowlanego decyzją o warunkach zabudowy, że obiekt budowlany, którego dotyczy sprawa, został postawiony na terenie, na którym dopuszczalna jest tego rodzaju zabudowa. Wskazać przy tym należy również na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 grudnia 2007 r. (sygn. akt P37/06 ogłoszony w Dzienniku Ustaw z dnia 29 grudnia 2007 r. Nr 247, poz. 1844), na skutek którego dopuszczono możliwość wydania decyzji o warunkach zabudowy dla terenu, na którym znajduje się samowolnie postawiony obiekt budowlany w sytuacji określonej w art. 48 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. W związku z powyższym oraz przedstawioną wyżej linią orzecznictwa sądowo administracyjnego Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie podziela poglądu wyrażonego w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2010 r. sygn. akt II OSK 1067/08 (Baza orzeczeń LEX nr 597120), według którego brak obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego dla danego terenu wyłącza możliwość orzeczenia przez organ nadzoru budowlanego rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r., w stosunku do wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę obiektów. W niniejszej sprawie pozostaje także poza sporem, że obecnie na terenie K. B. nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Dlatego też Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, prawidłowo, pismem z dnia 15 października 2010 r., wezwał skarżącego do podania, czy wydana została decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla działki nr [...] położnej w K. B., gmina K., ewentualnie do wskazania, czy toczy się postępowanie w sprawie wydania takiej decyzji. Skarżący został jednocześnie pouczony, iż w przypadku braku odpowiedzi w wyznaczonym terminie organ przyjmie, że decyzja nie została wydana bądź nie toczy się postępowanie w sprawie jej wydania (vide: znajdujące się w aktach administracyjnych sprawy pismo PINB z dnia 15 października 2010 r.). Skarżący bezspornie powiadomienie w trybie art. 10 kpa otrzymał, lecz mimo upływu terminu nie przedstawił dokumentów potwierdzających złożenie wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, a tym bardziej nie przedstawił takiej decyzji. Ponadto na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku w dniu 6 października 2011 r. skarżący oświadczył, iż "wystąpił o warunki zabudowy chyba około miesiąc temu" (vide: protokół rozprawy k. 33), co potwierdza okoliczność, iż w dacie skarżonego rozstrzygnięcia nie toczyło się postępowanie w sprawie warunków zabudowy. W przedstawionych okolicznościach Sąd uznał, że skarga S. D. nie zasługuje na uwzględnienie. Wbrew zarzutom skargi prowadząc postępowanie organy nadzoru budowlanego nie naruszyły przepisów postępowania w sposób, który miałby istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący został zawiadomiony o wszczęciu postępowania, mógł w nim czynnie uczestniczyć i zgłaszać zastrzeżenia oraz wskazywać dowody. Przeprowadzone przez organy postępowanie wyjaśniające zdaniem Sądu odpowiada wymogom art. 7 i 77 § 1 kpa, a zgromadzony materiał dowodowy jest wystarczający dla oceny trafności i prawidłowości podjętej decyzji. W uzasadnieniu decyzji, odpowiadającym wymogowi art. 107 § 3 kpa, organ II instancji odniósł się do zarzutów odwołania. Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę jako niezasadną oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło