II SA/Gd 634/12
WyrokWSA w Gdańsku2013-03-06
Skład orzekający: Katarzyna Krzysztofowicz, Janina Guść, Krzysztof Ziółkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący mają legitymację do zaskarżenia uchwały rady gminy wyrażającej zgodę na sprzedaż nieruchomości komunalnej, gdy nie posiadają tytułu prawnego do nieruchomości i ich roszczenia dotyczą zwrotu wadium po wygranym przetargu?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że skarżący nie mają legitymacji do zaskarżenia uchwały, ponieważ nie wykazali naruszenia własnego, aktualnego interesu prawnego lub uprawnienia. Sam fakt ubiegania się o nabycie nieruchomości i niedojście do zawarcia umowy nie stanowi ochrony prawnej w postępowaniu administracyjnym. Ponadto, nawet przy założeniu legitymacji, skarga byłaby oddalona, gdyż oznaczenie nieruchomości symbolem 'BA' nie świadczy o jej zabudowaniu, a działka jest niezabudowana.Stan faktyczny
Skarżący A. H. i I. H. wnieśli skargę na uchwałę Rady Gminy z 6 lutego 2012 r., która wyraziła zgodę na sprzedaż nieruchomości komunalnej w trybie przetargu. Skarżący wygrali przetarg i wpłacili wadium, jednak notariusz odmówił sporządzenia aktu notarialnego z powodu rozbieżności w oznaczeniu nieruchomości jako zabudowanej w księdze wieczystej i niezabudowanej w uchwale. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa dotyczących gospodarowania nieruchomościami.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Anna Rusajczyk po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2013 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi A. H. i I. H. na uchwałę Rady Gminy z dnia 6 lutego 2012 r., nr [...] w przedmiocie wyrażenia zgody na zbycie nieruchomości stanowiącej mienie komunalne gminy oddala skargę.
Uchwałą z dnia 6 lutego 2012 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity Dz.U. z 2001 roku Nr 142, poz. Ze zm.) – dalej w skrócie jako "u.s.g." oraz art. 13 ust. 1, art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity Dz.U. z 2010 roku Nr 102, poz. 651 ze zm.) dalej w skrócie jako "u.g.n.", Rada Gminy wyraziła zgodę na sprzedaż w drodze przetargu nieruchomości oznaczonej jako niezabudowana działka nr [...] o powierzchni 0,1275 ha położonej w obrębie geodezyjnym B., gmina K., dla której Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą Kw nr [...].
Po bezskutecznym wezwaniu Rady do usunięcia naruszenia prawa A. i I. H. wnieśli skargę na ww. uchwałę zarzucając jej nieważność. Wyjaśnili, że w dniu 7 maja 2012 r. wpłacili wadium w wysokości 3480 zł w związku z ogłoszenie przetargu na sprzedaż nieruchomości objętej zaskarżoną uchwałą. Podnieśli, że po wygraniu przez nich przetargu, notariusz, przed którym miała zostać zawarta umowa sprzedaży, odmówił sporządzenia i podpisania aktu notarialnego z przyczyn leżących po stronie Wójta Gminy oraz Rady Gminy, a to z powodu sprzeczności stanu prawnego zbywanej nieruchomości ze stanem prawnym wpisu w księdze wieczystej, w której to księdze, w ocenie skarżących, nieruchomość ta widniała jako działka zabudowana, oznaczona jako
"BA-przemysłowa", podczas gdy w zaskarżonej uchwale określono ją jako niezabudowaną.
Zdaniem skarżących oferta Wójta Gminy była sprzeczna z prawem, ze stanem prawnym nieruchomości w związku z czym narusza art. 13 ust. 1 i art. 35 ust. 1 u.g.n. oraz przepisy § 3 ust. 1, § 4 ust. 7 pkt 3, § 10, § 12 i § 14 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 września 2004 r. w sprawie sposobu i trybu prowadzenia przetargów oraz rokowań na zbycie nieruchomości (Dz.U. Nr 207, poz. 2108 ze zm.).
W odpowiedzi na skargę Rada Gminy wniosła o jej oddalenie.
Uzasadniając swoje stanowisko Rada wskazał, że Gmina K. nabyła w dniu 5 maja 2000 r. od Agencji A m.in. nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...] z przeznaczeniem na cele inwestycyjne w zakresie infrastruktury komunalnej. Zbycie lub przeznaczenie otrzymanych nieruchomości na inne cele przed upływem 10 lat licząc od dnia nabycia, rodzi prawo żądania zapłaty rynkowej wartości nieruchomości na rzecz przekazującej Agencji. Nie wystąpiły więc żadne przeszkody prawne, aby nabyte w 2000 r. nieruchomości były przedmiotem obrotu na rzecz osób fizycznych. Po dokonaniu podziału działki nr [...], powstała w wyniku tego podziału działka nr [...] została objęta decyzją z dnia 19 grudnia 2011 r. ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku handlowo-usługowego. Zdaniem Rady skarżący bezzasadnie podnoszą, że działka nr [...] jest działką zabudowaną. Określenie "BA" oznacza "tereny przemysłowe" i jest określeniem sposobu korzystania z nieruchomości, nie określa natomiast czy działka jest zabudowana, czy tez nie. W dziale księgi "informacje podstawowe" wpisano "nieruchomość gruntowa", nie ma zaś określenia "nieruchomość gruntowa zabudowana". Nie jest więc prawdą, ze nieruchomość jest zabudowana i że przetarg powinien dotyczyć nieruchomości zabudowanej. Rada wskazała przy tym, że dane z księgi wieczystej dotyczące sposobu korzystania z nieruchomości mają ograniczone znaczenie i nie mają wpływu na ważność zaskarżonej uchwały.
Dodatkowo Rada podniosła, że z wyceny przedmiotowej nieruchomości sporządzonej przez rzeczoznawcę majątkowego wynikało, iż przez działkę biegnie napowietrzna linia energetyczna. Możliwe jest też uzyskanie pozwolenia na budowę, skoro dla przedmiotowej nieruchomości wydana została prawomocna decyzja o warunkach zabudowy.
Rada stwierdziła, że w razie niezgodności danych co do sposobu korzystania z nieruchomości wówczas w księdze wieczystej dokonuje się sprostowania oznaczenia nieruchomości na podstawie danych z rejestru gruntów. W rejestrze tym sposób korzystania z przedmiotowej działki określono jako użytek "RIVb" i sprostowano w tym zakresie księgę wieczystą.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej i stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi obejmuje ona orzekanie w sprawach skarg na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej.
W niniejszej sprawie przedmiotem skargi A. i I. H. jest uchwała Rady Gminy z dnia 6 lutego 2012 r. w sprawie wyrażenia zgody na sprzedaż w trybie przetargowym nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], położonej w K., obręb geodezyjny B., dla której Sąd Rejonowy, Wydział Ksiąg Wieczystych, prowadzi księgę wieczystą o Kw nr [...] o łącznej powierzchni 0,1275 ha.
Skarga na powyższą uchwałę została wniesiona do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591 ze zm.), przywoływanej dalej w tekście jako "u.s.g.", który stanowi, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
W ocenie Sądu skarga spełnia wszystkie wymogi formalne, warunkujące jej dopuszczalność. Została bowiem wniesiona w ustawowym terminie, po wcześniejszym bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa. Bez wątpienia dotyczy również aktu podjętego w sprawie z zakresu administracji publicznej, co zostało przesądzone w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2000 r. sygn. akt OPS 11/00 (publ. ONSA 2001/2/52, Wokanda 2001/4/31, Wspólnota 2001/25/50),
w której stwierdzono, że uchwała rady gminy o przeznaczeniu do sprzedaży nieruchomości stanowiącej mienie komunalne w trybie przetargu może być zaskarżona do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g.
Przystępując w następnej kolejności do oceny, czy wnoszący skargę mają interes prawny lub uprawnienie, które zostały naruszone zaskarżonym aktem, w pierwszej kolejności wyjaśnić trzeba, że kryterium interesu prawnego, o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g., ma charakter materialnoprawny i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego a zaskarżonym aktem. Związek ten musi być aktualny, a nie przyszły i musi dotyczyć takiej sytuacji prawnej, którą można określić jako własną, indywidualną i konkretną danej osoby. Nadto podjęty akt przez swą wadliwość narusza prawnie chronione interesy lub uprawnienia podmiotu (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lipca 2011 r.,
sygn. akt I OSK 677/11- Lex nr 1082796).
Prawo do wniesienia na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. skargi do sądu przysługuje podmiotowi, który wykaże naruszenie przez zaskarżoną uchwałę własnego interesu prawnego lub uprawnienia, a zatem w przypadku, gdy zaskarżona uchwała godzi w sferę prawną podmiotu przez wywołanie negatywnych następstw prawnych, np. przez zniesienie, ograniczenie czy też uniemożliwienie realizacji jego uprawnienia lub interesu prawnego. Naruszenie zatem interesu prawnego lub uprawnienia to naruszenie przysługującej podmiotowi z mocy prawa ochrony. Podstawą do wyprowadzenia tej ochrony są przepisy prawa materialnego, które regulują treść działania organów administracji publicznej, na mocy których kształtowane są uprawnienia lub obowiązki jednostki. Przepisy prawa procesowego stanowią podstawę do wyprowadzenia interesu prawnego lub uprawnienia tylko w razie, gdy występuje bezpośredni związek z autorytatywną konkretyzacją uprawnienia lub obowiązku (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 19 czerwca 2012 r., sygn. akt II OSK 790/12, Lex nr 1212683).
Tożsame stanowisko w tej kwestii zaprezentował Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia: 22 lutego 2012 r. sygn. akt I OSK 2143/11 – Lex nr 1136662, 17 maja 2012 r. sygn. akt I OSK 208/12 – Lex nr 1218851, 23 lutego 2012 r.
sygn. akt II OSK 2451/11 – Lex nr 1123130, 19 stycznia 2012 r.
sygn. akt II OSK 2373/11 Lex nr 1110180, 22 września 2011 r.
sygn. akt II OSK 1333/11 – Lex nr 965179.
Skarżący winien zatem wykazać, że zaskarżona uchwała narusza jego sferę uprawnień gwarantowanych przepisami prawa. Przy czym stan owego naruszenia musi być aktualny i nie może odnosić się do ewentualnych, przyszłych sytuacji,
jak również odnosić się do zdarzeń z przeszłości, które na skutek upływu czasu utraciły jakiekolwiek znaczenie prawne, zdezaktualizowały się. Innymi słowy - to na wnoszącym skargę ciąży obowiązek wykazania, że na skutek podjęcia zaskarżonej uchwały w sposób bezpośredni i realny został pozbawiony lub ograniczony w realizacji wynikających dla niego z przepisów prawa uprawnień bądź, że nałożono na niego sprzeczne z tymi przepisami obowiązki oraz wykazać, w jaki sposób to naruszenie nastąpiło, zaś skutki owego naruszenia w dalszym ciągu wywierają negatywny wpływ na jego prawnie chronioną sferę.
W rozpoznawanej sprawie niespornym jest, że skarżącemu w dacie podejmowania zaskarżonej uchwały nie przysługiwał tytuł własności do nieruchomości, której ona dotyczyła, ani inne prawo rzeczowe, czy też jakiekolwiek prawo wynikające ze stosunków obligacyjnych. Nie zabudował on również rzeczonych nieruchomości w oparciu o pozwolenie na budowę. Skarżący nie wykazał także, aby stan ten uległ zmianie po podjęciu zaskarżonej uchwały. Swój interes prawny skarżący błędnie upatrują w okolicznościach niezawarcia umowy sprzedaży przedmiotowej nieruchomości w związku z wygranym przez skarżących przetargiem na jej sprzedaż oraz w zamiarze odzyskania wpłaconego w ramach tego przetargu wadium.
Reasumując należy stwierdzić, że sam fakt ubiegania się o nabycie przez skarżących nieruchomości objętej przedmiotową uchwałą nie stanowi jakiegokolwiek uprawnienia prawnorzeczowego chronionego prawem materialnym, na które to uprawnienie mogłaby w jakikolwiek sposób oddziaływać podjęta przez Radę Gminy uchwała. Podobnie skutki w postaci niedojścia do zawarcia umowy sprzedaży tej nieruchomości, jak również przyczyny takiego stanu rzeczy,
a w szczególności odpowiedzialność w tym zakresie, nie dotyczą treści zaskarżonej uchwały. Z tego względu okoliczności powyższe, w istocie wskazujące,
że skargę swą oparli skarżący o interes ekonomiczny, sprowadzający się do żądania zwrotu wpłaconego wadium, który - jako interes faktyczny skarżących - nie korzysta z ochrony prawnomaterialnej.
W świetle przedstawionych powyżej argumentów uchwała
Rady Gminy, wbrew przekonaniu skarżących, nie narusza przysługującego im interesu prawnego lub uprawnienia, wobec czego nie mają oni legitymacji
do jej zaskarżenia.
Na marginesie jednak powyższych rozważań, podkreślić należy,
że nawet w przypadku, gdyby skarżącym przysługiwała legitymacja skargowa w niniejszej sprawie, skarga podlegałaby również oddaleniu. Skarżący oparli bowiem skargę na błędnym założeniu, że oznaczenie nieruchomości symbolem "BA" oznacza że jest ona zabudowana. To, że nieruchomość stanowi "teren przemysłowy" wskazuje wyłącznie na jej przeznaczenie, a nie przesądza w żadnym zakresie o charakterze nieruchomości jako zabudowanej lub niezabudowanej. Także zdjęcia złożone na rozprawie przez skarżących wskazują, że działka jest niezabudowana a przebiega przez nią jedynie napowietrzna linia elektryczna.
Motywem zaskarżenia przedmiotowej uchwały jest wątpliwość skarżących czy działka jest odpowiednia do realizacji ich zamierzeń inwestycyjnych i chęć wycofania się z transakcji jej nabycia oraz odzyskanie wpłaconego wadium, a taka argumentacja nie może prowadzić do wzruszenia przedmiotowej uchwały. Swoich roszczeń związanych z umową nabycia działki i odzyskaniem wadium nie mogą dochodzić w niniejszym postępowaniu.
Z tych powodów mając na uwadze brak legitymacji skargowej po stronie skarżących Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło