II SA/Gd 681/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Jaroszewska po rozpoznaniu w dniu 14 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Fundacji z siedzibą w S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 6 sierpnia 2012 r. [...] w przedmiocie wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji dotyczącej zatwierdzenia programu gospodarki odpadami postanawia odrzucić sprzeciw Fundacji z siedzibą w S. na zarządzenie Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Gd 681/12. Wnioskiem z dnia 20 grudnia 2012 r. B. J. osobiście i reprezentując A. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku o zwolnienie z opłat sądowych. Zgodnie z zarządzeniem Referendarza sądowego z dnia 8 lutego 2013 r. wnioskującej doręczono urzędowy formularz PPF, celem jego wypełnienia i nadesłania do sądu - w termin 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Przesyłkę zawierającą wezwanie wraz z urzędowym formularzem PPF wnioskująca odebrała w dniu 26 lutego 2013 r. (potwierdzenie odbioru karta 38), a tym samym termin na jego wykonanie upływał w dniu 5 marca 2013 r. Pismem z dnia 5 marca 2013 r. B. J. oświadczyła, że scedowała sprawę wyłącznie na A., a sama pozostaje jedynie osobą zainteresowaną. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gdańsku, zarządzeniem z dnia 19 marca 2013 r. pozostawił wniosek B. J. z dnia 20 grudnia 2012 r. bez rozpoznania, z uwagi na nieuzupełnienia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy i nienadesłanie prawidłowo wypełnionego urzędowego formularza PPF. Następnie na zarządzenie Referendarza sądowego B. J. reprezentując A. wniosła sprzeciw wskazując, że A. dostarczyła wymagane dokumenty przed doręczeniem jej zaskarżonego zarządzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 24 czerwca 2013 r., na podstawie 257 w zw. z art. 252 i art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), pozostawił bez rozpoznania wniosek B. J. o przyznanie prawa pomocy. Sąd wskazał, iż wnioskodawczyni B. J., pomimo wezwania nie złożyła w wyznaczonym terminie tj. do dnia 5 marca 2013 r. wypełnionego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, mimo że została pouczona o treści art. 252 i art. 257 p.p.s.a. Ponadto sąd wyjaśnił, że wniosek złożony przez B. J. o przyznanie prawa pomocy jest odrębnym wnioskiem od wniosku złożonego przez A., reprezentowaną przez B. J. Zgodnie bowiem z art. 243 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek. Do wystąpienia więc z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy uprawniona jest każda ze stron postępowania sądowoadministracyjnego. Dlatego też dokumenty złożone przez A. nie czyniły zadość wezwaniu skierowanemu do wnioskodawczyni B. J., która wprawdzie w piśmie nadanym w dniu 5 marca 2013 r. oświadczyła o "scedowaniu" sprawy na A., niemniej na etapie złożonego w dniu 20 grudnia 2012 r. wniosku o przyznanie prawa pomocy skarga w niniejszej sprawie była zarejestrowana jako wniesiona przez B. J. i A. Sąd wskazał ponadto, że sprzeciw od zarządzenia z dnia 19 marca 2013 r., jak wynika z jego treści, dotyczy pozostawienia "wniosku B. J. reprezentującej A. bez rozpoznania". Wniosek A. z dnia 20 grudnia 2012 r. został rozpoznany postanowieniem Referendarza sądowego z dnia 15 kwietnia 2013 r. Zażalenie na powyższe postanowienie do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła B. J. reprezentująca A., wnosząc o jego uchylnie. Postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2013 r. sygn. akt I OZ 685/13, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 czerwca 2013 r. uznając, że zażalenie zasługiwało na uwzględnienie z innych przyczyn niż w nim wskazane. NSA wyjaśnił, że stosownie do treści art. 243 § 1 zd. 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Z powyższego przepisu wynika, że w sprawach dotyczących przyznania prawa pomocy - co dotyczy niniejszego postępowania - stroną jest jedynie osoba ubiegająca się o przyznanie tego prawa, gdyż to postępowanie dotyczy tylko interesów prawnych osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy (por. H. Knysiak-Molczyk, Prawo pomocy .PS 2003 nr 11-12, s. 91). Zatem skoro krąg podmiotów w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy ograniczono tylko do strony występującej z takim wnioskiem to uznać należy, że prawo do zaskarżania orzeczeń dotyczących prawa pomocy przysługuje tylko tym osobom, które z wnioskiem o przyznanie tego prawa wystąpiły. Natomiast strona nie występująca z takim wnioskiem nie jest uprawniona do wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego w zakresie przyznania prawa pomocy. Z tego powodu sprzeciw takiej strony podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż w przedmiotowej sprawie wniesienie sprzeciwu przez A. od wydanego w tejże sprawie zarządzenia referendarza sądowego z dnia 19 marca 2013 r. o pozostawieniu wniosku B. J. z dnia 20 grudnia 2012 r. bez rozpoznania, było niedopuszczalne. Ponownie rozpoznając sprawę sprzeciwu A. od zarządzenia Referendarza sądowego z dnia 19 marca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 259 § 1 p.p.s.a., od zarządzeń i postanowień referendarza sądowego co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy (art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.), strona albo adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy mogą wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia lub postanowienia. Jeżeli nie wniesiono sprzeciwu albo wniesiony sprzeciw został prawomocnie odrzucony, postanowienia, o których mowa w § 1, mają skutki prawomocnego orzeczenia sądu – (art. 259 § 3 p.p.s.a.) W niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, według którego, prawo do zaskarżania orzeczeń dotyczących prawa pomocy przysługuje tylko tym osobom, które z wnioskiem o przyznanie tego prawa wystąpiły. Natomiast strona nie występująca z takim wnioskiem nie jest uprawniona do wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego w zakresie przyznania prawa pomocy. Z tego powodu sprzeciw takiej strony podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny. Zatem wniesienie sprzeciwu przez A. od wydanego zarządzenia referendarza sądowego z dnia 19 marca 2013 r. o pozostawieniu wniosku B. J. z dnia 20 grudnia 2012 r. bez rozpoznania, było niedopuszczalne. Zgodnie z art. 190 zdanie pierwsze p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku jest zatem związany wykładnią prawa dokonaną w niniejszej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 27 sierpnia 2013 r. sygn. akt II OZ 685/13. Mając na względzie przytoczone okoliczności, wniesiony przez A. sprzeciw jako niedopuszczalny należało odrzucić, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł na podstawie art. 259 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.