II SA/Gd 914/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Janina Guść Sędziowie: sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski (spr.) sędzia NSA Andrzej Przybielski Protokolant Agnieszka Dobroń po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2009 r. na rozprawie sprawy ze skargi Wojewody na uchwałę Rady Gminy z dnia 29 września 2006 r. Nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia odmówić dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania "A" Sp. z o.o. w W. Skargę na uchwałę Rady Gminy z dnia 29 września 2006 r., [...], w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części terenów położonych w okolicy miejscowości D., P. w gminie U. złożył Wojewoda. Wnioskiem z dnia 20 stycznia 2009 r. "A" Sp. z o.o. w Warszawie wystąpiła o dopuszczenie do udziału w niniejszym postępowaniu w charakterze uczestnika. W uzasadnieniu wnioskująca Spółka wskazała, że jest podmiotem gospodarczym, który na terenie objętym kwestionowaną uchwałą planuje wybudowanie zespołu elektrowni wiatrowych wraz z towarzyszącą infrastrukturą techniczną. Wnioskodawca jest dzierżawcą nieruchomości przeznaczonych pod przedmiotową inwestycję. Wskazano, iż w związku z planowaną inwestycją podjęte zostały liczne działania zmierzające do realizacji budowy zespołu elektrowni wiatrowych na terenach objętych uchwałą. Działania te wiążą się z poważnymi nakładami finansowymi, sięgającymi kilku lub nawet kilkunastu milionów euro. Wykonano bowiem projekt budowlany, uzyskał warunki przyłączenia do krajowej sieci elektroenergetycznej od PSE-Operator na moc 240MW, zawarto umowy na sprzedaż energii elektrycznej ze spółką "B" S.A. W związku z planowanym przedsięwzięciem wnioskodawca stał się również adresatem decyzji z dnia 12 listopada 2008 r. o uwarunkowaniach środowiskowych zgody na realizację przedsięwzięcia oraz decyzji z dnia 14 listopada 2008 r. o ustaleniu lokalizacji celu publicznego, na podstawie których uzyskał konkretne uprawnienia i, w oparciu o które, będzie mógł się ubiegać o pozwolenia na budowę. Wskazując na powyższe okoliczności, wnioskodawca wywiódł, że wynik postępowania sądowego w sprawie dotyczącej zaskarżonej uchwały będzie dotyczył jego interesu prawnego. Ewentualne bowiem stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały, w oparciu o postanowienia której wnioskodawca podejmował działania prawne i faktyczne zmierzające do zrealizowania planowanej inwestycji, spowoduje istotną szkodę w jego sferze prawnej, co najmniej w rozmiarze odpowiadającym poniesionym nakładom, oraz utratę korzyści, których zasadnie można by oczekiwać w przypadku terminowej realizacji inwestycji. W uzasadnieniu wniosku zawarto nadto obszerny wywód dotyczący zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz ich kultury prawnej, wyrażonej w art. 8 K.p.a. Wynika z niego, iż obywatel działający w dobrej wierze nie może ponosić negatywnych konsekwencji uchybień organów administracji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) udział w charakterze uczestnika może zgłosić osoba, która nie brała udziału w postępowaniu, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, iż w postępowaniu sądowym, toczącym się w trybie skargi wniesionej na podstawie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tj.: Dz.U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591 ze zm.), udział w charakterze uczestnika zgłosić może podmiot, który wykaże, że przed wystąpieniem z wnioskiem o dopuszczenie do udziału w sprawie, spełnił wymagania określone w art. 101 wskazanej ustawy, a jej rozstrzygnięcie dotyczy wprost jego interesu prawnego. Z akt sprawy wynika, że wnioskodawca nie wezwał organu administracji, w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, do usunięcia naruszenia prawa. Wobec tego, rozstrzygnięcie przedmiotowego wniosku przez Sąd sprowadzało się do oceny, czy wynik postępowania sądowoadministracyjnego dotyczy jego interesu prawnego, a tym samym, czy spełniona została hipoteza art. 33 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W literaturze przedmiotu przyjmuje się, że interes prawny, w przeciwieństwie do interesu faktycznego, to interes indywidualny, własny i osobisty, znajdujący podstawę w przepisach prawa materialnego oraz potwierdzenie w okolicznościach faktycznych (J. Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2005, s. 224). Natomiast jako interes faktyczny należy kwalifikować taki stan, w którym obywatel wprawdzie jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jak w przypadku interesu prawnego, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mającego stanowić podstawę skutecznego żądania stosownych czynności organu administracji (wyrok NSA z dnia 22 lutego 1984 r., I SA 1748/83 - E. Smoktunowicz, Kodeks postępowania administracyjnego w orzecznictwie Sądu Najwyższego, Naczelnego Sądu Administracyjnego i Trybunału Konstytucyjnego, Warszawa 1995, s. 109). Wynika z tego, iż przymiot uczestnika postępowania w rozumieniu art. 33 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, daje dopiero norma o charakterze materialnoprawnym, bezpośrednio legitymująca określony podmiot do uczestniczenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Przedstawione przez wnioskodawcę okoliczności, a w szczególności fakt, że nieruchomości, na których planowana inwestycja ma być realizowana, pozostają w jego dzierżawie, wskazują wyłącznie na istnienie stosunków zobowiązaniowych dających mu podstawę do korzystania z nieruchomości stanowiących przedmiot tych umów. Należy jednak zauważyć, że powołane umowy tworzą stosunek prawny wyłącznie pomiędzy ich stronami, tj. pomiędzy wnioskodawcą a wydzierżawiającymi. Podobnie sytuacja ma się w odniesieniu do zawartych przez wnioskodawcę umów z dystrybutorami mediów. Zawarte umowy niewątpliwie powodują to, że wnioskodawca jest zainteresowany takim rozstrzygnięciem zawisłej przed sądem sprawy sądowoadministracyjnej, które nie stoi na przeszkodzie realizacji jego zamierzeń jednakże tego zainteresowania nie można uznać za interes prawny w rozumieniu art. 33 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Podkreślić należy, iż interes prawny, o którym mowa w tym przepisie, musi być wyrażony w określonej normie prawa materialnego, z uwagi na którą żąda się określonej czynności organu administracji publicznej lub sądu. Interes prawny musi być własny, co oznacza, że nie można opierać go wyłącznie na sytuacji prawnej innego podmiotu, nawet jeżeli w konkretnej sprawie charakter związków tych podmiotów byłby nie tylko faktyczny, ale i prawny. Postanowieniem z dnia 10 kwietnia 2008 r., sygn. akt II OZ 304/08, oraz postanowieniem z dnia 9 maja 2008 r., sygn. akt II OZ 416/08, Naczelny Sąd Administracyjny, w analogicznych okolicznościach faktycznych i prawnych, odmówił dopuszczenia do udziału w sprawie wnioskodawcy wywodzącemu swój interes prawny z faktu dzierżawy nieruchomości, na których zamierzał wybudować elektrownie wiatrowe. Jak wynika z treści wniosku podstawą żądania dopuszczenia do udziału w postępowaniu nie jest jednak norma prawa materialnego, ale treść łączących wnioskodawcę z osobami trzecimi, m.in. właścicielami nieruchomości i dystrybutorami mediów, stosunków zobowiązaniowych. Również wydanie przez organy administracji decyzji w przedmiocie uwarunkowań środowiskowych zgody na realizację przedsięwzięcia i ustalenia lokalizacji celu publicznego nie kreuje po stronie wnioskodawcy interesu prawnego w rozumieniu art. 33 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w sprawie dotyczącej miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wskazane przez wnioskującego decyzje przyznają mu jedynie określone uprawnienia i obowiązki o charakterze publicznym, które do realizacji całego procesu inwestycyjnego są niezbędne. Nie dają mu jednak bezpośredniej legitymacji do kwestionowania przedmiotowej uchwały. Dodatkowo należy wskazać, że interesu prawnego nie można również wywodzić z ewentualnych konsekwencji prawnych rozstrzygnięcia sądu administracyjnego w niniejszej sprawie sprzecznego z subiektywnie pojmowanym interesem ekonomicznym wnioskodawcy. A zatem, prognozowana szkoda, której doznać mógłby wnioskodawca z chwilą stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały, nie może stanowić o jego interesie prawnym w niniejszym postępowaniu. W konsekwencji stwierdzić należy, iż wniosek "A" Sp. z o.o. w Warszawie o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie brak jest przepisu prawa materialnego, który pozwalałby na stwierdzenie, że wnioskodawca ma interes prawny w rozstrzygnięciu przedmiotowej sprawy, a tym samym, że jego uczestnictwo w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest prawnie uzasadnione. Zdaniem Sądu wnioskodawca może wykazać się jedynie interesem faktycznym. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 33 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji postanowienia.