II SAB/Gd 202/13

WyrokWSA w Gdańsku2013-12-11

Skład orzekający: Zdzisław Kostka, Dorota Jadwiszczok, Mariola Jaroszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, w której gmina posiada 100% udziałów i która realizuje zadania użyteczności publicznej, jest zobowiązana do udostępnienia szczegółowych danych księgowych (zestawienie obrotów i sald) jako informacji publicznej?
Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego, w której gmina posiada 100% udziałów i która realizuje zadania użyteczności publicznej, jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Szczegółowe dane księgowe, takie jak zestawienie obrotów i sald, stanowią informację publiczną, ponieważ odnoszą się do gospodarowania majątkiem publicznym i jego obciążeń, a ich udostępnienie służy kontroli społecznej nad funkcjonowaniem podmiotu realizującego zadania publiczne.
Stan faktyczny
M. S. zwrócił się do spółki A. o udostępnienie szczegółowego zestawienia obrotów i sald za rok 2011. Spółka odmówiła udostępnienia części żądanych informacji, uznając je za niebędące informacją publiczną. M. S. wniósł skargę na bezczynność spółki. Spółka argumentowała, że żądane dane są zbyt szczegółowe i nie stanowią informacji publicznej, a także że są to dane archiwalne. Sąd rozpoznał sprawę dotyczącą bezczynności spółki w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zobowiązał A. w L. do rozpatrzenia wniosku M. S. o udzielenie informacji publicznej z dnia 8 maja 2013 r. w terminie 14 dni, stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od spółki na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Anna Rusajczyk po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2013 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi M. S. na bezczynność A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w L. w sprawie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje A w L. do rozpatrzenia wniosku M. S. o udzielenie informacji publicznej z dnia 8 maja 2013 r. w terminie 14 dni od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z wyrokiem ze stwierdzeniem jego prawomocności, 2. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od A w L. na rzecz skarżącego M. S. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia 12 kwietnia 2013 r. M. S. zwrócił się do A. o udostępnienie informacji publicznej poprzez "udostępnienie pełnego, szczegółowego i analitycznego zestawienia obrotów i sald za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2011 r. z podaniem numerów i nazw kont, wszystkich zespołów kont od 0 do 8, uwzględniając zapisy na kontach zespołu: 4 – koszty wg rodzajów i ich rozliczenie, 5 – koszty wg typów działalności i ich rozliczenie, 7 – przychody i koszty związane z ich osiągnięciem, czyli zestawienie obrotów i sald brutto, przed przeniesieniem przychodów i kosztów na wynik finansowy oraz bilansu – rachunku wyniku zysków i strat wraz z informacją dodatkową za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2011 r." Wnioskodawca zażądał udostępnienia danych w formie zapisu na płycie CD i odbiór osobisty, zaznaczając, że opinię biegłego rewidenta i raport z badania sprawozdania finansowego już otrzymał. Pismem z dnia 25 kwietnia 2013 r. poinformowano wnioskodawcę, że bilans, rachunek zysków i strat jest do odbioru w sekretariacie spółki. Pozostałe dokumenty nie stanowią natomiast informacji publicznej i nie będą udostępnione. Wnioskodawca odebrał płytę CD w dniu 25 kwietnia 2013 r. Pismem z dnia 8 maja 2013 r. M. S. ponowił wniosek wskazując, że żąda udostępnienia pełnego, szczegółowego analitycznego zgodnego z Zakładowym Planem Kont zestawienia obrotów i sald z nazwami i numerami kont Księgi Głównej oraz zestawieniem sald z nazwami i numerami kont Ksiąg Pomocniczych w zakresie wskazanym we wcześniejszym wniosku. Odpowiadając na ponowiony wniosek A. poinformowała, że żądane szczegółowe informacje nie mieszczą się w pojęciu informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust 1 i art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej, zatem nie zostaną udostępnione. M. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność A. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej. Zażądał nakazania spółce załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej w postaci: "przedłożenia pełnego, szczegółowego, analitycznego, zgodnego z Zakładowym Planem Kont zestawienia obrotów i sald z nazwami i numerami Kont Pomocniczych, wszystkich zespołów kont od 0 do 8, uwzględniający zapisy na kontach zespołu: 4 - koszty według rodzajów i ich rozliczenie, 5- koszty według typów działalności i ich rozliczenie, 7 - przychody i koszty związane z ich osiągnięciem, czyli zestawienie obrotów i sald brutto, przed przeniesieniem przychodów i kosztów na wynik finansowy za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2011 roku", w formie kserokopii. W uzasadnieniu skargi wskazano, że A. jest komunalną spółką celową, która w 100% udziałów należy do Gminy Miasta. Obowiązek udostępniania przez spółkę informacji publicznej wynika z art. 4 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W dniu 21 czerwca 2012 r. skarżący złożył wniosek o udostępnienie mu informacji publicznej w postaci zestawienia obrotów i sald, z podaniem numerów i nazw każdego konta oraz opinii biegłego rewidenta i raportu z badania sprawozdania finansowego za rok 2011. Wobec odmowy udzielenia informacji M. S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który prawomocnym wyrokiem z dnia 13 lutego 2013 r. w sprawie sygn. akt II SAB/Gd 115/12 zobowiązał A. do rozpatrzenia wniosku o udzielenie informacji publicznej w zakresie dotyczącym zestawienia obrotów i sald za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2011 r. z podaniem numerów i nazwy każdego konta oraz raportu z badania sprawozdania finansowego za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2011 r. w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu wyroku ze stwierdzeniem jego prawomocności. Skarżący twierdzi, że w wyniku wykonania powyższego wyroku otrzymał żądane informacje, jednak stopień ich ogólności nie pozwalał na interpretację danych m.in. pod kątem gospodarności, wobec czego złożył nowy wniosek. Mając na względzie odmowę udzielenia informacji w zakresie wskazanym przez spółkę w piśmie z dnia 25 kwietnia 2013 r. skarżący stwierdził, powołując się na zapadły z jego skargi wyrok z dnia 13 lutego 2013 r., że zestawienie obrotów i sald, o którym mowa art. 18 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2009 r., nr 152, poz. 1223 ze zm.) sporządzane jest na podstawie kont księgi głównej i służy sprawdzaniu poprawności dokonywania zapisów na kontach księgowych. Zestawienie pełni funkcję kontrolną i ma znaczenie informacyjne, ponieważ dostarcza danych, w postaci sald końcowych, o stanie majątku i źródłach finansowania podmiotu gospodarczego na koniec każdego okresu sprawozdawczego, przed opracowaniem ostatecznych sprawozdań. Zarówno podlegające obowiązkowej publikacji coroczne sprawozdanie finansowe, jak również zestawienie obrotów i sald opiera się na danych zawartych w księgach rachunkowych jednostki i obrazuje stan majątku, którym ona gospodaruje. Dane ujęte w upublicznianych sprawozdaniach finansowych, a zwłaszcza w bilansie oraz w zestawieniu obrotów i sald dostarczają informacji o należnościach i zobowiązaniach jednostki na określony dzień, w zestawieniu ma to charakter bardziej szczegółowy. Raport z badania sprawozdania finansowego przez biegłego rewidenta, jest uszczegółowioną wersją upublicznianej opinii biegłego i służy biegłemu rewidentowi do oceny, czy sprawozdanie finansowe jest zgodne z zastosowanymi zasadami (polityką) rachunkowości oraz czy rzetelnie i jasno przedstawia sytuację i finansową, jak też wynik finansowy badanej jednostki. Wbrew stanowisku spółki informacja, której udostępnienia odmówiono skarżącemu stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej i nie podlega żadnemu z ograniczeń wymienionych w art. 5 tej ustawy. W szczególności informacje objęte wnioskiem nie mogą stanowić tajemnicy tej spółki, gdyż zgodnie z art. 4 ust.1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej: obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, a w szczególności podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. A. jest jedynym przedsiębiorca realizującym na terenie Gminy usługę dostarczania wody i odprowadzania ścieków, spółka gospodaruje mieniem komunalnym oraz funkcjonuje w sferze użyteczności publicznej, realizując zadania określone w ustawie o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Spółka co roku wykazuje stratę w działalności i występuje do Rady Miejskiej o zgodę na podwyższenie cen usług dostarczania wody i odprowadzania ścieków. Przy tym zasłaniając się tajemnicą handlową odmawia radnym wglądu w zestawienie obrotów i sald ze wskazaniem numerów i nazw kont. Z tego względu jedyną możliwością, by dokładnie określić przyczynę powstawania straty spółki i jednoznacznie stwierdzić, czy konieczne jest, aby została ona pokryta przez społeczność gminy niezbędne jest zbadanie pełnego, szczegółowego, analitycznego, zgodnego z Zakładowym Planem Kont zestawienia obrotów i sald kont księgi głównej oraz sald i kont ksiąg pomocniczych. W odpowiedzi na skargę A. wniosła o jej oddalenie. Podkreśliła, że przedmiotowa skarga nie dotyczy sprawy rozstrzygniętej wyrokiem z dnia 13 lutego 2013 r. Spółka wyrok ten wykonała i udostępniła informacje, których żądał skarżący w piśmie z czerwca 2012 r. Ponadto w wyroku tym sąd nie wskazał, że informacje, których dotyczy obecne żądanie są informacjami publicznymi. W skardze pominięto, że przed wnioskiem z dnia 8 maja 2013 r. skarżący złożył wniosek z 14 kwietnia 2013 r. W odpowiedzi na ten wniosek skarżącemu udostępniono informację, tj.: bilans, rachunek zysków i strat wraz z informacją dodatkową za okres od 1 stycznia 2011 r. do 31 grudnia 2011 r. We wniosku z dnia 8 maja 2013 r., o którym mowa w skardze i na który spółka odpowiedziała odmownie, skarżący zażądał udzielenia informacji w formie zapisu na płycie CD. Natomiast w skardze zmienił żądanie co do formy, żądając wydania kserokopii dokumentów. Odnosząc się do zakresu żądania spółka twierdzi, że szczegółowe informacje objęte wnioskiem nie mieszczą się w pojęciu informacji publicznej podlegającej udostępnieniu i objętej art. 6 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Treść wniosku z dnia 8 maja 2013 r. w znacznym stopniu przekracza zamknięty katalog uprawnień przytoczonych w art. 3 tej ustawy. Informacje, których udostępnienia żąda skarżący nie mają charakteru szczególnie istotnych dla interesu publicznego (art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy). Są to szczegółowe dane analityczne wykorzystywane i weryfikowane przez biegłego rewidenta w toku badania sprawozdania finansowego lub przez organy kontroli skarbowej. Tym samym można te informacje uznać za eksperckie, a wnioski z nich wynikające, mogące być szczególnie istotne dla interesu publicznego, są przedmiotem upublicznienia poprzez opinię i raport z badania sprawozdania finansowego. Ponadto nie są dokumentami urzędowymi (art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy) - faktycznie są to dokumenty księgowe. Uprawnienie do niezwłocznego uzyskania informacji publicznej zawierającej aktualną wiedzę o sprawach publicznych ustala zakres użyteczności, jakiej dotyczyć powinna informacja i określa jako "aktualną wiedzę". W zakresie swojego wniosku skarżący wniósł o bardzo szczegółową informację analityczną dotyczącą roku 2011. Są to dane archiwalne, dotyczące zamkniętego roku obrotowego, zweryfikowane i zbadane przez biegłego rewidenta, a stworzone na ich podstawie sprawozdanie finansowe zostało zatwierdzone i opublikowane. W tej sytuacji wnioskowane informacje nie mają przymiotu "aktualnej wiedzy". Żądane "zestawienie obrotów i sald brutto, przed przeniesieniem przychodów i kosztów na wynik finansowy za okres od 1 stycznia 2011 roku do 31 grudnia 2011 roku" dotyczy zdarzeń przeszłych i nie można go uzyskać z zamkniętych ksiąg rachunkowych. Ponadto za przedmiotowy okres skarżącemu udostępniono już informację publiczną: opinię biegłego rewidenta, raport z badania sprawozdania finansowego, zestawienie obrotów i sald z podaniem numeru i nazwy każdego konta, bilans, rachunek zysków i strat wraz z informacją dodatkową. Skarżący (jednocześnie radny Rady Miejskiej) uzasadnia konieczność udostępnienia informacji publicznej brakiem możliwości uzyskania informacji na temat gospodarki finansowej spółki podczas rozpatrywania wniosku o zatwierdzenie taryf. Zarzut ten jest bezpodstawny, gdyż na podstawie informacji uzyskanych od spółki podczas weryfikacji wniosku o zatwierdzenie taryf, organ wykonawczy gminy miasta L. sprawdził i ocenił, że spółka przez badany okres prowadziła racjonalną gospodarkę finansową. Odnosząc się do wzmiankowanej w skardze kwestii taryf stosowanych przez spółkę oświadczono, że ich zatwierdzanie nie leży w kompetencji Rady Miejskiej. Taryfy te zostały zatwierdzone przez Burmistrza. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje. Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Kontrola ta zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 297, ze zm.) obejmuje również bezczynność organów, a w przypadku informacji publicznej także innych podmiotów zobowiązanych do jej udzielenia. Bezczynność organu polega na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności nie podejmuje jej w terminie określonym przez przepisy prawa. Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie wydania przez ten organ oczekiwanego aktu. W sprawach dotyczących dostępu do informacji publicznej oraz bezczynności w tym zakresie wskazać należy na przepis art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, który stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Konkretyzacją tego prawa zajmuje się ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm.), zwana dalej ustawą. Bezczynność organu lub innego podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, na gruncie ustawy, polega na tym, że zobowiązany, w którego posiadaniu znajduje się informacja publiczna, nie podejmuje czynności materialno-technicznej w postaci udostępnienia żądanej informacji. Stanowisko zobowiązanego o odmowie udzielenia informacji przybiera procesową formę decyzji administracyjnej, co uzasadnia stosowanie w tym zakresie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267). Jeśli podmiot zobowiązany nie posiada wnioskowanej informacji publicznej, pisemnie informuje o tym wnioskodawcę. Podobnie, jeżeli zaistnieją warunki określone w art. 1 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, a więc inne ustawy określają odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi, podmiot zobowiązany tylko informuje o tym wnioskodawcę. Z przepisów ustawy wynika zatem, że realizacja prawa dostępu do informacji publicznej w przewidzianych ustawą formach (art. 2 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1-3 ustawy), wymaga jednoczesnego zaistnienia trzech pozytywnych przesłanek: przedmiotem żądania musi być informacja mająca charakter publiczny w rozumieniu art. 1 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 2, to jest zawierająca aktualną wiedzę o sprawach publicznych; adresatem żądania musi być podmiot obowiązany do jej udzielenia, określony w art. 4 ust. 1 lub 2 ustawy; żądana informacja musi znajdować się w posiadaniu podmiotu, do którego zwrócono się o jej udzielenie (art. 4 ust. 3). Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1. organy władzy publicznej, 2. organy samorządów gospodarczych i zawodowych, 3. podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, 4. podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, 5. podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Jak zatem wynika z treści przytoczonego przepisu zobowiązane do udzielenia informacji publicznej zostały nie tylko władze publiczne, lecz również podmioty wykonujące zadania publiczne, niebędące organami władzy publicznej. W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli sądu jest odmowa udzielenia informacji publicznej dokonana przez podmiot, którego dotyczy art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy. A. jest spółką prawa handlowego, w której Gmina Miejska posiada 100% udziałów. Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 594) w celu wykonywania zadań gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami, w tym z organizacjami pozarządowymi. Formy prowadzenia gospodarki gminnej określa ustawa z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (Dz. U. z 2011 r., nr 45, poz. 236). Na gruncie tej ustawy, zgodnie z art. 1 ust., określone zostały zasady i formy gospodarki komunalnej jednostek samorządu terytorialnego, polegające na wykonywaniu przez te jednostki zadań własnych, w celu zaspokojenia zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej. Gospodarka komunalna obejmuje w szczególności zadania o charakterze użyteczności publicznej, których celem jest bieżące i nieprzerwane zaspokajanie zbiorowych potrzeb ludności w drodze świadczenia usług powszechnie dostępnych (art. 1 ust. 2). Zgodnie z art. 2 gospodarka komunalna może być prowadzona przez jednostki samorządu terytorialnego w szczególności w formach samorządowego zakładu budżetowego lub spółek prawa handlowego. Zgodnie z art. 13 spółka określa w regulaminie zasady korzystania z usług publicznych świadczonych przez spółkę, a także obowiązki spółki wobec odbiorców usług. Regulamin ten oraz jego zmiany obowiązują na obszarze jednostek samorządu terytorialnego po zatwierdzeniu przez organy wykonawcze tych jednostek. Zatem spółka powołana przez gminę w celu realizacji zadań z zakresu użyteczności publicznej jest gminną osobą prawną, a więc podmiotem, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy. Kwestia ta została wyjaśniona szerzej na tle bezczynności A., w związku ze skargą M. S. dotyczącą zapytania z dnia 20 czerwca 2012 r., przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w znanym obu stronom wyroku z dnia 13 lutego 2013 r., sygn. akt II SAB/Gd 115/12 (dostępny w Internecie na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko zajęte w przywołanym wyroku, w którym stwierdza się też, że w sytuacji gdy gmina miejska zaangażowała w spółkę środki publiczne w wysokości 100% kapitału, to majątek spółki ma charakter publiczny, a sposób jego wykorzystania nie może być wyłączony spod społecznej kontroli. Informacją publiczną, jak o tym mowa w art. 1 ust. 1 ustawy, jest każda informacja o sprawach publicznych. Przykładowe wyliczenie rodzajów informacji publicznej wymienia art. 6 ustawy, który w ust. 1 pkt 5 lit. d jako podlegająca udostępnieniu informację publiczną wymienia informację o majątku publicznym, w tym o majątku podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5, pochodzącym z zadysponowania majątkiem, o którym mowa w lit. a)-c) (w tym jednostek samorządu terytorialnego), oraz pożytkach z tego majątku i jego obciążeniach. W tym kontekście szczegółowe dane, których żąda skarżący, posiadają walor informacji publicznej, odnoszą się bowiem do zadysponowania majątkiem publicznym, w tym jego obciążeniu. Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2013 r., poz. 330), obowiązująca miedzy innymi spółki handlowe kapitałowe, wprowadza szereg przepisów odnośnie prowadzenia kont, księgi głównej i ksiąg pomocniczych (art. 15-20 tej ustawy). Zarówno dane podlegające obowiązkowej publikacji (coroczne sprawozdania finansowe) jak i zestawienia obrotów i sald opierają się na danych zawartych w księgach rachunkowych jednostki i obrazują stan majątku, którym ona gospodaruje. W konsekwencji dla przyjęcia oceny, że żądane dane mają charakter informacji publicznej nie ma znaczenia, czy są one bardziej ogólne i sprowadzają się do żądania zestawienia obrotów i sald za rok 2011 oraz badania sprawozdania finansowego za ten sam okres (tak w sprawie sygn. akt II SAB/Gd 115/12), czy też mają charakter szczegółowy, dotyczą bowiem danych ujętych na kontach ksiąg pomocniczych, przed zestawieniem obrotów i sald brutto i przed przeniesieniem przychodów i kosztów na wynik finansowy (art. 16-18 ustawy o rachunkowości). Z tych zresztą przyczyn obie strony zgodnie twierdzą, że informacja żądana w niniejszej sprawie jest inną informacją od tej, w której skargę na bezczynność rozpoznawał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w przywołanym wyroku z dnia 13 lutego 2013 r., mimo że dotyczy tego samego okresu działalności spółki – 1.01.2011 r. do 31.12.2011 r. Niemniej stanowisko spółki, że przedmiotowe żądanie dotyczące szczegółowych danych przeniesionych dalej na dokument urzędowy, jakim jest rachunek zysków i strat spółki nie jest informacją publiczną, jest chybione. W konsekwencji uzasadnione jest przyjęcie, że w rozpoznawanej sprawie ma zastosowanie ustawa o dostępie do informacji publicznej, zarówno ze względu na jej zakres podmiotowy (A. będąc spółką handlową założoną przez jednostkę samorządu terytorialnego realizuje gminne zadanie publiczne, jakim jest zaopatrzenie w wodę), jak i przedmiotowy (realizacja zadania publicznego następuje ze środków publicznych). Udostępnienie informacji publicznej realizowane jest w formie czynności materialno - technicznej, natomiast w przypadku odmowy jej udostępnienia lub umorzenia postępowania, ustawa przewiduje załatwienie wniosku poprzez wydanie decyzji administracyjnej. W sytuacji, w której żądanie strony nie dotyczy informacji publicznej, wniosek załatwia się poprzez pisemne powiadomienie wnioskodawcy, że sprawa nie dotyczy informacji publicznej. Jeżeli jednak podmiot zobowiązany błędnie ocenia żądanie jako niepodlegające ustawie, pozostaje w bezczynności, gdy żądana informacja ma charakter informacji publicznej udostępnianej w trybie ustawy. Taka właśnie sytuacja wystąpiła w kontrolowanej sprawie, w której zobowiązana spółka wadliwie oceniła charakter żądanej informacji. Odnosząc się natomiast do zakresu przedmiotowego wniosku, w świetle treści odpowiedzi na skargę oraz oświadczenia złożonego przez pełnomocnika spółki na rozprawie w dniu 11 grudnia 2013 r., z którego wynika, że żądana informacja nie istnieje fizycznie - musiałaby zostać ponownie wygenerowana z systemu, sąd stanął na stanowisku, że mamy w niniejszej sprawie do czynienia z informacją przetworzoną. W ustawie nie zostało zdefiniowane pojęcie "informacji przetworzonej". W judykaturze i orzecznictwie sądowoadministracyjnym wypracowano stanowisko, że informacja przetworzona jest "jakościowo nową informacją, nieistniejącą dotychczas w przyjętej ostatecznie treści i postaci, chociaż jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu zobowiązanego" (zob.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 1737/11, LEX nr 1149235, także wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 18/12, LEX nr 1145905). W innym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, z dnia 8 czerwca 2011 r. sygn. akt I OSK 426/11 (LEX nr 1135982), zajęto stanowisko, że "przetworzenie informacji to zebranie lub zsumowanie pojedynczych informacji powstałych na podstawie różnych kryteriów, które wymagają odpowiedniego zestawienia, samodzielnego ich zredagowania związanego z koniecznością przeprowadzenia stosownych czynności analitycznych". Informacja przetworzona w chwili złożenia wniosku nie istnieje. Jej wytworzenie wymaga przeprowadzenia przez podmiot zobowiązany pewnych czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych w oparciu o posiadane informacje proste (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 792/11, LEX nr 1094536). Odnotować trzeba także stanowisko, według którego w pewnych przypadkach suma informacji prostych posiadanych przez adresata wniosku może przekształcić się w informację przetworzoną, jeżeli uwzględnienie wniosku wymaga ich zgromadzenia poprzez przegląd materiałów źródłowych, w których są zawarte, a ilość informacji prostych konieczna dla sporządzenia wykazu wskazanego we wniosku jest znaczna i angażuje po stronie adresata wniosku środki i zasoby konieczne do jego prawidłowego funkcjonowania (tak w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 792/11, j.w.; z dnia 6 października 2011 r., sygn. akt I OSK 1199/11, LEX nr 1149133). Również zatem w kontekście przedstawionych poglądów judykatury nie ma wątpliwości, że wnioskowana informacja publiczna jest informacją przetworzoną. Wobec tego w zakresie przedmiotowego wniosku istotne znaczenie będą miały w szczególności przepisy: art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy, nakładającego na wnioskodawcę obowiązek wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego, (którego istnienie w świetle treści skargi nie budzi wątpliwości sądu) oraz art. 15 ustawy, regulującego kwestię kosztów dodatkowych powstałych w związku z przetworzeniem bądź przekształceniem informacji. Sąd jako błędne ocenia stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę, że informacje wnioskowane przez skarżącego nie mają charakteru szczególnie istotnych dla interesu publicznego. Trzeba też zauważyć, że żądanie skarżącego w szczególny sposób pozostaje w zgodzie z celem ustawy, którym miało być informowanie obywateli o sposobie i zasadach funkcjonowania podmiotów realizujących zadania publiczne, lub gospodarujących mieniem publicznym, w celu poprawy tego funkcjonowania. Zatem kwestia wyjaśnienia w drodze szczegółowych informacji udostępnionych w trybie informacji publicznej prawidłowości i racjonalności gospodarowania majątkiem publicznym w sytuacji, gdy spółka wykazuje starty, a jednocześnie przedstawia do zatwierdzenia Burmistrzowi Miasta podwyższone taryfy za dostarczanie wody i odprowadzanie ścieków (obciążające lokalną społeczność), nie tylko mieści się w ramach przejrzystości działania zobowiązanego podmiotu, ale też stanowi o uzasadnieniu szczególnego interesu publicznego. Odnosząc się do żądania skargi nakazania A. załatwienia wniosku strony o przytoczonej treści, lecz w innej formie, sąd zauważa, że przedmiotem rozpoznania sprawy bezczynności jest wniosek M. S. z dnia 8 maja 2013 r., na który spółka udzieliła pisemnej odpowiedzi w dniu 20 maja 2013 r., odmawiając udostępnienia przedmiotowej informacji ze względu na przyjęcie, że nie ma ona charakteru informacji publicznej. Tym samym zakres zobowiązania spółki, którego dokonuje sąd, pokrywa się z treścią przedmiotowego wniosku, również co do sposobu i formy udostępnienia informacji publicznej. Stosownie do treści art. 149 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku, zobowiązując A. do rozpatrzenia wniosku M. S. o udzielenie informacji publicznej z dnia 8 maja 2013 r. w terminie 14 dni od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z wyrokiem ze stwierdzeniem jego prawomocności. Sąd orzekł w punkcie 2 sentencji wyroku, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. A. w ustawowym terminie 14 dni dla załatwienia wniosku w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej udzieliła pisemnej odpowiedzi. Wprawdzie dokonano błędnej oceny żądania, lecz wymagało to interpretacji przepisów ustawy. Zatem niniejsza bezczynność nie miała charakteru rażącego, gdyż nie pozostawiono wniosku strony bez odpowiedzi. O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ustalając, że na koszty zasądzone od A. na rzecz skarżącego M. S. składa się uiszczony w sprawie wpis sądowy w wysokości 100 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło