II SAB/Gd 5/17

WyrokWSA w Gdańsku2017-02-16

Skład orzekający: Mariola Jaroszewska, Jolanta Górska, Dariusz Kurkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda prowadził postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość w sposób przewlekły, a jeśli tak, to czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Wojewoda prowadził postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania z tytułu przejęcia nieruchomości w sposób przewlekły, ponieważ decyzja ustalająca odszkodowanie została wydana z ponad rocznym opóźnieniem w stosunku do terminów wynikających z przepisów szczególnych. Sąd uznał również, że przewlekłość ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, biorąc pod uwagę długie odstępy czasu między czynnościami organu, wielokrotne wyznaczanie nowych terminów bez uzasadnienia oraz fakt wszczęcia postępowania po upływie ustawowych terminów. W związku z wydaniem decyzji ustalającej odszkodowanie przed rozpoznaniem skargi, sąd umorzył postępowanie w części dotyczącej zobowiązania organu do wydania rozstrzygnięcia.
Stan faktyczny
Skarżąca M. S. wniosła skargę na przewlekłość postępowania Wojewody w sprawie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Postępowanie to, wszczęte w kwietniu 2015 r., miało na celu ustalenie odszkodowania za działkę przejętą pod budowę drogi krajowej na podstawie decyzji z grudnia 2014 r., której nadano rygor natychmiastowej wykonalności w lutym 2015 r. Pomimo upływu ustawowych terminów na wydanie decyzji ustalającej odszkodowanie (początkowo 60 dni od nadania rygoru, tj. do kwietnia 2015 r.), organ wielokrotnie wyznaczał nowe terminy, a decyzję wydał dopiero w grudniu 2016 r. Skarżąca domagała się zobowiązania organu do wydania decyzji, oceny przewlekłości i rażącego naruszenia prawa oraz przyznania sumy pieniężnej.
Rozstrzygnięcie
1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania rozstrzygnięcia w sprawie, 2. stwierdza, że przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala wniosek o przyznanie skarżącej sumy pieniężnej, 4. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej M. S. kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Górska (spr.) Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2017 r. w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. S. na przewlekłość postępowania Wojewody w sprawie dotyczącej odszkodowania za wywłaszczona nieruchomość 1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania rozstrzygnięcia w sprawie, 2. stwierdza, że przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala wniosek o przyznanie skarżącej sumy pieniężnej, 4. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej M. S. kwotę 597 zł (pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Będąca przedmiotem niniejszej sprawy skarga M. S. na przewlekłość postępowania prowadzonego przez Wojewodę w sprawie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość wniesiona została w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: W dniu 30 grudnia 2014 r. Wojewoda wydał decyzję nr [..] o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej pn.: "Budowa drogi krajowej [..]. Zadanie 1: [..]. Decyzja ta stała się ostateczna w dniu 18 sierpnia 2015 r. Postanowieniem z dnia 2 lutego 2015 r. nr [..] Wojewoda nadał tej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. W pismach z dnia 17 lutego 2015 r. S. M. i S. B. złożyli oświadczenie o wydaniu Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w G. działki nr [...], obręb O., gmina N. na cele budowy drogi [..]. Pismem z dnia 2 kwietnia 2015 r. Wojewoda zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, wzywając jednocześnie strony o nadesłanie informacji w przedmiocie możliwości zawarcia ugody administracyjnej w niniejszym postępowaniu i wskazując, że przewidywany termin załatwienia sprawy planowany jest do dnia 19 czerwca 2015 r. W piśmie z dnia 10 kwietnia 2015 r. M. S. i B. S. wnieśli o wszczęcie postępowania administracyjnego w celu ustalenia wysokości odszkodowania za działkę nr [..] oraz oświadczyli, że wyrażają chęć zawarcia ugody administracyjnej oraz sporządzenie na własny koszt operatu szacunkowego. Pismem z dnia 11 czerwca 2015 r. Wojewoda poinformował strony o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy do dnia 13 listopada 2015 r. W dniu 25 sierpnia 2015 r. M. i B. S. przedłożyli do akt sprawy operat szacunkowy sporządzony w dniu 31 lipca 2015 r. w celu określenia wartości rynkowej prawa własności do działki nr [..]. Postanowieniem z dnia 16 września 2015 r. Wojewoda powołał rzeczoznawcę majątkowego w celu sporządzenia opinii w postaci operatu szacunkowego określającego wartość przedmiotowej nieruchomości. Pismem z dnia 13 października 2015 r. Wojewoda poinformował strony postępowania, że przedstawiony przez Państwa S. operat szacunkowy nie może stanowić podstawy ustalenia odszkodowania w niniejszym postępowaniu, ponieważ przyjęto w nim do porównania transakcje dokonane w latach 2010 – 2011. Pismem z dnia 13 listopada 2015 r. Wojewoda poinformował strony o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy do dnia 31 grudnia 2015 r. W dniu 26 listopada 2015 r. rzeczoznawca majątkowy przedstawiła do akt sprawy operat szacunkowy określenia wartości rynkowej nieruchomości gruntowej działki nr [...] położonej w O. gmina N. W dniu 11 grudnia 2015 r. do akt wpłynęło pismo Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, którym przekazano pismo M. S. informujące, że w dniu 3 października 2015 r. zmarł B. S. Pismem z dnia 31 grudnia 2015 r. Wojewoda poinformował strony o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy do dnia 31 marca 2016 r. Pismem z dnia 10 lutego 2016 r. Wojewoda poinformował strony postępowania o sporządzeniu operatu szacunkowego. W piśmie z dnia 16 lutego 2016 r. M. S. poinformowała Wojewodę, że nie wnosi uwag do nowo sporządzonego operatu szacunkowego. Z kolei, w piśmie z dnia 25 lutego 2016 r., Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w G. wniosła uwagi i zastrzeżenia do sporządzonego operatu szacunkowego. Pismem z dnia 31 marca 2016 r. Wojewoda poinformował strony o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy do dnia 1 czerwca 2016 r. Pismem z dnia 19 kwietnia 2016 r. Wojewoda zwrócił się do rzeczoznawcy majątkowego o ustosunkowanie się, w ciągu 10 dnia, do uwag i zastrzeżeń wniesionych do operatu szacunkowego przez Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w G. Pismem z dnia 31 maja 2016 r. Wojewoda poinformował strony o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy do dnia 22 sierpnia 2016 r. W dniu 3 czerwca 2016 r. rzeczoznawca przedłożyła do akt sprawy pismo, w którym szczegółowo ustosunkowała się do wniesionych do operatu uwag i zastrzeżeń i z powodu uwzględnienia ich części, przedłożyła nowy operat szacunkowy sporządzony w dniu 20 maja 2016 r. Pismem z dnia 6 lipca 2016 r. Wojewoda poinformował strony postępowania o zebraniu w sprawie całego materiału dowodowego i o możliwości zapoznania się z nim w terminie 14 dni. W dniu 12 lipca 2016 r. M. S. złożyła do akt postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 28 stycznia 2016 r. sygn. akt [..] o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłym B. S. Zgodnie z tym postanowieniem spadek po zmarłym nabyła w całości M. S. W piśmie z dnia 1 sierpnia 2016 r. M. S. podtrzymała dotychczasową argumentację w sprawie i wystąpiła o wydanie decyzji w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy. Pismem z dnia 22 sierpnia 2016 r. Wojewoda poinformował strony o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy do dnia 21 października 2016 r. Następnie, pismem z dnia 21 października 2016 r. Wojewoda poinformował strony o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy do dnia 30 listopada 2016 r. a pismem z dnia 30 listopada 2016 r. poinformował strony o wyznaczeniu kolejnego terminu załatwienia sprawy do dnia 16 grudnia 2016 r. Pismem z dnia 10 listopada 2016 r. (data nadania pisma w Urzędzie Pocztowym) M. S. złożyła do Ministra Infrastruktury i Budownictwa w Warszawie zażalenie na przewlekłe prowadzenie przez Wojewodę postępowania w przedmiotowej sprawie, domagając się podjęcia czynności nadzorczych. W dniu 16 grudnia 2016 r. Wojewoda wydał decyzję nr [...], mocą której ustalił na rzecz M. S. odszkodowanie za nieruchomość oznaczoną jako działka nr [..] a przejętą z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa. Decyzja ta został doręczona pełnomocnikowi M. S. w dniu 30 grudnia 2016 r. Przed tą datą, w dniu 28 grudnia 2016 r., M. S. wniosła do Sądu skargę w niniejszej sprawie, wskazując na naruszenie przez Wojewodę: - art. 12 § 1 w zw. z art. 35 § 1 k.p.a. – poprzez przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przejawiające się w nieefektywnym prowadzeniu i wykonywaniu czynności w dużych odstępach czasu; - art. 12 ust. 4g ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych – poprzez nieustalenie odszkodowania na rzecz skarżącej w terminie przewidzianym w tej ustawie. Przyjmując za słuszne podniesione zarzuty skarżąca domaga się: zobowiązania organu do wydania w określonym czasie decyzji ustalającej odszkodowanie na rzecz skarżącej; dokonania oceny, czy postepowanie było prowadzone przewlekle; w przypadku uznania przewlekłości postępowania dokonania oceny, czy przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; przyznania od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości 5000 zł. W odpowiedzi na wniesioną skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie wskazując, że podejmowane czynności były niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i nie miały one na celu przedłużania postępowania. Jak wyjaśnił, na tok postępowania miały niewątpliwie wpływ podnoszone przez stronę zarzuty dotyczące operatu szacunkowego i konieczność ustosunkowania się przez biegłą do wnoszonych uwag strony oraz sporządzenie nowej wyceny. Powyższa sytuacja wymuszała konieczność odraczania terminu wydania decyzji ustalającej odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość ze względu na obowiązek zapewnienia stronom możliwości realizacji ich podstawowych uprawnień procesowych. Wojewoda podkreślił również, że sama procedura związana ze sporządzeniem operatu szacunkowego a następnie jego weryfikacja pod względem spełnienia warunków formalnoprawnych a także ocenę jej wartości dowodowej wymagała wyznaczenia kolejnych terminów załatwienia sprawy. Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga M. S. spełnia wymogi formalne, warunkujące możliwość jej merytorycznego rozpatrzenia, gdyż: Art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, między innymi w sprawach podlegających rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie dotyczy zaś przewlekłego prowadzenia przez Wojewodę postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania z tytułu przejęcia z mocy prawa przez Województwo działki nr [..], położonej w gminie N., obręb O., objętej decyzją Wojewody z dnia 30 grudnia 2014 r. nr [..] o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej pn.: "Budowa drogi krajowej [..]. Zadanie 1: [..]". Skarga poprzedzona została zażaleniem na niezałatwienie sprawy w terminie, skierowanym do właściwego organu wyższego stopnia (Ministra Infrastruktury i Budownictwa), zawartym w piśmie z dnia 17 października 2016 r. Tym samym skarga spełnia warunek określony w art. 52 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeśli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Wniesienie do wojewódzkiego sądu administracyjnego skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie przez niego postępowania dopuszczalne jest po wyczerpaniu trybu przewidzianego w art. 37 § 1 k.p.a. Stanowi on, że na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Na marginesie zauważyć przy tym należy, że skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest dopuszczalna niezależnie od tego, czy zażalenie złożone na podstawie art. 37 k.p.a. zostanie rozpatrzone przez właściwy organ (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1478/12; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 października 2013 r., sygn. akt I OZ 854/13 – oba dostępne na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zasadniczym celem tego środka zaskarżenia jest bowiem doprowadzenie do jak najszybszego załatwienia sprawy, stąd też nieuzasadniony staje się wymóg, aby strona po złożeniu zażalenia musiała czekać na jego rozpoznanie bądź upływ miesięcznego terminu, zwłaszcza, że nie wynika to wyraźnie z unormowań ustawowych (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 grudnia 2014 r., sygn. akt I OSK 3158/14, dostępne na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Dlatego przyjąć należy, że wybór terminu do wniesienia skargi na gruncie omawianego przepisu pozostawiony został do decyzji samej strony skarżącej i to od strony wyłącznie zależy, czy skargę wniesie po udzieleniu przez organ odpowiedzi, czy też przed (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 1 kwietnia 2015 r., sygn. akt I OSK 2247/14, dostępny na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Merytorycznie rozpoznając wniesioną w niniejszej sprawie skargę Sąd wziął pod uwagę, że naczelna zasada postępowania administracyjnego, wyrażona w art. 12 k.p.a., stanowi, iż organy administracji publicznej winny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia (§ 1). Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie (§ 2). Zgodnie z art. 35 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki (§ 1). Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (§ 2). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (§ 3). Przepisy szczególne mogą określać inne terminy niż określone w § 3 (§ 4). Do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (§ 5). W rozumieniu art. 104 § 1 k.p.a. "załatwienie sprawy" oznacza wydanie przez organ decyzji, chyba że przepisy kodeksu postępowania administracyjnego stanowią inaczej. Sąd uwzględnił również, że postępowanie, którego dotyczy niniejsza sprawa prowadzone było przez Wojewodę na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz.U. z 2015 r., poz. 2031) i zgodnie z art. 12 ust. 4b tej ustawy, będącym przepisem szczególnym w stosunku do art. 35 k.p.a., decyzję ustalającą wysokość odszkodowania wydaje się w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Stosownie zaś do art. 12 ust. 4g jeżeli decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej nadany został rygor natychmiastowej wykonalności, decyzję ustalającą wysokość odszkodowania wydaje się w terminie 60 dni od dnia nadania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej rygoru natychmiastowej wykonalności. Decyzję ustalającą wysokość odszkodowania za nieruchomości, o których mowa w ust. 4, wydaje organ, który wydał decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (ust. 4a). Do ustalenia wysokości i wypłacenia odszkodowania, o którym mowa w ust. 4a, stosuje się odpowiednio przepisy o gospodarce nieruchomościami, z zastrzeżeniem art. 18 (ust. 5). Sąd wziął ponadto pod uwagę, że pod pojęciem "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację działania przez organ w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących że tylko formalnie organ nie jest bezczynny (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, s. 44; J. Drachal, J. Jasielski, R. Stankiewicz, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. R. Hauser i M. Wierzbowski, Warszawa 2011, s. 69 - 70). Przewlekłością postępowania będzie również mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy (zob. J. Borkowski (w): B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, s. 238). "Przewlekłość postępowania" obejmować będzie zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1031/12, dostępny na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przez przewlekłe prowadzenie postępowania należy także rozumieć sytuację, w której organ prowadzący postępowanie kilkakrotnie wyznaczał nowy termin załatwienia sprawy bez wyczerpującego podania przyczyny niedotrzymania poprzednio wyznaczonych terminów (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 kwietnia 2015 r., sygn. akt I FSK 1881/14, dostępny na stronie internetowej https://orzeczenia..nsa.gov.pl). Stan "bezczynności organu" od "przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ" różni się tym, iż o ile w pierwszym przypadku dochodzi do przekroczenia terminu załatwienia sprawy poprzez to, iż organ zasadniczo nie podejmuje żadnych istotnych czynności zmierzających do rozstrzygnięcia sprawy, o tyle w drugim przypadku - organ nie podejmuje skutecznych działań na podstawie przepisów k.p.a., przez co nie dochodzi do wydania rozstrzygnięcia (zob. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2011 r., str. 70). Dla stwierdzenia, czy organ administracyjny pozostawał w "przewlekłości" nie ma znaczenia to, czy podejmował w trakcie postępowania jakiekolwiek czynności, a nawet rozstrzygnięcia, lecz to czy rzeczywiście podjęte przez niego działania doprowadziły do sprawnego załatwienia postępowania bez zbędnej zwłoki. Przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania administracyjnego zaistnieje wówczas, gdy będzie mu można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut przeprowadzania czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 2 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SAB/Go 24/14, dostępny na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że Wojewoda prowadził postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania z tytułu przejęcia z mocy prawa przez Województwo nieruchomości skarżącej objętej decyzją Wojewody z dnia 30 grudnia 2014 r. w sposób przewlekły. Bezsprzecznie bowiem, Wojewoda nie dokonał ustalenia odszkodowania z tytułu przejęcia z mocy prawa przez Województwo nieruchomości skarżącej, objętej decyzją Wojewody z dnia 30 grudnia 2014 r. o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej pn.: "Budowa drogi krajowej [...]. Zadanie 1: [..], w terminie 60 dni od dnia nadania tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Decyzja z dnia 30 grudnia 2014 r. stała się ostateczna w dniu 18 sierpnia 2015 r. a postanowieniem z dnia 2 lutego 2015 r. został nadany jej rygor natychmiastowej wykonalności. Stąd też termin do wydania decyzji ustalającej wysokość odszkodowania upłynął w dniu 3 kwietnia 2015 r. Organ wydał zaś decyzją ustalającą odszkodowanie dopiero w dniu 16 grudnia 2016 r. Przy czym, Wojewoda dopiero w dniu 2 kwietnia 2015 r. wszczął postępowanie w niniejszej sprawie a sporządzenie operatu szacunkowego zlecił rzeczoznawcy w dniu w dniu 16 września 2015 r. Nadto, po otrzymaniu w dniu 26 listopada 2015 r. operatu szacunkowego z dnia 6 listopada 2015 r., organ dopiero pismem z dnia 10 lutego 2016 r., zawiadomił strony o jego sporządzeniu i o możliwości zapoznania się z jego treścią. Ponadto, po wniesieniu, przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w G. w piśmie z dnia 25 lutego 2016 r. uwag do tego operatu, Wojewoda dopiero pismem z dnia 19 kwietnia 2016 r. zwrócił się do rzeczoznawcy majątkowego o ustosunkowanie się do nich. Co więcej, po otrzymaniu od rzeczoznawcy w dniu 3 czerwca 2016 r. nowo sporządzonego operatu szacunkowego, Wojewoda dopiero w piśmie z dnia 6 lipca 2016 r. poinformował o tym strony postępowania. Od dnia 6 lipca 2016 r. do dnia wydania decyzji z dnia 16 grudnia 2016 r. Wojewoda nie podejmował ponadto w sprawie żadnych czynności a jedynie informował strony o wyznaczaniu nowych terminów załatwienia sprawy. Przy czym, na tle dokonywanych w toku postępowania przez Wojewodę czynności, kilkukrotne wyznaczanie przez niego nowego terminu załatwienia sprawy również nie znajduje uzasadnienia. Z zarzutu przewlekłości Wojewoda uwolnił się jednak w dniu 16 grudnia 2016 r., kiedy to wydał decyzję nr [..], mocą której ustalił na rzecz M. S. odszkodowanie za nieruchomość oznaczoną jako działka nr [..] a przejętą z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa. Decyzja ta został doręczona pełnomocnikowi skarżącej w dniu 30 grudnia 2016 r. tj. już po wniesieniu skargi w niniejszej sprawie. Powyższe zaś, uczyniło bezprzedmiotowym orzekanie przez Sąd o zobowiązaniu organu, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, do wydania aktu lub podjęcia czynności. Dlatego też, Sąd, działając na podstawie art. 161 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w punkcie 1 wyroku umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania Wojewody do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Sąd stwierdził jednocześnie, że przewlekłe prowadzenie przez Wojewodę postępowania w przedmiotowej sprawie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzekł na podstawie art. 149 § 1a ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w punkcie 2 wyroku. Wojewoda wszczął bowiem postępowanie w sprawie ustalenia na rzecz skarżącej odszkodowania de facto już po upływie terminu określonego art. 12 ust. 4g ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych na wydanie w tej sprawie decyzji. Ponadto, sporządzenie operatu szacunkowego Wojewoda zlecił rzeczoznawcy dopiero po upływie 5 miesięcy od daty wszczęcia postepowania w sprawie. W toku postępowania Wojewoda 9 – krotnie wyznaczał nowy termin rozpoznania sprawy, co nie znalazło uzasadnienia w podejmowanych czynnościach. Działania Wojewody były podejmowane w długich odstępach czasu, czego nie uzasadnia jednak materiał sprawy. Wydanie decyzji ustalającej na rzecz skarżącej odszkodowanie nastąpiło po upływie ponad jednego roku od daty wszczęcia postępowania. Pomimo to, Sąd nie znalazł podstaw do przyznania od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd wziął bowiem pod uwagę, że jest to dodatkowy środek, stosowany w sytuacjach rażącego naruszenia prawa, jednakże zmierzający, poprzez dolegliwość finansową, do zmobilizowania organu do wydania decyzji. To zaś w niniejszej sprawie już nastąpiło. Dlatego też Sąd oddalił wniosek skarżącej w tym zakresie, o czym orzekł w punkcie 3 wyroku. Jednocześnie, działając na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w punkcie 4 wyroku Sąd orzekł o zwrocie kosztów niniejszego postępowania. Sąd orzekł w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło