III SA/Gd 133/22
WyrokWSA w Gdańsku2022-05-12
Skład orzekający: WSA Jolanta Sudoł, WSA Alina Dominiak, WSA Paweł Mierzejewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje osobie sprawującej opiekę nad matką legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeśli zakres sprawowanej opieki nie wyklucza możliwości podjęcia przez tę osobę zatrudnienia?Ratio decidendi
Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, gdy osoba sprawująca opiekę nad niepełnosprawnym rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej z powodu konieczności sprawowania tej opieki, a między tymi okolicznościami zachodzi bezpośredni związek przyczynowy. Jeśli zakres sprawowanej opieki nie wyklucza możliwości podjęcia przez opiekuna zatrudnienia, nawet w niepełnym wymiarze, świadczenie to nie przysługuje.Stan faktyczny
K. L. złożył wniosek o świadczenie pielęgnacyjne z tytułu opieki nad matką, która posiadała orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności. Organy obu instancji odmówiły przyznania świadczenia, uznając, że zakres sprawowanej opieki nie wymagał rezygnacji z zatrudnienia przez wnioskodawcę i nie istniał bezpośredni związek przyczynowy między opieką a brakiem aktywności zawodowej. Wnioskodawca wniósł skargę do sądu administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Sudoł Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.) Sędzia WSA Paweł Mierzejewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 12 maja 2022 r. sprawy ze skargi K. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 3 grudnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę.
Decyzją z dnia 6 sierpnia 2021 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 111 ze zm.) – dalej jako "ustawa", Wójt Gminy odmówił K. L. świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką sprawowaną nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką K. L.
Organ pierwszej instancji ustalił, że K. L. orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia 28 sierpnia 2007 r. nr [...] została zaliczona do znacznego stopnia niepełnosprawności. Ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od dnia 28 sierpnia 2007 r. Niepełnosprawność istnieje od 1986 r. Orzeczenie zostało wydane na stałe. K. L. ukończył szkołę podstawową i gimnazjum. Pracował w okresie od dnia 2 grudnia 2019 r. do dnia 28 lutego 2020 r., a następie od dnia 1 czerwca 2020 r. do dnia 14 maja 2021 r. Oświadczył, że zrezygnował z pracy ze względu na pogarszający się stan zdrowia matki, nad którą sprawuje opiekę; opieka ta pochłania większość doby ze względu na utratę wzroku przez matkę. Pracownik socjalny podczas wywiadu środowiskowego ustalił, że K. L. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z synem K. L. i jego partnerką. Według oświadczenia K. L. syn nie wykonuje prac domowych. K. L. nie jest osobą leżącą; oświadczyła, że nie porusza się o lasce, jest samodzielna, nie korzysta z pomocy osób drugich w poruszaniu się. Wszelkie czynności higieniczne, tj. korzystanie z toalety, mycie włosów, zębów, ciała, ubieranie się, w tym założenie skarpetek wykonuje sama. Wychodzi z psem na krótkie niedalekie spacery. Pomoc od syna to głównie posiłki - obiad oraz kupowanie kropli do oczu.
Pracownik socjalny stwierdził, że K. L. jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, jednak porusza się samodzielnie po domu, nie potrzebuje pomocy osób drugich we wszystkich czynnościach dnia codziennego.
Z tych względów organ pierwszej instancji przyjął, że czynności jakie wykonuje K. L. w związku z opieką nad matką nie zabierają mu tyle czasu w ciągu dnia, aby uniemożliwiło mu to wykonywanie jakiejkolwiek pracy zarobkowej, wobec czego wnioskodawca nie spełnia warunków do przyznania wnioskowanego świadczenia.
W odwołaniu od powyższej decyzji K. L. zarzucił naruszenie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy poprzez uznanie, że stan zdrowia osoby niepełnosprawnej oraz zakres sprawowanej nad nią opieki nie wymaga rezygnacji z zatrudnienia przez wnioskodawcę oraz naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 6, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 7 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy tj. okoliczności niemożności podjęcia zatrudnienia w związku z koniecznością opieki nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką.
Decyzją z dnia 3 grudnia 2021 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W ocenie Kolegium świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, bowiem nie istnieje związek przyczynowy pomiędzy niepodejmowaniem przez wnioskodawcę zatrudnienia, a sprawowaniem przez niego opieki nad matką. Zakres sprawowanej opieki nie wyklucza podjęcia przez wnioskodawcę zatrudnienia, choćby w niepełnym wymiarze czasu pracy.
Kolegium stwierdziło, że K. L. nie jest osobą obłożnie chorą i leżącą, porusza się samodzielnie ( nie korzystając z laski), sama przemieszcza się po mieszkaniu, potrzebuje jedynie wsparcia przy wejściu na schody i ewentualnie poza domem; nie jest też niesprawna ruchowo w górnej części ciała, nie wymaga karmienia, pojenia, jest świadoma, samodzielnie spożywa posiłki i leki ( 3 razy dziennie zapuszcza krople do oczu) i poza obiadem jest również w stanie przygotowywać sobie posiłki, jest samodzielna w zakresie załatwiania potrzeb fizjologicznych, czynności higienicznych, ubierania się, wstawania z łóżka. Czynności opiekuńcze wykonywane przez wnioskodawcę regularnie to pomoc przy kąpieli, przygotowanie obiadu, uczestniczenie w spacerach. W ocenie Kolegium te ostatnie czynności nie mogą być uznane za czynności wymagające pełnej dyspozycyjności wnioskodawcy. Czynności te mogą być wykonane z pewnym wyprzedzeniem czasowym (obiad), lub też są związane z codziennym prowadzeniem każdego gospodarstwa domowego, co w sytuacji wspólnego zamieszkiwania wnioskodawcy i jego partnerki z matką nie może usprawiedliwiać niepodejmowania czy rezygnacji z wykonywania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej i wiązania braku aktywności zawodowej z koniecznością sprawowania opieki nad matką. Zdaniem organu odwoławczego matka wnioskodawcy nie wymaga ciągłej (całodziennej) obecności czy też nadzoru. Aktualny stan zdrowia K. L., fakt, że jest ona w stanie funkcjonować samodzielnie, zakres deklarowanych przez wnioskodawcę czynności opiekuńczych, obiektywny czas i sposób ich wykonywania wskazują na to, że wnioskodawca nie tyle sprawuje opiekę nad matką, uniemożliwiającą mu podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zawodowej, co świadczy jej określoną pomoc, która nie uprawnia do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Pozostałe czynności wskazane przez wnioskodawcę - jak sprzątanie, pranie, prasowanie, zmywanie, robienie zakupów, realizacja recept itp. są czynnościami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa domowego, które zresztą tworzy również wnioskodawca wraz ze swoją partnerką. Jego pomoc sprowadza się zatem do wykonywania zwykłych czynności dnia codziennego, jakie wykonuje się zwykle w każdym gospodarstwie domowym, również w tych rodzinach, w których wszyscy jej członkowie pracują i nie wiąże się ze świadczeniem bezpośredniej, osobistej i stałej opieki nad matką.
W ocenie Kolegium istotne jest również , że wnioskodawca ma obecnie pod opieką nowonarodzone dziecko. W świetle zasad doświadczenia życiowego niezwykle trudne jest w takiej sytuacji pogodzenie czynności opiekuńczych nad niemowlęciem z opieką nad dorosłą osobą niepełnosprawną. Tego typu sytuacja faktyczna wskazuje z jednej strony na to, że w rzeczywistości wnioskodawca nie może poświęcać całego swojego czasu na opiekę nad matką, z drugiej zaś, że ewentualne niepodejmowanie zatrudnienia jest podyktowane nie koniecznością opieki nad matką (jako okoliczność wyłączną), lecz także ewentualnie opieką nad niemowlęciem.
K. L. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na opisaną wyżej decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, w której wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzucił:
1. naruszenie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy poprzez jego błędną wykładnię polegającą na zaniechaniu wykładni systemowej i celowościowej i w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie, że brak jest związku pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącego a sprawowaną przez niego opieką nad matką, podczas gdy taki związek przyczynowo - skutkowy istnieje oraz że zakres opieki świadczony przez skarżącego nie wypełnia ww. dyspozycji, podczas gdy w rozumieniu ww. przepisu osoba niepełnosprawna w stopniu znacznym wymaga - w zależności od rodzaju schorzenia oraz aktualnego stanu zdrowia opieki stałej lub długotrwałej, lecz niekoniecznie całodobowej,
2. naruszenie art. 6, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 7 w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. faktycznego zakresu opieki skarżącego nad matką, co skutkowało brakiem prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i zwalnia organy rozstrzygające w sprawie z podejmowania działań zmierzających do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, pozwalającego na wydanie rozstrzygnięcia z uwzględnieniem słusznego interesu strony.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm. - dalej powoływanej w skrócie jako: "p.p.s.a.") uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3).
W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy.
Z uwagi na zaistnienie sytuacji określonej wskazanym przepisem sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym.
W myśl art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 111 ze zm.) - dalej także jako "ustawa", świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:
1) matce albo ojcu,
2) opiekunowi faktycznemu dziecka,
3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,
4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności
- jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Jak wynika z przytoczonego wyżej art. 17 ust. 1 ustawy, wnioskujący o to świadczenie musi sprawować opiekę nad osobą niepełnosprawną w takim wymiarze, że w związku z tym rezygnuje lub nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a między obiema tymi okolicznościami zachodzi bezpośredni związek przyczynowy.
Z przywołanych unormowań wynika jednoznacznie, że zasadniczym warunkiem przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest, by opiekun osoby niepełnosprawnej, którym z woli ustawodawcy mogą być podmioty wymienione w art. 17 ust. 1 pkt 1-4 ustawy, nie podejmował lub rezygnował z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Pod pojęciem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej ustawodawca rozumie wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego, umowy o pracę nakładczą oraz wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych, a także prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej (art. 3 pkt 22 ustawy).
Zauważyć również należy, że przepisu art. 17 ust.1 ustawy nie można odczytywać w ten sposób, że samo posiadanie przez osobę niepełnosprawną orzeczenia o niepełnosprawności w stopniu znacznym sprawia, że świadczenie to przysługuje wskazanym w w/w przepisie osobom. Zakres sprawowania opieki nad osobami niepełnosprawnymi w stopniu znacznym różnić się bowiem może w zależności od stopnia samodzielności tych osób oraz ich potrzeb. Sprawowana opieka musi uniemożliwiać wykonywanie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej osobie ubiegającej się o świadczenie pielęgnacyjne.
Zdaniem organów obu instancji nie istnieje związek przyczynowy pomiędzy rezygnacją skarżącego z pracy a koniecznością sprawowania przez niego opieki nad matką. Ze stanowiskiem tym należy się zgodzić.
Jak wynika z akt sprawy, skarżący w dniu 7 czerwca 2021 r. złożył wniosek o przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawną matką – K. L., która legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności z dnia 28 sierpnia 2007 r., przy czym ustalony stopień niepełnosprawności datuje się u wymienionej od dnia 28 sierpnia 2007 r., zaś niepełnosprawność istnieje od 1986 r.
Sąd podziela stanowisko organów pierwszej i drugiej instancji, które w swych rozstrzygnięciach stwierdziły, że opisana w ww. przepisie przesłanka przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w przedmiotowej sprawie nie zachodzi. Brak jest bowiem bezpośredniego związku przyczynowego pomiędzy sprawowaniem przez skarżącego opieki nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką a niepodejmowaniem lub rezygnacją przez skarżącego z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.
W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że świadczenie pielęgnacyjne jest przyznawane osobom, które nie mogą podjąć zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub które są zmuszone do rezygnacji z zatrudnienia (innej pracy zarobkowej) ze względu na konieczność osobistego sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną. Świadczenie to jest zatem skierowane do osób zdolnych i gotowych do wykonywania pracy zarobkowej, które dobrowolnie nie podejmują tego rodzaju pracy lub z niej rezygnują w celu wykonywania czynności związanych z opieką nad osobą wymagającą opieki. Jest to świadczenie rekompensujące brak możliwości uzyskiwania dochodu z pracy zarobkowej w związku z niepodjęciem lub rezygnacją z pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Zgodnie z założeniami ustawodawcy celem świadczeń opiekuńczych, do których należy świadczenie pielęgnacyjne, jest częściowe pokrycie wydatków ponoszonych przez rodzinę w związku z koniecznością zapewnienia opieki i pielęgnacji osobie niepełnosprawnej. Celem świadczenia pielęgnacyjnego jest udzielenie materialnego wsparcia osobom, które rezygnują z aktywności zawodowej, by opiekować się osobą niepełnosprawną. Świadczenie pielęgnacyjne ma zatem zastąpić dochód wynikający ze świadczenia pracy, której nie może podjąć lub z której musi zrezygnować osoba pielęgnująca. Istotą świadczenia pielęgnacyjnego jest więc częściowe zrekompensowanie opiekunowi niepełnosprawnego strat finansowych spowodowanych niemożnością podjęcia pracy lub rezygnacją z niej w związku z koniecznością opieki nad osobą niepełnosprawną (por.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 sierpnia 2018 r., sygn. akt I OSK 1124/1, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). A zatem zaprzestanie aktywności zawodowej przez opiekuna ma być spowodowane koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, nie zaś innymi przyczynami, głównie leżącymi po stronie osoby ubiegającej się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego (por.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 listopada 2019 r., sygn. akt I OSK 1549/19, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Ustawa o świadczeniach rodzinnych nie zawiera definicji sprawowania opieki, ale z treści art. 17 ust. 1 tej ustawy wynika, że aby można było mówić o opiece w jej rozumieniu musi ona być stała lub długoterminowa. Te określenia stała lub długoterminowa wskazują na to, że nie może to być opieka świadczona niecodziennie, a nawet jeżeli codziennie, to tylko przez część doby, zatem sporadycznie (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 2017 r., sygn. akt I OSK 2201/15, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przepis art. 17 ust. 1 ustawy należy zatem stosować wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 2454/11, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z ustalonego przez organy i zaakceptowanego przez Sąd stanu faktycznego wynika w sposób niebudzący wątpliwości, że sprawowana przez skarżącego opieka nad matką, z uwagi na rodzaj i czasokres czynności wspomagających matkę w jej codziennym funkcjonowaniu nie spełnia wymogów opieki, o jakiej mowa we wskazanym przepisie, a co wynika z przeprowadzonego rodzinnego wywiadu środowiskowego oraz z dokumentów obrazujących przebieg dotychczasowego zatrudnienia skarżącego.
Zgodzić się należy z organem odwoławczym, że skarżący wykonuje w zasadzie czynności dnia codziennego związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego prowadzonego wspólnie nie tylko z matką, ale – co należy podkreślić – również ze swą partnerką i swym dzieckiem w wieku niemowlęcym. Do czynności tych należą te czynności, których wykonanie sprawia trudność matce skarżącego, w tym przygotowanie obiadu, krojenie wędlin, sprzątanie, robienie zakupów, pomoc przy wejściu na schody, pomoc przy wyjściu z wanny, towarzyszenie podczas spacerów. Z opisu zakresu sprawowanej opieki wynika zatem, że jedynie w niewielkim stopniu stanowią one wsparcie matki skarżącego w chorobie. Natomiast czynności związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego są czynnościami, w których dorosłe dzieci wyręczają rodziców, czy to chorych, niedołężnych, lub w podeszłym wieku. Część prac związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego nie musi być przy tym wykonywana codziennie (np. zakupy, prasowanie, mycie podłóg, realizacja recept). Są to też czynności wykonywane w każdym gospodarstwie domowym.
Podkreślenia wymaga , że matka skarżącego, mimo schorzeń, na które cierpi, nie jest osobą leżącą na stałe, jest w stanie samodzielnie jeść i pić, nie napotyka na trudności w zakresie samodzielnej higieny i fizjologii (korzystanie z toalety, mycie włosów, zębów, ciała), samodzielnie wstaje z łóżka, ubiera się, jest w stanie poruszać się w obrębie domu, nie korzysta z laski, co więcej - samodzielnie przygotowuje posiłki (poza obiadem), czy też wychodzi na krótkie spacery z psem. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, by problemy ze wzrokiem matki skarżącego pociągały za sobą konieczność sprawowania nad nią jakiejś szczególnej opieki.
Kolegium zasadnie uznało, że wykonywane przez skarżącego czynności, nakierowane na pomoc matce może on pogodzić z zatrudnieniem, choćby w niepełnym wymiarze, szczególnie że w czasie, w którym matka skarżącego została zaliczona do osób niepełnosprawnych w stopniu znacznym, tj. po 2007 r. skarżący, po ukończeniu nauki, podejmował zatrudnienie w okresach od 2 grudnia 2019 r. do 28 lutego 2020 r. oraz od 1 czerwca 2020 r. do 14 maja 2021 r.
Nie można podzielić zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania.
Organy obu instancji prawidłowo zinterpretowały przepis art. 17 ust. 1 ustawy, zaś ustalony przez organy stan faktyczny sprawy, w tym zakres czynności wykonywanych przez skarżącego, nie był sporny, a jedynie odmiennie oceniony przez skarżącego i organy. Organy wzięły pod uwagę i oceniły wszystkie czynności, wykonywane przez skarżącego wobec matki. Wyciąganie przez organ odmiennych wniosków, niż oczekiwał skarżący, z ustalonego w sprawie materiału dowodowego nie oznacza, że postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone przez organy z naruszeniem przepisów proceduralnych, w tym wskazanych w skardze. Organy prawidłowo przedstawiły i uzasadniły swoje stanowisko, kierując się także zasadami doświadczenia życiowego.
Z tych wszystkich względów jako prawidłowe Sąd uznał stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że w niniejszej sprawie brak jest bezpośredniego i ścisłego związku między niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącego, a sprawowaną przez niego opieką nad matką w rozumieniu art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy. Uwzględniając rodzaj i charakter czynności, jakie wykonuje skarżący, a także fakt, że w przez większą część dnia matka skarżącego radzi sobie samodzielnie stwierdzić należy, że wykonywane przez skarżącego czynności nie wykluczają podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. W rezultacie należy przyjąć, że skarżący nie spełnia przesłanek do przyznania mu wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego, bowiem nie zachodzi związek przyczynowy pomiędzy rezygnacją ( niepodejmowaniem ) przez niego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej a koniecznością sprawowania przez niego opieki nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę jako bezzasadną oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło