III SA/Gd 224/14
WyrokWSA w Gdańsku2014-05-22
Skład orzekający: Felicja Kajut, Anna Orłowska, Elżbieta Kowalik-Grzanka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o nałożeniu kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym może zostać wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności dotyczących prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i oceny dowodów, co może mieć wpływ na wynik sprawy?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Organy administracji publicznej nie przeprowadziły prawidłowego postępowania wyjaśniającego i nie dokonały wszechstronnej oceny materiału dowodowego, w szczególności protokołu kontroli, co doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych dotyczących kwalifikacji naruszenia i wysokości nałożonej kary pieniężnej. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję.Stan faktyczny
Skarżący J. C. został obciążony karą pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym. Organy ustaliły przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu, nacisku na osie oraz stwierdziły naruszenie zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym. Skarżący kwestionował prawidłowość ustaleń faktycznych, kwalifikację prawną naruszeń oraz wysokość nałożonej kary, podnosząc zarzuty dotyczące m.in. błędnej oceny dowodów i naruszenia przepisów postępowania. Po utrzymaniu decyzji organu pierwszej instancji przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego, skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, a także stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Felicja Kajut, Sędziowie Sędzia NSA Anna Orłowska (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Januszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2014 r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję [...] Inspektora Transportu Drogowego z dnia 19 grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 28 października 2013 r. nr [...], 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
J. C. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 19 grudnia 2013 r., nakładającą na skarżącego karę pieniężną w wysokości 15 000 zł za naruszenie przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r.- Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. 2012, poz. 1137 ze zm.).
Z akt sprawy wynika, że organy ustaliły następujące okoliczności faktyczne:
J. C. prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą A. W dniu 17 lipca 2013 r. na drodze powiatowej nr [...] w G., tj. na ul. [...] zatrzymano do kontroli pojazd Scania wraz z naczepą WIELTON, którym wykonywano przejazd drogowy w imieniu przedsiębiorcy. Pojazd zawierał ładunek sypki w postaci podbudowy pod drogę. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...]. W wyniku ważenia pojazdu stwierdzono, że jego masa wraz z ładunkiem wyniosła 43, 45 tony, nacisk na pojedynczej osi napędowej wyniósł 10, 4 tony, a nacisk na potrójnej osi nienapędowej naczepy wyniósł 26, 3 tony. W toku kontroli stwierdzono tym samym przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu o 3, 45 tony tj. przekroczenie o 8, 63%, przekroczenie dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej o 0, 4 tony tj. o 4 % i przekroczenie dopuszczalnego nacisku potrójnej osi nienapędowej o 2, 3 tony tj. o 9,58 %. Kontrolujący zakwalifikowali naruszenia prawa, jakiego dopuścił się przedsiębiorca, jako "naruszenie zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym, dla którego wymagane jest zezwolenie kategorii VII, ładunków innych niż ładunek niepodzielny, gdy nacisk jednej lub wielu osi lub masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10 % " tj. jako naruszenie określone w art. 64 ust. 2 i art. 140 ab ust. 2 w zw. z ust. 1 pkt 3 lit a ustawy - Prawo o ruchu drogowym.
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia 28 października 2013 r. nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 15 000 zł za naruszenie zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym, dla którego wymagane jest zezwolenie kategorii VII, ładunków innych, niż ładunek niepodzielny, w pozostałych przypadkach.
Jako podstawę wydania decyzji wskazano art. 56 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1265 ze zm.), art. 104 § 1 Kpa, art. 64, art. 140 aa i art. 140 ab ustawy-Prawo o ruchu drogowym oraz § 3 ust. 1 pkt 3 lit b, § 5 ust. 1 pkt 3 lit b Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U z 2013 r., poz. 951) oraz - ustalenia protokołu kontroli nr [...].
Organ zmienił kwalifikację naruszenia określonego pierwotnie w protokole na art. 64 ust 2 w zw. z art. 140 ab ust. 2 w zw. z ust. 1 pkt 3 lit c ustawy Prawo o ruchu drogowym, co spowodowało orzeczenie wobec przedsiębiorcy wyższej kary niż wynikająca z art. 140 ab ust. 2 w zw. z ust. 1 pkt 3 lit a cyt. ustawy, wskazanego w protokole.
Zmianę kwalifikacji prawnej uzasadniono faktem, że – jak się okazało - w dniu kontroli droga, po której poruszał się pojazd, była dopuszczona do ruchu pojazdów o nacisku pojedyńczej osi do 8 ton, a nie, jak przyjęto w protokole, do 10 ton. Po ponownym przeanalizowaniu wyników ważenia w aspekcie nośności drogi, stwierdzono zatem przekroczenie dopuszczanego nacisku pojedynczej osi napędowej o 2, 4 tony tj. o 30 %, a nie, jak wskazano w protokole, o 4 %
Ze względu na ustalone w toku kontroli parametry pojazdu organ uznał, że jest on pojazdem nienormatywnym. Mając na uwadze art. 41 ust. 6 ustawy o drogach publicznych, nacisk pojedyńczej osi napędowej przekraczał bowiem wartości przewidziane dla drogi, po której poruszał. Nacisk potrójnej osi nienapędowej oraz masa całkowita pojazdu przekroczyły natomiast dopuszczalne parametry określone w § 3 ust. 1 pkt 3 lit b, § 5 ust. 1 pkt 3 lit b Rozporządzenia Ministra Infrasktuktury z dnia 31 grudnia 2002 r.
Organ zaznaczył, że zgodnie z ustawą-Prawo o ruchu drogowym, przejazd pojazdem nienormatywnym jest możliwy jedynie w przypadku posiadania stosownego zezwolenia. Ze względu na parametry pojazdu, podmiot wykonujący przejazd powinien uzyskać zezwolenie kategorii VII. Zgodnie z przepisem art. 64 ust. 2 Prawa o ruchu drogowym, zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych, niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub II. W ocenie organu w tym przypadku rodzaj przewożonego ładunku faktycznie w ogóle wykluczał możliwość uzyskania stosownego zezwolenia, a na przedsiębiorcy ciążył obowiązek załadunku takiej ilości towaru sypkiego, aby pojazd spełniał warunki przewidziane prawem. Ze względu na rodzaj przewożonego towaru strona nie mogła jednak uzyskać wymaganego zezwolenia.
Reasumując, ze względu na ustalone w roku kontroli parametry pojazdu, a także ze względu na fakt przewodu ładunku podzielnego, organ nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 15.000 zł. Zaznaczono, że zgodnie z art. 140 ab ust. 2 ustawy w przypadku naruszenia zakazu z art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.
Organ uznał, że w sprawie nie zaistniały przesłanki pozwalające na odstąpienie od wszczęcie postępowania określone w art. 140 aa ust. 4 ustawy-Prawo o ruchu drogowym. Okoliczności sprawy i dowody nie wskazują bowiem, aby przedsiębiorca dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem i nie miał wpływu na powstałe naruszenia.
Od powyższej decyzji J. C. wniósł odwołanie podnosząc zarzuty:
- naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 Kpa poprzez brak wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, dokonanie dowolnej oceny zebranych dowodów, a w konsekwencji przyjęcie błędnych ustaleń faktycznych, w szczególności obciążenie przedsiębiorcy naruszeniami powstałymi z przyczyn od niego niezależnych,
- naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię definicji pojazdu nienormatywnego z art. 2 pkt 35 a ustawy-Prawo o ruchu drogowym,
- błędne zastosowanie prawa materialnego poprzez wskazanie normy dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu członowego zarejestrowanego przed dniem 13 marca 2001 r.
- błędne zastosowanie prawa materialnego tj. art. 140 ab ust. 2 cyt. ustawy, poprzez nieprawidłowe przypisanie rzekomo brakującego zezwolenia.
W uzasadnieniu odwołania wskazano, że podczas kontroli nie dokonano pomiarów wysokości, szerokości i długości pojazdu, co jest wymagane dla rzeczywistego stwierdzenia stopnia nienormatywności pojazdu poprzez przyznanie określonej kategorii zezwolenia. Jednocześnie w decyzji dokonano niedopuszczalnego zanegowania wyniku kontroli wskazującego, że nacisk pojedynczej osi przekroczył dopuszczalną wartość o 4%, a nie o 30 %. Strona została wprowadzona w błąd w zakresie dopuszczalnej wartości nacisku osi na ul. [...] w G. W sprawie doszło tym samym do naruszenia zasad postępowania administracyjnego z art. 8 i 9 Kpa. Z winy kontrolujących strona nie wystąpiła o ponowne ważenie pojazdu, mając na uwadze niewielką skalę naruszenia stwierdzonego w protokole kontroli. J. C. wskazał jednocześnie, że pięć dni po przeprowadzonej kontroli tj. w dniu 23 lipca 2013 r. Rada Miasta oficjalnie wprowadziła na ul. [...] dopuszczalny nacisk osi wynoszący 11, 5 tony, a droga jest nowo wybudowana, w związku z czym z pewnością spełniała ten wyższy parametr również w dniu kontroli.
W ocenie strony organ poszerzył zakres definicji pojazdu nienormatywnego uznając de facto, że jest nim także pojazd, który nie spełnia warunków technicznych przewidzianych w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury, w tym dotyczących nacisku potrójnej osi nienapędowej. Zgodnie zaś z art. 2 ust. 35 a ustawy-Prawo o ruchu drogowym, pojazdem nienormatywnym jest pojazd, którego naciski osi są większe od dopuszczalnych przewidzianych w ustawie o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach ustawy-Prawo o ruchu drogowym. W ustawie-Prawo o ruchu drogowym nie zdefiniowano nacisków osi wielokrotnych. Organ uznał natomiast, że "nacisk potrójnej osi nienapędowej przekraczający maksymalną wielkość określoną w Rozporządzeniu (...) jest także naciskiem przekraczającym wielkości przewidziane dla dróg o dopuszczalnym nacisku osi napędowej do 11, 5 t".
Strona zarzuciła także organowi naruszenie prawa materialnego poprzez zakwalifikowanie stwierdzonego naruszenia jako naruszenie art. 140 aa ust. 1 pkt 3 lit c ustawy-Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z załącznikiem do ustawy o drogach publicznych kategoria VII zezwolenia jest wydawana dla pojazdów o wymiarach i rzeczywistej masie całkowitej większej od wymienionych w kat. I-VI, o naciskach osi przekraczających wielkości przewidziane dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11, 5 t. W przedmiotowej sprawie stronie zarzucono natomiast wykonywanie przejazdu bez zezwolenia kat. VII dla pojazdu, którego wymiary nie przekraczają żadnych norm, masa nie przekracza 60 t, a naciski osi nie przekraczają wielkości dopuszczalnych dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11, 5 t.
Decyzją z dnia 19 grudnia 2013 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji jako zgodną z prawem.
Organ nie uwzględnił zarzutów odwołania. Zaznaczył, że stwierdzone podczas kontroli naruszenia były wystarczające dla nałożenia kary. Fakt nie wskazania pozostałych parametrów pojazdu, nie miał, zd. organu, znaczenia przy ustalaniu wysokości nałożonej kary, ponieważ naruszenie dotyczyło przekroczenia takich parametrów pojazdu, które obligowały do zakwalifikowania naruszenia jako braku kategorii zezwolenia kategorii VII. Jednocześnie przy dokonywaniu kwalifikacji kategorii zezwolenia bez znaczenia jest okoliczność w postaci podzielności ładunku. Stosownie bowiem do treści art. 140 ab ust. 2 ustawy-Prawo o ruchu drogowym w przypadku naruszeń, o których mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. W ocenie organu odwoławczego w sprawie możliwa była kwalifikacja prawna naruszania jako brak zezwolenia kategorii VII, ponieważ pojazd nie spełniał warunków normatywnych lub warunków nienormatywnych, albo poruszał się po kategorii drogi, dla której nie przewidziano przekroczenia parametru ustalonego podczas kontroli dla kategorii zezwoleń od I do VI.
Zdaniem organu odwoławczego w sprawie zebrano kompletny materiał dowodowy, z którego w sposób niebudzacy wątpliwości wynika, że doszło do naruszenia obowiązku w zakresie posiadania zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu stwierdzono bowiem
przekroczenie nacisku na potrójnej osi nienapędowej, przekroczenie masy całkowitej, a przede wszystkim - nacisk pojedynczej osi napędowej o sile 10, 4 t. tj. przekroczenie o 30 % wielkości dozwolonej w tym zakresie na drogach o nośności 8 t. Droga, po której poruszał się pojazd w dniu kontroli była natomiast właśnie drogą powiatową, o dopuszczalnej nośności 8 t. Z uwagi na skalę przekroczenia normy w tym zakresie, nałożenie kary musiało zatem nastąpić w wysokości wynikającej z art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit c ustawy-Prawo o ruchu drogowym. Jednocześnie wszystkie stwierdzone w trakcie kontroli przekroczenia parametrów uzasadniały uznanie pojazdu za nienormatywny w świetle art. 2 ust. 35 a ustawy-Prawo o ruchu drogowym, ponieważ dotyczące tych parametrów normy zostały zawarte w rozporządzeniu wykonawczym do cyt. ustawy, jak i ustawy o drogach publicznych. Brak jest zatem podstaw do twierdzenia, aby obowiązująca ustawa o drogach publicznych nie zwierała dopuszczalnych wartości dla osi większych od pojedyńczych, skoro znajdują się one właśnie w rozporządzeniu wykonawczym
Organ podkreślił, że zaliczenie ul. [...] do kategorii dróg o dopuszczalnej nośności 8 ton nie może być skutecznie kwestionowana przez stronę, ponieważ zgodnie z treścią rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dn. 6 września 2012r. w sprawie wykazu dróg krajowych /..../, wszystkie drogi powiatowe zostały zaliczone do kategorii dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t.
Organ wskazał, że w sprawie nie było możliwości odstąpienia od wszczęcia postępowania na podstawie art. 140 aa ust. 4 pkt 1 czy pkt 2 Prawa o ruchu drogowym.
Przewożąc ładunek sypki, poza przekroczeniem dopuszczalnego nacisku osi, doszło bowiem także do przekroczenia masy całkowitej. Jednocześnie strona nie wykazała żadnych okoliczności wskazujących na brak jej winy w takim właśnie zorganizowaniu transportu, jaki stwierdzono podczas kontroli.
W skardze do Sądu J. C. wniósł o uchylenie decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Skarżący powołał w całości zarzuty i wspierającą je argumentację, jakie zawarł uprzednio w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądowa kontrola działalności administracji publicznej zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a)-c) i pkt 2 p.p.s.a.).
Sąd orzekł w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną – art. 134 § 1 p.p.s.a.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Na wstępie, oceniając legalność zaskarżonych decyzji, należy przypomnieć, że kary pieniężne, wymierzane za naruszenie przepisów o transporcie drogowym, są ustalane i wymierzane decyzją administracyjną, stanowiącą rezultat postępowania administracyjnego. Fakt, ze w postępowaniach tych mają zastosowanie przepisy kpa ma ten skutek, że zobowiązuje to organ administracji publicznej do zachowania standardu postępowania wyjaśniającego określonego w szczególności przepisami art.7, art. 77 p 1 i art. 80 kpa.
Należy również pamiętać, że, jak wyjaśniał to wielokrotnie, a w szczególności – w wyrokach z dn.7 lipca 2009 r. K 13/08 i z dn. 31 marca 2008 r. SK 75/06 Trybunał Konstytucyjny, w sprawach nakładanych kar administracyjnych, stanowiących ingerencję w prawa majątkowe ich adresatów, postępowania prowadzone w sprawach ich nałożenia muszą być zgodne ze standardem demokratycznego państwa prawnego, a w tym – z gwarancjami proceduralnymi.
Istota tych ostatnich wyraża się w zapewnieniu odpowiednich praw podmiotowi, wobec którego sankcja jest adresowana, tj.: w poinformowaniu o stawianych zarzutach, wyznaczeniu terminu przygotowania odpowiedniej obrony, poinformowaniu o zebranych dowodach, których ciężar przeprowadzenia spoczywa na organie orzekającym w sprawie nałożenia sankcji administracyjnej, zapewnienia prawa do wysłuchania, uzasadnieniu decyzji nakładającej sankcje oraz kontroli tej decyzji w dwóch instancjach ( końcowo – przez sąd).
W orzecznictwie sądów administracyjnych, podzielających wzmiankowane poglądy wyrażane przez Trybunał Konstytucyjny, wskazano, między innymi, że:" Protokół kontroli drogowej, o jakim mowa w art. 74 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.), powinien czynić zadość wymaganiom określonym w art. 68 K.p.a. i - jako dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 tego Kodeksu - stanowi dowód stanu faktycznego ustalonego w tym dokumencie.( wyrok NSA z dn. 19 stycznia 2012 r,, sygn. akt IIGSK 1478/10, publ. ONSAiWSA 2014/1/9, LEX nr 1425342.)
W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest fakt naruszenia, przy przewozie ładunku sypkiego, dokonywanym przez przedsiębiorcę w dniu 17 lipca 2013 r. w G. na ul. [...] przepisów prawa zawartych we wskazanych w zaskarżonej decyzji administracyjnej aktów prawnych. Sporna jest kwestia zakwalifikowania naruszeń prawa, a co za tym idzie – wysokość należnej kary pieniężnej.
Skarżący nie kwestionuje, że w trakcie tej kontroli, dokumentowanej w/w protokołem nr [...] kontrolujący stwierdzili naruszenia opisane w załączniku do protokołu kontroli, a więc: naruszenie zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym, dla którego wymagane jest zezwolenie kategorii VII ładunków innych niż ładunek niepodzielny, gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż 10% (dowód: patrz protokół z kontroli, załącznik w aktach adm.).
Skarżący był obecny w czasie dokonywania ważenia pojazdu, zaaprobował wynik tej czynności, podpisał protokół kontroli, dokonano rozładunku towaru do wartości normatywnych.(dowód – jak wyżej).
Znając wartości przekroczeń wynikających z dokonanych pomiarów skarżący wyników tych nie kwestionował, nie domagał się również np. ponownego ważenia pojazdu.
W omawianym protokole zaznaczono, że dopuszczalny nacisk pojedynczej osi napędowej pojazdu na drodze – ul. [...] w G. wynosi 10, 0 t (dowód: jw.).
Pismem z dnia 22 lipca 2033 r. organ I instancji zawiadomił skarżącego J. C. o wszczęciu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej za stwierdzone naruszenia przepisów ustawy – Prawo o ruchu drogowym, powołując – między innymi – treść protokołu kontroli nr i data jw.( dowód – akta adm. ), a pismem z dnia 19 sierpnia 2013 r. zawiadomiono przedsiębiorcę o zakończeniu postępowania wyjaśniającego w tej sprawie ( dowód: akta administr.).
W tym kontekście dalsze działania wyjaśniające dokonywane przez organ I instancji w kwestii kwalifikacji drogi – Trasy [...] w G. są niezrozumiałe. Nie sposób bowiem przyjąć, by przystępujący do kontroli inspektorzy nie znali jednego z istotnych parametrów skutkujących wynikami dokonywanych czynności, tj. w konkretnym przypadku, dopuszczalnego nacisku na oś na drodze, na której dokonują kontroli, bowiem dyskwalifikowałoby to, niejako "z góry" rezultaty ich pracy.
Jak wynika z akt, na podstawie pisma [...] Zarządu Dróg i Zieleni z dnia 23 września 2013 r. organ Instancji ustalił, że "przedmiotowa droga na odcinku od drogi S7 – Obwodnica południowa do węzła [...] nie była dopuszczona przez tut. Zarząd do ruchu pojazdów o nacisku osi większym niż 8 t./.../", co następnie zostało przyjęte jako ustalenie faktyczne w sprawie.
W tym miejscu należy przypomnieć, że zgodnie z art. 74 ustawy o transporcie drogowym z przeprowadzonych czynności kontrolnych inspektor sporządza protokół kontroli, który podpisują inspektor i kontrolowany; (odmowę podpisania protokołu przez kontrolowanego kontrolujący odnotowuje w protokole kontroli i podaje jej przyczynę), oryginał protokołu kontroli zatrzymuje kontrolujący, a kopię doręcza się kontrolowanemu kierowcy, przedsiębiorcy lub podmiotowi wykonującemu przewóz drogowy oraz - że do protokołu kontroli kontrolowany może wnieść zastrzeżenia.
W orzecznictwie sądów administracyjnych zgodnie przyjmuje się, że protokół korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń z tego względu, że sporządzany jest z udziałem przedstawiciela podmiotu kontrolowanego, który ma prawo wnieść do niego zastrzeżenia. Protokół obrazuje stan faktyczny, który później może być trudny do odtworzenia. Dlatego podpisanie bez zastrzeżeń przez osobę kontrolowaną protokołu stanowi dowód w sprawie ( wyrok wsa w W-wie z dn. 21.03.2013 r. w sprawie sygn. akt VI SA/Wa 2723/12) i – "Protokół z kontroli przeprowadzonej na warunkach i w trybie określonych w u.t.d. korzysta z uprzywilejowanej i kwalifikowanej mocy dowodowej. Aby jednak tak określoną wartość dowodową mógł nadać mu właściwy organ, kontrola musi być przeprowadzona w sposób, o jakim mowa w przepisach, a więc przede wszystkim w obecności kontrolowanego, któremu doręcza się kopię sporządzonego protokołu, do którego może on wnieść zastrzeżenia (art. 74 ust. 3 i 4 u.t.d.) ( wyrok wsa w Kielcach z dn. 20.03.2013 r. w sprawie sygn. akt VI SA/Ke 124/13) oraz: " protokół z kontroli jest w zasadzie jedynym dokumentem stanowiącym materiał dowodowy w sprawach o nałożenie kary pieniężnej, zatem nie może zawierać żadnych wątpliwości, co do okoliczności sprawy. Ma cechy dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. Protokół z kontroli drogowej korzysta, jako dokument urzędowy, z domniemania wiarygodności zawartych w nim ustaleń z tego jeszcze względu, że sporządzony jest z udziałem przedstawiciela podmiotu kontrolowanego wyrok NSA W-wa z dn.05.03.2013 w sprawie II GSK 2301/11.
Konfrontując powyższe ze znajdującymi się w aktach sprawy: protokołem z kontroli drogowej nr [...] z dnia 17 lipca 2013 r., a w szczególności - jego zapisami odnośnie dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej pojazdu na drodze ( 10,0 t) i wyników ważenia pojazdu oraz opisu stwierdzonych naruszeń stwierdzić należy, że przyjęte przez organy obu instancji ustalenia stanu faktycznego sprawy z treścią owych zapisów kolidują, co świadczy o nieprawidłowym zobrazowaniu rzeczywistego stanu rzeczy przyjętego za podstawę rozstrzygnięć.
Przypomnieć również należy, że zgodnie z art.81 kpa okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, /.../, co ściśle koresponduje z oceną środka dowodowego, jakim jest w sprawach o nałożenie kary pieniężnej za naruszenia przepisów o transporcie drogowym, protokół z kontroli.
Ponieważ prawne konsekwencje nieprawidłowo dokonanych ustaleń faktycznych, jakie zawarto w zaskarżonych decyzjach obu instancji, tj. – kwalifikacja naruszeń prawa o transporcie drogowym i wysokość nałożonych kar pieniężnych wynikają z nich wprost Sąd uchylił w całości zaskarżone decyzje oceniając, że naruszenia przepisów postępowania, jakiego dopuściły się organy, miały istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Dodać należy, że w pełni zasadny jest zarzut skargi, iż organ odwoławczy, powinnością którego jest ponowne rozpatrzenie sprawy w jej całokształcie ( art. 138 w zw. z art. 15 kpa ), w uzasadnieniu do decyzji utrzymującej w mocy w całości decyzję organu I instancji obarczoną opisanymi wadami, zawarł w uzasadnieniu do swojej decyzji ogólnikowe i nie odpowiadające ( nie korespondujące ) na zarzuty odwołania wyjaśnienia.
Dotyczy to na przykład rozważań o drewnie, jako ładunku, o braku należytej staranności dłużnika, o implementowanych dyrektywach unijnych itp.
Narusza to wymienione przepisy i art. 107 kpa.
Rozpoznając ponownie sprawę organy administracji powinny w szczególności przeprowadzić prawidłowe postępowanie wyjaśniające i ocenić zgromadzony materiał dowodowy, a zajęte w wyniku tej oceny stanowisko uzasadnić zgodnie z wymogami, jakie stawia art. 107 § 3 k.p.a.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł, jak w punkcie 1 sentencji.
Jednocześnie Sąd, na podstawie art. 152 p.p.s.a. stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło