III SA/Gd 259/18

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Adam Osik po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego M. A. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi A. L. na decyzję Burmistrza z dnia 27 lutego 2018 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego postanawia: 1. przyznać radcy prawnemu M. A. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 221,40 zł (dwieście dwadzieścia jeden złotych czterdzieści groszy), zawierającą podatek od towarów i usług, tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy, obejmujące sporządzenie i wniesienie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz kwotę 11,32 zł (jedenaście złotych trzydzieści dwa grosze) tytułem zwrotu wydatków; 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. Skarżącej A. L. zostało przyznane postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 17 kwietnia 2018 r., sygn. akt III SA/Gd 259/18, prawo pomocy przez ustanowienia radcy prawnego. W dniu 11 maja 2018 r. wpłynęło pismo z informacją, że Okręgowa Izba Radców Prawnych pełnomocnikiem skarżącej z urzędu wyznaczyła radcę prawnego M. A. W dniu 13 czerwca 2018 r., tj. w terminie do wniesienia skargi kasacyjnej, wyznaczony pełnomocnik wraz z opinią o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 13 kwietnia 2018 r., sygn. akt III SA/Gd 259/18, złożył wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, oświadczając jednocześnie, że koszty te nie zostały uiszczone ani w całości, ani też w części. Nadto złożył zestawienie wydatków na przesyłki oraz koszty dojazdu samochodem w celu zapoznania się z aktami sprawy wnosząc o ich zwrot. Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W odniesieniu do radców prawnych powyższe zasady rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715 ze zm.) – dalej "rozporządzenie". W myśl § 4 ust. 1 rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. W § 4 ust. 2 pkt 1-4 rozporządzenia określono okoliczności, których wystąpienie uzasadnia ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej 150% opłat określonych w rozdziałach 2-4. Opłata w sprawie przed sądem administracyjnym, w sprawie, w której przedmiotem sporu nie jest należność pieniężna oraz która nie należy do właściwości Urzędu Patentowego, wynosi w pierwszej instancji - w myśl § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia - 240 zł. Zgodnie zaś z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia opłata w sprawie przed sądem administracyjnym, w drugiej instancji, za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, wynosi 50% opłaty określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji sprawy nie prowadził ten sam radca prawny - 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. W niniejszej sprawie opłata wynosi, w postępowaniu prowadzonym w ramach drugiej instancji 75 % kwoty określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia – czyli 180 zł, gdyż skarżącą reprezentuje pełnomocnik wyznaczony po wydaniu orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie w pierwszej instancji. W ocenie referendarza sądowego tak wyliczona kwota jest adekwatna do udziału pełnomocnika w postępowaniu po wzięciu pod uwagę niezbędnego nakładu pracy pełnomocnika, a także charakteru przedmiotowej sprawy, której stopień zawiłości nie jest znaczny. Wskazaną powyżej opłatę, zgodnie z § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia, należało podwyższyć o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności (obecnie 23 %). Odnośnie wniosku o zwrot wydatków dotyczących kosztów przejazdu do Sądu należało wydatki te uznać za niezbędne dla udzielenia pomocy prawnej skarżącej, albowiem celowym było zapoznanie się przez pełnomocnika z aktami sprawy, a w tym celu niezbędnym był przejazd do siedziby Sądu. Przedstawione we wniosku koszty dojazdu w wysokości 11,32 zł, a wynikające z pokonania drogi 11 km w obie strony samochodem osobowym uznano za rzeczywiście poniesione wydatki, przy czym nie przekraczają one wartości wynikającej z § 2 pkt 1 lit. b rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy (Dz. U. nr 27, poz. 271 ze zm.) w związku z § 3 ust. 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 stycznia 2013 r. w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej (Dz. U. z 2013 r., poz. 167), art. 34a ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 2200 ze zm.), art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 623, ze zm.) oraz art. 205 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Odnosząc się natomiast do wniosku o zwrot wydatków tytułem kosztów korespondencji w łącznej wysokości 6,80 zł przypomnieć należy, że zgodnie z przywołanym wyżej art. 250 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyznaczony pełnomocnik otrzymuje wynagrodzenie w zakresie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Użyte w tym przepisie pojęcie "niezbędnych wydatków" nie zostało przez ustawodawcę sprecyzowane. Niemniej nie powinno budzić wątpliwości, że niezbędnym wydatkiem jest tylko taki wydatek, którego konieczność poniesienia jest bezpośrednio związana z ochroną interesu prawnego mocodawcy w toku prowadzonego postępowania sądowego. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się w związku z tym, że zakres wydatków profesjonalnego pełnomocnika nie może być rozszerzany na wydatki drobne i zwykle występujące przy okazji prowadzenia procesu sądowego. Do takich wydatków orzecznictwo zalicza m.in. wydatki na korespondencję (zob. w tej materii m.in.: postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 28 września 2005 r., sygn. akt I SA/Op 73/05; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 marca 2012 r., sygn. akt II FZ 3012; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lipca 2010 r., sygn. akt II OZ 626/10; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). Podzielając przedstawiony pogląd, nie uwzględniono wskazanych przez pełnomocnika kosztów korespondencji pośród kwoty wydatków zaliczanych do wynagrodzenia pełnomocnika obok opłaty. Z powyższych względów, referendarz sądowy działając na podstawie art. 250 § 1 i art. 258 § 2 pkt 8 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz cytowanych powyżej przepisów orzekł jak w sentencji postanowienia.