III SA/Gd 361/19

WyrokWSA w Gdańsku2019-09-19

Skład orzekający: Bartłomiej Adamczak, Alina Dominiak, Janina Guść

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zastrzeżenia dotyczące zapisów w projekcie uproszczonego planu urządzenia lasu mogą obejmować kwestionowanie danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, takich jak klasyfikacja gruntów, numeracja działki czy stosunki własnościowe?
Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie zastrzeżeń do projektów uproszczonych planów urządzenia lasu nie jest właściwe do kwestionowania danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Prawidłowość zapisów w ewidencji gruntów i budynków, w tym klasyfikacja gruntów, numeracja działek i stosunki własnościowe, może być zmieniana jedynie w odrębnych postępowaniach administracyjnych lub sądowych, na podstawie odpowiednich decyzji lub orzeczeń. Uproszczony plan urządzenia lasu ma charakter wtórny wobec danych ewidencyjnych.
Stan faktyczny
Strona złożyła zastrzeżenie do projektów uproszczonych planów urządzenia lasu, zarzucając zagarnięcie własności, dopisanie osób trzecich i bezprawny obrót nieruchomościami od 1971 r. Organ I instancji (Starosta) nie uznał zastrzeżenia, wskazując, że uproszczone plany urządzenia lasu nie rozstrzygają sporów własnościowych, a dane o współwłaścicielach pochodzą z ewidencji gruntów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, podkreślając, że prawidłowość ewidencji gruntów nie może być kwestionowana w tym postępowaniu. Strona wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o lasach i fałszerstwo dokumentów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędzia WSA Janina Guść, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Januszewska, po rozpoznaniu w dniu 19 września 2019 r. sprawy ze skargi B. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 kwietnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie zastrzeżenia do projektów uproszczonych planów urządzania lasu oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia 8 kwietnia 2019 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Starosty z dnia 7 grudnia 2018 r. orzekającą o nieuznaniu zastrzeżenia złożonego do zapisów projektów uproszczonych planów urządzenia lasu. W sprawie zaistniały następujące okoliczności faktyczne i prawne: Pismem z dnia 9 maja 2018 r. B. B. (dalej zwana "stroną", "skarżącą") złożyła zastrzeżenie do projektów uproszczonych planów urządzenia lasu dla lasów niestanowiących własności Skarbu Państwa usytuowanych na terenie gminy S. Zarzuciła zagarnięcie własności po zmarłych rodzicach oraz bezprawne dopisanie osób trzecich i postronnych nie mających żadnego związku z rodziną (B. S.) oraz to, że jej grunty rolno-leśne od 1971 r. są przedmiotem bezprawnego obrotu nieruchomościami. Zażądała zaniechania bezprawnych działań dotyczących dokumentów ewidencyjnych i geodezyjnych, które są manipulowane, aby zagarnąć jej własność. Decyzją z dnia 7 grudnia 2018 r. (nr [...]) Starosta - działając na podstawie art. 21 ust. 5 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2129 – dalej w skrócie: "u.o.l.") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.), po rozpatrzeniu zastrzeżenia strony do projektów uproszczonych planów urządzenia lasu – orzekł o nieuznaniu złożonego zastrzeżenia do przedmiotowych zapisów projektów uproszczonych planów urządzenia lasu. W uzasadnieniu organ wskazał, że strona posiada grunty leśne położone w obrębie ewidencyjnym K. na działce nr [...]. Stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 4 i ust. 5 u.o.l. starosta jest zobowiązany zlecić wykonanie uproszczonych planów urządzenia lasu dla lasów niestanowiących własności Skarbu Państwa, należących do osób fizycznych i wspólnot gruntowych. Projekty uproszczonych planów urządzenia lasu wykłada się do publicznego wglądu na okres 60 dni w siedzibie urzędu gminy, natomiast w terminie 30 dni od daty wyłożenia projektów uproszczonych planów urządzenia lasu zainteresowani właściciele lasów mogą składać zastrzeżenia i wnioski w sprawie planów. Organ zaznaczył, że strona złożyła zastrzeżenie do projektów planów w ustawowym terminie. Jednocześnie organ wyjaśnił, że właścicieli lasów niestanowiących własności Skarbu Państwa, zgodnie z § 7 ust. 1 pkt 4 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 12 listopada 2012 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu sporządzania planu urządzenia lasu, uproszczonego planu urządzenia lasu oraz inwentaryzacji stanu lasu (Dz. U. z 2012 r. poz. 1302), określa się na podstawie rejestru sporządzonego wg danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j.: Dz. U. z 2017 r. Nr 193, poz. 2101 ze zm.), osobno dla każdej działki ewidencyjnej. Według rejestru z dnia 4 października 2018 r. współwłaścicielami działki nr [...] obręb K. są B. B. (2/3 udziału) oraz B. S. (1/3 udziału), dlatego taki zapis został uwzględniony w rejestrze właścicieli gruntów leśnych projektu planu. Organ podkreślił przy tym, że uproszczone plany urządzenia lasu nie są dokumentami przesądzającymi o stanie własności gruntów leśnych - są dokumentami zawierającym opis taksacyjny lasu oraz podstawowe zadania z zakresu gospodarki leśnej do wykonania w lesie. Uproszczone plany urządzenia lasu nie wywołują skutków prawnych związanych ze sprawami własnościowymi nieruchomości, natomiast wszelkie spory dotyczące własności nieruchomości rozstrzygają sądy powszechne. W związku z powyższym organ wskazał, że złożone przez stronę zastrzeżenie dotyczące sporządzenia projektów uproszczonych planów urządzenia lasu należy uznać za bezzasadne, natomiast w trakcie toczącego się postępowania strona nie wniosła żadnych innych uwag i zastrzeżeń. Strona odwołała się od decyzji organu I instancji podnosząc, że wcześniej były zgłoszone zarzuty do planu z dnia 9 maja 2018 r. do Urzędu Gminy S. Zarzuciła, że Starostwo zmieniło numerację działek i doprowadziło do rozkradania jej majątku odziedziczonego po rodzicach podkreślając, że kradzież i grabież mienia trwają od 1971 r. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 8 kwietnia 2019 r. (nr [...]) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy przytoczył treść art. 21 ust. 1 pkt 2, ust. 4 i 5 u.o.l., a następnie stwierdził, że pismem z dnia 17 kwietnia 2018 r. Urząd Gminy S. zawiadomił stronę o wyłożeniu w siedzibie Urzędu Gminy S. projektów uproszczonych planów urządzenia lasu sporządzonych dla lasów prywatnych usytuowanych w obrębach ewidencyjnych: B., C., F., K., N., N., O., R., S., W. Poinformowano o tym, że projekty planów wyłożone będą do wglądu od 30 kwietnia 2018 r. oraz o tym, że w terminie 30 dni od daty wyłożenia projektu planu zainteresowani właściciele lasów będą mogli składać zastrzeżenia i wnioski w sprawie planów. Strona w przewidzianym terminie złożyła zastrzeżenia. Organ wskazał, że z danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków wynika, iż na działce nr [...] znajdują się lasy - symbol LsVI na powierzchni 2,78 ha, łąki trwałe ŁV o pow. 0,97 ha, nieużytki N o pow. 0,34 ha, grunty orne RV o pow. 0,04 ha, grunty orne RVI o pow. 0,80 ha, grunty orne RVIz o pow. 0,65 ha i grunty pod rowami W o pow. 0,08 ha - dlatego też zastrzeżenie strony, że działka w części wskazanej w ewidencji gruntów jako las, nie jest lasem, tylko gruntem ornym, należy uznać za bezzasadne. Kolegium podkreśliło, że prawidłowość zapisów w ewidencji gruntów i budynków nie może być kwestionowana w postępowaniu dotyczącym zastrzeżeń co do zapisów zawartych w projekcie uproszczonego planu urządzenia lasu. W procesie sporządzenia projektu uproszczonego planu urządzenia lasu nie ma możliwości kwestionowania danych zawartych w ewidencji gruntów czy też zmiany klasyfikacji gruntów, a także zmiany numeracji działki, czy też zmiany właściciela działki. Kwestie te są bowiem uregulowane w odrębnych przepisach i są rozpatrywane w odrębnych postępowaniach. Zmiany danych w ewidencji gruntów można dokonać jedynie w oparciu o decyzje administracyjne czy też orzeczenia sądowe, w których zawarte są dane objęte ewidencją gruntów. W odniesieniu do zarzutów odwołania Kolegium wskazało, że potwierdzeniem czy dany grunt spełnia wymogi gruntu rolnego czy lasu, jest stosowny zapis w ewidencji gruntów i budynków. W rozpatrywanej sprawie z ewidencji gruntów wynika, że część działki strony o pow. 2,78 ha jest gruntem leśnym i to w tym zakresie działka jest objęta produkcją leśną w oparciu o ustawę o lasach. Wyłączenie natomiast gruntu z produkcji leśnej może nastąpić jedynie w drodze postępowania przeprowadzonego w trybie ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Kolegium zwrócił także uwagę, że z informacji z rejestru gruntów sporządzonego w dniu 4 października 2018 r. wynika, iż działka nr [...] jest współwłasnością B. B. w 2/3 udziału i B. S. w 1/3 udziału. Mając powyższe na uwadze stwierdzono, że w projekcie uproszczonego planu urządzenia lasu nie wprowadzono zmian dotyczących zmiany numeracji działki, zmiany gruntu rolnego na leśny ani zmiany właściciela gruntu. B. B. zaskarżyła decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnosząc o jej uchylenie. W ocenie skarżącej decyzja ta narusza art. 21 u.o.l., gdyż Wójt Gminy oraz Starosta bezprawnie zmienili numerację działek i arkusze mapy oraz dokonali fałszerstwa map dla B. S. Dokonano też wyrębu drzew o dużej wartości, skradziono i wywieziono drzewo z działek o nr [...] i [...], gdzie ma powstać luksusowe osiedle, a steruje tymi działaniami Starostwo Powiatowe, Wójt Gminy, ksiądz i miejscowy leśniczy. Wskazała, że Prokuratura nie odpuści obecnie "afery B. T.". W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Pismem procesowym z dnia 19 czerwca 2018 r. skarżąca odniosła się do odpowiedzi Kolegium na skargę podtrzymując zarzuty i wskazując, że nie jest to projekt uproszczonego urządzenia lasu lecz bezprawny wyrąb lasu skarżącej, tak aby mogło powstać luksusowe prywatne osiedle. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - dalej w skrócie jako: "p.p.s.a.") uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia w oparciu o wyżej wskazane kryterium Sąd uznał, że złożona skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 kwietnia 2019 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty z dnia 7 grudnia 2018 r. w sprawie nieuznania zastrzeżeń złożonych do zapisów projektów uproszczonych planów urządzenia lasu. Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2129 – dalej w skrócie: "u.o.l.") oraz rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 12 listopada 2012 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu sporządzania planu urządzenia lasu, uproszczonego planu urządzenia lasu oraz inwentaryzacji stanu lasu (Dz. U. z 2012 r., poz. 1302 – dalej zwanym "rozporządzeniem z dnia 12 listopada 2012 r."). Na wstępie należy wyjaśnić, że interpretując przepisy ustawy o lasach należy mieć przede wszystkim na uwadze, iż ustawa ta określa zasady zachowania, ochrony i powiększania zasobów leśnych oraz zasady gospodarki leśnej w powiązaniu z innymi elementami środowiska i z gospodarką narodową (art. 1 ust. 1 u.o.l.), zaś przepisy ustawy stosuje się do lasów, bez względu na formę ich własności (art. 2 u.o.l.). Stosownie do art. 7 ust. 1 u.o.l. trwale zrównoważoną gospodarkę leśną prowadzi się według planu urządzenia lasu lub uproszczonego planu urządzenia lasu, z uwzględnieniem wskazanych w tym przepisie celów. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 7 u.o.l. "uproszczony plan urządzenia lasu" to plan opracowywany dla lasu o obszarze co najmniej 10 ha, stanowiącego zwarty kompleks leśny, zawierający skrócony opis lasu i gruntów przeznaczonych do zalesienia oraz podstawowe zadania dotyczące gospodarki leśnej. Stosownie do treści art. 19 ust. 2 u.o.l. uproszczone plany sporządza się dla lasów niestanowiących własności Skarbu Państwa oraz dla lasów wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa. Jak przy tym wynika z art. 21 ust. 4 u.o.l. projekt uproszczonego planu urządzenia lasu wykłada się do publicznego wglądu na okres 60 dni w siedzibie urzędu gminy, zaś o wyłożeniu projektu uproszczonego planu urządzenia lasu wójt (burmistrz, prezydent miasta) informuje pisemnie właścicieli lasów, z zaznaczeniem, że uproszczony plan urządzenia lasu będzie podstawą naliczenia podatku leśnego. Z kolei w myśl art. 21 ust. 5 u.o.l. w terminie 30 dni od daty wyłożenia projektu uproszczonego planu urządzenia lasu zainteresowani właściciele lasów mogą składać zastrzeżenia i wnioski w sprawie planu, natomiast starosta wydaje decyzje w sprawie uznania lub nieuznania zgłoszonych zastrzeżeń lub wniosków. Przyjmuje się, że powyższa regulacja jest podyktowana faktem, iż uproszczony plan urządzenia lasu kształtuje sytuację prawną właścicieli lasów, wpływając na sposób wykonywania prawa własności na obszarach objętych tym planem. Zapisy uproszczonego planu dotyczą uprawnień lub obowiązków poszczególnych właścicieli w tym sensie, że istnieje bezpośredni związek między jego zatwierdzeniem a ograniczeniem uprawnień właścicielskich poprzez określone w nim zadania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 2007 r., sygn. akt II OSK 1883/06). Szczegółowe warunki i tryb sporządzania uproszczonego planu urządzenia lasu zostały określone przepisami rozporządzenia z dnia 12 listopada 2012 r. Stosownie do § 7 ust. 1 ww. rozporządzenia tryb sporządzania uproszczonego planu urządzenia lasu obejmuje sporządzenie w szczególności: 1) skróconego opisu lasów i gruntów przeznaczonych do zalesienia, zawierającego informację o: powierzchni poszczególnych drzewostanów, gruntów przejściowo pozbawionych roślinności leśnej, a także gruntów przeznaczonych do zalesienia; gatunku drzewa dominującego w drzewostanie, zwanego dalej "gatunkiem głównym", jego wieku i bonitacji; miąższości i zadrzewieniu drzewostanu; siedliskowym typie lasu; typie drzewostanu; 2) zestawienia powierzchni lasów ochronnych; 3) ogólnego opisu drzewostanów wraz z zestawieniem powierzchni gruntów i miąższości drzewostanu według gatunków głównych i ich wieku; 4) rejestru zawierającego: zestawienie powierzchni lasów według gatunków głównych oraz ich wieku; zadania w zakresie gospodarki leśnej; wykaz rozbieżności między danymi ewidencyjnymi odnoszącymi się do gruntów objętych sporządzanym uproszczonym planem urządzenia lasu a stanem faktycznym tych gruntów; 5) kopii lub wyrysu mapy ewidencyjnej gruntów z oznaczeniem działek ujętych w sporządzanym uproszczonym planie urządzenia lasu. Przy czym – jak stwierdzono w § 7 ust. 2 ww. rozporządzenia - rejestr, o którym mowa w ust. 1 pkt 4, sporządza się według danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne, osobno dla każdej działki ewidencyjnej. Wynika z tego, że dane dotyczące powierzchni lasów wynikające z planów urządzenia lasu mają charakter wtórny wobec zapisów ewidencji gruntów i budynków (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 7 lutego 2019 r., sygn. akt II SA/Po 808/18). Jak wynika z akt sprawy, stosownie do treści informacji z rejestru ewidencji gruntów i budynków z dnia 4 października 2018 r., skarżąca pozostaje współwłaścicielem w udziale 2/3 (udział 1/3 – B. S.) m.in. działki o nr [...] położonej w jednostce ew. S., obręb ewid. K., na której znajdują się następujące użytki gruntowe: lasy - LsVI na powierzchni 2,78 ha; łąki trwałe - ŁV o pow. 0,97 ha; nieużytki - N o pow. 0,34 ha; grunty orne - RV o pow. 0,04 ha, RVI o pow. 0,80 ha i RVIz o pow. 0,65 ha oraz grunty pod rowami - W o pow. 0,08 ha. W tej sytuacji wszelkie informacje - tj. dane co do charakteru użytku gruntowego na działce ewidencyjnej, nr ewidencyjnego tej działki, jej powierzchni czy też stosunków własnościowych - uwidocznione w ewidencji gruntów i budynków dla wskazanej powyżej działki ewidencyjnej, musiały zostać uwzględnione przy sporządzaniu projektu przedmiotowego planu urządzenia lasu, a argumenty podnoszone w tym zakresie przez skarżącą w ramach procedury przewidzianej art. 21 ust. 5 u.o.l., nie mogły w żaden sposób skutecznie podważyć prawidłowości sporządzenia tego planu. Podkreślenia wymaga, że ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące m.in. gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty, jak również wykazuje się w niej właścicieli nieruchomości, natomiast wprowadzenie tych informacji i ich aktualizacja następuje na podstawie określonych dokumentów i w oparciu o stosowne procedury (por. art. 20 ust. 1 pkt 1, ust. 2 pkt 1 i art. 24 ust. 2a i ust. 2b ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne; t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 725 ze zm.). Z tego więc powodu należy stwierdzić, że prawidłowość zapisów w ewidencji gruntów i budynków w żadnym wypadku nie może być kwestionowana w postępowaniu dotyczącym zastrzeżeń co do zapisów zawartych w projekcie uproszczonego planu urządzania lasu. Uproszczony plan urządzenia lasu jest dokumentem, który ma przedstawiać stan lasu na czas sporządzenia przez wykonawcę inwentaryzacji lasu. W procesie sporządzania projektu uproszczonego planu urządzenia lasu nie ma zatem możliwości kwestionowania danych zawartych w ewidencji gruntów czy też zmiany klasyfikacji gruntów. Kwestie te uregulowane są w odrębnych przepisach i podlegają rozpoznaniu w odrębnych postępowaniach. Oznacza to, że zmiany danych w ewidencji gruntów można dokonać tylko w oparciu o decyzje administracyjne, orzeczenia sądowe lub akty notarialne, w których zawarte są dane objęte ewidencją gruntów, natomiast potwierdzeniem, czy dany obszar spełnia wymogi gruntu rolnego czy lasu, jest stosowny zapis w ewidencji gruntów i budynków (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 grudnia 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 1412/16). W świetle powyższych wyjaśnień złożone przez skarżącą w trybie art. 21 ust. 5 u.o.l. zastrzeżenia co do zapisów projektu uproszczonego planu urządzania lasu nie mogły odnieść zamierzonego przez nią skutku, a w konsekwencji kontrolowane decyzje należy uznać za zgodne z prawem. Mając powyższe na uwadze, Sąd - na podstawie art. 151 p.p.s.a. – orzekł, jak w sentencji. Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło