IV SA/Wa 1412/16
WyrokWSA w Warszawie2016-12-07
Skład orzekający: Aneta Dąbrowska, Leszek Kobylski, Iwona Szymanowicz-Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy grunt oznaczony w ewidencji gruntów jako las, który jest faktycznie użytkowany jako grunt orny lub łąka, może być objęty uproszczonym planem urządzenia lasu (UPUL) i czy przejściowe pozbawienie gruntu roślinności leśnej powoduje utratę jego charakteru lasu w rozumieniu ustawy o lasach?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przejściowe pozbawienie gruntu roślinności leśnej, takie jak halizna, nie powoduje utraty jego charakteru lasu w rozumieniu ustawy o lasach. Kluczowe dla określenia charakteru gruntu jest jego zapis w ewidencji gruntów. Fakt użytkowania gruntu rolniczego lub zgłaszania go do dopłat rolniczych nie zmienia jego leśnego charakteru, jeśli w ewidencji gruntów figuruje jako las. Zmiana klasyfikacji gruntu wymaga odrębnego postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący J. D. kwestionował decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta, która nie uwzględniła jego zastrzeżeń dotyczących zmiany opisu taksacyjnego w projekcie uproszczonego planu urządzenia lasu (UPUL). Skarżący twierdził, że jego działka nr [...] w obrębie [...] od lat stanowi grunt orny i łąkę, a nie las, i nie powinna być przeznaczona do ponownego zalesienia. Organy administracji uznały, że część działki oznaczona w ewidencji jako las, mimo przejściowego braku drzewostanu (halizna) lub przeznaczenia do wyrębu, nadal ma charakter lasu w rozumieniu ustawy o lasach.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędziowie sędzia WSA Leszek Kobylski, sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak (spr.), Protokolant ref. Katarzyna Daniluk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia zastrzeżeń dotyczących zmiany opisu taksacyjnego w projekcie uproszczonego planu urządzenia lasu oddala skargę
Decyzją Nr [...] z [...] listopada 2015 r. Prezydent Miasta [...] (dalej: Prezydent, organ I instancji), działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. zwana dalej: k.p.a.), art. 5 ust. 1 pkt 2, art. 8, art. 21 ust. 1 pkt 2 i ust. 5 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2014 r., poz. 1153 ze zm., zwana dalej: u.l.), orzekł o nieuwzględnieniu zastrzeżeń J. D. (dalej: skarżący, wnioskodawca), właściciela działki o numerze ewidencyjnym [...] w obrębie [...], dotyczących zmiany opisu taksacyjnego poprzez wykluczenie zadania z zakresu gospodarki leśnej - ponownego wprowadzenia roślinności leśnej w projekcie Uproszczonego Planu Urządzenia Lasu [...].
Uzasadniając podjętą decyzję organ I instancji podał, iż projekt Uproszczonego Planu Urządzenia Lasu [...] (zwany dalej: UPUL) w dniu [...] października 2015 r. został wyłożony do publicznego wglądu na okres 60 dni w siedzibie urzędu dzielnicy. W terminie 30 dni od daty wyłożenia ww. planu zainteresowani właściciele lasów mogli składać zastrzeżenia i wnioski. W dniu 26 października 2015 r. wpłynęło zastrzeżenie wnioskodawcy do projektu UPUL w zakresie działki o numerze ewidencyjnym [...] w obrębie [...], dotyczące wskazania części przedmiotowej działki do ponownego zalesienia. Skarżący wskazał, że teren przeznaczony w planie do zalesienia od wielu lat stanowi grunt orny, użytkowany obecnie jako łąka. W piśmie z dnia 17 listopada 2015 r. wnioskodawca wskazał, że działka nr [...] o powierzchni 9283 m² w części obejmującej 7500 m² stanowi grunt orny, a pozostała część jest zadrzewiona. Część działki przylegająca do drogi w latach 1990-1991 została zrekultywowana i przywrócona jako grunt orny. Tym samym brak jest podstaw do jej ponownego zalesienia.
Prezydent wskazał, iż w wyniku ponownej oceny stanu faktycznego na gruncie ustalono, że część przedmiotowej działki (wydzielenie 1cx) jest halizną, czyli gruntem pozbawionym drzewostanu i przeznaczonym do zalesienia w najbliższych latach, natomiast pozostała część powierzchni leśnej, jest zalesiona. Zaznaczył, że występujący na ww. działce drzewostan olszowy (wydzielenie 1bx) jest według UPUL przeznaczony do wyrębu i ponownego wprowadzenia roślinności leśnej, co skutkuje tym, że prace związane z ponownym wprowadzeniem roślinności leśnej będą mogły odbywać się jednocześnie na całej powierzchni leśnej przedmiotowej działki, po wcześniejszym dokonaniu wyrębu. W odniesieniu do wniosku skarżącego Prezydent podał, że podstawą do nieujęcia lasu w UPUL jest wyłączenie gruntu z produkcji leśnej, dokonywane w drodze decyzji Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych. Dopiero po dokonaniu wyłączenia przedmiotowy obszar przestanie podlegać UPUL [...].
W odwołaniu złożonym na powołaną decyzję skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania lub uchylenie zaskarżonej decyzji
i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Wniósł o uzupełnienie materiału dowodowego sprawy poprzez uzyskanie opinii biegłego w zakresie charakteru i stanu faktycznego nieruchomości. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
1. art. 3 u.l., ponieważ nieruchomość nr [...] w obrębie [...], objęta decyzją, nie stanowi lasu w rozumieniu u.l.;
2. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., zgodnie z którymi organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona;
3. art. 79 k.p.a., zgodnie z którym strona ma prawo brać udział w przeprowadzeniu dowodu, a organ powinien powiadomić o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem;
4. art. 84 k.p.a. przez brak zwrócenia się przez Prezydenta do biegłego w zakresie ustalenia, co znajduje się na nieruchomości skarżącego.
W uzasadnieniu odwołania skarżący podniósł, że od wielu lat część działki ujęta w UPUL użytkowana jest jako działka rolna, na której uprawiany jest szpinak, szczaw
i cykoria, a zaskarżona decyzja nie odzwierciedla stanu faktycznego nieruchomości. Poza tym nie wskazuje, w jakiej części objęta jest "halizną" oraz w jakim zakresie występuje na niej "drzewostan olszowy". Skarżący nadmienił, że nakaz zalesienia pozbawi jego rodzinę 1/3 powierzchni gospodarstwa i uniemożliwi dalszą egzystencję, ponieważ gospodarstwo jest jedynym źródłem utrzymania dla jego rodziny.
Decyzją znak [...] z [...] kwietnia 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej: Kolegium, organ odwoławczy), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., orzekło o utrzymaniu zaskarżonej decyzji w mocy.
Po przedstawieniu stanu sprawy Kolegium podało, że według informacji
z rejestru gruntów, działka nr [...] składa się z obszaru 3042 m2 stanowiącego lasy (LsV), łąk o powierzchni 2238 m2 oraz gruntów ornych o powierzchni 4335 m2. Z regulacji art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2015 r. poz. 520 ze zm., zwana dalej: p.g.k.) wynika, że m. in. właściciele gruntu zgłaszają właściwemu staroście zmiany danych objętych ewidencją gruntów
i budynków, w terminie 30 dni licząc od dnia powstania tych zmian. Obowiązek ten nie dotyczy zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków, wynikających z aktów normatywnych, prawomocnych orzeczeń sądowych, decyzji administracyjnych, aktów notarialnych, materiałów zasobu, wpisów w innych rejestrach publicznych oraz dokumentacji architektoniczno-budowlanej przechowywanej przez organy administracji architektoniczno- budowlanej. Obowiązek ten w takim kształcie istnieje od wejścia
w życie p.g.k. Fakt braku dokonania, do chwili obecnej, zmiany oznaczenia ww. obszaru jako las w ewidencji gruntów świadczy o jego leśnym charakterze.
Powyższe ustalenia zostały potwierdzone w projekcie UPUL [...], w którym wskazano, iż część gruntu o powierzchni 1649 m2 jest zalesiona drzewostanem olszowym, zaś część o powierzchni 1393 m2 - od strony ul. [...] - stanowi haliznę. Z informacji zawartych w odwołaniu wynika, iż powyższy teren do lat 70- tych był obsadzony wierzbami i z rzadka porośnięty olchami.
Zdaniem Kolegium, powyższe wskazuje, że część działki o powierzchni 1393 m2- od strony ul. [...] – stanowi las w rozumieniu u.l., zatem zaistniały przesłanki do objęcia go projektem UPUL. Uznał w tym zakresie, że przejściowe pozbawienie gruntu roślinności leśnej nie powoduje utraty przez niego charakteru lasu w znaczeniu normatywnym. Z akt sprawy nie wynika natomiast, aby ww. grunt przeznaczony został na cele nieleśne lub wyłączony został z produkcji leśnej na podstawie przepisów ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 909) czy poprzedzających ją ustaw. Za las w rozumieniu u.l. należy uznać także część działki nr [...] o powierzchni 1649 m2, pokrytą drzewostanem, która w ewidencji gruntów również figuruje jako użytek leśny.
W konsekwencji organ odwoławczy za prawidłowe uznał stanowisko Prezydenta odnośnie zakwalifikowania części działki nr [...] o powierzchni 3042 m2 jako las, dla którego mógł zostać sporządzony projekt planu urządzenia lasu w rozumieniu art. 21 u.l.
Odnosząc się do zarzutów odwołania co do braku podstaw do objęcia części działki nr [...] planem ponownego wprowadzenia roślinności leśnej wskazał, iż konieczność taka uzasadniona została faktem wylesienia fragmentu ww. działki. Fakt przeznaczenia drzewostanu znajdującego się na części działki o powierzchni 1649 m2 do wyrębu i ponownego wprowadzenia roślinności leśnej umożliwi jednoczesne wprowadzenie roślinności leśnej na całym obszarze o powierzchni 3042 m2. Ponadto
z dokumentacji fotograficznej terenu sporządzonej w ramach wizji lokalnej wynika, że część ww. działki nr [...] o powierzchni 1393 m2 nie jest zagospodarowana w sposób uniemożliwiający dokonanie zalesienia. Co do zarzutu niepowiadomienia skarżącego
o terminie wizji organ odwoławczy wyjaśnił, iż w świetle przedstawionych okoliczności sprawy powyższe uchybienie nie miało wpływu na wynik postępowania, a tym samym nie może uzasadniać uchylenia decyzji organu I instancji. Z tych samych przyczyn okoliczności sprawy nie wymagały wyjaśnienia sprawy przy udziale biegłych, bowiem uproszczone plany urządzenia lasu sporządzają wyspecjalizowane w tym zakresie jednostki.
W skardze złożonej do sądu administracyjnego na powołaną decyzję skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji z powodu wydania jej bez podstawy prawnej oraz z rażącym naruszeniem prawa, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a ponadto o zobowiązanie organu do wydania
w określonym terminie decyzji, wskazując sposób załatwienia sprawy lub jej rozstrzygnięcie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Wydanej decyzji zarzucił naruszenie przepisów:
1. art. 2 Konstytucji RP polegające na nieuwzględnieniu następujących zasad demokratycznego państwa prawa: zaufania do organów państwa i administracji publicznej, ochrony praw słusznie nabytych, praworządności oraz proporcjonalności, co doprowadziło do wydania nieprawnej zaskarżonej decyzji;
2. art. 32 i art. 64 ust. 2 Konstytucji RP w związku z art.140 kodeksu cywilnego, polegające na próbie pozbawienia skarżącego istotnych uprawnień związanych
z prawem własności na równych prawach dla wszystkich obywateli poprzez ograniczenie sposobu użytkowania gruntu bez podania praworządnych przesłanek;
3. art. 79 ust. 2 Konstytucji RP w związku z art.4 ust. 1 ustawy z 27 marca 2003 r.
o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez oparcie postępowania w sprawie oraz zaskarżonej decyzji na projekcie UPUL [...], zamiast na aktualnym planie zagospodarowania przestrzennego, którego nie ma (okoliczność bezsporna), czyli wydania zaskarżonej decyzji bez podstawy prawnej i z naruszeniem hierarchii obowiązywania aktów normatywnych i ich stosowania;
4. art. 3 oraz art. 21 ust. 1 pkt 1 i 2 u.l. poprzez nieuwzględnienie faktu, że działka nr [...], której skarżący jest właścicielem, nie stanowi lasu i nie obejmuje m.in. powierzchni normatywnej ustalonej w ww. ustawie, co stanowi jednocześnie naruszenie przepisów procesowych (art. 7 i art. 77 § 1, art. 10, art. 15, art. 75 § 1, art. 78 § 1, art. 79, art. 84 oraz art. 107 § 3 k.p.a.), polegające na wadliwym ustaleniu stanu faktycznego, że działka powyższa jest lasem, pomimo że nie została ona prawnie podzielona, odmowie przeprowadzenia dowodu na powyższą okoliczność i pominięcie wnioskodawcy przy oględzinach działki (naruszenie zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania przed organem I instancji i zasady dwuinstancyjności) oraz nieustosunkowanie się do istoty zarzutów zawartych w odwołaniu od decyzji Prezydenta, co w konsekwencji doprowadziło także do nieoparcia zaskarżonej decyzji na całokształcie materiału dowodowego, a także nieuwzględnienie faktu wykorzystania przedmiotowej działki na różne rodzaje działalności rolniczej
i rekultywacji gruntu, zgodnie z treścią wypisu z rejestru gruntów, z którego wynika rolnicze przeznaczenie działki nr [...] jako całości bez jej podziału, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
5. art. 20 ust. 3 oraz art. 22 ust. 2 p.g.k. poprzez nieprawidłową ich wykładnię, polegającą na pominięciu zapisu w tej ustawie, że grunty rolne i leśne obejmuje się gleboznawczą klasyfikacją gruntów oraz uznaniu, że istnieje obowiązek zgłoszenia staroście zmiany danych objętych ewidencją w sytuacji braku zmian wynikających z aktów normatywnych, co nie może powodować decyzji niekorzystnych dla wnioskodawcy;
6. § 9 ust. 2 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r. (Dz. U. Nr 38, poz. 454) w sprawie ewidencji gruntów
i budynków, polegające na odrębnym potraktowaniu działki nr [...], pomimo że nie stanowi ona gruntu działki niewyodrębnionej w wyniku podziału całej nieruchomości i nie została przyjęta w tym trybie do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, a ponadto nie została ona wyszczególniona
w dokumentach określających stan prawny nieruchomości (księgach wieczystych, zbiorach dokumentów, aktach notarialnych, orzeczeniach różnych organów);
7. art. 1 ust. 2 pkt 3, art. 6-7, art. 9, art. 22, art. 28, art. 35 i art. 36 ustawy
z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, polegające na pominięciu podstawowego w sprawie aktu prawnego, tj. ww. ustawy i braku odniesienia się do mocy prawnej procedury uchwalenia planu zagospodarowania przestrzennego, poczynając od uchwały Rady Gminy
w sprawie Stadium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, a także środowiskowych uwarunkowań z uwzględnieniem podstawowych praw obywateli;
8. art. 39 ust.1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, polegające na niezasadnym przyjęciu za podstawę zaskarżonej decyzji ww. przepisu, podczas gdy jego wykładnia powinna prowadzić do wniosku, że nie przyznaje on organowi wykonawczemu gminy podstawy do wydania decyzji administracyjnych bez wyraźnego upoważnienia wynikającego z prawa materialnego.
W uzasadnieniu skargi skarżący rozwinął ww. zarzuty oraz dodatkowo podał, że działka nr [...] wchodzi w skład gospodarstwa rolno-ogrodniczego, położonego w całości w dzielnicy [...] miasta [...], zarejestrowanego pod numerem [...] w krajowym systemie ewidencji gospodarstw rolnych, ewidencji producentów rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Od 2004 r. gospodarstwo otrzymuje dopłaty w ramach systemu wsparcia bezpośredniego z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Powierzchnia przedmiotowej działki objęta dopłatami bezpośrednimi wynosi: grunt orny 0,8 ha, natomiast zadrzewienia śródpolne o powierzchni 0,16 ha są wyłączone z produkcji rolnej i nie są objęte dopłatami.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga podlega oddaleniu.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, zwana dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez sąd przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 p.p.s.a.
Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w sprawie stanowiły przepisy ustawy o lasach. Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 2 u.l., plan urządzenia lasu lub uproszczony plan urządzenia lasu sporządzany jest dla lasów niestanowiących własności Skarbu Państwa, należących do osób fizycznych i wspólnot gruntowych – na zlecenie starosty. To właśnie starosta sprawuje nadzór nad gospodarką leśną w lasach niestanowiących własności Skarbu Państwa (art. 5 ust. 1 pkt 2 u.l.). Projekt uproszczonego planu urządzenia lasu wykłada się do publicznego wglądu na okres 60 dni w siedzibie urzędu gminy. O wyłożeniu projektu uproszczonego planu urządzenia lasu wójt (burmistrz, prezydent miasta) informuje pisemnie właścicieli lasów z zaznaczeniem, że uproszczony plan urządzenia lasu będzie podstawą naliczenia podatku leśnego (art. 21 ust. 4 u.l.). W terminie 30 dni od daty wyłożenia projektu uproszczonego planu urządzenia lasu zainteresowani właściciele lasów mogą składać zastrzeżenia i wnioski w sprawie planu. Starosta wydaje decyzję o uznaniu lub nieuznaniu zastrzeżeń lub wniosków (art. 21 ust. 5 u.l.).
W przedmiotowej sprawie projekt UPUL [...] sporządzony na okres od 1 stycznia 2016 r. do 31 grudnia 2025 r. dotyczy powierzchni 26,2816 ha gruntów objętych planowaniem gospodarczym. W planie tym ujęta jest również część działki nr [...], stanowiącej własność skarżącego. Z informacji z rejestru gruntów wynika, że przedmiotowa działka ma łączną powierzchnię 0,9615 ha, z czego lasy stanowią 0,3042 ha, łąki 0,2238 ha, a grunty orne 0,4335 ha. W projekcie UPUL uwzględniona została jedynie część działki nr [...] w zakresie jej oznaczenia w ewidencji gruntów jako lasy (LsV). Organ odwoławczy wskazał na prawidłowość zakwalifikowania powierzchni 0,3042 ha jako las, dla którego mógł być sporządzony projekt UPUL, ponieważ część tego areału o powierzchni 1649 m² pokryta jest drzewostanem olszowym, zaś powierzchnia 1393 m² od strony ulicy [...] w [...] nie jest zagospodarowana
w sposób uniemożliwiający dokonanie zalesienia, stanowi tzw. haliznę (grunt pozbawiony drzewostanu, w przyszłości przeznaczony do zalesienia). Z ustaleń organu I instancji wynika, że fakt przeznaczenia drzewostanu znajdującego się na części działki o powierzchni 1649 m² do wyrębu i ponownego wprowadzenia roślinności leśnej umożliwi jednoczesne wprowadzenie takiej roślinności na całym obszarze
o powierzchni 3042 m² .
W złożonych w niniejszej sprawie zastrzeżeniach wnioskodawca oświadczył, iż kwestionuje wskazanie działki wylesionej, przylegającej do ul. [...] w [...], do ponownego zalesienia. Podał, iż od wielu lat jest to grunt orny, obecnie użytkowany jako łąka. Natomiast po wszczęciu postępowania w sprawie podnosił, że sporna działka nr [...] stanowi część jego gospodarstwa rolnego. Działka ta w 2004 r. została zgłoszona do płatności. Powierzchnia całkowita tej działki wynosi 9283 m2, z czego grunt orny stanowi 7500 m2, pozostałą część stanowią zadrzewienia w środkowej części działki, dzieląc grunt orny na dwie działki od strony rzeki o powierzchni 6000 m2 i od strony ulicy o powierzchni 1500 m2 . Działka w części przylegającej do ulicy [...] w latach 1990-1991 została zrekultywowana i przywrócona jako grunt orny. Zatem, skarżący kwestionował, aby jego nieruchomość spełniała kryterium uznania jej za las.
Zgodnie z treścią art. 3 u.l. – określającym definicję lasu, lasem w rozumieniu ustawy jest grunt: 1) zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) - drzewami i krzewami oraz runem leśnym - lub przejściowo jej pozbawiony: przeznaczony do produkcji leśnej lub stanowiący rezerwat przyrody lub wchodzący w skład parku narodowego albo wpisany do rejestru zabytków; 2) związany z gospodarką leśną, zajęty pod wykorzystywane dla potrzeb gospodarki leśnej: budynki i budowle, urządzenia melioracji wodnych, linie podziału przestrzennego lasu, drogi leśne, tereny pod liniami energetycznymi, szkółki leśne, miejsca składowania drewna,
a także wykorzystywany na parkingi leśne i urządzenia turystyczne.
Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, iż w świetle art. 3 u.l. przejściowe pozbawienie gruntu roślinności leśnej (tzw. halizna), tak jak to istnieje na powierzchni 1393 m² działki nr [...], nie powoduje utraty przez niego charakteru lasu
w znaczeniu normatywnym. Należy zgodzić się z organami orzekającymi w tej sprawie, że o tym, czy dany grunt jest lasem w rozumieniu art. 3 pkt 1 u.l. decyduje, co do zasady, zapis w ewidencji gruntów. Stanowisko takie ugruntowane jest w orzecznictwie (por. wyroki NSA: z dnia 29 czerwca 2006 r., sygn. akt II FSK 1506/05, publ. Lex nr 242985; z dnia 25 listopada 2010, sygn. akt II FSK 1291/09, publ. Lex nr 745606, z dnia 21 grudnia 2012 r., sygn. akt II FSK 986/11, publ. Lex nr 1415193, z dnia 22 października 1998 r., sygn. akt II SA 1013/98, Lex nr 41795; wyroki WSA: w Warszawie z dnia 8 marca 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 1745/10 publ. Lex nr 1127355, w Białymstoku z dnia 7 czerwca 2005 r., sygn. akt II SA/Bk 130/05, publ. Lex nr 173757, w Bydgoszczy z dnia 10 lipca 2013 r., sygn. akt II SA/Bd 512 publ. cbois, w Łodzi z dnia 10 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Łd 1023/10, publ. cbois).
Fakt, iż w celu uzyskania dopłat rolniczych wnioskodawca zgłosił do organów Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa obszar lasu jako obszar użytków rolnych i wykorzystywał go rolniczo nie zmienia, w świetle regulacji zawartej w art. 3 pkt 1 u.l., jego leśnego charakteru. Ponieważ prowadzenie gospodarki leśnej należy do obowiązków właściciela lasu, może ona być przedmiotem decyzji dotyczącej planu urządzenia lasu, o której mowa w art. 19 u.l. Wola właściciela lasu w zakresie czynności należących do gospodarki leśnej może zostać ukształtowana przez akt administracyjny
i nie ma tu znaczenia, czy prowadzi on czy też zamierza albo nie zamierza prowadzić produkcji leśnej. Tym samym nie ma podstaw prawnych do tego, aby wola właściciela nieruchomości w zakresie prowadzenia produkcji leśnej decydowała o tym, czy dany grunt wpisany do ewidencji gruntów jako las odpowiada pojęciu lasu (por. wyrok NSA
z dnia 9 września 2015 r., sygn. akt II OSK 95/14, publ. Lex nr 1987321).
Jak wynika z danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, na działce nr [...] znajdują się: lasy – symbol LsV na powierzchni 0,3042 ha, łąki trwałe – symbol ŁIV na powierzchni 0,2238 ha oraz grunty orne – symbol RIVb na powierzchni 0,4335 ha. Dlatego zarzut skarżącego, iż jego działka w części, wskazanej w ewidencji jako las, nie jest lasem w rozumieniu ustawy o lasach, należy uznać za bezpodstawny.
Zdaniem Sądu, prawidłowość zapisów w ewidencji gruntów i budynków nie może być kwestionowana w postępowaniu dotyczącym zastrzeżeń co do zapisów zawartych
w projekcie uproszczonego planu urządzania lasu. Uproszczony plan urządzenia lasu jest dokumentem, który ma przedstawiać stan lasu na czas sporządzenia przez wykonawcę inwentaryzacji lasu. W procesie sporządzania projektu uproszczonego planu urządzenia lasu nie ma zatem możliwości kwestionowania danych zawartych
w ewidencji gruntów czy też zmiany klasyfikacji gruntów. Kwestie te uregulowane są
w odrębnych przepisach i podlegają rozpoznaniu w odrębnych postępowaniach. Oznacza to, że zmiany danych w ewidencji gruntów można dokonać tylko w oparciu
o decyzje administracyjne, orzeczenia sądowe lub akty notarialne, w których zawarte są dane objęte ewidencją gruntów. Tak więc potwierdzeniem, czy dany obszar spełnia wymogi gruntu rolnego czy lasu, jest stosowny zapis w ewidencji gruntów i budynków.
Jeśli z ewidencji gruntów wynika, że część działki skarżącego to grunty leśne, to
w tym zakresie działka jest objęta produkcją leśną w oparciu o ustawę o lasach. Zmiana lasu na użytek rolny jest dopuszczalna w przypadkach szczególnie uzasadnionych potrzeb właścicieli lasów, zgodnie z art. 13 ust. 2 u.l. Natomiast wyłączenie gruntu
z produkcji leśnej może nastąpić jedynie w drodze właściwego postępowania przeprowadzonego w trybie ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych
i leśnych (j.t. Dz.U. z 2015 r., poz. 909).
W przedmiotowej sprawie w dacie orzekania przez organy administracji, skarżący nie przedstawił stosownej decyzji administracyjnej, z której wynikałaby zmiana lasu na użytek rolny, wyłączenie lasu z produkcji leśnej czy też zmiana gleboznawczej klasyfikacji gruntu. Dopiero z pisma z dnia 22 listopada 2016 r. złożonego do akt sądowych wynika, że w dniu 4 stycznia 2016 r. skarżący złożył wniosek do Prezydenta o wydanie decyzji zezwalającej na przekształcenie części gruntu leśnego na użytek rolny, zgodnie ze stanem faktycznym na gruncie (art. 13 ust. 2 u.l.). W dniu 26 kwietnia 2016 r. złożył natomiast wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na zmianie lasu na użytek rolny na działce nr [...] (k.41-42 akt sądowych). Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska
w [...] w dniu [...] września 2016 r. postanowił o nałożeniu na skarżącego obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania ww. przedsięwzięcia na środowisko (k.43-44 akt sądowych).
W tym stanie sprawy Sąd nie dopatrzył się w decyzjach organów takich naruszeń prawa materialnego i procesowego, które uzasadniałyby wyeliminowanie tych orzeczeń z obrotu prawnego. Wprawdzie należy przyznać rację skarżącemu, że organ I instancji przeprowadził oględziny przedmiotowej działki bez zawiadomienia o tej czynności skarżącego, co stanowi naruszenie art. 79 k.p.a., jednak w okolicznościach tej sprawy, kiedy najistotniejszą kwestią były zapisy w ewidencji gruntów, powyższe uchybienie nie miało istotnego znaczenia na wynik sprawy. Tak samo organy nie naruszyły art. 84 k.p.a., ponieważ nie było potrzeby w tej sprawie zasięgać wiadomości specjalnych od biegłych. Nie jest zasadny zarzut skargi, iż decyzje w przedmiotowej sprawie zostały wydane bez podstawy prawnej, bowiem taką podstawą jest art. 21 ust. 1 pkt 2
i ust. 5 u.l. Brak jest więc podstawy do stwierdzenia nieważności postępowania. Skarżący w żaden sposób nie zmienił w ewidencji gruntów oznaczenia spornego obszaru jako las, tzn. nie uzyskał decyzji dotyczącej zmiany sposobu użytkowania gruntu czy też zatwierdzenia gleboznawczej klasyfikacji gruntu, co świadczy w dalszym ciągu o jego leśnym charakterze. Nie naruszono więc przepisów art. 20 ust. 3 i art. 22 ust. 2 p.g.k. Nie cała działka skarżącego nr [...] została objęta projektem UPUL, lecz tylko ta jej część, która stanowi las, zgodnie z zapisami w ewidencji gruntów. W tym celu nie było konieczności wydzielania odrębnej działki ewidencyjnej obejmującej las.
W tej sprawie nie mają znaczenia przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zarzucane w skardze, a dotyczące uchwalania planu miejscowego. Uproszczony plan urządzenia lasu to szczegółowy leśny plan gospodarczy, dokument gospodarki leśnej sporządzany dla lasów wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa oraz dla lasów niestanowiących własności Skarbu Państwa. Sporządzenie uproszczonych planów urządzania lasów nie jest więc uzależnione od pierwotnego uchwalenia planu miejscowego.
Niezasadny jest też zarzut nieprawidłowego zastosowania art. 39 ust. 1 ustawy
o samorządzie gminnym, bowiem z treści tego przepisu wynika, że wójt jest upoważniony do wydawania decyzji administracyjnych w sprawach indywidualnych. Natomiast przepis art. 21 ust. 5 u.l. do wydania decyzji w sprawie uznania lub nieuznania zastrzeżeń do projektu planu urządzenia lasu upoważnia starostę. Jednak
w mieście na prawach powiatu, jakim jest [...], funkcję starosty pełni prezydent miasta, a zgodnie z art. 11a ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym, ilekroć w ustawie jest mowa o wójcie, należy przez to rozumieć także burmistrza oraz prezydenta miasta.
W ocenie Sądu, organy w przedmiotowej sprawie nie naruszyły konstytucyjnych praw i wolności skarżącego wskazanych w skardze (art. 2, art. 32, art. 64 ust. 2 i art. 79 ust. 2 Konstytucji RP).
Mając na uwadze powołane okoliczności Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło