III SA/Gd 493/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść, Asesor sądowy WSA Maja Pietrasik (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 9 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi T. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 22 lipca 2025 r. nr SKO Gd 5220/24 w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Wejherowskiego z dnia 3 października 2024 r. nr KM.5430.5278.2022 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku na rzecz skarżącego T. C. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 18 sierpnia 2022 r. do Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego w Wejherowie wpłynął wniosek Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w Bydgoszczy z dnia 10 sierpnia 2022 r. o skierowanie T. C. (dalej również zwanego "stroną", "skarżącym") na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w trybie art. 99 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 1212 ze zm.) - powoływanej dalej również jako "u.k.p.", z uwagi na istnienie uzasadnionych zastrzeżeń co do kwalifikacji kierowcy. We wniosku podano, że strona dopuściła się dwukrotnie rażącego naruszenia przepisów regulujących dopuszczalną masę całkowitą oraz ładowność pojazdu w stopniu, w którym mogło to skutkować stworzeniem zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Mianowicie, w dniu 12 maja 2022 r. strona prowadziła zespół pojazdów składający się z ciągnika samochodowego, naczepy ciężarowej oraz przyczepy ciężarowej, którego rzeczywista masa wynosiła 66,5 ton, zatem została przekroczona dopuszczalna masa całkowita dla tego zespołu pojazdów o 26,5 tony. Z kolei w dniu 26 maja 2022 r. strona prowadziła ten sam zespół pojazdów z przekroczeniem o 16,1 tony. Wskutek odmowy przyjęcia mandatu przeciwko stronie zostały skierowane wnioski do właściwego sądu rejonowego o ukaranie. Po rozpatrzeniu wniosku Starosta Wejherowski decyzją z dnia 12 października 2022 r. skierował T. C. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego w zakresie kategorii prawa jazdy C, C+E. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku decyzją z dnia 26 stycznia 2024 r. utrzymało w mocy ww. decyzję Starosty Wejherowskiego. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że strona prowadziła tzw. zespół pojazdów. Stosownie do treści § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, dopuszczalna masa całkowita dla zespołu pojazdów jakim poruszała się strona nie mogła przekroczyć ciężaru 40 ton. Strona dwukrotnie dopuściła się tożsamego czynu. Przekroczenie wagowe jest znaczne (26.5 tony i 16,1 tony) - zarówno dla pojazdu - jak i dla drogi, dlatego powinno odbywać się odpowiednim pojazdem, dostosowanym konstrukcyjnie do przewozu ponadnormatywnego z odpowiednimi zezwoleniami i zabezpieczeniem takiego przewozu. Nadto, oprócz niszczenia nawierzchni i konstrukcji drogi, w takiej sytuacji występuje realne zagrożenie w ruchu drogowym w stosunku do innych kierowców. Organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem wyrażonym w piśmie Kujawsko-Pomorskiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 13 września 2022 r., że ruch prowadzonego przez stronę pojazdu po drodze publicznej był bezwzględnie zabroniony a zatrzymanie takiego przeciążonego pojazdu, w sytuacji nagle występującego zagrożenia drogowego, jest nieprzewidywalne. Naruszenia, jakich dopuściła się strona w ruchu drogowym znacząco wpływały na bezpieczeństwo na drodze. Zaznaczył przy tym, że nie jest to pierwsze wykroczenie strony i ukaranie jej w przeszłości nie przyniosło skutku. O lekceważącym stosunku do przepisów prawa świadczy zaś okoliczność kierowania przeciążonym zespołem pojazdów dwukrotnie w niewielkim odstępie czasowym. W dalszej kolejności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 23 maja 2024 r. sygn. akt III SA/Gd 90/24 uchylił wyżej wskazane decyzje organów obu instancji. Sąd wskazał w uzasadnieniu, że warunkiem realizacji przesłanki uzasadnionych zastrzeżeń co do kwalifikacji kierowcy jest wykazanie swoistego związku przyczynowego między zachowaniem kierowcy związanym z ruchem drogowym (np. naruszaniem przepisów ruchu drogowego) a brakiem umiejętności praktycznych do kierowania pojazdami lub brakiem wiedzy z zakresu ruchu drogowego. Organy orzekające na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p. są zatem zobowiązane do dowodowego wykazania takich okoliczności czynu kierowcy, z których będzie wynikało, że dana osoba nie ma umiejętności lub wiadomości niezbędnych do kierowania pojazdami, a zatem konieczne jest kontrolne sprawdzenie jej kwalifikacji w drodze egzaminu państwowego. Sąd rozważył, czy wskazywane przez organy okoliczności dopuszczenia się przez T. C. w krótkim okresie czasu, tj. na przestrzeni dwóch tygodni, dwóch tożsamych naruszeń polegających na prowadzeniu zespołu pojazdów z przekroczeniem dopuszczalnej masy całkowitej dla tego zespołu, przesądza o istnieniu uzasadnionych zastrzeżeń w zakresie jego kwalifikacji do kierowania pojazdami. Sąd orzekający uznał, że organy orzekające nie wykazały braku u skarżącego znajomości zasad ruchu drogowego, a tym samym konieczności skierowania go na egzamin sprawdzający kwalifikacje. Niewątpliwie skarżący naruszył przepisy prawa, jednak częstotliwość tych naruszeń (dwukrotne naruszenie) oraz treść zeznań skarżącego potwierdzających jego wiedzę o treści przepisów prawa, nie świadczą o istnieniu uzasadnionych zastrzeżeń co do kwalifikacji do kierowania pojazdami. Stwierdzania organu odwoławczego, że ustalone naruszenia nie są pierwszymi naruszeniami jakich dopuścił się skarżący i że karanie go w przeszłości nie odniosło skutku nie zostały natomiast poparte ustaleniami faktycznymi, dającymi podstawę do dokonania takiej oceny. Spójnej z powyższymi rozważaniami oceny Sąd dokonał też na gruncie przytoczonej przez organ odwoławczy treści art. 129 pkt 13a w związku z art. 129a ust. 1 pkt 1 i 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 1047 ze zm.) – dalej jako "p.r.d.", dotyczącej uprawnienia do złożenia wniosku o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji przez organ kontroli ruchu drogowego. Zgodnie z art. 129 pkt 13a p.r.d., skierowanie kierowcy na egzamin sprawdzający kwalifikacje może nastąpić jeżeli istnieją uzasadnione i poważne zastrzeżenia co do kwalifikacji tej osoby. Wniosek Policji bądź organu kontroli ruchu drogowego o sprawdzenie kwalifikacji musi być oparty na konkretnych okolicznościach, a więc ujawnionych bądź zaobserwowanych brakach w kwalifikacjach co do znajomości przepisów, czy też umiejętności kierowania pojazdem. Ustalone w niniejszej sprawie okoliczności nie świadczyły, w ocenie Sądu orzekającego, o istnieniu takich zastrzeżeń. Sąd zauważył, że organ w zaskarżonej decyzji powołał się na fakt, że przekroczenie masy pojazdu "mogło skutkować stworzeniem zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym". Organ nie ustalił, że takie zagrożenie bezpieczeństwa nastąpiło, powołując się jedynie na możliwość jego powstania. Organ stwierdził, że wobec odmowy przyjęcia przez kierowcę mandatu skierowano do właściwego sądu wnioski o ukaranie. Przepis art. 86 § 1 Kodeksu wykroczeń wprowadza regulację, zgodnie z którą, kto na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub strefie ruchu, nie zachowując należytej ostrożności, powoduje zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym podlega karze grzywny, przy czym zgodnie z 86 § 3 Kodeksu wykroczeń, w razie popełnienia wykroczenia określonego w § 1 przez osobę prowadzącą pojazd można orzec zakaz prowadzenia pojazdów. Przepisy prawa w sytuacji spowodowania zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym przewidują możliwość wyeliminowania z ruchu drogowego kierowców powodujących takie zagrożenie. Sąd zauważył, że z wniosku o ukaranie w postępowaniu zwyczajnym wynika jednak, że skarżącemu zarzucono popełnienie wykroczeń innego rodzaju - z art. 97 Kodeksu wykroczeń, sankcjonującego zachowania właściciela lub posiadacza pojazdu, który wykracza przeciwko innym przepisom ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym lub przepisom wydanym na jej podstawie oraz z art. 92 ust. 1-2 ustawy o transporcie drogowym, dotyczącego wykonywania przewozu drogowego z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego. Sąd zawarł końcowo zastrzeżenie, że ponownie rozpoznając sprawę organ ustali wszystkie istotne okoliczności niezbędne do rozpoznania sprawy, dokona ich oceny prawnej i w zależności od ich wyniku stwierdzi brak podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku lub wyda decyzję o skierowaniu skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Starosta Wejherowski decyzją z dnia 3 października 2024 r. nr KM.5430.5278.2022, działając na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 1, art. 51 ust. 2 u.k.p., art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 572) – dalej jako "k.p.a.", § 5 ust. 4 oraz § 9 ust. 1 pkt 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. z 2016 r., poz. 231 ze zm.), ponownie orzekł o skierowaniu T. C. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego w zakresie kategorii C, C+E prawa jazdy. Uzasadnienie skierowania na egzamin pozostawało odmienne od dotychczasowego. Uzasadniając rozstrzygnięcie, organ opisał przebieg postępowania i wskazał, że po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku organ zwrócił się z zapytaniem do Sądu Rejonowego w Bydgoszczy oraz Sądu Rejonowego w Toruniu, do których zostały skierowane 2 wnioski o ukaranie skarżącego w związku z popełnionymi przez niego wykroczeniami. W odpowiedzi wpłynął wyrok Sądu Rejonowego w Toruniu sygn. akt VIII W 817/22 z dnia 14.12.2023 r., w którym sąd uznał T. C. za winnego popełnienia 28 zarzucanych mu czynów wskazanych w tym wyroku, m.in. prowadzenie zespołu pojazdów w skład którego wchodził ciągnik samochodowy i naczepa przekraczając dopuszczalną masę całkowitą oraz przekroczenia dopuszczalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu w ramach transportu drogowego (dopisek Sądu: z wyroku wynika, że wykroczenia objęte wnioskiem o ukaranie poza naruszeniem dopuszczalnej masy dotyczyły różnych wykroczeń dotyczących czasu pracy kierowców, nie tylko przekroczenia dziennego okresu prowadzenia pojazdu). Nadto do organu wpłynął wyrok Sądu Rejonowego w Bydgoszczy sygn. akt XI W 869/22 z dnia 20.02.2023 r., w którym sąd uznał T. C. za winnego popełnienia 14 zarzucanych mu czynów, m.in. prowadzenia zespołu pojazdów w skład którego wchodził ciągnik samochodowy i naczepa przekraczając dopuszczalną masę całkowitą oraz przekroczenia dopuszczalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu w ramach transportu drogowego (dopisek Sądu: z wyroku wynika, że wykroczenia objęte wnioskiem o ukaranie poza naruszeniem dopuszczalnej masy dotyczyły różnych wykroczeń dotyczących czasu pracy kierowców, nie tylko przekroczenia dziennego okresu prowadzenia pojazdu). W związku z powyższym organ na tym etapie stwierdził, że przekroczenie dziennego okresu prowadzenia pojazdów przez kierowców ma znaczący wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego. Osoba prowadząca pojazd zbyt długo może być zdekoncentrowana i zmęczona, co ma duży wpływ na szybkość reakcji kierującego, ograniczoną świadomość, a niekiedy nawet może doprowadzić do zaśnięcia za kierownicą lub wypadku drogowego. Stosowanie się kierowców do norm czasu pracy kierowcy oraz robienie przerw w czasie jazdy, ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa wszystkim uczestnikom ruchu drogowego, ponieważ tylko kierowca, który stosuje się do przepisów jest w pełni sił psychofizycznych. Wielokrotne, a co za tym idzie świadome, łamanie przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdów przez stronę powoduje zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym. W celu wykluczenia uzasadnionych zastrzeżeń do kierowania pojazdami, w ocenie organu, nie pozostawało mu nic innego, jak skierować stronę na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego w zakresie kategorii C, C+E prawa jazdy. Strona odwołała się od ww. decyzji wskazując, że Starosta Wejherowski nie zastosował się do zaleceń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku i nie wykazał istotnych okoliczności, umożliwiających skierowanie strony na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego. Przywołane zaś przez organ wyroki sądów powszechnych oraz argumenty są chybione i nie stanowią podstawy do zastosowania art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p. Sam fakt naruszenia norm czasu pracy, w ocenie T. C., nie przesądza o istnieniu uzasadnionych zastrzeżeń w zakresie kwalifikacji do kierowania pojazdami i nie wskazuje, że nie posiada znajomości obowiązujących norm w zakresie czasu pracy kierowcy. Po rozpatrzeniu odwołania strony Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku decyzją z dnia 22 lipca 2025 r. nr SKO Gd 5220/24 utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy wskazał, że organ pierwszej instancji przeprowadził dodatkowe postępowanie wyjaśniające. Kierowca, jak wynika z akt sprawy, a także wyroku Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 14.12.2023 r. oraz wyroku Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 20.02.2023 r., dwukrotnie dopuścił się prowadzenia zespołu pojazdów przekraczając dopuszczalną masę całkowitą oraz wielokrotnie przekroczył dopuszczalny dzienny okres prowadzenia pojazdu w ramach transportu drogowego. Przekroczenie wagowe jak wynika z powyższych wyroków jest znaczne (26,5 tony i 16,1 tony) - zarówno dla pojazdu - jak i dla drogi, dlatego powinno odbywać się odpowiednim pojazdem, dostosowanym konstrukcyjnie do przewozu ponadnormatywnego z odpowiednimi zezwoleniami i zabezpieczeniem takiego przewozu. Oprócz niszczenia nawierzchni i konstrukcji drogi występuje realne zagrożenie w ruchu drogowym w stosunku do innych kierowców. Zatrzymanie takiego przeciążonego pojazdu w sytuacji nagle występującego zagrożenia drogowego jest nieprzewidywalne. Ponadto organ podkreślił, że jak wynika z uzasadnienia powyższych prawomocnych wyroków sądowych skarżący wielokrotnie przekraczał dopuszczalny dzienny okres prowadzenia pojazdu w ramach transportu drogowego. Organ podkreślił, że w tej sprawie jest ważne, że strona pomimo wiedzy o dopuszczalnej masie całkowitej pojazdu w dniu 12 maja 2022 r. i tak świadomie dopuściła się kolejnego przeładowania pojazdu w dniu 26 maja 2022 r., a ponadto jak wynika z ww. wyroków dopuściła się przekroczeń dopuszczalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu w ramach transportu drogowego już po dacie wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie. Skoro strona powołuje się na znajomość przepisów to znaczy, że świadomie dopuszczała się łamania przepisów ruchu drogowego, a takie zachowanie powoduje zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Kolegium podkreśliło, że podstawą wystąpienia z wnioskiem o sprawdzenie kwalifikacji może być zarówno jedno, jak i wielokrotne naruszanie przez kierującego przepisów ruchu drogowego. Przy czym organ uprawniony do wydawania uprawnień do prowadzenia pojazdów czuwa nie tylko nad tym, aby otrzymały je osoby mające odpowiednie kwalifikacje, ale także kontroluje, czy nie utraciły one wymaganych umiejętności. Zdaniem organu odwoławczego naruszanie przepisów ruchu drogowego będzie podstawą uzasadnionych zastrzeżeń co do kwalifikacji kierowcy, jeżeli okoliczności towarzyszące naruszeniu zasad ruchu drogowego świadczą o tym, że jedną z ich przyczyn był brak umiejętności praktycznych do kierowania pojazdami lub brak wiedzy z zakresu ruchu drogowego. Oprócz umiejętności kierowania pojazdem kierujący powinien bezpiecznie zachowywać się na drodze, współdziałać z innymi uczestnikami ruchu drogowego kierując się normami społecznymi w warunkach społecznie akceptowalnych. Istnienie zaś uzasadnionych wątpliwości co do wiedzy kierowcy w zakresie przepisów ruchu drogowego oraz jego umiejętności kierowania pojazdem w sposób bezpieczny i zgodny z przepisami ruchu drogowego, niezależnie od zakresu braków w tym zakresie u kierowcy oraz ich skutków, daje podstawę do skierowania kierowcy na egzamin sprawdzający kwalifikacje do kierowania pojazdami, zwłaszcza, iż kierowca dopuścił się wielokrotnego naruszenia przepisów o ruchu drogowym. Zaakcentowano w szczególności, że pomimo, iż skarżący twierdzi, że posiada wiedzę dotyczącą przepisów ruchu drogowego, z 2 prawomocnych wyroków sądów powszechnych pozyskanych w sprawie wynika, że suma wszystkich wykroczeń, za jakie został ukarany wynosiła aż 42 wykroczenia. T. C. zaskarżył opisaną wyżej decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnosząc o stwierdzenie nieważności decyzji organów obu instancji, ewentualnie o ich uchylenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie: 1/ art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p. przez niewłaściwe jego zastosowanie i błędne przyjęcie, że istnieją uzasadnione zastrzeżenia, co do kwalifikacji skarżącego w zakresie kategorii C, C+E prawa jazdy; 2/ art. 99 ust. 2 pkt 2 u.k.p. w zw. z art. 6 w zw. z art. 7 w zw. z art. 8 w zw. z art. 11 w zw. z art. 77 w zw. z art. 78 w zw. z art. 81 k.p.a. poprzez niezastosowanie do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 23 maja 2024 r. sygn. akt III SA/Gd 90/24 i niewykazanie w sposób nie budzący wątpliwości, że w przedmiotowej sprawie istnieją "uzasadnione zastrzeżenia" co do kwalifikacji skarżącego w zakresie kategorii C, C+E prawa jazdy. Skarżący podkreślił, że przywołane wyroki sądów powszechnych nakładających na niego kary grzywny również za stwierdzone naruszenia czasu pracy kierowców nie mogą być podstawą przyjęcia, że ziściły się przesłanki określone w art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p. Analogicznie, jak w przypadku stwierdzonych naruszeń, dotyczących przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej, tak i w przypadku naruszeń dotyczących czasu pracy, organy nie wykazały ponad wszelką wątpliwość, że spełnione są ustawowe przesłanki w postaci "uzasadnionych zastrzeżeń", co do kwalifikacji skarżącego. Ponadto naruszenia stwierdzone ww. wyrokami nie były przedmiotem wniosku Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w Bydgoszczy z sierpnia 2022 r. o skierowaniu skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego w zakresie kategorii C, C+E prawa jazdy. Zdaniem skarżącego organy nie wykazały w sposób nie budzący wątpliwości przesłanek, nie poparły obiektywnymi racjami i udokumentowanymi w odpowiedni sposób faktami, które przemawiają za przyjęciem, że z uwagi na naruszenia przepisów dotyczących dopuszczalnej masy całkowitej i czasu pracy kierowcy, zaistniała konieczność zweryfikowania jego wiedzy i umiejętności koniecznych dla kierowania pojazdami, poprzez poddanie skarżącego egzaminowi kontrolnemu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w pełni stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3).W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując kontroli zaskarżonego aktu w oparciu o wskazane kryteria Sąd stwierdził, że złożona skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie z wszystkich powodów wskazanych przez skarżącego. Przedmiotem oceny Sądu skarżący uczynił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 22 lipca 2025 r. nr SKO Gd 5220/24 utrzymującą w mocy jako prawidłową decyzję Starosty Wejherowskiego z dnia 3 października 2024 r. nr KM.5430.5278.2022 o skierowaniu w trybie art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p. T. C. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego w zakresie kategorii prawa jazdy C, C+E. Wskazane decyzje zostały wydane po uchyleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 23 maja 2024 r. o sygn. akt III SA/Gd 90/24 pierwotnej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 26 stycznia 2024 r. nr SKO Gd 5968/22 oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Wejherowskiego z dnia 12 października 2022 r. o skierowaniu w trybie art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p. T. C. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego w zakresie kategorii prawa jazdy C, C+E. Materialnoprawną postawą wszystkich wskazanych wyżej rozstrzygnięć był art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p., z którego wynika, że starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do jego kwalifikacji. W przedmiotowej sprawie najistotniejsze zatem pozostaje, że zgodnie z art. 170 p.p.s.a., który określa zakres związania prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Moc wiążąca orzeczenia określona w art. 170 p.p.s.a. oznacza, że ww. podmioty muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono to w prawomocnym orzeczeniu. Zgodnie z art. 171 p.p.s.a. wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia. Jakkolwiek przy tym powaga rzeczy osądzonej obejmuje więc przede wszystkim sentencję orzeczenia, przez wzgląd na okoliczność, że istota sądowej kontroli wyraża się w ocenie prawnej zawartej w uzasadnieniu, na zakres powagi rzeczy osądzonej w rozumieniu art. 171 p.p.s.a. wskazują motywy. Tym samym, aby w pełni respektować treść art. 170 p.p.s.a., przyjąć należy, że stanowi on o wiążącej mocy prawomocnego wyroku sądowego, tak co do sentencji, ale też jak i co do jego zasadniczych motywów, które do tego rozstrzygnięcia doprowadziły. W sytuacji gdy zachodzi związanie prawomocnym orzeczeniem sądu, niedopuszczalnym staje się dokonywanie ocen prawnych sprzecznych z prawomocnie osądzoną sprawą. Powyższe oznacza, że jeśli dana kwestia ponownie pojawi się w postępowaniu administracyjnym, nie może być już odmiennie oceniona. Sąd w składzie orzekającym w przedmiotowej sprawie, pozostaje zatem związany wyrokiem z dnia 23 maja 2024 r. o sygn. akt III SA/Gd 90/24, w którym określone kwestie, zostały już prawomocnie rozstrzygnięte. Sąd w składzie orzekającym w przedmiotowej sprawie, zgodnie z zasadą wynikającą z art. 170 p.p.s.a., zobowiązany był zatem uwzględnić ogół skutków prawnych wynikających z powołanego orzeczenia. Wskazany aspekt związania wyrokiem sądu administracyjnego zobowiązane było uwzględnić także Samorządowe Kolegium Odwoławcze, będące organem państwowym pozostającym też stroną postępowania. W tym kontekście uznać należy, że utrzymanie w mocy przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji, w której nie uwzględniono właściwie kwestii już prawomocnie rozstrzygniętych w danej sprawie przez sąd administracyjny, stanowi o naruszeniu prawa procesowego w postaci art. 170 p.p.s.a., które ma istotny wpływ na wynik sprawy, a także stanowi o naruszeniu tych przepisów prawa materialnego, które zostały zinterpretowane przez orzekające w sprawie organy, w odmienny sposób, niż wskazał to sąd administracyjny w prawomocnym wyroku, dokonując określonej oceny prawnej. Dostrzec przy tym należy ponadto, że zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Udzielone przez sąd administracyjny wytyczne nie mogą być przy tym odczytywane w oderwaniu od całokształtu ustaleń przyjętych w sprawie przez sąd i kwestii już przez ten sąd rozstrzygniętych poprzez dokonanie określonych ocen prawnych w odniesieniu do danego stanu faktycznego. W ramach udzielonych wytycznych, w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 23 maja 2024 r. o sygn. akt III SA/Gd 90/24 istotnie wskazano, że "organ ustali wszystkie istotne okoliczności faktyczne niezbędne do rozpoznania sprawy, dokona ich oceny prawnej i w zależności od ich wyniku stwierdzi brak podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku lub wyda decyzję o skierowaniu skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji". W powyższego wynika jednak po pierwsze, że punktem wyjścia dla oceny sprawy, był przede wszystkim wniosek Kujawsko-Pomorskiego Inspektora Transportu Drogowego, w którym organ ten wskazał, że o istnieniu uzasadnionych zastrzeżeń co do kwalifikacji kierowcy świadczy, dwukrotne dopuszczenie się rażącego naruszenia przepisów regulujących dopuszczalną masę całkowitą oraz ładowność pojazdu w stopniu, które mogło skutkować zagrożeniem bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Postępowanie w tej sprawie nie zostało zatem wszczęte z urzędu, lecz na ściśle określony wniosek, o którym mowa w art. 99 ust. 2 pkt 2 u.k.p., to jest wniosek organu kontroli ruchu drogowego, którym określone zachowanie kierowcy pojazdu ciężarowego, które było przedmiotem 2 kontroli drogowych, Kujawsko-Pomorski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego uznał za wypełniające przesłankę zaistnienia uzasadnionych zastrzeżeń, co do kwalifikacji kierowcy. Ustalenie istotnych okoliczności sprawy, błędnie zostało zatem odczytane przez organ I instancji, a następnie przez organ odwoławczy, jako możliwość oceny, w oderwaniu od wniosku Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, a także treści wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, czy rodzajowo inne wykroczenia kierowcy, niż te wskazane przez organu kontroli ruchu drogowego i następnie analizowane przez Sąd, będą jednak stanowiły o zaistnieniu uzasadnionych zastrzeżeń co do kwalifikacji kierowcy i w konsekwencji o uwzględnieniu wniosku. Udzielone przez Sąd wytyczne, co do dalszego postępowania w sprawie, wskazujące na konieczność ustalenia istotnych okoliczności sprawy, odnosiły się tylko do tych okoliczności, które zostały wskazane przez organy, jako dotyczące zachowań kierowcy opisanych we wniosku inicjującym postępowanie, ale jednocześnie nie zostały poparte w toku postępowania stosownymi dowodami. W wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 23 maja 2024 r. o sygn. akt III SA/Gd 90/24 wyraźnie w tym aspekcie wskazano bowiem, że: "Niewątpliwie w sprawie doszło do świadomego dwukrotnego naruszenia przez kierowcę przepisów dotyczących masy całkowitej pojazdu. Zlekceważenie przepisów obowiązującego prawa, nie jest to jednak, w ocenie Sądu, równoznaczne z istnieniem uzasadnionych zastrzeżeń co do kwalifikacji do kierowania pojazdami. Wskazać także należy, że stwierdzenie organu odwoławczego, iż ustalone naruszenia nie są pierwszymi naruszeniami jakich dopuścił się skarżący i karanie go w przeszłości nie odnosiło skutku, nie zostało poparte ustaleniami faktycznymi organu I lub II instancji, dającymi podstawę do dokonania takiej oceny". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 23 maja 2024 r. o sygn. akt III SA/Gd 90/24 prawomocnie rozstrzygnął zatem kwestię, że dwukrotne naruszenie przez kierowcę przepisów dotyczących masy całkowitej pojazdu nie stanowi o zaistnieniu uzasadnionych zastrzeżeń co do kwalifikacji do kierowania pojazdami. W tym zakresie Sąd dokonał wykładni art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p., przyjmując jednak do rozważań taki stan faktyczny, jaki wynikał ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, to jest, że wykazano dowodowo tylko dwa naruszenia przepisów dotyczących masy całkowitej pojazdu. Ponieważ jednak w zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 26 stycznia 2024 r. nr SKO Gd 5968/22 zawarto stwierdzenie, że za tego rodzaju naruszenia T. C. miał być karany w przeszłości, a nie wynikało to z zebranego na tamtym etapie materiału dowodowego, Sąd uwzględnił, że sytuacja większej ilości naruszeń dotyczących masy całkowitej pojazdu wymagałaby ponownej oceny ze strony organów, gdyby ją stwierdzono. Tylko w tym aspekcie zatem sprawa ewentualnie wymagała przeprowadzenia postępowania dowodowego i dokonania oceny jego wyników, przy uwzględnieniu, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku prawomocnie już rozstrzygnął, że wystąpienie dwóch naruszeń dotyczących masy całkowitej pojazdu w dniu 12 maja 2022 r. oraz w dniu 26 maja 2022 r., nie stanowi o wypełnieniu dyspozycji art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p. Wniosek organu kontroli ruchu drogowego o sprawdzenie kwalifikacji jest bowiem oparty na konkretnych okolicznościach, a więc ujawnionych bądź zaobserwowanych brakach w kwalifikacjach co do znajomości przepisów, czy też umiejętności kierowania pojazdem. Decyzje organów wydane w konsekwencji rozpoznania tego rodzaju wniosku, mogą być ocenione przez Sąd zatem tylko w takim aspekcie, czy podane przez organ kontroli ruchu drogowego okoliczności istotnie uzasadniały skierowanie kierowcy w trybie art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p. w zw. z art. 99 ust. 2 pkt 2 u.k.p. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji przez starostę. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, które następuje przecież w ramach wciąż tej samej sprawy administracyjnej, organy nie miały tym samym podstaw, aby koncentrować się na poszukiwaniu, czy kierowca nie popełnił być może innego rodzaju naruszeń, niż dotyczące masy całkowitej pojazdu. Kwestia ta była bowiem poza zakresem przedmiotowego postępowania, który zainicjował określonej treści wniosek. Organy orzekające na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p. w związku z wnioskiem, o którym mowa w art. 99 ust. 2 pkt 2 u.k.p. są zobowiązane do dowodowego wykazania tylko takich okoliczności, które związane są z czynem kierowcy wskazanym we wniosku organu nadzoru ruchu, a które świadczą o tym, że zastrzeżenia organu nadzoru ruchu, co do kwalifikacji kierowcy są uzasadnione. Ustaleń tych i rozważań nie można zatem czynić w oderwaniu od wniosku. Niewątpliwie wniosek organu nadzoru ruchu dotyczył tylko naruszeń dotyczących dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu ciężarowego. Dostrzec też trzeba, że występując z wnioskiem do starosty o zastosowanie art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p. organ kontroli ruchu drogowego wiedział z przeprowadzonych dwóch kontroli, że kierowca naruszył też przepisy dotyczące czasu pracy kierowców, z których niektóre dotyczyły przekroczenia dziennego okresu prowadzenia pojazdu. Wskazane naruszenia dotyczące czasu prowadzenia pojazdu były bowiem ujęte w tych samych protokołach kontroli, co naruszenia dotyczące przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu z dnia 12 maja 2022 r. oraz z dnia 26 maja 2022 r. Wskazane naruszenia dotyczące czasu pracy kierowcy nie zostały uznane przez organ kontroli ruchu za powód do występowania z wnioskiem w trybie art. 99 ust. 2 pkt 2 u.k.p, którego oceny miały dokonać organy. Jedynie na marginesie tej sprawy wskazać zaś można, że zgłaszając naruszenia dotyczące czasu pracy kierowcy we wnioskach o ukaranie skierowane do sądu powszechnego, wykroczenia te nie zostały też zakwalifikowane przez Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, ani następnie przez sąd powszechny, jako wykroczenia z art. 86 § 1 Kodeksu wykroczeń, zgodnie z którym kto na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub strefie ruchu, nie zachowując należytej ostrożności, powoduje zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym podlega karze grzywny, przy czym zgodnie z 86 § 3 Kodeksu wykroczeń, w razie popełnienia wykroczenia określonego w § 1 przez osobę prowadzącą pojazd można orzec zakaz prowadzenia pojazdów. Na okoliczność, że wnioski o ukaranie skierowane do sądu powszechnego, w odniesieniu do żadnych z objętych nimi wykroczeń (a więc także tych dotyczących czasu prowadzenia pojazdu), nie zawierały ww. kwalifikacji zwrócono przy tym też uwagę w wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku z dnia 23 maja 2024 r. o sygn. akt III SA/Gd 90/24. Reasumując, mając na uwadze art. 170 p.p.s.a., w przedmiotowej sprawie należało uwzględnić, że głównym powodem, dla którego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 23 maja 2024 r. o sygn. akt III SA/Gd 90/24 uchylił decyzje obu instancji, kierujące T. C. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, było dokonanie oceny, że wskazane we wniosku Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego dwukrotne naruszenie przez kierowcę przepisów dotyczących dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu nie stanowiło o zaistnieniu uzasadnionych zastrzeżeń co do kwalifikacji kierowcy. W tym zakresie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 23 maja 2024 r. o sygn. akt III SA/Gd 90/24 wskazał bowiem, że ustawa o kierujących pojazdami nie zawiera definicji legalnej pojęcia "uzasadnione zastrzeżenia" co do kwalifikacji kierowcy, przyznając w ten sposób organom administracji pewien zakres uznania. Interpretując treść tego pojęcia, należy zaś mieć na względzie funkcję, jaką pełni art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p., czyli zapewnienie bezpieczeństwa w ruchu drogowym, z czym związana jest ochrona życia i zdrowia uczestników ruchu drogowego. Pod pojęciem "uzasadnione zastrzeżenia" należy w konsekwencji rozumieć istotne wątpliwości, poparte obiektywnymi racjami i udokumentowanymi w odpowiedni sposób faktami, które przemawiają za przyjęciem, że z uwagi na naruszenia przepisów ruchu drogowego przez konkretnego kierowcę istnieje wobec takiego kierowcy konieczność zweryfikowania wiedzy i umiejętności koniecznych dla kierowania pojazdami. Kwalifikacje kierowcy to niewątpliwie wiedza z zakresu przepisów ruchu drogowego, jak i umiejętności praktyczne kierowania pojazdem o określonej kategorii. Sąd wskazał dalej, że naruszanie przepisów ruchu drogowego będzie podstawą "uzasadnionych zastrzeżeń" co do kwalifikacji kierowcy o których mowa w art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p., jeżeli okoliczności towarzyszące naruszeniu zasad ruchu drogowego świadczą o tym, że jedną z ich przyczyn był brak umiejętności praktycznych do kierowania pojazdami lub brak wiedzy z zakresu ruchu drogowego. Oceniając wskazane we wniosku organu ruchu drogowego dwa naruszenia dotyczące znacznego przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu pod kątem możliwości zastosowania art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p., w omawianym wyroku rozstrzygnięto, że ustalone na tamtym etapie w sprawie okoliczności nie świadczą o istnieniu "uzasadnionych zastrzeżeń". Podając motywy wyroku Sąd rozstrzygnął w tym zakresie takie kwestie jak to, że: - kierowca w dniu 12 maja 2022 r. i w dniu 26 maja 2022 r. miał wiedzę jaka może być maksymalna masa całkowita pojazdu oraz że z okoliczności tych nie wynika, że nie podsiadał znajomości obowiązujących zasad ruchu drogowego i konieczne jest skierowanie go na egzamin sprawdzający kwalifikacje; - kierowca naruszył przepisy prawa, jednak częstotliwość tych naruszeń dotyczących masy całkowitej pojazdu (dwukrotne naruszenie, którego nie można zakwalifikować jako działania uporczywego) oraz treść zeznań kierowcy potwierdzających jego wiedzę o treści przepisów prawa w tym zakresie, nie świadczą o istnieniu uzasadnionych zastrzeżeń co do kwalifikacji do kierowania pojazdami; - w sprawie doszło do świadomego dwukrotnego naruszenia przez kierowcę przepisów dotyczących masy całkowitej pojazdu, co wskazuje na zlekceważenie przepisów obowiązującego prawa, nie jest to jednak równoznaczne z istnieniem uzasadnionych zastrzeżeń co do kwalifikacji do kierowania pojazdami. Powyższe kwestie należało zatem uwzględnić, realizując zawarte w omawianym wyroku wskazania, co do dalszego postępowania. Ponieważ ponownie rozpatrując sprawę, w zakresie dotyczącym naruszeń dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu, których dotyczył wniosek, nie dokonano żadnych innych ustaleń, niż te które były już znane i ocenione przez Sąd w wyroku z dnia 23 maja 2024 r. o sygn. akt III SA/Gd 90/24, ponowne orzeczenie przez organy o skierowaniu T. C. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego w zakresie kategorii prawa jazdy C, C+E, stanowi o istotnym naruszeniu prawa procesowego w postaci art. 170 p.p.s.a. oraz prawa materialnego w postaci art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p. Sąd w składzie orzekającym w przedmiotowej sprawie wskazuje, że postawa skarżącego, który będąc kierowcą zawodowym lekceważył w ujawnionych w kontroli organu nadzoru ruchu drogowego przypadkach przepisy, których miał obowiązek przestrzegać, w żadnej mierze nie zasługuje na aprobatę. W pełni podzielić należy jednak wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 23 maja 2024 r. o sygn. akt III SA/Gd 90/24 stanowisko, że prawo do prowadzenia pojazdów ma charakter podmiotowy i jego ograniczenia mogą mieć miejsce tylko w ściśle określonych przez prawo sytuacjach. W konsekwencji ingerencja organu administracji w postaci kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji jest ograniczona i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy ponad wszelką wątpliwość spełnione są ustawowe przesłanki w postaci "uzasadnionych zastrzeżeń". Jak wskazano wyżej, postępowanie które toczy się w trybie art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p. jeżeli zostało wszczęte w związku określonym wnioskiem, musi ograniczyć się do rozważenia, czy przesłanka w postaci "uzasadnionych zastrzeżeń" wystąpiła w związku z tymi okolicznościami jakie wskazano we wniosku. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i lit c w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 22 lipca 2025 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Wejherowskiego z dnia 3 października 2024 r. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. zasądzając na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania w kwocie 200 zł, na którą złożył się uiszczony od skargi wpis sądowy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy jednoznacznie ocenić pod kątem oceny prawnej dokonanej w wyroku z dnia 23 maja 2024 r. o sygn. akt III SA/Gd 90/24, stan faktyczny sprawy dotyczący wyłącznie wykroczeń w zakresie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu. Stan faktyczny sprawy należy oceniać na dzień złożenia wniosku, który zainicjował postępowanie administracyjne i mając na uwadze jego zakres. Jeżeli kierowca naruszył przepisy o dopuszczalnej masie całkowitej pojazdu wyłącznie w dniu 12 maja 2022 r. i w dniu 26 maja 2022 r., należy umorzyć postępowania w tej sprawie, ponieważ w prawomocnym wyroku z dnia 23 maja 2024 r. o sygn. akt III SA/Gd 90/24 zawarto już ocenę prawną tych konkretnych naruszeń pod kątem możliwości zastosowania art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p.