III SA/Gd 636/18
PostanowienieWSA w Gdańsku2018-09-10
Skład orzekający: Sędzia WSA Felicja Kajut
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, powołując się na naruszenie ogólnych zasad konstytucyjnych i interes dzieci, posiada indywidualny interes prawny do zaskarżenia uchwały organu gminy jako aktu prawa miejscowego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny odrzucił skargę jako niedopuszczalną, ponieważ skarżący nie wykazał posiadania indywidualnego interesu prawnego w zaskarżeniu uchwały organu gminy. Skarga na uchwałę organu gminy służy ochronie praw podmiotowych jednostki, a nie stanowi skargi powszechnej (actio popularis), nawet jeśli skarżący kwestionuje uchwałę z powodu jej sprzeczności z prawem lub Konstytucją RP.Stan faktyczny
Skarżący K. O. wniósł skargę na uchwałę Rady Miasta G. w sprawie przyjęcia Modelu na rzecz Równego Traktowania, argumentując jej sprzeczność z Konstytucją RP, w tym z przepisami dotyczącymi małżeństwa i wychowania dzieci. Skarżący powołał się na swój interes prawny wynikający z zagrożenia demoralizacją dzieci. Organ wniósł o oddalenie skargi, wskazując na brak indywidualnego interesu prawnego skarżącego. Sąd odrzucił skargę jako niedopuszczalną.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę jako niedopuszczalną na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Felicja Kajut po rozpoznaniu w dniu 10 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym skargi K. O. na uchwałę Rady Miasta G. z dnia 28 czerwca 2018 r. nr [...] w sprawie przyjęcia na terenie Miasta G. Modelu na rzecz Równego Traktowania postanawia: odrzucić skargę
K. O. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na uchwałę Rady Miasta G. z dnia 28 czerwca 2018 r. nr [...] w sprawie przyjęcia na terenie Miasta G. Modelu na rzecz Równego Traktowania. Skarżący zwrócił się do Sądu o uchylenie ww. uchwały (jako aktu prawa miejscowego) argumentując, że jest ona sprzeczna z Konstytucją RP. W tym zakresie skarżący wskazał przede wszystkim na sprzeczność zapisów podrozdziału 2.6. wspomnianej uchwały z art. 18 Konstytucji RP, który określa, że małżeństwo może być rozumiane jako związek kobiety i mężczyzny i nie dopuszcza w tej kwestii innych kombinacji. W ocenie skarżącego wprowadzenie uchwały narusza ponadto art. 48 Konstytucji RP, zgodnie z którym wychowanie powinno uwzględniać stopień dojrzałości dziecka. Wprowadzenie uchwały powoduje zaś, że osoby małoletnie będą narażone na nieadekwatną do ich wieku edukację seksualną, która - zdaniem skarżącego - faktycznie może spowodować deprawację i demoralizację dzieci.
W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta G. wniósł o jej oddalenie, wskazując, że zarzut niekonstytucyjności uchwały jest chybiony. Wskazał również, że skarżący nie wykazał się indywidualnym interesem prawnym, wynikającym z konkretnej normy prawa materialnego, co uniemożliwia mu skuteczne zaskarżenie aktu prawa miejscowego.
W piśmie z dnia 22 sierpnia 2018 r. skarżący odnosząc się do treści udzielonej przez organ odpowiedź na skargę, stwierdził, że swój interes prawny wywodzi z art. 72 ust. 1 Konstytucji RP, który to przepis upoważnia każdą osobę mającą pełną zdolność do czynności prawnych do podjęcia interwencji w przypadku zagrożenia demoralizacji dziecka. Wskazano przy tym na możliwość wdrożenia w szkołach zajęć z edukacji seksualnej. W piśmie powołano się również na treść art. 32 ust. 1 i 31 Konstytucji RP.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Postępowanie przed sądami administracyjnymi regulowane jest przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2018, poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a..
Wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego oparte jest na zasadzie skargowości. Postępowanie to może być wszczęte jedynie na żądanie pochodzące od legitymowanego podmiotu (art. 50 p.p.s.a.), który musi posiadać interes prawny we wniesieniu skargi. Jednocześnie w art. 3 ustawa p.p.s.a. określono właściwość rzeczową sądów administracyjnych, wskazując na jakiego rodzaju akty administracyjne skarga jest w ogóle dopuszczalna. Na podstawie art. 3 § 2 pkt 5 i pkt 6 p.p.s.a przedmiotem skargi do sądu administracyjnego mogą być akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego oraz inne akty jednostek samorządu terytorialnego podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Co istotne, w przypadku uchwał wydawanych przez organy gminy, niezależnie od tego, czy zaskarżane są na postawie art. 3 § 2 pkt 5 P.p.s.a, czy też art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a., konieczne jest, aby skarżący posiadał indywidualny interes prawny we wniesieniu skargi do sądu admistracyjnego. Powyższe wynika z przywołanego wcześniej art. 50 p.p.s.a., jak i treści art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2018 r., poz. 994 – tekst jedn. ze zm., zwana dalej u.s.g.), który stanowi, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
Oczywisty brak interesu prawnego we wniesieniu skargi powoduje, że jest ona niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na postawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
W ocenie Sądu, K. O. nie wykazał aby posiadał interes prawny w zaskarżeniu uchwały Rady Miasta G. z dnia 28 czerwca 2018 r. nr [...] w sprawie przyjęcia na terenie Miasta G. Modelu na rzecz Równego Traktowania. Z treści skargi wynika, że skarżący wnosząc ją podkreśla, że działa w interesie ogółu i dla ochrony konstytucyjnych wartości, dotyczących wychowania dzieci i instytucji małżeństwa.
Mając na uwadze powyższe, Sąd podkreśla, że skarga na uchwałę organu gminy służy do ochrony prawnej (sądowej) jednostek przed bezprawnymi działaniami organów gminy, stanowiącymi ingerencję w sferę ich praw i wolności. W orzecznictwie wskazuje się jednocześnie, że skarga uregulowana w art. 101 ust. 1 u.s.g. jest przysługującym mieszkańcom gminy prawnym środkiem ochrony realnego, własnego interesu prawnego i realnych, własnych uprawnień przed rzeczywistym nielegalnym wkroczeniem w te interesy i uprawnienia organu gminy wydającego akt generalny z zakresu administracji publicznej (por. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 sierpnia 2007 r., sygn. akt II OSK 1033/07, LEX nr 384677). W konsekwencji, skarga ta nie ma charakteru actio popularis (skargi powszechnej), bowiem jest wyraźnie nakierowana na ochronę praw podmiotowych. Nawet ewentualna sprzeczność uchwały z prawem nie daje zatem legitymacji do wniesienia skargi, jeżeli uchwała ta nie narusza prawem chronionego interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego. Skuteczność skargi jest zatem immanentnie powiązana z naruszeniem indywidualnego interesu prawnego skarżącego, jako istotnej przesłanki ocenianej przez sąd administracyjny w postępowaniu wywołanym jej wniesieniem.
Skarżący wyraźnie zaznaczył natomiast, że kwestionuje uchwałę Rady Miasta G. z uwagi na to, iż w jego ocenie narusza ona prawo i jest niekonstytucyjna. Z treść skargi i pisma z dnia 22 sierpnia 2018 r. wynika jednoznacznie, że skarżący nie wykazał, aby posiadał interes prawny w zaskarżeniu przedmiotowej uchwały. Szczególnie, że sam podkreśla, iż czyni to, aby uchronić dzieci przed objęciem ich programem edukacji seksualnej, która w ocenie skarżącego będzie demoralizująca dla jej adresatów.
Nadto Sąd stwierdza, że źródłem interesu prawnego nie jest ani ogólna konstytucyjna zasada równości wobec prawa - wynikającą z art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP - ani też określone w jej art. 31 ust. 1 gwarancje ochrony prawnej wolności człowieka. Również pozostałe przepisy Konstytucji RP, na które powołuje się skarżący, nie dają podstaw do wyprowadzenia interesu prawnego skarżącego chronionego na drodze sądowoadministracyjnej w trybie przepisu art. 101 ust. 1 u.s.g. W wyroku z 5 sierpnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1032/10 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że normy konstytucyjne mogą stanowić podstawę do wykazania legitymacji skargowej jedynie wówczas, gdy formułują one w sposób bezpośredni obowiązek bądź uprawnienie podmiotu, który skargę wnosi ( publ. LEX nr 737685). Nie został w tej sytuacji spełniony wymóg bezpośredniego związku zaskarżonego aktu z indywidualną sytuacją prawną skarżącego, który uzasadniałaby merytoryczną ocenę skargi.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę jako niedopuszczalną na podstawie art. art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło