III SA/Gd 718/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Orłowska po rozpoznaniu w dniu 24 września 2014 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą we W. na decyzję dyrektora Izby Celnej z dnia 30 czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na urządzenie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku spółka wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ została ona wydana z oczywistym naruszeniem przepisów prawa materialnego i procesowego. W rozwinięciu wniosku sprecyzowano, że spółka wnosi o wstrzymanie wykonania decyzji "z uwagi na nieodwracalne z uwagi na upływ czasu skutki decyzji, która w świetle obecnego stanu prawnego (w tym zawiłości kluczowych zagadnień materialno-prawnych przed Trybunałem Konstytucyjnym) z najwyższym prawdopodobieństwem winna być uchylona i nie odnosić skutku, w związku z czym Naczelny Sąd Administracyjny zawiesza postępowania w zakresie stosowania art. 59 pkt 4 ustawy o grach hazardowych". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Postępowanie przed sądami administracyjnymi unormowane jest przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej w skrócie p.p.s.a.). W świetle art. 61 § 3 tej ustawy, po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Na tym etapie postępowania badaniu przez sąd administracyjny podlegają zatem przesłanki - czy zachodzi - "niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody" lub "spowodowania trudnych do odwrócenia skutków". W tym miejscu Sąd podkreśla, że brak jest podstaw do oceny wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu pod kątem zasadności wniesionej skargi. W postanowieniu z dnia 28 kwietnia 2005 r. (sygn. akt II OZ 184/05, System Informacji Prawnej Lex nr 302251) Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, iż niezgodność danego aktu z prawem, która będzie przedmiotem oceny Sądu pierwszej instancji w toku rozprawy i ochrona tymczasowa, wynikająca z art. 61 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to dwie różne kwestie. O ile bowiem pierwsza z nich (kontrola legalności aktu) jest celem postępowania sądowoadministracyjnego, to druga - jako poprzedzająca merytoryczne rozstrzygnięcie sądu - ma odmienną funkcję. Oparcie wniosku o ochronę tymczasową na niezgodności danego aktu z prawem, a zwłaszcza – na przewidywanym (prognozowanym) rozstrzygnięciu Sądu w tym zakresie, niweczyłoby sądową kontrolę legalności zaskarżonego aktu. Co istotne, zaistnienie przesłanek, które uzasadniają udzielenie przez sąd administracyjny tzw. ochrony tymczasowej, winno być wykazane przez wnioskodawcę. Wnioskodawca winien zatem skonkretyzować te przesłanki, zawsze mając na uwadze okoliczności faktyczne danej sprawy. W rozpatrywanym przypadku strona skarżąca winna zatem wskazać i uprawdopodobnić konkretne niekorzystne konsekwencje, jakie mogłyby dla niej wynikać z wykonania decyzji w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na urządzenie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie strona skarżąca nie wykazała na czym miałoby polegać - w przypadku wykonania decyzji - niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i nie wykazała, na czym miałaby polegać nieodwracalność skutków powstałych w następstwie wykonania opisywanej decyzji. W uzasadnieniu złożonego wniosku wskazano bowiem jedynie, że wniosek jest uzasadniony ponieważ sama decyzja jest wadliwa. Zaakcentowano, że wykonanie decyzji będzie miało nieodwracalny skutek, nie sprecyzowano jednak jaki. Z powyższego wynika, że strona skarżąca nie podała, jaka – konkretnie - znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki może wywołać wykonanie decyzji. Zatem przesłanki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a nie zostały w żaden sposób skonkretyzowane. Strona skarżąca nie uzasadniła możliwości ich realnego zaistnienia, a jedynie wskazała na - pozostającą bez znaczenia dla oceny zasadności wniosku – wadliwość postępowania poprzedzającego podjęcie decyzji oraz wydanie decyzji z naruszeniem przepisów prawa materialnego i ewentualną konieczność zawieszenia postępowania sądowego. W świetle art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Sąd, wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno na ocenie wniosku skarżącego, jak i materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy ale - w aspekcie wystąpienia bądź też niewystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, to jest niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji wyżej wymienionej normy prawnej wynika, że to na stronie spoczywa obowiązek wykazania we wniosku przesłanek zawartych w powołanym przepisie, tj. przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonej decyzji faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Jak przyjęto w orzecznictwie, sąd rozpoznając wniosek nie dokonuje oceny zawartości skargi, dlatego też wniosek powinien zawierać odrębne uzasadnienie, bowiem samo powołanie się na skutki wymienione w art. 61 § 3 p.p.s.a. nie stanowi uprawdopodobnienia ich wystąpienia. Twierdzenia strony powinny również być poparte dokumentami źródłowymi. (por. postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2004 r., GZ 121/04, niepubl.). Przesłanki uwzględnienia przez sąd wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zostały wymienione alternatywnie i w sposób wyczerpujący (niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków). Ustalając pojęcie "znacznej szkody" w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że przez pojęcie znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę - majątkową, a także niemajątkową - która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Można o niej mówić również, jeżeli rozmiary szkody wykonaniem zaskarżonej decyzji są większe niż zwykle wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju (por. postanowienie NSA z dnia 29 listopada 2006 r., sygn. akt I OZ 1588/06 - niepubl., postanowienie NSA z dnia 16 stycznia 2008 r., sygn. akt II OZ 1386/07, niepubl. i postanowienie NSA z 18 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 386/08). Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne konsekwencje, które powodują trwałą zmianę, przy czym powrót do stanu poprzedniego następuje tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 352/06, niepubl.). W okolicznościach niniejszej sprawy, skarżąca spółka, wnioskując o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, nie wykazała, na jaką znaczną szkodę zostanie narażona w razie wykonania zaskarżonej decyzji. Nie podała również okoliczności, które mogłyby spowodować trudne do odwrócenia skutki. Tym samym Sąd nie był w stanie stwierdzić czy zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy potwierdza zawarte we wniosku stanowisko strony skarżącej, skoro nie zostało ono w żaden sposób bliżej sprecyzowane. To zaś czy na podstawie akt sprawy Sąd stwierdzi, że zaskarżona decyzja istotnie narusza przepisy prawa procesowego i materialnego lub też nie, będzie mogło nastąpić dopiero na dalszym etapie postępowania sądowego. W tym stanie rzeczy, wobec niespełnienia przesłanek przewidzianych w art. 61 § 3 p.p.s.a. do wstrzymania zaskarżonej decyzji, należało orzec jak w sentencji. Należy dodać, że Sąd – o ile uwzględni skargę - określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt nie może być wykonany ( art. 152 p.p.s.a. ).