III SAB/Gd 98/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak, Asesor WSA Adam Osik, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 1 sierpnia 2024 r. sprawy ze skargi A. A. na bezczynność Wojewody Pomorskiego w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącemu A. A. ze Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi. W dniu 4 kwietnia 2024 r. A. A., obywatel Ukrainy, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Wojewody Pomorskiego w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. W skardze zarzucono organowi naruszenie art. 8, art. 12, art. 35 § 1 i 3, art. 36 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.), powoływanej dalej jako "k.p.a.", przez rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym. Skarżący wskazał w uzasadnieniu, że wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy złożył w dniu 16 stycznia 2024 r. Złożył także ponaglenie do Szefa Urzędu ds. Cudzoziemców. Do dnia wniesienia skargi organ nie rozpoznał wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. Skarżący zaznaczył, że postępowanie powinno być zakończone bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w dniu 16 lutego 2024 r., tj. w terminach określonych w art. 35 § 1 i § 3 k.p.a. Zwrócił również uwagę, że w toku postępowania organ nie dopełnił obowiązku określonego w art. 36 k.p.a. i nie zawiadomił strony o zwłoce w załatwieniu sprawy, jak również nie wskazał nowego terminu jej załatwienia. W ocenie skarżącego, bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Przyczyny bezczynności leżały wyłącznie po stronie organu, a termin do załatwienia sprawy został znacznie przekroczony. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Pomorski w pierwszej kolejności wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na niewyczerpanie przez skarżącego środków zaskarżenia, ewentualnie o oddalenie skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., obecnie t.j.; Dz. U. z 2024 r., poz. 935) – dalej powoływanej w skrócie jako "p.p.s.a.", z uwagi na obowiązujące w okresie prowadzonego postępowania administracyjnego przepisy art. 100c ust. 1 pkt 1 lit. a, ust. 3 i 4 oraz art. 100d ust. 1 pkt 1 lit. a ust. 3 i 4 ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 103), powoływana dalej jako "ustawa pomocowa" lub "specustawa ukraińska". Alternatywnie - w przypadku uznania przez Sąd, że organ dopuścił się bezczynności - Wojewoda Pomorski wniósł o uznanie, iż do bezczynności nie doszło z rażącym naruszeniem prawa, niewymierzanie organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. oraz o niezasądzanie od organu na rzecz skarżącego wnioskowanej sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę organ w pierwszej kolejności przedstawił przebieg postępowania, wskazując w tym zakresie, że wniosek skarżącego o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy do Wojewody Pomorskiego złożony został złożony osobiście w dniu 16 stycznia 2024 r. We wniosku zawarł oświadczenie, że wjechał do Polski w dniu 27 lipca 2023 r. w ramach ruchu bezwizowego. Od cudzoziemca pobrano odciski palców i sprawdzono czy wniosek nie zawiera braków formalnych. W tym samym dniu organ dokonał sprawdzenia danych cudzoziemca w systemie "POBYT", czy nie zachodzą przesłanki do odmowy udzielenia zezwolenia. Stosownie do obowiązku wynikającego z art. 100 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach dokonano sprawdzenia danych cudzoziemca w bazie osób niepożądanych na terytorium RP i w Systemie Informacyjnym Schengen. W dniu 9 lutego 2023 r., zgodnie z obowiązkiem wynikającym z art. 109 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, Wojewoda Pomorski zwrócił się Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gdańsku, Komendanta Morskiego Oddziału Straży Granicznej w Gdańsku oraz Naczelnika Wydziału IX Delegatury Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w Gdańsku z prośbą o przekazanie informacji, czy wjazd i pobyt cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stanowią zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa publicznego. Organy nie udzieliły odpowiedzi w terminie 30 dni, co stosownie do art. 109 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach uznaje się za potwierdzenie, że wymóg uzyskania informacji został spełniony. W dniu 2 marca 2024 r. wpłynęło ponaglenie cudzoziemca, które zostało zarejestrowane w systemie "POBYT" i pozostawione w aktach sprawy. Zgodnie z art. 112 ustawy o cudzoziemcach decyzję w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobytu czasowy wydaje się w terminie 60 dni (ust. 1) od dnia stawiennictwa cudzoziemca w organie (ust. 2 pkt 1). Organ wskazał, że zgodnie z art. 100c ust. 1 ustawy pomocowej w okresie do dnia 31 grudnia 2022 r. bieg terminów na załatwienie spraw dotyczących m.in. udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy (pkt 1 lit. a) w postępowaniach prowadzonych przez wojewodę nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulegał zawieszeniu na ten okres. Stosownie do jego ust. 3, w okresie, o którym mowa w ust. 1, przepisów o bezczynności organu oraz o obowiązku organu prowadzącego postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, do powiadamiania strony lub uczestnika postępowania o niezałatwieniu sprawy w terminie, nie stosuje się. Natomiast art. 100c ust. 3 pkt 2 ustawy pomocowej określił, że organowi prowadzącemu postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, nie wymierza się grzywny ani nie zasądza się od niego sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa. Stosownie do art. 100c ust. 4 ustawy pomocowej, zaprzestanie czynności przez organ prowadzący postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, lub ich dokonywanie z opóźnieniem, w okresie, o którym mowa w ust. 1, nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki. Z kolei przepis art. 100d ustawy pomocowej wyznaczył nowy okres spoczywania terminów do dnia 24 sierpnia 2023 r, a kolejne jego nowelizacje przedłużyły ten okres do 30 czerwca 2024 r. Organ dodał, że przeciwko zasadności poglądu o zastosowaniu art. 100c i 100d ustawy pomocowej wyłącznie do obywateli Ukrainy przybyłych do Rzeczpospolitej Polskiej w związku z wybuchem w Ukrainie konfliktu zbrojnego przemawia stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone m.in. w wyroku z dnia 13 lutego 2024 r., w sprawie II OSK 2362/23. Co ważne, skarżący nie należy do kategorii osób, które przybyły na terytorium Polski z terytorium Ukrainy w związku z działaniami wojennymi prowadzonymi na terenie tego państwa (por. art. 1 ust. 1 ustawy pomocowej). Skarżący wjechał do Polski w dniu 27 lipca 2023 r. w ramach ruchu bezwizowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie była bezczynność Wojewody Pomorskiego w sprawie wniosku złożonego przez skarżącego obywatela Ukrainy o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. Stosownie do art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zakres tej kontroli sprecyzowany został w przepisie art. 3 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg, m.in. na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (pkt 8) oraz bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 9). Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Jak wynika ze wskazanych wyżej przepisów skarga na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest dopuszczalna w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji, postanowień, innych aktów lub czynności albo interpretacji przepisów prawa podatkowego. Na podstawie ustawy o cudzoziemcach sprawa dotycząca udzielenia zezwolenia cudzoziemcowi na pobyt czasowy i pracę jest sprawą z zakresu administracji publicznej, rozstrzyganą w drodze decyzji administracyjnej. Sprawa ta podlega zatem kognicji sądów administracyjnych zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. Sąd administracyjny może zatem – co do zasady – badać bezczynność organu administracji lub przewlekłe prowadzenie postępowania w tym zakresie. Jak wynika z art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a., niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a., stanowi bezczynność organu administracji. Należy zaznaczyć, że w dniu 15 kwietnia 2022 r., a więc przed złożeniem przez skarżącego wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, wszedł w życie przepis art. 100c ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, dodany do powołanej ustawy tejże na mocy art. 1 pkt 44 ustawy z dnia 8 kwietnia 2022 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 830 ze zm.). Zgodnie z art. 100c ust. 1 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, w okresie do dnia 31 grudnia 2022 r. bieg terminów na załatwienie spraw dotyczących: 1) udzielenia cudzoziemcowi: a) zezwolenia na pobyt czasowy, b) zezwolenia na pobyt stały, c) zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej; 2) zmiany: a) zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, b) zezwolenia na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji; 3) cofnięcia cudzoziemcowi: a) zezwolenia na pobyt czasowy, b) zezwolenia na pobyt stały, c) zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej ‒ w postępowaniach prowadzonych przez wojewodę nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Czynności dokonane w okresie, o którym mowa w ust. 1, w postępowaniach w sprawach, o których mowa w ust. 1, są skuteczne (art. 100c ust. 2 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy). Według art. 100c ust. 3 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, w okresie, o którym mowa w ust. 1: 1) przepisów o bezczynności organu oraz o obowiązku organu prowadzącego postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, do powiadamiania strony lub uczestnika postępowania o niezałatwieniu sprawy w terminie nie stosuje się; 2) organowi prowadzącemu postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, nie wymierza się grzywny ani nie zasądza się od niego sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa. Zgodnie natomiast z art. 100c ust. 4 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, zaprzestanie czynności przez organ prowadzący postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, lub ich dokonywanie z opóźnieniem, w okresie, o którym mowa w ust. 1, nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki. W dniu 1 stycznia 2023 r. wszedł natomiast w życie art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, dodany ustawą z dnia 13 stycznia 2023 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r., poz. 185) i następnie zmieniony ustawą z dnia 14 kwietnia 2023 r. o zmianie nazw uczelni służb państwowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Policji, ustawy o Straży Granicznej, ustawy o Państwowej Straży Pożarnej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r., poz. 1088) oraz ustawą z dnia 9 lutego 2024 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 232) Przepis art. 100d ust. 1 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, w aktualnym brzmieniu, stanowi, że w okresie do dnia 30 września 2025 r. bieg terminów na załatwienie spraw dotyczących: 1) udzielenia cudzoziemcowi: a) zezwolenia na pobyt czasowy, b) zezwolenia na pobyt stały, c) zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej; 2) zmiany: a) zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, b) zezwolenia na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji; 3) cofnięcia cudzoziemcowi: a) zezwolenia na pobyt czasowy, b) zezwolenia na pobyt stały, c) zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej - w postępowaniach prowadzonych przez wojewodę nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Czynności dokonane w okresie, o którym mowa w ust. 1, w postępowaniach w sprawach, o których mowa w ust. 1, są skuteczne (art. 100d ust. 2 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy). Zgodnie z art. 100d ust. 3 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w okresie, o którym mowa w ust. 1: 1) przepisów o bezczynności organu oraz o obowiązku organu prowadzącego postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, do powiadamiania strony lub uczestnika postępowania o niezałatwieniu sprawy w terminie nie stosuje się; 2) organowi prowadzącemu postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, nie wymierza się grzywny ani nie zasądza się od niego sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa. Zaprzestanie czynności przez organ prowadzący postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, lub ich dokonywanie z opóźnieniem, w okresie, o którym mowa w ust. 1, nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki (art. 100d ust. 4 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy). Przepisy art. 100c i art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy wprowadziły, ze względu na szczególną sytuację wewnętrzną i zewnętrzną kraju związaną z konfliktem zbrojnym na terytorium Ukrainy, istotne modyfikacje i ograniczenia w zakresie terminu załatwienia wymienionych w nim spraw (w tym spraw dotyczących udzielania cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy i pracę) oraz możliwości korzystania ze środków zaskarżenia (w tym wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności organu lub przewlekłości postępowania), w stosunku do reguł wynikających z ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego i ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Powołane przepisy stanowią zatem lex specialis w stosunku do przepisów art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. i art. 53 § 2b p.p.s.a. Przepis szczególny ma zaś pierwszeństwo w stosowaniu przed regułami ogólnymi, zgodnie z zasadą lex specialis derogat legi generali. W związku z tym, że w art. 100c ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy nie został wskazany początek okresu, od którego termin nie rozpoczyna swojego biegu, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, należy przyjąć, że jego datą początkową jest data wejścia w życie art. 100c ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, tj. 15 kwietnia 2022 r. Datą końcową tego okresu jest 31 grudnia 2022 r. Z kolei datą początkową okresu wskazanego w art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy z kolei jest 1 stycznia 2023 r. – data wejścia w życie art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, zaś datą końcową – 30 czerwca 2024 r. (obecnie data ta została zmieniona na 30 września 2025 r.). Z art. 100c i art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy wynika, że przepisów o bezczynności organu oraz o obowiązku organu prowadzącego postępowania do powiadamiania strony o niezałatwieniu sprawy w terminie, nie stosuje się, jeżeli organy w okresie od 15 kwietnia do 31 grudnia 2022 r. i od 1 stycznia 2023 r. do 30 września 2025 r. dopuściły się bezczynności oraz były zobowiązane do powiadamiania strony o niezałatwieniu sprawy w terminie. W konsekwencji, tylko w takim przypadku organowi prowadzącemu postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, nie wymierza się grzywny ani nie zasądza się od niego sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa (art. 100c ust. 3 i art. 100d ust. 3 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy). Taką wykładnię art. 100c ust. 3 i art. 100d ust. 3 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy potwierdzają ust. 4 tych artykułów, zgodnie z którymi zaprzestanie czynności przez organ prowadzący postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, lub ich dokonywanie z opóźnieniem w okresie, o którym mowa w ust. 1, nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki. Oznacza to, że ustawodawca przyjął, że organ nie powinien ponosić negatywnych konsekwencji z tytułu opóźnień w rozpoznaniu sprawy powstałych w okresie między dniem 15 kwietnia 2022 r. a dniem 30 września 2025 r. z powodu masowego napływu do Polski obywateli Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym rozpoczętym 24 lutego 2022r., wyłączając możliwość skutecznego wnoszenia skarg na bezczynność organów i przewlekłość prowadzonego przez nie postępowania. Przy czym – co należy w tym miejscu wyraźnie podkreślić – wynikające z powołanych przepisów konsekwencje prawne należy odnosić wyłącznie do osób, których praw i obowiązków dotyczy wprost, zgodnie z jej art. 1 ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy - tj. obywateli Ukrainy, przybyłych na terytorium RP w związku z agresją rosyjską z dnia 24 lutego 2022 r. (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 6 czerwca 2024 r., sygn. akt III SAB/Gd 65/24). W niniejszej sprawie skarżący złożył wniosek o zezwolenie na pobyt czasowy w dniu 16 stycznia 2024 r., czyli w okresie obowiązywania art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy. Jak wynika z oświadczeń skarżącego zawartych w punkcie IV wniosku (podróże i pobyty cudzoziemca poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w okresie ostatnich 5 lat) przybył on na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z terytorium Ukrainy w dniu 22 sierpnia 2022 r. Jego tygodniowy pobyt w Grecji w dniach 20-27.07.2023 r. nie ma w tym kontekście znaczenia. Przyjąć należy, że skoro przedmiotowy wniosek złożony został przez obywatela Ukrainy już pod rządami ww. przepisów ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, a obywatel ten przybył do Rzeczpospolitej Polskiej z terenu Ukrainy w dniu 22 sierpnia 2022 r., to przepisy tej ustawy w tym przypadku znajdują zastosowanie. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że stosownie do przywołanych powyżej regulacji prawnych niedopuszczalna jest skarga na bezczynność Wojewody Pomorskiego złożona w okresie od 15 kwietnia 2022 r. do 30 września 2025 r. przez obywatela Ukrainy przybyłego na terytorium RP w związku z działaniami wojennymi prowadzonymi na terytorium Ukrainy. Skarga dotyczy bowiem zaniechania organu administracji w rozpoznaniu sprawy w wymienionym okresie, zaś wobec organu nie można zastosować żadnego środka prawnego związanego z tym zaniechaniem - z uwagi na treść art. 100c, a następnie – co ma miejsce w rozpoznawanej sprawie – art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy. W związku z powyższym niniejsza skarga, jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Sądowi orzekającemu w niniejszej sprawie znane jest orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym przyjmuje się, iż skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania złożona w sprawie wymienionej w art. 100c ust. 1 i art. 100d ust. 1 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, w której cudzoziemiec złożył wniosek po 15 kwietnia 2022 r. nie jest skargą niedopuszczalną w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., lecz podlega oddaleniu jako bezzasadna (zob. np. wyroki NSA z dnia 13 lutego 2024 r. sygn. akt II OSK 2362/23 oraz z dnia 16 maja 2024 r. sygn. akt II OSK 370/24). W ocenie Sądu przyjęcie jednak takiego stanowiska, wskazującego na konieczność każdorazowego pozornie tylko "merytorycznego" rozpoznawania przez sąd sprawy zainicjowanej taką skargą i niejako "z góry" przesądzenia już o jej oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a., wypacza w istocie sprawowaną przez sąd administracyjny kontrolę działalności administracji publicznej w omawianym zakresie, czyniąc w takim przypadku ochronę sądową czysto pozorną i iluzoryczną. Zdaniem Sądu, skoro ustawodawca w art. 100c ust. 4 czy art. 100d ust. 4 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy wskazuje na to, że "zaprzestanie czynności przez organ prowadzący postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, lub ich dokonywanie z opóźnieniem, w okresie, o którym mowa w ust. 1, nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki", to przyjąć należy, że w tym zakresie wyłączona jest prawna możliwość złożenia skargi do sądu administracyjnego, co czyni wniesioną w takim przypadku skargę niedopuszczalną w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Zastosowane przez ustawodawcę w powyższy sposób ograniczenie dostępu do sądu gwarantowanego przez art. 77 ust. 2 Konstytucji RP, zawężone jedynie w stosunku do obywateli Ukrainy, przybyłych na terytorium RP z terytorium Ukrainy w związku z agresją rosyjską z 24 lutego 2022 r. można jednak uznać za dokonane zgodnie z zasadą proporcjonalności. Obywatele ci stanowią bowiem liczną grupę osób, której przybycie na terytorium RP stanowiło wydarzenie nieprzewidywalne, zarówno co do skali jak i gwałtowności. W sposób oczywisty właściwe organy nie były w stanie w zaistniałej sytuacji załatwić w ustawowych terminach wszystkich spraw zainicjowanych przez obywateli Ukrainy, przybyłych na terytorium RP z terytorium ich Państwa w związku z agresją rosyjską z 24 lutego 2022 r. Opóźnienia w załatwieniu tych spraw uznać należało w tych okolicznościach za nieuniknione. Regulacje specustawy ukraińskiej zawierają zaś rozwiązania niwelujące negatywne skutki możliwych opóźnień w załatwianiu wniosków tej grupy osób i pozwalające osobom tym na legalny pobyt, pracę i prowadzenie działalności gospodarczej w Polsce (m.in. regulacje zawarte w art. 2 i 23 specustawy). Można zatem stwierdzić, że obywatele Ukrainy, przybyli na terytorium RP z terytorium Ukrainy w związku z agresją rosyjską z 24 lutego 2022 r. wskutek tego, że są beneficjentami ułatwień wynikających ze specustawy ukraińskiej nie odczuwają istotnych skutków opóźnień w działaniu organów załatwiających ich poszczególne wnioski. W tym stanie sprawy Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., jak w sentencji postanowienia. Na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd zwrócił skarżącemu kwotę 100 zł uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi.