III SO/Gd 7/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Jacek Hyla Sędzia WSA Janina Guść po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o wyłączenie sędziów i asesora sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie od orzekania w sprawie o sygn. akt II SAB/Ol 149/24 ze skargi J. P. na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w Elblągu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie od rozpoznania sprawy sędziego WSA Andrzeja Brzuzego, sędziego WSA Piotra Chybickiego, sędziego WSA Marzeny Glabas, sędziego WSA Katarzyny Górskiej, sędziego WSA Bogusława Jażdżyka, sędziego WSA Beaty Jezielskiej, sędziego WSA Renaty Kanteckiej, sędziego WSA Przemysława Krzykowskiego, sędziego WSA Tadeusza Lipińskiego, sędziego WSA Katarzyny Matczak, sędziego WSA Ewy Osipuk, sędziego WSA Jolanty Strumiłło, sędziego WSA Anny Janowskiej oraz asesora WSA Grzegorza Klimka. Pismem z dnia 6 lutego 2025 r. J. P. (zwany dalej także "skarżącym") – na podstawie art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. - dalej jako: "p.p.s.a.") – złożył wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów i asesora Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie od orzekania w sprawie o sygn. akt II SAB/Ol 149/24. Wszyscy sędziowie oraz asesor orzekający w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie złożyli oświadczenia, z których wynika, że w sprawie o sygn. akt II SAB/Ol 149/24 nie zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., które uzasadniałyby ich wyłączenie od udziału w sprawie. Zarządzeniem z dnia 19 lutego 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie przedstawił akta sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w trybie określonym w art. 22 § 3 p.p.s.a. Postanowieniem z dnia 28 marca 2025 r. (sygn. akt III OW 16/25) Naczelny Sąd Administracyjny wyznaczył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku do rozpoznania wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Podstawy do wyłączenia sędziego określają art. 18 § 1 i § 3 oraz art. 19 p.p.s.a. Zgodnie z art. 18 § 1 p.p.s.a., sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Stosownie zaś do treści art. 18 § 3 p.p.s.a. sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi. Artykuł 19 p.p.s.a. stanowi, że niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W niniejszej sprawie strona domagała się wyłączenia wszystkich sędziów i asesora sądowego orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie, podając jako powód składanego wniosku "standard pracy wieloletniego sędziego WSA Olsztyn Pani Alicji Jaszczak-Sikory (stan spoczynku) w toku orzekania w sprawie I Ns 149/91, co powoduje, że w sprawie zachodzą okoliczności, które wywołują uzasadnione wątpliwości co do bezstronności przy rozpoznawaniu sprawy" przez wszystkich sędziów WSA w Olsztynie (tj. Andrzeja Brzuzego, Piotra Chybickiego, Marzenę Glabas, Katarzynę Górską, Bogusława Jażdżyka, Beatę Jezielską, Renatę Kantecką, Przemysława Krzykowskiego, Tadeusza Lipińskiego, Katarzynę Matczak, Ewę Osipuk, Jolantę Strumiłło i Annę Janowską) oraz asesora sądowego WSA w Olsztynie (tj. Grzegorza Klimka). Skarżący wyjaśnił, że Sędzia Sądu Rejonowego w Ostrudzie Alicja Jaszczak-Sikora, która nie doręczyła skarżącemu zgodnie z przepisami korespondencji w sprawie o sygn. akt I NS 149/91 (otrzymał ją dopiero po 25 latach), była wieloletnim sędzią WSA w Olsztynie. Z tego powodu WSA Olsztyn i wszyscy jego sędziowie obiektywnie nie mogą być postrzegani w tej sprawie jako bezstronni. W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że z uwagi na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, który na podstawie art. 22 § 3 p.p.s.a. wyznaczył tutejszy Sąd do rozpoznania wniosku, nie można potraktować wniosku skarżącego jako wniosku o wyłączenie sądu, o jakim mowa w art. 20 § 4 p.p.s.a. Przepis art. 22 § 3 p.p.s.a. odnosi się bowiem do wniosku o wyłączenie sędziego, o jakim mowa w art. 22 § 1 p.p.s.a. Badając zatem wniosek skarżącego w świetle art. 19 p.p.s.a. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał w żaden sposób, by w sprawie mogły zachodzić jakiekolwiek wątpliwości co do bezstronności wymienionych sędziów i asesora. Zaznaczenia wymaga, że art. 19 p.p.s.a. nie może znaleźć zastosowania w sytuacji, gdy strona w złożonym wniosku nie wskaże jakichkolwiek okoliczności, które mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności określonego sędziego (a tak jest w rozpatrywanym przypadku), jak i w sytuacji powołania przyczyny abstrakcyjnej, która wyłącznie w przekonaniu wnioskodawcy daje podstawę do wyłączenia. W orzecznictwie sądowym wskazuje się (zob. w tej materii m.in.: postanowienie NSA z dnia 4 marca 2014 r., sygn. akt I OZ 138/14), że obowiązek uprawdopodobnienia przyczyn wyłączenia spoczywa na stronie wnioskującej o wyłączenie sędziego. Powinny to być takie przyczyny, które pozostają w związku przyczynowym między ich wystąpieniem a powstaniem oceny, że prawdopodobne jest, że w danych okolicznościach sędzia może okazać się nieobiektywny. Dla oceny zasadności złożonego wniosku o wyłączenie sędziego na podstawie art. 19 p.p.s.a. nie może mieć także znaczenia wyłącznie subiektywne odczucie skarżącego co do celowości złożonego wniosku, uzasadnione przekonaniem, że w sprawie skarżącego, rozpoznanej z udziałem konkretnie wskazanych sędziów, rozstrzygnięcie czy uzasadnienie wyroku nie będzie odpowiadało oczekiwaniom skarżącego. Niezadowolenie strony, odnoszące się do sposobu prowadzenia tej czy innych spraw sądowych, nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego wcześniej orzekającego w innej bądź w podobnej sprawie. Instytucja wyłączenia sędziego jako mająca zapewnić obiektywizm sądu nie może być bowiem traktowana jako możliwość eliminowania z postępowania sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu swoich interesów (por. postanowienie NSA z dnia 22 lutego 2008 r., sygn. akt II FZ 60/08). Przywoływane przez skarżącego okoliczności związane z czynnościami wykonywanymi 25 lat temu w sprawie o sygn. akt I Ns 149/91 oraz osobą sędzi SR w Ostrudzie Alicji Jaszczak-Sikory, późniejszej sędzi WSA w Olsztynie, a obecnie pozostającej w stanie spoczynku, w żaden sposób nie stanowią o zaistnieniu okoliczności, która mogłaby wywoływać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności wskazanych we wniosku sędziów i asesora orzekających w WSA w Olszynie w sprawie o udostępnienie informacji publicznej. Wskazać w niniejszej sprawie ponadto należy, że w aktach sprawy znajdują się oświadczenia ww. sędziów i asesora złożone na podstawie art. 22 § 2 p.p.s.a. Zgodnie zaś z utrwalonym poglądem judykatury, jeżeli sędzia (asesor), którego dotyczy wniosek o wyłączenie złoży oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do jego wyłączenia od rozpoznawania sprawy i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości - a tak jest w rozpatrywanym przypadku - to wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie (zob. w tej materii m.in. postanowienia NSA: z dnia 13 lutego 2013 r., sygn. akt I OZ 89/13 oraz z dnia 27 czerwca 2012 r., sygn. akt II OZ 541/12). Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 22 § 1 i § 2 p.p.s.a.