I SA/Gl 1046/25

WyrokWSA w Gliwicach2026-03-19

Skład orzekający: Bożena Pindel, Monika Krywow-Milczarek, Piotr Pyszny

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny prawidłowo oddalił zarzuty zobowiązanego dotyczące nieistnienia obowiązku uiszczania opłat abonamentowych RTV oraz braku doręczenia upomnienia, w sytuacji gdy zobowiązany twierdził, że nie rejestrował odbiorników i wyrejestrował je przed 2010 r., a jednocześnie dokonywał wpłat abonamentowych w latach 2019-2020?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ egzekucyjny prawidłowo oddalił zarzut nieistnienia obowiązku, ponieważ wpłaty abonamentowe dokonywane przez zobowiązanego w latach 2019-2020 na nadany mu indywidualny numer identyfikacyjny świadczyły o rejestracji odbiorników i znajomości tego numeru. Obowiązek uiszczania opłat abonamentowych powstaje z mocy prawa po zarejestrowaniu odbiornika i trwa do czasu jego wyrejestrowania, a brak dowodu wyrejestrowania obciąża zobowiązanego. Sąd uznał również za prawidłowe oddalenie zarzutu braku doręczenia upomnienia, gdyż organ przedstawił dowód skutecznego doręczenia upomnienia zobowiązanemu, potwierdzony własnoręcznym podpisem.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E.W. na postanowienie Poczty Polskiej S.A. utrzymujące w mocy postanowienie o oddaleniu zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym opłat abonamentowych RTV za okres od stycznia 2020 r. do lipca 2024 r. Zobowiązany zarzucił nieistnienie obowiązku z uwagi na brak rejestracji odbiornika oraz wyrejestrowanie go przed 2010 r., a także brak doręczenia upomnienia. Organ egzekucyjny i odwoławczy oddaliły te zarzuty, wskazując na dowody rejestracji (wpłaty z lat 2019-2020) i skuteczne doręczenie upomnienia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Pindel (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Monika Krywow-Milczarek, Sędzia WSA Piotr Pyszny, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 marca 2026 r. sprawy ze skargi E.W. na postanowienie Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w Katowicach z dnia 24 czerwca 2025 r. nr BCOF.WAR.635.2250.2025 ŁD.PM.ZZ 08253895 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę. Postanowieniem z 24 czerwca 2025 r., nr BCOF.WAR.635.2250.2025 (ŁD.PM.ZZ 08253895) Poczta Polska S.A. - Dyrektor Biura Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. w Katowicach (dalej: wierzyciel lub organ) działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postepowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 572, dalej K.p.a.), art. 18, art. 34 § 3 i art. 17 § 1a ustawy z dnia 17 czerwca 1996 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 132; dalej: u.p.e.a.) w związku z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1689.; dalej: ustawa abonamentowa) – po rozpoznaniu zażalenia E.W. (dalej: zobowiązany, skarżący) − utrzymał w mocy postanowienie wierzyciela - Dyrektor Biura Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. z 19 maja 2025 r., nr BCOF.WAR.635.2250.2025 (KR.PB.P 08253895), którym oddalono zarzuty: nieistnienia obowiązku oraz braku uprzedniego doręczenia zobowiązanej upomnienia, jeżeli było wymagane. Podstawą rozstrzygnięcia był następujący stan faktyczny i prawny. Zobowiązany E.W. został poinformowany przez Pocztę Polską S.A o zaległych opłatach abonamentowych za okres od stycznia 2020 r. do lipca 2024 r. - upomnieniem z 30 lipca 2024 r. Zobowiązany 27 marca 2025 r. wniósł zarzuty związku z wszczętym wobec niego postępowaniem egzekucyjnym na podstawie tytułu wykonawczego wierzyciela Poczty Polskiej S.A. z 13 marca 2025 r., przedmiotem którego były nieuiszczone opłaty z tytułu abonamentu RTV. Tytuł wykonawczy doręczono zobowiązanemu 23 marca 2025 r. Organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. poinformował wierzyciela, że 26 marca 2025 r. zobowiązany otrzymał zawiadomienie o zajęciu wierzytelność z rachunku bankowego. Zarzuty złożone zostały na podstawie art. 33 § 2 pkt 1 i 4 u.p.e.a., ze wskazaniem nieistnienia obowiązku oraz braku uprzedniego doręczenia upomnienia, jeżeli jest wymagane. Zobowiązany wniósł zarzut nieistnienia obowiązku z uwagi na brak zgłoszenia rejestracji jakiegokolwiek odbiornika RTV. Rejestracji nie dokonały również osoby trzecie w jego imieniu, bowiem nigdy nie udzielił pełnomocnictwa w tym zakresie. Wskazał także, iż dokonał wyrejestrowania odbiornika przed 2010 r. jednak na dzień dzisiejszy nie znajduje się w posiadaniu dokumentu potwierdzającego fakt wyrejestrowania. Zaznaczył, że nie jest zobowiązany do posiadania i bezterminowego przechowywania dokumentu potwierdzającego wyrejestrowanie odbiornika. Organ rozpatrując zarzut wniesiony na podstawie art. 33 § 2 pkt 1, u.p.e.a. dotyczący nieistnienia obowiązku stwierdził, że w elektronicznym rejestrze Poczty Polskiej S.A. dotyczącym zarejestrowanych użytkowników odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych odnotowano rejestrację odbiorników radiofonicznego/telewizyjnego, która została zgłoszona na dane: E.W., ul. [...], [...] B. Podał, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2007 r. Nr. 187 poz. 1342) zobowiązanemu został nadany indywidualny numer identyfikacyjny [...]. Zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego (wraz ze spersonalizowanymi blankietami wpłat) stanowiące dowód zarejestrowania odbiornika telewizyjnego i zastępujące dowód zarejestrowania w formie imiennej książeczki zostało wysłane w dniu 9 września 2008 r. na adres podany podczas rejestracji odbiornika, którym dysponowała Poczta Polska. Wierzyciel odnotował wpłaty dokonane przez zobowiązanego (na rachunek dedykowany opłatom abonamentowym o indywidualnym numerze identyfikacyjnym [...]): 14 października 2019 r. - w kwocie 129,40 zł, 10 grudnia 2019 r. - w kwocie 129,40 zł oraz 12 czerwca 2020 r. - w kwocie 194,75 zł. Organ stwierdził jednocześnie, że nie dysponuje dowodem potwierdzającym wyrejestrowanie odbiorników przed 2010 r. Zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. (Dz. U. z 2007 r. Nr 187 poz.1342) w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych użytkownik zarejestrowanych odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych powiadamiał placówkę pocztową o zmianie nazwiska, miejsca zamieszkania, miejsca używania odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych, zgubieniu lub zniszczeniu książeczki oraz o zaprzestaniu używania odbiorników, niezwłocznie po powstaniu zmiany lub zaistnieniu zdarzenia składając "Formularz zgłoszenia zmiany danych". Powołał także § 11 rozporządzenia z dnia 17 grudnia 2013 r. Ministra Administracji i Cyfryzacji w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz, U. z 2013 r. poz. 1676), zgodnie z którym o zmianie danych zawartych w zgłoszeniu, o zgubieniu lub zniszczeniu dowodu zarejestrowania odbiorników, o którym mowa w § 9, oraz o zaprzestaniu używania odbiorników, użytkownik niezwłocznie powiadamia operatora wyznaczonego przez złożenie w placówce pocztowej podpisu na formularzu "Zgłoszenie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych albo zmiany danych" wypełnionego w części dotyczącej zmiany danych wraz z podaniem indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownika lub dokonanie wyrejestrowania z wykorzystaniem strony internetowej operatora wyznaczonego (www.poczta-polska.pl). Zatem jeśli w 1998 r. doszło do wyrejestrowania odbiorników to zobowiązana powinna dysponować dowodem na tę okoliczność. Organ uznał, że ustanie obowiązku wnoszenia opłat abonamentowych ma miejsce wówczas, gdy użytkownik odbiorników dokona skutecznego prawnie ich wyrejestrowania, w przeciwnym razie, zobowiązany jest do uiszczania opłat abonamentowych. Organ oddalił zarzut nieistnienia obowiązku, bowiem fakt wyrejestrowania odbiornika powinna udowodnić (wykazać) osoba zobowiązana, bowiem użytkownicy odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych otrzymywali stosowne dowody potwierdzające ten fakt. Przechodząc do rozpatrzenia zarzutu zgłoszonego przez zobowiązaną, na podstawie art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a., dotyczącego braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane, organ wyjaśnił, że egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne inaczej stanowią. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia. Wskazał, że Poczta Polska S.A. w dniu 30 lipca 2024 r. skierowała do zobowiązanego listem poleconym o nr R [...] (za elektronicznym potwierdzeniem odbioru) upomnienie Nr [...] wystawione na podstawie art. 15 § 1 u.p.e.a. Korespondencja została skierowana na adres: ul. [...], [...] M. Upomnienie zostało doręczone skutecznie w dniu 5 sierpnia 2024 r. i odebrane przez zobowiązanego osobiście (dowód: raport z ZST śledzenia przesyłki poleconej o ww. nr wygenerowany w dniu 25 kwietnia 2024 r. z systemu Poczty Polskiej S.A.). Z tych przyczyn organ oddalił także wniesiony zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane. Zobowiązany w zażaleniu na ww. postanowienie zarzucił mu naruszenie: - § 2, § 3 i § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 roku w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych poprzez nieokazanie przez wierzyciela wniosku o zarejestrowanie radioodbiornika, dowodu nadania i dowodu doręczenia zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, - art. 7 K.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego, - art. 77 K.p.a. poprzez niezebranie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, - art. 80 K.p.a. poprzez dokonanie dowolnych ustaleń, iż, niedoszło do wyrejestrowania radioodbiornika oraz że doszło do jego zarejestrowania wobec braku okazania takich dowodów a także faktu, że wysłano oraz dostarczono zobowiązanemu indywidualny numer identyfikacyjny. Organ II instancji uznał, że stanowisko zajęte w postanowieniu z 19 maja 2025 r. jest prawidłowe. Powołał się na art. 2 ust. 1 i 2 ustawy abonamentowej. Uznał, że wierzyciel, w wydanym postanowieniu prawidłowo wskazał, iż w elektronicznym rejestrze Poczty Polskiej S.A. dotyczącym zarejestrowanych użytkowników odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych odnotowano rejestrację odbiorników radiofonicznego i telewizyjnego na dane zobowiązanego. Powołał ponownie dokonane przez zobowiązanego wpłaty opłat abonamentowych w 2019 r. i 2020 r., co świadczy o znajomości przez zobowiązanego nadanego mu indywidualnego numeru identyfikacyjnego. Zaznaczył, że w celu zgłoszenia wyrejestrowania odbiornika (przed 2010 r.) użytkownik odbiorników był zobowiązany złożyć w placówce pocztowej "Formularz zgłoszenia zmiany danych", którego wzór określa załącznik nr 3 do rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych. Pracownik placówki pocztowej potwierdzał dokonanie formalności datownikiem placówki pocztowej. Kopię "Formularza zgłoszenia zmiany danych" pracownik placówki pocztowej odsyłał celem archiwizacji, natomiast jego oryginał (potwierdzony datownikiem placówki pocztowej) pozostawał w posiadaniu użytkownika odbiorników. W sytuacji dopełnienia ww. formalności powyższy fakt odnotowany zostałby na indywidualnym numerze identyfikacyjnym, a dokument zarchiwizowany. Stwierdził, że kwestia wyrejestrowania odbiorników została dogłębnie zbadana w toku postępowania. W wyniku przeprowadzonego postępowania stwierdzono jednoznacznie, iż Poczta Polska S.A. nie dysponuje dokumentem, który stanowiłby o dopełnieniu przez zobowiązanego formalności związanych z wyrejestrowaniem odbiorników, a strona takiego dokumentu w ramach prowadzonego postępowania nie przedstawiła. Organ odwoławczy uznał także, że Poczta Polska S.A. wypełniając nałożony w myśl art. 15 § 1 u.p.e.a. obowiązek, 3 września 2024 r. skierowała do zobowiązanej listem poleconym o ww. numerze (za elektronicznym potwierdzeniem odbioru EPO), na wymieniony adres, upomnienie wzywające do dobrowolnego uregulowania należności za okres od stycznia 2020 r. do lipca 2024 r. Upomnienie zostało doręczone i odebrane przez stronę osobiście 5 sierpnia 2024 r. Dodał, że Elektroniczne Potwierdzenie Odbioru (EPO) stanowi wygodną alternatywę dla papierowej, tradycyjnej formy pokwitowania, wystawianego dla przesyłek poleconych oraz złożeniu podpisu przez odbiorcę na urządzeniu mobilnym - tablecie. W skardze zobowiązany wniósł o uchylenie postanowień obydwu instancji, umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz wstrzymanie czynności egzekucyjnych do czasu rozpoznania sprawy, zarzucając postanowieniu organu odwoławczego naruszenie: - art. 33 § 1 pkt. 1 u.p.e.a., - § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1676) przez nieokazanie dowodu nadania i dowodu odbioru zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego z dnia 9 września 2009 r., - art. 7 K.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich czynności niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego, - art. 77 K.p.a. poprzez niezebranie w sposób wyczerpujący wymaganego materiału dowodowego, - art. 80 K.p.a. poprzez dokonanie dowolnych ustaleń, iż nie doszło do wyrejestrowania radioodbiornika oraz że wysłano i dostarczono zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego jak też przyjęcie, że zarejestrowano radioodbiornik. W uzasadnieniu do skargi skarżący podtrzymał dotychczasową argumentację, iż nie rejestrował radioodbiornika oraz że z ostrożności wyrejestrował go w 2000 r. oraz że od 2000 r. nie uzyskał żadnego zawiadomienia o przydzieleniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego. Skarżący powołał się na orzecznictwo sądów administracyjnych o sygnaturach: III SA/Po 138/20, SA/Po 863/19, III SA/Po 693/19, I SA/Gd 118/20. Skarżący uznał, że zastosowanie w sprawie ma art. 33 § 2 pkt. 1 u.p.e.a. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu powtórzył argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Zwrócił uwagę, że w korespondencji z 5 sierpnia 2024 r. w ramach postępowania wyjaśniającego zobowiązany przyznał, iż zaprzestał płacić z uwagi na osiągnięcie wieku emerytalnego, pod wpływem informacji radcy prawnego uznał, iż jest od opłat zwolniony. Zdaniem organu fakt ten dowodzi znajomości obowiązku uiszczania opłat. Odnosząc się do zarzutów wieloletniego braku reakcji ze strony Poczty Polskiej wskazał na przepis art. 2 ustawy abonamentowe,j który z mocy samego prawa na posiadacza zarejestrowanego radioodbiornika nakłada obowiązek uiszczania abonament bez wezwania ze strony wierzyciela. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przeprowadzona przez Sąd kontrola zaskarżonego postanowienia – na podstawie art. 3 § 1 i § 2 pkt 2 w związku z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej P.p.s.a.) – nie dała podstaw do uznania, że zostało ono wydane z naruszeniem przepisów prawa skutkującym jego wyeliminowaniem z obrotu prawnego. Spór w sprawie − w ramach złożonych zarzutów z art. 33 § 2 pkt 1 i 4 u.p.e.a. − sprowadza się do ustalenia czy wierzyciel był uprawniony do obciążania skarżącego opłatami abonamentowymi RTV za okres od stycznia 2020 r. do lipca 2024 r. Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Zamknięty katalog zarzutów zawarty jest w art. 33 § 2 u.p.e.a. Wskazany przepis stanowi, że podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4 u.p.e.a., b) dokumentu, o którym mowa w art. 3 a § 1 u.p.e.a., c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. Z kolei w myśl art. 33 § 4 u.p.e.a. zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie. Podkreślić przy tym należy, że powyższe wyliczenie ma charakter enumeratywny, a więc zamknięty, co tym samym ogranicza uprawnionego do wniesienia zarzutów tylko w zakresie podstaw przewidzianych w art. 33 u.p.e.a. Oznacza to, że podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej mogą być tylko i wyłącznie okoliczności ściśle określone przez ustawodawcę w tym przepisie. Zgodnie natomiast z art. 33 § 5 u.p.e.a. zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej wnosi się nie później niż: 1) w terminie 30 dni od dnia wyegzekwowania w całości obowiązku, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych; 2) do dnia wykonania w całości obowiązku o charakterze niepieniężnym lub zapłaty w całości należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych; 3) w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego w całości albo w części. Wniesienie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego, zawiesza postępowanie egzekucyjne w całości albo w części z dniem doręczenia tego zarzutu organowi egzekucyjnemu do czasu zawiadomienia tego organu o wydaniu ostatecznego postanowienia w sprawie tego zarzutu (art. 35 § 1 u.p.e.a.). Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia stwierdzić należy, iż zarzut jest środkiem prawnym o niejednolitym charakterze. W zależności od wskazanych podstaw, wyliczonych w sposób wyczerpujący w art. 33 § 2 u.p.e.a., zobowiązany wnosząc zarzut: 1) zapoczątkowuje spór o dopuszczalność egzekucji (art. 33 § 2 pkt 1 i 5 u.p.e.a.) lub o wymagalność obowiązku (art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a.) – z tytułu wykonawczego wynika domniemanie istnienia obowiązku, dlatego zobowiązany, wnosząc zarzuty na tych podstawach, zamierza wykazać, że obowiązek już nie istnieje albo uległ wygaśnięciu lub, że jeszcze nie zaistniał (nienałożenie obowiązku) albo, że istnieje, ale nie jest jeszcze wymagalny; 2) zarzuca wierzycielowi lub organowi egzekucyjnemu istotne uchybienia proceduralne (art. 33 § 2 pkt 2-4 u.p.e.a.). Podkreślić należy, że zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd nie jest ograniczony zarzutami podniesionymi w skardze, lecz zawsze pozostaje związany granicami sprawy rozpoznawanej przez organ. W przypadku zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny wyznaczają wskazane przez stronę zobowiązaną zarzuty, o których mowa w art. 33 u.p.e.a. Sąd nie może objąć kontrolą innej sprawy niż ta, która była przedmiotem rozstrzygnięcia w postępowaniu egzekucyjnym (por. wyrok NSA z dnia 4 kwietnia 2012 r., sygn. akt II FSK 2615/10, dostępny, podobnie jak inne wskazane w uzasadnieniu orzeczenia, w internetowej bazie orzeczeń http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Poprzez wniesienie zarzutu zobowiązany kwestionuje możliwość prowadzenia egzekucji, podważając prawidłowość tytułu wykonawczego, w stosunku do którego obowiązuje generalne domniemanie istnienia obowiązku oraz spełnienia wszystkich przesłanek dopuszczalności wszczęcia postępowania egzekucyjnego (por.: P. M. Przybysz, Komentarz do art. 33 u.p.e.a., [w:] P. M. Przybysz, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, wyd. IX, WKP 2021). Skarżący wniósł zarzuty wskazujące na: 1) nieistnienie obowiązku, 2) brak uprzedniego doręczenia upomnienia. W ramach zarzutu z art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. organ wykazał, że skarżący dokonał rejestracji odbiorników radiowo-telewizyjnych. Trafnie powołał się na odnotowane wpłaty dokonane przez skarżącego na poczet abonamentu RTV w okresie od 14 października 2019 r. do 12 czerwca 2020 r. Fakt wykonywania wpłat za pomocą indywidualnego numeru bankowego skarżącego na konto wierzyciela świadczy w sposób nie budzący wątpliwości o dokonaniu wcześniejszej rejestracji, jak również znajomości nadanego mu indywidualnego numeru identyfikacyjnego. Skarżący w przedstawionej argumentacji zaprzecza własnemu stanowisku. Z jednej bowiem strony twierdzi, że nie dokonał rejestracji odbiorników, a organ nie przedłożył dokumentu z jego podpisem potwierdzającego ten fakt. Z drugiej strony twierdzi w skardze, że dokonał wyrejestrowania odbiorników w 2000 r. (w zarzutach podał, iż dokonał tej czynności przed 2010 r.). Skoro skarżący nie zarejestrował odbiorników RTV, to nie było potrzeby ich wyrejestrowania. Jednocześnie nie zaprzecza, że dokonywał wpłat z tytułu opłat abonamentowych na nadany mu przez organ indywidualny numer identyfikacyjny [...]: 14 października 2019 r. - w kwocie 129,40 zł, 10 grudnia 2019 r. - w kwocie 129,40 zł oraz 12 czerwca 2020 r. - w kwocie 194,75 zł. Wyjaśnić więc należy, że o charakterze opłaty abonamentowej jednoznacznie przesądził Trybunał Konstytucyjnego w swoich wyrokach, w szczególności w wyroku wydanym dnia 9 września 2004 r. w sprawie K 2/03 (opubl. OTK-A 2004/8/83) i z dnia 16 marca 2010 r. w sprawie K 24/08 (opubl. OTK-A 2010/3/22) stwierdzając, że abonament to "przymusowe, bezzwrotne świadczenie publicznoprawne, służące realizacji konstytucyjnych zdań państwa. Jest to danina publiczna, różna od innych danin wskazanych w art. 217 Konstytucji, przez swój celowy charakter, nie stanowiący dochodów państwa o charakterze stricte budżetowym." Skutkiem traktowania abonamentu jako daniny publicznej, jak stwierdził Trybunał Konstytucyjny, są rygory w zakresie jego wprowadzenia (wyłącznie ustawą), a także obowiązek jawnego i kontrolowanego publicznie wykorzystywania płynących z niego dochodów. Ustawą regulującą w sposób kompleksowy zasady pobierania opłat abonamentowych jest ustawa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych. Cechą charakterystyczną dla opłaty abonamentowej jest również to, że obowiązek jej zapłaty wynika z mocy prawa, ex lege, bowiem art. 2 ustawy abonamentowej nakłada obowiązek uiszczania abonamentu, który powstaje z pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu rejestracji odbiornika a jej wysokość również jest ustalona w ustawie abonamentowej i w rozporządzeniach Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji wydawanych corocznie, które aktualizują jej wysokości na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 3 ustawy abonamentowej i tym samym wynika wprost z przepisów prawa. Zarejestrowany abonent ma więc obowiązek uiszczenia opłaty abonamentowej w drodze samoobliczenia, a gdy wyliczenia tego dokonuje podmiot, któremu powierzone obowiązki związane z pobieraniem opłaty abonamentowej, to czyni to wyłącznie w trybie pozaprocesowym w drodze wyłącznie czynności materialno-technicznej, czy to polegającej na wyliczeniu wysokości nieuiszczonej opłaty. Zatem zgodnie z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 marca 2010 r. o sygn. K 24/08, uiszczanie opłat abonamentowych dokonywane jest w drodze samoobliczenia przez abonenta, zatem przerzucanie obowiązku w tym zakresie na wierzyciela jest bezpodstawne. Poczta Polska S.A. jest zobowiązana wyłącznie, na mocy przepisu art. 7 ust. 3 ustawy abonamentowej, do kontroli wykonywania obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej. Z zasady praworządności wynika, że organy administracji publicznej działają na podstawie i w granicach prawa powszechnie obowiązującego i są tymi przepisami związane. Zgodnie bowiem z art. 7 ust. 1 ustawy abonamentowej, kontrolę wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej prowadzi operator wyznaczony w rozumieniu ustawy Prawo pocztowe, tj. Poczta Polska S.A. W myśl natomiast z art. 7 ust. 5 tej ustawy, uprawnionymi do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej m.in. obowiązku uiszczania opłaty abonamentowe są kierownicy jednostek operatora wyznaczonego (por. wyrok NSA z 14 września 2023 r., I GSK 1264/22). Aby powstał ustawowy obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej ustawodawca wymaga ziszczenia się łącznie 2 przesłanek: - zarejestrowania odbiornika radiowego lub telewizyjnego zgodnie art. 2 ust. 3 ustawy abonamentowej w związku z rozporządzeniem Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1676), - niewyrejestrowanie go na podstawie przepisów ww. rozporządzenia. Sąd zwraca uwagę, że zgodnie z § 11 ww. rozporządzenia wyrejestrowanie odbiornika RTV może się odbyć jedynie na podstawie złożenia w placówce pocztowej wypełnionego formularza zmiany danych określonego w załączniku do ww. rozporządzenia. Niedopełnienie tego obowiązku nie skutkuje zwolnieniem z opłacania abonamentu. Organ słusznie uznał zarzut nieistnienia obowiązku za bezzasadny posiłkując się kserokopią zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego skarżącemu. Wydanie zawiadomienia stanowi spełnienie obowiązku nałożonego na operatora pocztowego zgodnie z § 5 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2007 r. nr. 187 poz. 1342). Takie zawiadomienie wydaje się na podstawie wcześniej istniejących książeczek oraz na podstawie systemu bazy danych Poczty Polskiej dotyczących użytkowników odbiorników RTV. Z przepisów szczególnych nie wynika żadne zobowiązanie leżące na operatorze pocztowym, aby zawiadomienie doręczyć przesyłką rejestrowaną. Zawiadomienie stanowi tylko potwierdzenie wcześniejszego aktu nadania i wobec tego musi być traktowane jako czynność wyłącznie materialno-techniczna z którą prawodawca nie wiąże doniosłych skutków prawnych. Niezależnie ponownie należy podkreślić, że skarżący w latach 2019-2020 dokonywał wpłat z tytułu opłat abonamentowych, a więc był mu znany nadany mu indywidualny numer identyfikacyjny. W realiach rozpoznawanej sprawy trudno więc zaprzeczyć twierdzeniom organu, że omawiane zawiadomienie z 9 września 2008 r. zostało skarżącemu doręczone. Argumentacja przedstawiona w skardze okazała się chybiona. Zarejestrowanie odbiorników RTV zrodziło obowiązek skarżącego do ponoszenia opłat abonamentowych. Obowiązek uiszczania opłat abonamentowych powstaje bowiem od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano rejestracji odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego i trwa do czasu ich wyrejestrowania lub dopełnienia w placówce pocztowej Poczty Polskiej S.A. formalności związanych ze zwolnieniem od opłat abonamentowych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 stycznia 2018 r., II GSK 3012/17). Zarejestrowanie odbiornika bez jego późniejszego wyrejestrowania stanowi wystarczającą przesłankę istnienia obowiązku uiszczania opłat za jego używanie (opłata abonamentowa), który podlega egzekwowaniu w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze pieniężnym. Zasadnie więc organ oddalił zarzut nieistnienia obowiązku (art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a.). Organ po dokonaniu aktualizacji danych adresowych skarżącego wystosował do niego 30 lipca 2024 r., listem poleconym o nr R [...] (za elektronicznym potwierdzeniem odbioru EPO) "Upomnienie" numer [...] wzywające do dobrowolnego uregulowania należności za okres od stycznia 2020 r. do lipca 2024 r., na podstawie art. 15 § 2 u.p.e.a. Korespondencja w dniu 5 sierpnia 2024 r. została odebrana osobiście przez skarżącego. Na załączonym do akt zwrotnym potwierdzeniu odbioru widnieje data doręczenia upomnienia - 5 sierpnia 2024 r. oraz podpis własnoręczny skarżącego "E.W.". Dokument urzędowy, jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru, jeśli jest sporządzony w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Korzysta on z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nim stwierdzone (por. wyrok NSA z 26 stycznia 2023 r., II GSK 1712/21). Domniemanie to może być obalone, jednakże podejmując próbę jego dokonania, należy mieć na względzie, że dokumenty urzędowe są najbardziej wiarygodnymi środkami dowodowymi - co za tym idzie, dowody przeciwne muszą być zdecydowanie przekonujące. Nie wystarczy samo twierdzenie strony w tym zakresie. Tym bardziej, że na zwrotnym potwierdzeniu odbioru upomnienia widnieje podpis, z którego wynika w sposób czytelny nazwisko skarżącego. Brak jest w tych okolicznościach podstaw do zaprzeczenia prawdziwości ustaleń wierzyciela, co do faktu doręczenia skarżącemu upomnienia, co było wymagane na mocy art. 15 § 1 u.p.e.a. Słusznie zatem wierzyciel oddalił zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji w części w jakiej dotyczył braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia. Wierzyciel korzystając z posiadanych zasobów wyjaśnił istotne dla rozstrzygnięcia w sprawie okoliczności faktyczne. Nie można organowi skutecznie zarzucić naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia zamieszczono obszerne i wyczerpujące wyjaśnienia odnośnie okoliczności faktycznych i prawnych mających znaczenie dla sprawy. Organ przedłożył wszelkie dowody potrzebne do rozpatrzenia sprawy. W szczególności kserokopie zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego oraz dokumenty bankowe potwierdzające wpłaty skarżącego na konto wierzyciela na poczet opłaty abonamentowej. Sąd wyjaśnia, że w wyroku oznaczono jednostkę organizacyjną organu - Poczty Polskiej S.A., jako "Centrum Obsługi Finansowej", zgodnie z nadal obowiązującym rozporządzeniem Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 10 września 2013 r. w sprawie kontroli wykonywania obowiązków związanych z opłatami abonamentowymi (Dz. U. z 2013 r., poz. 1140), wydanym na podstawie art. 7 ust. 10 ustawy abonamentowej. Zgodnie z § 2 ww. rozporządzenia "jednostką Poczty Polskiej S.A. uprawnioną do przeprowadzania na terenie kraju kontroli wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej za ich używanie jest Centrum Obsługi Finansowej". Sąd, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło