I SA/Gl 1078/21

WyrokWSA w Gliwicach2022-02-10

Skład orzekający: Dorota Kozłowska, Eugeniusz Christ, Monika Krywow

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny, rozpatrując zarzuty zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym opłat za parkowanie, jest związany stanowiskiem wierzyciela, nawet jeśli jest ono błędne lub wybiórczo interpretuje przepisy prawa?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela w zakresie zarzutów dotyczących wykonania lub umorzenia obowiązku, odroczenia terminu, braku wymagalności, błędu co do osoby zobowiązanego, niewykonalności obowiązku niepieniężnego, braku doręczenia upomnienia oraz niespełnienia wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. Jednakże, jeśli stanowisko wierzyciela opiera się na błędnej lub wybiórczej interpretacji przepisów prawa, sąd administracyjny może uchylić zaskarżone postanowienie, poprzedzające je postanowienie organu egzekucyjnego oraz postanowienia wierzyciela, aby zapewnić zgodność z prawem.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła egzekucji opłaty dodatkowej za postój pojazdu w strefie płatnego parkowania. Zobowiązana wniosła zarzuty, podnosząc m.in. nieistnienie obowiązku zapłaty z uwagi na brak odpowiedniego oznakowania miejsc postojowych oraz uiszczenie opłat przed terminem lub w zaniżonej wysokości. Organ egzekucyjny utrzymał w mocy postanowienie wierzyciela, opierając się na jego stanowisku. Sąd administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienia organów, uznając, że wierzyciel wybiórczo zinterpretował przepisy dotyczące oznakowania strefy płatnego parkowania i nie wykazał w sposób należyty podstaw do nałożenia opłaty dodatkowej.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w C., postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta K. Zasądzono od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Kozłowska, Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Asesor WSA Monika Krywow (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 lutego 2022 r. sprawy ze skargi D. L. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1) uchyla zaskarżone postanowienie, poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...] nr [...], a także postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] nr [...] i poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta K. z dnia [...] nr [...]; 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej jako organ odwoławczy, Dyrektor), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej jako k.p.a.) oraz art. 17 § 1, art. 18, art. 23 § 1 i § 4 pkt 1 oraz art. 34 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1427 ze zm., dalej jako u.p.e.a.), po rozpoznaniu zażalenia D. L. (dalej jako zobowiązana, skarżąca), utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. (dalej jako organ egzekucyjny) z dnia [...] r., nr [...], w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Powyższe postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym: Organ egzekucyjny prowadzi wobec zobowiązanej postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez Prezydenta Miasta K.(dalej jako Wierzyciel) z [...] r., nr [...], obejmującego opłatę dodatkową za nieuiszczenie opłaty za postój pojazdu o nr rej. [...] w strefie płatnego parkowania miasta K.. Odpis tytułu wykonawczego został doręczony zobowiązanej w dniu [...] r. wraz z zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z [...] r. W odpowiedzi na zajęcie bank poinformował, że nie prowadzi rachunku bankowego. W dniu 2 sierpnia 2019 r. zobowiązana wniosła zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji podnosząc nieistnienie obowiązku zapłaty należności objętych tytułem wykonawczym. Wskazała, że każdorazowo uiściła opłatę za parkowanie w terminie 14 dni, niezależnie od tego, że w większości wypadków opłata ta była nienależna. Podkreśliła, że opłata za płatne parkowanie jest należna jedynie w przypadku parkowania w miejscach do tego wyznaczonych, tj. oznaczonych znakami pionowymi i poziomymi, a wyjątkowo kiedy ich funkcję zastępuje konstrukcyjne ustalenie stanowisk na wydzielonych parkingach. Wskazała, że na części stanowisk takiego oznaczenia nie było (brak było znaków poziomych). Postój nie miał też miejsca na wydzielonym parkingu, w obrębie którego ustalono konstrukcyjnie stanowiska. Ostatecznie wskazała, że opłatę dodatkową można nałożyć jedynie kiedy żadna opłata nie została wniesiona, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Postanowieniem z dnia [...] r. Wierzyciel uznał: 1. za niezasadny zarzut istnienia wykonania obowiązku lub umorzenia w całości lub części obowiązku w zakresie postojów ujętych w wezwaniach o nr [...] z 29 marca 2018 r., [...] z 29 czerwca 2018 r., [...] z 2 lipca 2018 r., [...] z 3 lipca 2018 r., [...] z 6 lipca 2018 r., [...] z 13 lipca 2018 r., [...] z 13 sierpnia 2018 r., [...] z 14 września 2018 r., [...] z 10 października 2018 r., [...] z 11 października 2018 r., [...] z 7 listopada 2018 r., [...] z 8 listopada 2018 r., [...] z 18 grudnia 2018 r. oraz [...] z 22 stycznia 2019 r.; 2. za zasadny zarzut istnienia wykonania obowiązku lub umorzenia w całości lub części obowiązku w zakresie postoju ujętego w wezwaniu o nr [...] z 13 sierpnia 2018 r. W wyniku wniesionego zażalenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach postanowieniem z dnia [...] r. uchyliło zaskarżone postanowienie i orzekło o uznaniu: 1. za niezasadny zarzut istnienia wykonania obowiązku lub umorzenia w całości lub części obowiązku w zakresie postojów ujętych w wezwaniach o nr [...] z 29 marca 2018 r., [...] z 2 lipca 2018 r., [...] z 3 lipca 2018 r., [...] z 6 lipca 2018 r., [...] z 13 lipca 2018 r., [...] z 13 sierpnia 2018 r., [...] z 14 września 2018 r., [...] z 10 października 2018 r., [...] z 11 października 2018 r., [...] z 7 listopada 2018 r., [...] z 8 listopada 2018 r., [...] z 18 grudnia 2018 r. oraz [...] z 22 stycznia 2019 r.; 2. za zasadny zarzut istnienia wykonania obowiązku lub umorzenia w całości lub części obowiązku w zakresie postojów ujętych w wezwaniach o nr [...] z 29 czerwca 2018 r. oraz [...] z 13 sierpnia 2018 r. Postanowieniem z dnia [...] r. organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia Wierzyciela, uznał: 1. za niezasadny zarzut istnienia wykonania obowiązku lub umorzenia w całości lub części obowiązku w zakresie postojów ujętych w wezwaniach o nr [...] z 29 marca 2018 r., [...] z 2 lipca 2018 r., [...] z 3 lipca 2018 r., [...] z 6 lipca 2018 r., [...] z 13 lipca 2018 r., [...] z 13 sierpnia 2018 r., [...] z 14 września 2018 r., [...] z 10 października 2018 r., [...] z 11 października 2018 r., [...] z 7 listopada 2018 r., [...] z 8 listopada 2018 r., [...] z 18 grudnia 2018 r. oraz [...] z 22 stycznia 2019 r.; 2. za zasadny zarzut istnienia wykonania obowiązku lub umorzenia w całości lub części obowiązku w zakresie postojów ujętych w wezwaniach o nr [...] z 29 czerwca 2018 r. oraz [...] z 13 sierpnia 2018 r. i w tej części umorzył postępowanie egzekucyjne. Na powyższe postanowienie zobowiązana wniosła zażalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zarzutach. Utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego Dyrektor stwierdził, że zostało ono prawidłowo wydane i czyni zadość obowiązującym przepisom prawa. Wskazał, że zgodnie z art. 34 § 1 u.p.e.a. zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10 u.p.e.a. prgan egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów. Stanowisko Wierzyciela jest wiążące dla organu egzekucyjnego. Wystarczającym jest zatem, by organ egzekucyjny oparł wydane rozstrzygnięcie o stanowisko wierzyciela wyrażone w ostatecznym postanowieniu. Powyższe uregulowania nie dają przy tym organowi egzekucyjnemu dobrowolności, a organ egzekucyjny nie jest uprawniony do prowadzenia odrębnego postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalenie podstaw uwzględnienia zarzutów i do podważenia w tym trybie stanowiska wierzyciela. W skardze na powyższe postanowienie zobowiązana zarzuciła naruszenie: 1. art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez błędne uznanie, iż zobowiązana dokonała zapłaty opłat parkingowych objętych wezwaniem nr [...] z 2 lipca 2018 r. i [...] z 18 grudnia 2018 r. po upływie terminu, podczas gdy opłaty te zostały uiszczone przed upływem ostatniego dnia czternastodniowego terminu zapłaty; 2. art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez błędne uznanie, iż zobowiązana nie dokonała zapłaty opłat parkingowych objętych wezwaniami nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz [...], podczas gdy zobowiązana wniosła te opłaty, zaś organ nie wykazał dłuższego czasu parkowania niż opłacony przez zobowiązaną; 3. art. 13b ust.1 ustawy o drogach publicznych w zw. z § 1 pkt 1 lit a rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z 23 września 2013 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków i umieszczenia na drogach, poprzez jego błędną interpretację zgodnie z którą opłata, o której mowa w art. 13 ust.1 pkt.1 ustawy o drogach publicznych należy się za postój w każdym miejscu strefy płatnego parkowania oznakowanej wyłącznie znakiem pionowym D-18, podczas gdy przy prawidłowej interpretacji tego przepisu należy uznać, że opłata należy się jedynie za postój w miejscach wyznaczonych, a miejsca parkingowe oznacza się znakami pionowymi określonymi w pkt 5.2.18 rozporządzenia (Znak D-18 parking oraz tabliczki z grupy T-30) oraz znakami poziomymi określonymi w załączniku nr 2 do rozporządzenia; 4. art. 13f ust.1 ustawy o drogach publicznych poprzez uznanie, iż ewentualne wniesienie zaniżonej opłaty parkingowej uprawnia organ do nałożenia opłaty dodatkowej, podczas gdy opłata ta może być nałożona jedynie w razie całkowitego braku zapłaty. W związku z tak podniesionymi zarzutami zobowiązana wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu egzekucyjnego, a także postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w części, tj. w zakresie pkt 1, w którym uznaje on zarzuty za niezasadne. Uzasadniając podniesione zarzuty wskazała, że w przypadku wezwań z dnia 2 lipca 2018 r. oraz 18 grudnia 2018 r. uiściła ona należności przed upływem terminu do zapłaty, tj. odpowiednio w dniach 16 lipca 2018 r. oraz 2 stycznia 2019 r. Jednocześnie wskazała, że obowiązek wniesienia opłat nie powstał i Zobowiązana wnosiła opłaty nienależne. Zgodnie z art.13b ust. 1 ustawy o drogach publicznych, opłatę za postój w Strefie płatnego parkowania pobiera się w przypadku postoju w te| strefie pojazdów samochodowych, w wyznaczonym miejscu, w określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo. Z ww. przepisu wynika jednoznacznie, że opłatę (w tym opłatę dodatkową) można pobierać wyłącznie za postój w miejscach wyznaczonych. Miejsca, w których zobowiązana parkowała pojazd nie były miejscami oznaczonymi znakami poziomymi. Odnosząc się do stanowiska Wierzyciela zobowiązana podniosła, że nie jest słuszne stwierdzenie, że żaden przepis nie wymaga równoczesnego oznakowania miejsca parkingowego w SPP znakami pionowymi i poziomymi. Przepisem tym jest art.13b ust.1 ustawy o drogach publicznych, który wyraźnie wskazuje na konieczność wyznaczenia miejsca, a także § 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z 23 września 2013 r. W związku z powyższym przepisy rozporządzenia jednoznacznie obligują, aby miejsca postojowe w SPP były oznaczone jednocześnie znakami pionowymi i poziomymi, na co wskazuje spójnik "oraz" oznaczający koniunkcję, czyli obowiązek łącznego spełnienia obu przesłanek. Jednocześnie obowiązek oznakowania miejsc parkingowych równocześnie znakami pionowymi i poziomymi wprowadzono ww. nowelizacją rozporządzenia dokonaną w 2013 roku. Intencją prawodawcy było zatem jednoznaczne określenie w jakich miejscach w SPP można parkować i pobierać za to parkowanie opłaty. Nowelizacja ta podyktowana była występującą dowolnością w obciążania opłatami za postój w SPP. Aby ukrócić ten proceder i wprowadzić jednolite zasady pobierania opłat, wprowadzono omawianą nowelizację, zgodnie z którą miejsca parkingowe muszą być wyznaczone jednocześnie znakami pionowymi i poziomymi. Ewentualne zaniechanie wykorzystania znaków poziomych może mieć miejsce jedynie wówczas, gdy ich funkcje zastępuje konstrukcyjne ustalenie stanowisk na wydzielonych parkingach. Odwołano się także do uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego o sygn. akt II GPS 2/17. Wskazano także, że wbrew twierdzeniom organu stanowisko zawarte w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 30/18, nie stoi w sprzeczności z ww. uchwałą. Podniesiono także w skardze, że Wierzycie1, a w ślad za nim organ egzekucyjnym stoją na stanowisku, że opłaty za postój potwierdzony wezwaniami nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz [...] były uiszczone w zbyt niskiej wysokości. Tymczasem wątpliwości budzi sposób ustalania godzin zakończenia postoju. Skoro jeden kontroler nadzoruje część strefy obejmująca kilka ulic, na których stoi jednocześnie kilkaset samochodów (dziennie kilka tysięcy), a w dodatku bardzo często trudno w ogóle dostrzec kontrolera, gdyż znajduje się on w innej części Strefy, to nie ma możliwości aby precyzyjnie stwierdził on, o której godzinie pojazd zakończył parkowanie. Ponadto, biorąc pod uwagę liczbę pojazdów przewijających się przez Strefę, wątpliwe jest także aby kontroler był w stanie rozróżnić każdy pojazd i poprawnie wpisać datę zakończenia parkowania. Tym samym godziny wskazane w wezwaniu są jedynie godzinami wpisanymi przez kontrolera, nie zaś rzeczywistymi godzinami postoju (w odniesieniu do daty zakończenia parkowania). Ostatecznie autor skargi stwierdził, że nawet przy założeniu, że zobowiązana wniosła zaniżone opłaty parkingowe, to nie uprawniało to organu do nałożenia opłaty dodatkowej, gdyż ta należna jest jedynie w razie całkowitego braku wniesionej opłaty. Pojęcia niewniesienia opłaty i wniesienia opłaty zaniżonej nie są tożsame. Tym samym, skoro przepis art. 13f ust.1 ustawy o drogach publicznych stanowi, że za nieuiszczenie opłaty o której mowa w art. 13 ust.1 pkt.1 pobiera się opłatę dodatkową to nie oznacza, że opłatę dodatkową można nałożyć także wówczas, gdy opłata z art. 13 ust.1 pkt.1 została wniesienia w wysokości zaniżonej, bo bezspornie opłata wniesiona została, lecz jej wysokość jest inna niż powinna być' Uznanie, że przepis art' 13f ust. 1 swą dyspozycja obejmuje również przypadki wniesienia opłaty w wysokości zaniżonej, prowadziłoby do stosowania niedozwolonej w prawie administracyjnym tzw. wykładni rozszerzającej, czy stosowania prawa administracyjnego do stanów faktycznych do których ten przepis wprost się nie odnosi. Zakaz stosowania wykładni rozszerzającej wynika z utrwalonej linii orzeczniczej sądów administracyjnych. W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Skarga podlega uwzględnieniu. Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27. Stosownie do art. 34 § 1 u.p.e.a. zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 § 1 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. W niniejszej sprawie zobowiązana wniosła zarzut nieistnienia obowiązku wskazanego w doręczonym jej tytule wykonawczym. Na wstępie Sąd pragnie zauważyć, że sporna w niniejszej sprawie kwestia była już wielokrotnie przedmiotem analizy w postępowaniach zainicjowanych skargami wniesionymi do tut. Sądu. Stąd też w uzasadnieniu Sąd posłuży się argumentacją zaprezentowaną w wyrokach 3 lipca 2018 r., sygn. akt I SA/Gl 30/18, z dnia 20 sierpnia 2018 r., sygn. akt I SA/Gl 281/18 i sygn. akt I SA/Gl 282/18 podzielając w pełni zawartą tam argumentację. Oceniając zatem zarysowany spór należy w pierwszej kolejności wskazać, że zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p., korzystający z dróg publicznych obowiązani są do ponoszenia opłat za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania. Zgodnie z art. 13b ust. 3 u.d.p. strefę taką ustala rada gminy (rada miasta) w stosownej uchwale. Opłatę, o której mowa w cytowanym wyżej przepisie pobiera się zgodnie z art. 13b ust. 1 u.d.p., za postój pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, w wyznaczonym miejscu, w określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo. Istotnym jest również i to, że zgodnie z art. 13b ust. 2 u.d.p. strefę ustala się na obszarach charakteryzujących się znacznym deficytem miejsc postojowych, jeżeli uzasadniają to potrzeby organizacji ruchu, w celu zwiększenia rotacji parkujących pojazdów samochodowych lub realizacji lokalnej polityki transportowej, w szczególności w celu ograniczenia dostępności tego obszaru dla pojazdów samochodowych lub wprowadzenia preferencji dla komunikacji zbiorowej. Konsekwencją powyższych regulacji jest uznanie, że obowiązek uiszczenia opłaty za parkowanie pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania jest obowiązkiem wynikającym z mocy samego prawa. Obowiązek taki winien być wykonany niezwłocznie po wystąpieniu określonego stanu faktycznego (zaparkowania w strefie, a w odniesieniu do opłaty dodatkowej – nieuiszczenia opłaty parkingowej), z wystąpieniem którego ustawa wiąże ten obowiązek. Wymaga podkreślenie również, że w sprawie obowiązku uiszczenia opłaty parkingowej nie prowadzi się odrębnego postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga w drodze decyzji administracyjnej. Nie prowadzi się również postępowania wyjaśniającego poprzedzającego rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty. Skoro obowiązek uiszczenia opłaty parkingowej powstaje z mocy prawa przyjąć należy, że możliwość dochodzenia swych racji przez korzystającego z drogi publicznej powstaje dopiero na etapie postępowania egzekucyjnego poprzez złożenie zarzutu nieistnienia obowiązku czy błędu, co do osoby zobowiązanego (art. 33 § 1 pkt 1 i 4 u.p.e.a.) (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 grudnia 2017 r., sygn. akt II GSK 435/16). W konsekwencji w tym zakresie nie jest wymagane konkretyzowanie obowiązku w drodze indywidualnego aktu administracyjnego (por. też np. wyrok NSA z 6 grudnia 2012 r., II GSK 1859/11; wyrok NSA 16 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1816/12; wyrok NSA z 22 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 2783/15). Oceniając zatem wydane rozstrzygnięcia należy zauważyć, że oparte one zostały w głównej mierze na wykładni dokonanej przez Wierzyciela, który stanął na stanowisku, że o obowiązku uiszczenia opłaty decydują znaki pionowe. Z postanowienia Wierzyciela wynika przy tym, że oparł się on przy wykładni art. 13b ust. 1 u.d.p. na zacytowanych przez niego fragmentach uchwały siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2017 r. sygn. akt II GPS 2/17, iż znakom pionowym należy przyznać decydujące znaczenie. Tymczasem rację ma skarżąca, że Wierzyciel odniósł się do powyższej uchwały w sposób wybiórczy. Należy bowiem zauważyć, że w uchwale tej skład siemu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego rozstrzygnął, że zgodnie z art. 13b ust. 1 w związku z art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p. opłatę za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania pobiera się od korzystającego z drogi publicznej wyłącznie za postój w odpowiednio wyznaczonym do tego miejscu. W uchwale tej wskazano wyraźnie, że: "Celem regulacji dotyczącej opłat za postój pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, określonym w art. 13b ust. 2 ustawy jest usprawnienie ruchu pojazdów w obszarach o znacznym deficycie miejsc postojowych, z uwzględnieniem ogólnych przepisów prawnych o ruchu drogowym. Pobieranie opłat za postój w każdym miejscu, w granicach wyznaczonej strefy parkowania wywoływałoby skutki przeciwstawne do zamierzonych. Oznaczałoby faktyczną aprobatę dla zachowań korzystających z dróg publicznych, które są niezgodne z przepisami prawa – naruszają ograniczenia i zakazy postoju (art. 46 ust. 2 i art. 49 ust. 2 ustawy – Prawo o ruchu drogowym). W ten sposób cel przedsięwzięcia - ustalenie strefy płatnego parkowania zostałby zredukowany do zapewnienia przychodów z tytułu pobierania opłat za postój w tej strefie". Jednakże wymaga wyraźnego podkreślenia, iż w uchwale tej stwierdzono również, że: "Przez ustalenie strefy płatnego parkowania należy rozumieć określenie granic obszaru, który charakteryzuje się znacznym deficytem miejsc postojowych i w związku z tym za postój w tym obszarze pobiera się opłatę. Ustawodawca nakazuje organowi właściwemu do zarządzania ruchem wyznaczenie w tej strefie, w uzgodnieniu z zarządcą drogi, miejsc przeznaczonych na postój pojazdów, w tym stanowisk przeznaczonych na postój pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową (art. 13b ust. 6 pkt 1 ustawy o drogach publicznych). Ten organ może również wyznaczać w strefie płatnego parkowania zastrzeżone stanowiska postojowe (koperty) w celu korzystania z nich na prawach wyłączności w określonych godzinach lub całodobowo (art. 13b ust. 6 pkt 2 ustawy). Można dodać, że posłużenie się przez ustawodawcę w tej regulacji różnymi pojęciami – "ustalenie" strefy płatnego parkowania i "wyznaczenie" miejsc płatnego postoju, a także rozdzielenie tych kompetencji między różne podmioty, potwierdza tezę, że ustalenie strefy płatnego parkowania nie jest równoznaczne z wyznaczeniem miejsc płatnego postoju. Nie cały zatem obszar strefy płatnego parkowania jest miejscem, w którym za postój pojazdów samochodowych można pobierać opłaty". Podkreślono także, że: "znaki informacyjne pionowe mają na celu poinformowanie kierujących pojazdami o rodzaju drogi i sposobie korzystania oraz obiektach znajdujących się przy drodze lub w jej pobliżu przeznaczonych dla użytkowników dróg (pkt 5 załącznika nr 1). Znaki poziome dróg służą zaś zwiększeniu bezpieczeństwa uczestników ruchu i innych osób znajdujących się na drodze, usprawnieniu ruchu pojazdów i ułatwieniu korzystania z dróg (pkt 1.2. załącznika nr 2)". Z powyższego wynika zatem, że Wierzyciel odniósł się do powyższej uchwały w sposób wybiórczy, albowiem wynika z niej wyraźnie, że obowiązek uiszczenia opłaty wiązany jest z postojem pojazdu w wyznaczonym miejscu. Wyznaczenie zaś miejsc i stanowisk postojowych następuje za pomocą odpowiednich znaków drogowych, określonych w przepisach wykonawczych do u.d.p., tj.: w rozporządzeniu Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych (Dz.U. z 2002 r. Nr 170, poz. 1393 z późn. zm.) i rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach (Dz.U. z 2003 r. Nr 220, poz. 2181 z późn. zm.). Należy w tym miejscu zauważyć, że w myśl art. 7 ust. 1 u.d.p. znaki dotyczące strefy płatnego parkowania i miejsc postojowych w tej strefie mają charakter znaków informacyjnych. Bez wątpienia zatem nie kreują one obowiązku uiszczenia opłaty za postój w miejscach wyznaczonych tymi znakami, lecz informują, że w tych miejscach taki obowiązek istnieje z mocy prawa. Owo wyznaczenie wiąże się nie tylko z umieszczeniem znaku pionowego D-18 "parking", ale zastosowania znaku P-18 "stanowisko postojowe" (o ile stanowisko to nie zostało wydzielone konstrukcyjnie – zgodnie z pkt 5.2.4. zdanie pierwsze załącznika nr 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r.), P-19 "linia wyznaczająca pas postojowy". Jednocześnie prawodawca, określając warunki techniczne umieszczania znaków drogowych poziomych, stwierdził, że wspomniane oznakowanie poziome powinno charakteryzować się dobrą widocznością w ciągu całej doby, wysokim współczynnikiem odblaskowości, również w warunkach dużej wilgotności, zachowaniem minimalnych parametrów odblaskowości w całym okresie użytkowania (pkt 1.3. załącznika nr 2 do rozporządzenia z dnia 3 lipca 2003 r.). W pkt 1.2 tegoż załącznika zawarte jest także ogólne wskazanie, że znakowanie poziome dróg ma na celu: zwiększenie bezpieczeństwa uczestników ruchu i innych osób znajdujących się na drodze, usprawnienie ruchu pojazdów i ułatwienie korzystania z drogi. Z powyższych unormowań wynika zatem bezsprzecznie, że prawodawca dopuszcza zaniechanie wykorzystania znaków poziomych jedynie wówczas, gdy ich funkcję zastępuje konstrukcyjne ustalenie stanowisk na wydzielonych parkingach. Zasadność obciążenia użytkownika drogi opłatą za parkowanie w lokalizacjach bez znaków poziomych wymaga zatem wykazania, że pojazd pozostawiono w strefie płatnego parkowania na wydzielonym parkingu, w obrębie którego ustalono konstrukcyjnie stanowiska. Prawodawca dopuszczając rezygnację z zastosowania znaków poziomych nakazał zatem, konstrukcyjne ustalenie stanowisk, a nie jedynie wytyczenie rejonu płatnej strefy parkowania przeznaczonego na pozostawianie pojazdów. Owo konstrukcyjne ustalenie stanowisk ma bowiem zastąpić znaki poziome, które - poza zwiększeniem bezpieczeństwa uczestników ruchu i innych osób znajdujących się na drodze oraz usprawnieniem ruchu pojazdów i ułatwieniem korzystania z drogi (pkt 1.2 załącznika nr 2 do rozporządzenia z dnia 3 lipca 2003 r.) - mają także gwarantować maksymalne wykorzystanie wydzielonych parkingów. Celowi temu służy niewątpliwie wyznaczenie poszczególnych stanowisk postojowych. Wbrew zatem stanowisku Wierzyciela w niniejszej sprawie nie jest wystarczające do powstania obowiązku opłaty za postój fakt umieszczenia znaków pionowych w miejscach do parkowania (strefach). Powyższe wynika przy tym ze wskazanej wyżej uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie o sygn. akt II GPS 2/17. Tymczasem analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że Wierzyciel nawet nie podjął próby wykazania zasadności dochodzonych opłat. Stwierdził jedynie, że takie parkowanie miało miejsce, a znaki poziome (bądź wydzielone miejsca do parkowania – tzw. zatoczki) są wystarczające. W kontekście powyższego stwierdzić należy, że ocena zasadności zarzutu skarżącej, w którym wskazał on na nieistnienie obowiązku opłacenia wymaga wykazania z odwołaniem się do dokumentacji fotograficznej (przewidzianej w ww. aktach prawa miejscowego), że we wskazanych dniach samochód zaparkowano na stanowisku (a nie w obszarze) ustalonym konstrukcyjnie i oznakowanym znakami pionowymi. Sąd zauważa przy tym, że materiał zgromadzony w sprawie nie pozwala na ustalenie, w odniesieniu do których ze wskazywanych postoi miało miejsce parkowanie na oznaczonym w ww. sposób miejscu. Na wezwaniach znajdują się bowiem oznaczenia tzw. rewirów, zaś zdjęcia dołączone do akt sprawy wskazują na konkretne ulice. Nie jest rzeczą Sądu ustalanie, który z rewirów wskazanych na wezwaniach odpowiada jakiej ulicy. Rolą Wierzyciela było bowiem w pierwszej kolejności wskazanie jakie oznaczenie na wezwaniu odpowiada jakiej ulicy. Tego jednak nie zrobiono. Dopiero ustalenie, że miało miejsce parkowanie pojazdu zobowiązanej w miejscach do tego wyznaczonych pozwala na ocenę w jakiej wysokości była ona zobligowana do uiszczenia opłaty, a także do analizy przesłanych przez nią dowodów jej uiszczenia w kontekście zarówno wysokości, jak i terminu jej wniesienia. Tymczasem również i w tym względzie Wierzyciel nie dokonał analizy. Uznał arbitralnie, że opłata dodatkowa się należy. Rację ma przy tym zobowiązana, że opłatę za parkowanie 2 lipca 2018 r. uiściła ona przed terminem wynikającym z obowiązujących w K. przepisach prawa miejscowego (nie powołanych przez Wierzyciela), bowiem opłata ta została wniesiona w dniu 16 lipca 2018 r. Analogicznie w przypadku opłaty dotyczącej parkowania w dniu 18 grudnia 2018 r. Opłata ta, co wynika z załączonego dokumentu potwierdzenia przelewu została uiszczona w dniu 2 stycznia 2018 r. Przypomnieć wypada, że zgodnie z art. 60 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 800 ze zm.), za termin dokonania zapłaty podatku uważa się w obrocie bezgotówkowym dzień obciążenia rachunku bankowego podatnika, rachunku podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub rachunku płatniczego podatnika w instytucji płatniczej lub instytucji pieniądza elektronicznego na podstawie polecenia przelewu lub zapłaty za pomocą innego niż polecenie przelewu instrumentu płatniczego, zwanego dalej "innym instrumentem płatniczym". Wierzyciel winien zatem prześledzić wszystkie dokonane przez zobowiązaną zapłaty w kontekście terminów ich zlecenia (obciążenia) i ustalić czy nastąpiły one w terminie czy też nie, uwzględniając stosowne regulacje dotyczące terminów (w tym kwestie dni wolnych od pracy). Również rolą Wierzyciela było określenie wysokości opłaty należnej i odniesienie każdorazowo do wpłaty dokonanej przez zobowiązaną, aby wykazać, że kwota ta jest niższa od wymaganej. Wierzyciel winien zatem wskazać na stosowne regulacje prawne, wysokość należnej opłaty, wysokość uiszczonej opłaty i wykazać ewentualne różnice. Tymczasem poprzestał on na stwierdzeniu, że opłaty były niższe niż wymagane. Zatem dopiero powyższe ustalenie pozwalałoby na ocenę, czy i w jakiej wysokości należna jest opłata dodatkowa, przy czym koniecznym jest wskazanie stosownych przepisów prawa miejscowego wskazującego na jej wysokość. Zważywszy zatem na fakt, że stanowisko Wierzyciela jest wiążące dla organu egzekucyjnego w świetle przywołanych powyżej przepisów u.p.e.a., Sąd działając na podstawie art. 134 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) uchylił zaskarżone postanowienie, poprzedzające je postanowienie organu egzekucyjnego oraz wydane w sprawie postanowienia będące stanowiskami Wierzyciela. Pozostawienie ich w obiegu prawnym nie pozwalałoby na wydanie przez organy egzekucyjne rozstrzygnięć odpowiadających prawu. Mając powyższe na względzie, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 p.p.s.a., na które to koszty złożyła się kwota 100 zł uiszczona tytułem wpisu od skargi, kwota 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz kwota 480 zł wynagrodzenia pełnomocnika w osobie adwokata.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło