I SA/Gl 1361/12
WyrokWSA w Gliwicach2013-06-10
Skład orzekający: Wojciech Organiściak, Bożena Pindel, Anna Tyszkiewicz-Ziętek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo odmówiły umorzenia zaległości podatkowej, uznając, że nie wystąpiły przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego?Ratio decidendi
Organy podatkowe prawidłowo odmówiły umorzenia zaległości podatkowej, ponieważ podatniczka nie wykazała w sposób niebudzący wątpliwości istnienia ważnego interesu podatnika ani interesu publicznego, a sytuacja finansowa i życiowa strony, choć trudna, nie nosiła cech nadzwyczajnych i nie uzasadniała odstępstwa od zasady powszechności opodatkowania. Sąd administracyjny nie stwierdził naruszenia prawa materialnego ani procesowego przez organy podatkowe.Stan faktyczny
Podatniczka złożyła wniosek o umorzenie zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2011 w kwocie 6.803 zł, powołując się na trudną sytuację finansową i życiową, wynikającą m.in. z działań męża. Organy podatkowe obu instancji odmówiły umorzenia, uznając, że nie zostały spełnione przesłanki ważnego interesu podatnika ani interesu publicznego. Podatniczka wniosła skargę do sądu administracyjnego, zarzucając naruszenie art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Organiściak (spr.), Sędziowie WSA Bożena Pindel, Anna Tyszkiewicz-Ziętek, Protokolant Paulina Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2013 r. sprawy ze skargi J. Ł. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ulg płatniczych - umorzenia zaległości podatkowej oddala skargę.
Dyrektor Izby Skarbowej w K. działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 i art. 67a § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012r. poz. 749, dalej Ordynacja podatkowa lub O.p.) decyzją z dnia [...]r. ([...]) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. z dnia [...]r. ([...]) odmawiającą J. Ł. (Ł.) umorzenia zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2011 w kwocie 6.803 zł.
Decyzja organu odwoławczego została podjęta w następującym stanie faktycznym: W dniu 2 maja 2012 r. do Urzędu Skarbowego w T. wpłynął wniosek J. Ł. (dalej zwana stroną lub podatnikiem) o umorzenie zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2011 w kwocie 6.803 zł., ewentualnie o zaproponowanie innych rozwiązań - rozłożenie na raty. Powyższy wniosek uzasadniony został problemami finansowymi podatniczki i jej rodziny, wynikającymi głównie z postępowania jej męża. W toku prowadzonego postępowania podatkowego organ I instancji wezwał podatniczkę do uzupełnienia złożonego wniosku o informacje dotyczące aktualnej sytuacji materialnej wg załączonego do pisma wzoru, którego to pisma strona nie odebrała, tak jak i postanowienia z dnia [...]r. o wyznaczeniu siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego. Po przeprowadzeniu postępowania podatkowego Naczelnik Urzędu Skarbowego w T., na podstawie posiadanego materiału dowodowego, wydał w dniu [...]r. decyzję ([...]), którą odmówił umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2011 w kwocie 6.803 zł. oraz decyzję (Nr [...]), którą odmówiono stronie rozłożenia na raty ww. zobowiązania podatkowego.
Od decyzji odmawiającej umorzenia podatniczka pismem z dnia 13 lipca 2012r. wniosła odwołanie, w którym zarzucała: niezastosowanie wbrew treści art. 67a O.p. ulgi w spłacie zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2011 oraz naruszenie unormowań dotyczących prowadzenia postępowania podatkowego. W uzasadnieniu odwołania strona zauważyła, iż organ podatkowy kierował do Niej korespondencję w trakcie prowadzonego postępowania, przyjmując w oparciu o przepis art. 150 O.p., iż nastąpiło jej skuteczne doręczenie. Podatniczka wyjaśniła, że w okresie od 2 maja 2012r. do 29 czerwca 2012r. przebywała na terytorium N. a odbiór korespondencji powierzyła mieszkającym z nią: córce R. G. i synowi S. Ł.. Natomiast zarówno w drzwiach mieszkalnych jak i w skrzynce pocztowej ww. osoby nie znalazły żadnego zawiadomienia o kierowanej do strony korespondencji. Zdaniem podatniczki w takim przypadku organ podatkowy telefonicznie winien był wyjaśnić brak jej reakcji na przedmiotowe wezwanie bowiem podawała swój numer telefonu. Działanie organu podatkowego, który ograniczył się w tym przypadku tylko do jednego wezwania doręczonego w trybie art. 150 O.p., naruszało art. 123 O.p., natomiast dodatkowo niewyznaczenie jej terminu do wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego naruszało zasady określone w przepisach art. 122 oraz 187 O.p. Podatniczka podkreśliła, iż organ nie wyjaśnił starannie sprawy, a ponadto swym postępowaniem naruszył przepisy art. 121 O.p. W uzasadnieniu odwołania strona podkreśliła, iż podtrzymuje treść swojego wniosku o umorzenie i akcentowała, że przedmiotowe zobowiązanie podatkowe powstało w wyniku działań Jej męża, na które nie miała wpływu. Strona akcentowała, że zobowiązanie podatkowe powstało w wyniku osiągnięcia przychodu z tytułu zwróconego zwaloryzowanego wkładu mieszkaniowego w związku z wygaśnięciem spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu w T. z uwagi na długi czynszowe. Strona akcentowała, że przychód wystarczył jedynie na częściowe pokrycie wskazanego zadłużenia wobec spółdzielni mieszkaniowej [...]. W dalszej części odwołania strona wskazała na swoją trudną sytuację finansową (związaną z osiąganiem niskich zarobków i wysokością posiadanych długów), majątkową oraz mieszkaniową, przez co jej zdaniem spełniona jest w sprawie przesłanka "ważnego interesu podatnika". Strona akcentowała, że decyzja odmowna organu podatkowego spowoduje, iż będzie ona zmuszona do skorzystania ze wsparcia MOPS-u, czyli z pomocy finansowej ze środków publicznych.
Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego i włączeniu do akt sprawy dodatkowego materiału dowodowego Dyrektor Izby Skarbowej w K. decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy ww. decyzję organu I instancji z dnia [...] r. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy po zaprezentowaniu dotychczasowego przebiegu postępowania i nakreśleniu stanu faktycznego oraz przeanalizowaniu przesłanek umorzeniowych stwierdził ich brak, akcentując bezzasadność zarzutów strony co do naruszenia przepisów prawa materialnego (art. 67a § 1 O.p.) oraz wskazanych przez stronę przepisów proceduralnych.
Organ odwoławczy po zaprezentowaniu rozważań na temat wykładni przepisu art. 67a § 1 O.p., w tym w szczególności przesłanek umorzeniowych, w dalszej części swoich rozważań wskazał, że przedmiotowa zaległość podatkowa powstała w wyniku niezapłacenia w terminie płatności przez podatniczkę należnego podatku dochodowego od osób fizycznych wykazanego w PIT-37 za rok 2011. Wskazano, że zobowiązanie to powstało w wyniku osiągnięcia przez podatniczkę przychodu z tytułu zwrotu zwaloryzowanego wkładu mieszkaniowego w wysokości 37.796,09 zł., w związku z wygaśnięciem spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu w T. przy ul. D.. Wyjaśniono, że Zarząd Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w T. uchwałą z dnia [...]r. Nr [...]r. wykluczył podatniczkę ze Spółdzielni ze względu na rosnące zadłużenie i nie skorzystanie z propozycji ratalnej spłaty zadłużenia. Podano, że z pisma z dnia 31 maja 2005r. [...] Spółdzielni wynika, iż strona była członkiem spółdzielni od 1989r., a z prowadzonej ewidencji przez tą spółdzielnię wynikało, iż wraz z nią zamieszkiwali: mąż H. Ł., syn S. Ł., córka R. K. oraz wnuk J. G. oraz że zadłużenie strony z tytułu czynszu wynosiło na dzień 30 kwietnia 2005r., 9.453,69 zł. Wskazano także, że podatniczka lokal przekazała wierzycielowi w dniu 26 maja 2011r.
W dalszej części uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ dokonał analizy aktualnej sytuacji finansowo – majątkowej i zdrowotnej strony oraz jej rodziny. W ramach tych rozważań organ stwierdził, że J. Ł. lat [...], osiąga dochody z tytułu umowy o pracę w A Sp z o.o. w wysokości [...] zł netto miesięcznie (zaświadczenie o zarobkach z dnia 12.07.2012r.), które to wynagrodzenie obciążone jest zajęciem komorniczym oraz spłatą pożyczki. Organ wskazał, że w okresie od 1.04.2012r do 30.06.2012r. potrącano średnio 393,44 zł, na rzecz komornika i 100 zł na spłatę pożyczki. Organ prezentując sytuację strony wskazał także, iż podatniczka zamieszkiwała w mieszkaniu socjalnym o pow. [...] m kw. w T. wraz z synem S. Ł., córką R. G., jej mężem D. G. i ich czwórką małoletnich dzieci: J., B., G. i K. G.. Syn, córka oraz zięć od niedawna podjęli zatrudnienie na podstawie tzw. umów śmieciowych, a uzyskiwane zarobki w całości przeznaczają na utrzymanie swoje i swoich rodzin. Podkreślono, że podatniczka oświadczyła również, iż nie posiada żadnego majątku nieruchomego, ruchomego oraz nie dysponuje żadnymi oszczędnościami. Na miesięczne koszta związane z utrzymaniem mieszkania podatniczka wskazała prąd w kwocie 233,28 zł., czynsz w kwocie 425,23 zł, przy czym strona nie wskazała jak pozostali pełnoletni domownicy partycypują i czy w ogóle w tych kosztach. Podatniczka nie wskazała również, jakie koszty ponosi na wyżywienie, ubranie, środki czystości dojazdy do pracy itp. Wyjaśniono także, iż z mężem podatniczka, ma sporadyczne kontakty.
Podano także, iż z pism dołączonych do odwołania wynika, że podatniczka posiadała na dzień 12.07.2012r. wobec [...] Spółdzielni Mieszkaniowej [...] dług w wysokości łącznej 12.140,06 zł., wobec B dług wynosił 1.674,23 zł, a wobec C dług wynosił 1.270,64 zł. Wyjaśniono przy tym, że podatniczka nie wskazała w jakiej wysokości spłaca pożyczkę w A Sp z o.o. Podano także, że z ustaleń organu I instancji wynika, że w 2009 r. roczny dochód strony wynosił 20.682,52 zł., w roku 2010 dochód wynosił 21.828,27 zł., a w roku 2011 na roczny dochód składało się wynagrodzenie za pracę w wysokości 24.322,20 zł. oraz dochód z innych źródeł 37.796,09 zł. Organ wyliczył, że po potrąceniach strona posiada miesięcznie kwotę 1.000 zł z tytułu wynagrodzenia, co pozwala jej zabezpieczyć podstawowe potrzeby życiowe. Jednocześnie organ wskazał, że mając na uwadze wysokość przedmiotowego zobowiązania oraz pozostałych zobowiązań, brak majątku i oszczędności należy stwierdzić, że strona nie jest w stanie jednorazowo uiścić powstałej zaległości. Organ zaakcentował przy tym, iż w jego ocenie podatniczka nie wykazała w sposób nie budzący wątpliwości istnienia po jej stronie "ważnego interesie podatnika" w umorzeniu zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę. W tym zakresie organ wywodził, że wnioskodawczyni zamieszkuje z dziećmi i zięciem, którzy winni co najmniej partycypować w kosztach utrzymania mieszkania, czego jednak nie czynią. Podkreślono, że strona nie wskazała powodów, dla których ona utrzymuje całą nieruchomość. Nie wskazała również wysokości osiąganych dochodów przez osoby z nią zamieszkujące. Organ podatkowy obszernie rozważał na temat tego, że prowadząc postępowanie ulgowe musi mieć na uwadze całokształt sprawy i nie może także zapomnieć o interesie pozostałych obywateli, którzy w podobnej sytuacji finansowej starają się wywiązywać ze swoich zobowiązań podatkowych w ustawowych terminach. Organ przybliżył znaczenie pojęcia względów społecznych, a tym samym interesu publicznego akcentując, że jest to dobro w postaci dochodów podatkowych budżetu Państwa. W ocenie organu odwoławczego przychylenie się do prośby strony stanowiłoby przykład nieuzasadnionego nadużywania instytucji umorzenia spłaty zobowiązania podatkowego, a tym samym preferencyjnego potraktowania strony względem innych podatników, którzy na bieżąco wywiązują się ze swoich zobowiązań podatkowych. Zdaniem organu uwzględniając okoliczności powstania zobowiązania podatkowego, będącego przedmiotem wniosku, zdarzeniu temu nie można przypisać charakteru nadzwyczajnego czy losowego. Organ podkreślał przy tym, iż strona jako przyczynę powstania przedmiotowej zaległości podatkowej powoływała działania swojego męża z uwagi na problemy alkoholowe, w tym utratę pracy w 2005r. Organ zwracał przy tym uwagę, że problem ten powstał co najmniej 10 lat wcześniej, a na dowód czego powołano się na stosowną dokumentację medyczną. Organ wskazując na codzienne trudności strony, która zmuszona była do zaciągania kredytów bankowych ponownie wyjaśniał, że zadłużenie wobec Spółdzielni Mieszkaniowej [...] doprowadziło do wygaśnięcia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu w T. i przekazania mieszkania spółdzielni, a w konsekwencji ta dokonała zwrotu wkładów mieszkaniowych, które ujęte zostały przez stronę jako przychód w PIT-8C za rok 2011. W wyniku osiągnięcia tego przychodu powstał u strony podatek do zapłaty w kwocie 6.803 zł., przy czym strona akcentowała, że osiągnięty z powyższego tytułu przychód w całości przeznaczony został na częściowe pokrycie zaległości czynszowych wobec spółdzielni. W ocenie organu zaległość podatkowa będąca przedmiotem postępowania "ulgowego" nie powstała z przyczyn nadzwyczajnych od podatniczki niezależnych, lecz w wyniku niezabezpieczenia środków z osiągniętego dochodu i niezapłacenia w terminie zdeklarowanego podatku należnego. Podatniczka cały dochód z tytułu zwrotu wkładów mieszkaniowych przeznaczyła na spłatę zobowiązania wobec spółdzielni [...]. Zdaniem organu udzielenie ulgi w przedmiotowej zaległości byłoby działaniem skierowanym przeciwko interesowi publicznemu poprzez bezpodstawne uprzywilejowanie innych wierzycieli kosztem Skarbu Państwa szczególnie, iż płatności na rzecz budżetu Państwa winny być traktowane priorytetowo przed innymi wydatkami względem pozostałych wierzycieli. Skarb Państwa jest wierzycielem w systemie prawa prywatnego i publicznego uprzywilejowanym a zarazem nie jego kosztem powinno się zaspokajać zobowiązania innych wierzycieli osobistych. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej podatniczka nie wskazała na wyjątkowy i nadzwyczajny słuszny interes, który przemawiał za odstąpieniem od tej zasady, gdyż podniesione przez nią argumenty o tym nie świadczą. Organ wskazał, iż jego rolą jest dbanie również o zapewnienie dochodów budżetowi Państwa, z których korzysta całe społeczeństwo.
W ocenie organu odwoławczego zebrany materiał dowodowy w sprawie nie potwierdził istnienia wystąpienia przesłanki interesu publicznego, bowiem interes publiczny przejawia się m. in. w jednolitym dla wszystkich systemie podatkowym. W art. 67a § 1 ustawy Ordynacja podatkowa upoważniono organy podatkowe do orzekania w ramach tzw. uznania administracyjnego, które w swej treści zawiera pojęcia niedookreślone, takie jak: "ważny interes podatnika" czy "interes publiczny". Organ podkreślił, że w przedmiotowej sprawie ustalono, iż nie występują w niej ustawowe przesłanki do udzielenia wnioskowanej ulgi podatkowej. Zaakcentowano, że udzielenie ulgi podatkowej w postaci umorzenia zaległości podatkowej, ma charakter subsydiarny tzn. powinno nastąpić po wyczerpaniu wszystkich możliwości spłaty. W tym zakresie wskazano, że podatniczka posiada stałe źródło dochodów, z wynagrodzenia spłaca pożyczkę w ratach 100 zł miesięcznie, a organ egzekucyjny nie dokonał jeszcze wszczęcia postępowania egzekucyjnego, które potwierdzałoby niemożność ściągnięcia przedmiotowego zobowiązania. Zdaniem organu odwoławczego umorzenie przedmiotowych zaległości byłoby w tej sytuacji przedwczesne.
Ponadto organ wskazał, iż utrzymaniu "minimum socjalnego" służą ograniczenia egzekucji zawarte w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a zatem zobowiązanej dostatecznej osłony socjalnej i bytowej dostarcza ochrona polegająca na wyłączeniu z egzekucji mienia określonego w art. 8 - art. 12 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji lub w dziale V tytułu I części III "Ograniczenia egzekucji" Kodeksu postępowania cywilnego.
Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej na uwzględnienie nie zasługiwały zarzuty podatniczki zawarte w odwołaniu. Co do zarzutu naruszenia art. 67a § 1 O.p., organ podatkowy podkreślał, iż decyzje ulgowe mają charakter uznaniowy, co oznacza, że ustalenie ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, uzasadniające ewentualne udzielenie ulgi stanowi jedynie przesłankę do rozważenia możliwości umorzenia zaległości podatkowych, ale samo przez się nie zobowiązuje organu podatkowego do wydania decyzji pozytywnej. Organ wywodził, że wprawdzie uznanie administracyjne nie oznacza swobody decyzji dla organu administracji, lecz jest ograniczone kierunkowymi dyrektywami wyboru, jakimi są użyte w treści przepisu zwrot "ważny interes podatnika" oraz "interes publiczny". Organ akcentował, iż podziela stanowisko organu I instancji, że udzielenie ulgi podatkowej jest przywilejem, a nie prawem dla podatnika. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej zarzut kierowania się przez organ "dobrowolnością" nie znajduje potwierdzenia w zaskarżonej decyzji, bowiem organ I instancji na podstawie zebranego materiału dowodowego dokonał oceny zindywidualizowanego stanu faktycznego sprawy, w tym m. in.: oceny indywidualnej sytuacji strony jak i przedstawianych przez nią argumentów oraz pozostałych okoliczności sprawy uznając, iż w sprawie nie występują przesłanki do udzielenia ulgi podatkowej i tym samym odmówił udzielenia wnioskowanej ulgi, co uzasadnił w zaskarżonej decyzji.
Dyrektor Izby Skarbowej w K. wskazał przy tym, iż rozpatrując wniosek strony o udzielenie ulgi podatkowej, organ I instancji dokonał oceny aktualnej sytuacji materialno - finansowej wnioskodawcy opierając się na posiadanych danych w bazie urzędu i informacjach przedstawionych we wniosku przez podatniczkę. Podkreślono, że z powodu braków informacji o aktualnej sytuacji finansowo-materialnej organ w dniu 9.05.2012r. wystosował do strony wezwanie o uzupełnienie materiału dowodowego, jednak zobowiązana nie odebrała przedmiotowego wezwania, które w związku z tym uznano za doręczone w trybie art. 150 § 1 pkt 1 i § 2 O.p., a co organ odwoławczy uznał za prawidłowe. Zdaniem organu II instancji w rozpatrywanej sprawie organ I instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowy wskazując, że podatniczka nie wykazała w sposób nie budzący wątpliwości, aby jej sytuacja i okoliczności sprawy przemawiały za pozytywnym rozstrzygnięciem w zakresie wnioskowanej ulgi w spłacie zaległości podatkowych. Organ zaznaczył, iż stwierdzenie braku istnienia wymienionych przesłanek pozwalających na udzielenie ulgi podatkowej oznacza brak możliwości uwzględnienia wniosku strony. Dopiero ustalenie, iż zachodzi co najmniej jedna z przesłanek warunkujących udzielenie ulgi podatkowej (ważny interes strony lub ważny interes publiczny), uprawnia organ podatkowy do skorzystania z kompetencji dyrekcjonalnej, a zatem do wyboru określonej alternatywy - przychylenia się bądź odmowy wnioskowanej zmiany, przy jednoczesnym określeniu motywów swojego wyboru. W tym zakresie Dyrektor Izby Skarbowej wywodził, że organ podatkowy nie jest zobowiązany do udzielenia ulgi nawet wówczas, gdy stwierdzi, iż w sprawie wystąpiły przesłanki "ważnego interesu podatnika" lub " interesu publicznego" (por. wyrok NSA z 31.01.2003r. Biul. Skarb. 2004/6/30). Ustawodawca, używając zwrotu "może" przesądził, że decyzja organu podatkowego ma charakter uznaniowy, a to oznacza, że organ ten przy ustalonym stanie faktycznym ma możliwość wyboru negatywnego lub pozytywnego dla podatnika sposobu rozstrzygnięcia jego wniosku.
Organ odwoławczy akcentował również, iż to obowiązkiem strony, która ubiega się o udzielenie ulgi podatkowej jest wykazanie na czym jej interes polega i dlaczego jest ważny. Oceniając wniosek w tym kontekście, Naczelnik Urzędu Skarbowego słusznie uznał, iż strona "ważnego interesu" nie wykazała, gdyż w żaden sposób nie uprawdopodobniła, aby jej sytuacja życiowa nie pozwalała na zapłatę zobowiązania podatkowego. Przyczyną powyższego był brak możliwości dokonania oceny bieżącej sytuacji materialno-finasnowej podatnika, ze względu na brak dostatecznych informacji w tym zakresie. W przypadku postępowania wszczętego na wniosek strony, ciężar wykazania okoliczności, w których strona upatruje swój ważny interes lub interes publiczny, spoczywa na stronie. Organ podkreślał, iż to strona dąży do uzyskania ulgi podatkowej, a zatem to ona musi podać i uprawdopodobnić na czym polega jej ważny interes. Dopiero wtedy organ ma podstawy do dokonania w tym zakresie jakiejkolwiek oceny. Organ podatkowy nie ma obowiązku szukać bez współudziału strony, argumentów uzasadniających jej wniosek. Organy podatkowe nie znajdują się bowiem z "urzędu" w posiadaniu wszystkich informacji o sytuacji podatnika ocenianej przy rozpatrywaniu wniosku o ulgę podatkową. Istnienie ważnego interesu strony nie podlega domniemaniu z urzędu przy braku informacji o stanie faktycznym, co do sytuacji osobistej majątkowej i zdrowotnej strony.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów naruszenia przepisów postępowania podatkowego zawartych w odwołaniu organ wskazał, iż nie dopatrzył się naruszenia art. 121, 122, 187 O.p. podkreślając przy tym, iż prowadzone w sprawie postępowanie dowodowe i dokonana na tej podstawie ocena stanu faktycznego nie potwierdziła naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego wskazanych w zaskarżonej decyzji, a także okoliczności, które uzasadniałyby udzielenie wnioskowanej ulgi podatkowej. W ocenie organu przedstawiona argumentacja, jak również dowody na gruncie przepisów prawa podatkowego nie dają podstaw do wydania pozytywnego dla strony rozstrzygnięcia w sprawie.
W skardze na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. J. Ł. (dalej zwana skarżącą) domagała się jej uchylenia, tak jak i poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. z dnia [...] r. zarzucając naruszenie przepisu prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 67a § 1 pkt. 3 Ordynacji podatkowej poprzez bezzasadną odmowę przyznania ulgi podatkowej w postaci umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2011 w kwocie 6.803 zł.
W uzasadnieniu skargi strona podkreślała, iż w dużej mierze do powstania przedmiotowego zobowiązania podatkowego przyczyniło się postępowanie jej męża, na które nie miała wpływu. Skarżąca akcentowała, że obecnie jej sytuacja finansowa nie pozwala na zapłatę tego zobowiązania, przez co jej zdaniem za jego umorzeniem przemawia ważny interes podatnika. Konieczność spłaty zobowiązania pogorszy i tak trudne warunki jej egzystencji i zmusi ją do korzystania z pomocy MOPS-u. Skarżąca zaznaczyła, iż jej zarobki nie przekraczają kwoty 1000 zł. na miesiąc, co jest efektem w głównej mierze nadal istniejących zobowiązań wobec [...] Spółdzielni Mieszkaniowej [...] i innych wierzycieli, a także prowadzonych egzekucji przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w T.. Skarżąca wskazała, iż mieszka w mieszkaniu socjalnym wraz z pełnoletnim synem, córką, zięciem i czwórką dzieci córki. Z mieszkaniem, jak zaznaczyła, wiążą się stałe wydatki w wysokości ok. 400 zł oraz opłaty za energię ok. 200 zł., w których to kosztach utrzymania nie partycypują pozostali domownicy bowiem, od niedawna podjęli oni zatrudnienie, zaś uzyskiwane przez nich zarobki w całości przeznaczają na utrzymanie własne i swoich rodzin.
Skarżąca zarzuciła, iż Dyrektor Izby Skarbowej nie uwzględnił jej odwołania, uznając, że w decyzji organu pierwszej instancji nie nastąpiło naruszenie przepisów prawa materialnego, jak i procesowego i że nie wystąpiły okoliczności, które uzasadniałyby udzielenie wnioskowanej ulgi podatkowej. Zdaniem skarżącej nastąpiło naruszenie przepisu art. 67a § 1 pkt 3 O.p. poprzez niewyrażenie zgody na umorzenie zaległości podatkowej. Na poparcie swojego zarzutu skarżąca podniosła, iż kwota 1000 zł. miesięcznie jaką otrzymuje z tytułu umowy o pracę jest niewystarczająca dla zabezpieczenia podstawowych potrzeb życiowych, bowiem po opłaceniu kosztów mieszkania i energii do dyspozycji pozostaje jej kwota jedynie 400 zł miesięcznie. Jej dzieci i zięć osiągają skromne dochody, które wystarczają wyłącznie na utrzymanie ich rodzin, a partycypowanie w kosztach utrzymania mieszkania nastąpiłoby ze szkodą dla nich. Zdaniem strony chybione jest powołanie w zaskarżonej decyzji art. 91 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, gdyż nie ma on w jej sytuacji zastosowania bowiem jej pełnoletnie dzieci, co prawda mieszkają w tym samym lokalu, ale nie jest to zamieszkiwanie u niej jako u matki. Skarżąca zaznaczyła także, iż nie można czynić jej zarzutu, że nie zabezpieczyła środków z osiągniętego dochodu na zapłatę należnego podatku. Dochód bowiem, od którego zostało naliczone przedmiotowe zobowiązanie, dotyczył zwrotu wkładów mieszkaniowych dokonanych przez spółdzielnie [...], wobec której miała zaległości czynszowe, przez co spółdzielnia dokonała samodzielnego potrącenia tych wkładów na poczet zaległości, a ona została jedynie o tym fakcie poinformowana.
Ponadto skarżąca zauważyła, iż nie wykazywała w odwołaniu trudności w znalezieniu pracy, a jedynie lepiej płatnej, brak jest przy tym podstaw do uzależniania przyczyn udzielenia ulgi od zaistnienia okoliczności wskazujących na zaistnienie sytuacji trwale uniemożliwiającej zapłatę zaległości podatkowej. Skarżąca nie zgadzała się również ze stwierdzeniem organu odwoławczego, iż przychylenie się do jej prośby stanowiłoby przykład nieuzasadnionego nadużywania instytucji umorzenia zobowiązania podatkowego, bowiem jej trudna sytuacja finansowa przemawia za jego umorzeniem. Na poparcie swoich twierdzeń skarżąca powołała się na wyroki WSA w Warszawie z dnia 10 czerwca 2012 r. (sygn. akt VIII SA/Wa 869/09) i z dnia 30 marca 2010 r. (sygn. akt III SA/Wa 1873/09) oraz wyrok WSA w Gliwicach z dnia 15 lipca 2010 r. (sygn. akt I SA/Gl 884/09).
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując przy tym dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącej w piśmie z dnia 24 maja 2013 r. podtrzymał zarzuty skargi oraz wywodził, że w przypadku strony występują obie przesłanki umorzenia tj. ważny interes podatnika, jak i interes publiczny. Pełnomocnik akcentował przy tym chorobę męża skarżącej ([...]), fakt potrącenia przez spółdzielnię środków pieniężnych z wkładu mieszkaniowego, co w konsekwencji nie pozwoliło stronie na zabezpieczenie odpowiedniej kwoty pieniężnej na zapłatę podatku oraz zagrożenie dla egzystencji strony w przypadku braku umorzenia przedmiotowej należności podatkowej.
Na rozprawie w dniu 28 maja 2013 r. pełnomocnik skarżącej podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Dodatkowo wywodził, że zaległość podatkowa powstała na skutek "wypłacenia" stronie wkładu mieszkaniowego po wykluczeniu jej ze spółdzielni, a co w jego ocenie oznaczało, że mamy do czynienia ze szczególną należnością, ponieważ pieniądze zgromadzone na wkład były uprzednio opodatkowane. Zdaniem pełnomocnika brak umorzenia doprowadzi do sytuacji w której skarżąca będzie zmuszona do skorzystania z pomocy społecznej. Pełnomocnik wyjaśnił także, iż z uwagi na konflikty spowodowane chorobą alkoholową męża skarżącej pozostali członkowie rodziny opuścili wspólnie zamieszkiwany lokal. Skarżąca osobiście dodała, iż poza należnościami egzekwowanymi w trybie egzekucyjnym, ciążą na niej inne należności z tytułu odszkodowania w kwocie ponad 11.000 zł.
Odpowiadając na pismo pełnomocnika skarżącej z dnia 24 maja 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej w K. w piśmie z dnia 6 czerwca 2013 r. podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie, akcentując przy tym specyfikę postępowania umorzeniowego i rolę strony, która wnosi o skorzystanie z takiego dobrodziejstwa. W zakresie podnoszonego bezrobocia organ wskazał, że doszło do niego po sześciu miesiącach od momentu wydania decyzji, a zatem okoliczność ta nie mogła mieć wpływu na podjęte wcześniej rozstrzygnięcie. Co do kwestii choroby męża organ podkreślił, że strona nie może oczekiwać, iż choroba alkoholowa będzie powodem do udzielenia ulgi podatkowej oraz akcentował, że nie wyczerpano wszystkich możliwości uzyskania zwrotu należności podatkowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Na wstępie zasadnym jest wskazanie, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002, nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270).
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji – w granicach i według kryteriów określonych cytowanymi wyżej przepisami Sąd podzielił stanowisko organu podatkowego i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Stan faktyczny sprawy jest tylko po części sporny i został opisany przy okazji prezentowania stanowisk strony i organów. W ocenie Sądu brak jest zatem potrzeby jego ponownego przedstawiania. Sąd jak prawidłowe uznaje w tym względzie ustalenia jakie poczyniły organy podatkowe w toku postępowania.
Istota sporu sprowadza się do oceny zagadnienia, czy w przedmiotowej sprawie organy podatkowe poprawnie przeprowadziły postępowanie podatkowe wszczęte wnioskiem Skarżącej o umorzenie zaległości podatkowej oraz czy odmawiając umorzenia tej zaległości nie przekroczyły granic uznania administracyjnego.
Z uwagi na tak zakreślony przedmiot sprawy na wstępie wskazać należy, że w rozpatrywanej sprawie podjęcie rozstrzygnięcia nastąpiło na podstawie przepisu art. 67a § 1 pkt 3 O.p., który stanowi, że organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b (zastrzeżenie to, odnoszące się do podatników prowadzących działalność gospodarczą, nie ma zastosowania w rozpatrywanym przypadku), w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną.
Z powyższej regulacji wynika, że wniosek podatnika wszczyna postępowanie w sprawie ulgi w spłacie podatków. Jednakże należy podkreślić, że stosowanie ulg podatkowych jest odstępstwem od zasady powszechności opodatkowania określonej w art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, który stanowi, że każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków określonych w ustawie.
Użyte w ww. art. 67a § 1 pkt 3 O.p. sformułowanie "może umorzyć" w sposób niebudzący wątpliwości wskazuje, że organ orzekający w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych przy rozpatrywaniu takiej sprawy i wydaniu rozstrzygnięcia korzysta ze swobody uznania administracyjnego. Oznacza to, że organ w przypadku stwierdzenia przesłanek określonych w tym przepisie może uwzględnić wniosek lub odmówić jego uwzględnienia. Wolność decyzyjna w zakresie rozstrzygnięcia na gruncie art. 67a § 1 § 3 O.p. sprawia, że nawet wystąpienie ustawowych przesłanek nie obliguje organu podatkowego do zastosowania instytucji umorzenia w każdym przypadku. Uznanie administracyjne jest ograniczone dyrektywami wyboru, interesem publicznym oraz ważnym interesem podatnika. Użyte pojęcia "interesu publicznego" oraz "ważnego interesu podatnika" są pojęciami nieostrymi. O istnieniu ważnego interesu podatnika decydują kryteria obiektywne, zgodne z powszechnie obowiązującą hierarchią ważności; nie można go utożsamiać z subiektywnym odczuciem podatnika, że jego sytuacja życiowa i materialna uzasadnia zastosowanie ulgi. Przez interes publiczny rozumie się dyrektywę postępowania nakazującą mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy, sprawność działania aparatu państwowego, korektę błędnych decyzji, itp. Powyższe wynika z wyjątkowego charakteru instytucji umorzenia, stanowiącej odstępstwo od zasady równości i powszechności opodatkowania. Zasadą pozostać musi płacenie podatków w sposób i w terminach przewidzianych przez prawo. Jedynie nadzwyczajne okoliczności mogą spowodować odstępstwo od tej reguły (por. B. Dauter S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek. Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2007, s. 522 i n., tezy 14, 15 oraz 18-20 i powołane tam orzecznictwo).
W doktrynie oraz utrwalonym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie budzi wątpliwości, że ocena, czy przesłanki umorzenia lub rozłożenia zaległości na raty istnieją w konkretnej sprawie, może być dokonana tylko po wszechstronnym i wnikliwym rozważeniu całokształtu materiału dowodowego, a poprzedzać ją powinno wyczerpujące zebranie całego materiału dowodowego oraz dokładne wyjaśnienie okoliczności faktycznych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 lutego 2002 r., sygn. akt III SA 2302/00). Obowiązki te bezpośrednio wynikają z treści art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O.p. Po uwzględnieniu całokształtu materiału dowodowego i po wyjaśnieniu wszystkich okoliczności faktycznych, organ winien zatem jednoznacznie stwierdzić, czy zachodzą przesłanki wskazane w art. 67a § 1 O.p. Jeżeli mimo istnienia przesłanek, podejmuje się decyzję polegającą na odmowie umorzenia zaległości podatkowej, w uzasadnieniu takiej decyzji winny zostać szczegółowo określone motywy takiego rozstrzygnięcia (art. 210 § 4 O.p.).
Sąd, dokonując oceny zaskarżonych decyzji w omówionym wyżej zakresie, nie stwierdził, aby naruszały one prawo w stopniu uzasadniającym ich wzruszenie. W orzecznictwie sądowym podkreśla się, że kontrola legalności decyzji wydawanych w ramach tzw. uznania administracyjnego sprowadza się do oceny, czy organ podatkowy uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych mających wskazywać na ważny interes podatnika lub interes publiczny oraz czy w ramach swego uznania nie naruszył on zasady swobodnej oceny dowodów. Kontroli sądu nie podlega zatem uznanie samo w sobie, ale sposób, w jaki nastąpiło zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, uzasadnienie stanowiska organu, a także to czy swobodne uznanie organu podatkowego nie przekształciło się w uznanie dowolne (por. m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 8 maja 2002 r., sygn. akt SA/Sz 2548/00, LEX nr 78302; 28 listopada 2001 r., sygn. akt SA/Sz 1292/00, LEX nr 78300).
Decyzja uznaniowa może być zatem przez sąd uchylona w wypadkach stwierdzenia, że została wydana z takim naruszeniem przepisów prawa procesowego lub prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. O tego rodzaju naruszeniach można mówić, gdyby organ pozostawił poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę, pominął istotny dla rozstrzygnięcia materiał dowodowy lub dokonał jego oceny wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego, a także gdyby dokonał wykładni występujących w art. 67a O.p. pojęć niezgodnie z ogólnymi zasadami prawa.
Kontrolując prawidłowość zaskarżonego rozstrzygnięcia, Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo zgromadziły materiał dowodowy, na jego podstawie prawidłowo wyciągnęły wnioski w zakresie odmowy umorzenia kwoty zaległości podatkowej i że dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach, zaś wyciągnięte wnioski są logiczne i poprawne.
W aktach sprawy znajdują się dokumenty świadczące o wszechstronnym zbadaniu przez organy podatkowe sytuacji Skarżącej. W ocenie Sądu, organy podatkowe odniosły się do powoływanych oraz ustalonych okoliczności stanu faktycznego. Sytuacja finansowa i życiowa Strony została ustalona i oceniona, w tym także odniesiono się do kwestii choroby męża. Sąd podziela przy tym stanowisko organu odwoławczego co do prawidłowości postępowania i braku wadliwości doręczenia stronie wezwania z dnia 9 maja 2012 r.
Ustalenia organu podjęte w oparciu o zgromadzony i posiadany przez organ materiał dowodowy wskazywały na trudne położenie ekonomiczne skarżącej. Wskazano i wykazano jednak, że konieczność ponoszenia wydatków bytowych, w tym ponoszenia kosztów opłat związanych z gospodarstwem domowym oraz spłata innych zobowiązań nie stanowi okoliczności wyjątkowych i nadzwyczajnych, a dotyczy wszystkich rodzin - i tego stanowiska organu nie można uznać za nielogiczne czy nieodpowiadające realiom życiowym. Zasadnie przy tym organ wywodzi, że część tych kosztów winni byli przejąć na siebie inny zarobkujący członkowie rodziny. Podnoszona na etapie postępowania sądowego zmiana sytuacji i wyprowadzenie się pozostałych członków rodziny nie mogła odnieść pożądanego przez stronę skutku, a to już tylko dla tego, że Sąd ocenia zaskarżoną decyzję na chwilę jej wydania. Poza rozważaniami Sądu muszą także pozostać dywagacje co do sytuacji pozostałych członków rodzinny, którym sytuacja nakazała, ale i pozwoliła jednak na wyprowadzenie się od skarżącej.
Podkreślić jeszcze raz należy, że dążąc do dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, pismem z 9 maja 2012 r. organ podatkowy wezwał Skarżącą m.in. do uzupełnienia złożonego wniosku o informacje dotyczące aktualnej sytuacji materialnej wg załączonego wzoru, a wobec braku odpowiedzi wydał postanowienie z dnia [...] r. wyznaczając 7 dniowy termin do wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego. Fakt wyjazdu strony za granicę, wobec braku ustanowienia pełnomocnika i prawidłowe doręczenie ww. korespondencji w trybie art. 150 O.p. nie pozwala na uznanie, że powyższa okoliczność miała wpływ na kontrolowane rozstrzygnięcie. W sprawie bowiem ponad wszelką wątpliwość ustalono, że skarżąca na dzień wydawania zaskarżonej decyzji posiadała do dyspozycji miesięcznie kwotę 1.000 zł z tytułu wynagrodzenia, a co jak zasadnie wskazały organy pozwalało jej zabezpieczyć podstawowe potrzeby życiowe. Podkreślić także należy, że skarżąca nie korzystała z pomocy finansowej właściwych instytucji, ani osób z nią zamieszkujących, a do tego sama je wspomagała pomimo, że osoby dorosłe zamieszkujące z nią uzyskiwały dochody z zatrudnienia. Organy podatkowe zasadnie przy tym wywodziły i akcentowały, że na brak przesłanek umorzenia wpływ miało także to, że skarżąca posiadała środki pozwalające jej na zaspokojenie swoich potrzeb bytowo-konsumpcyjnych powyżej tzw. minimum socjalnego, a czego dowodzi pozostająca jej miesięcznie do dyspozycji po potrąceniach komorniczych kwota 1000 zł., a co doprowadziło organy do wniosku braku istnienia przesłanki ważnego interesu podatnika w umorzeniu zaległości podatkowej. Zasadnie przy tym organy podatkowe wskazywały na to, że wraz z skarżąca zamieszkują jej dorosłe dzieci i zięć, którzy winni co najmniej partycypować w kosztach utrzymania mieszkania, czego jednak nie czynią. Co więcej strona utrzymywała całą nieruchomość i nie wskazała nawet wysokości osiąganych dochodów przez osoby z nią zamieszkujące.
W ocenie Sądu zasadnie organy podatkowe stwierdziły brak występowania w niniejszej sprawie przesłanki interesu publicznego. Rozpatrując sprawę w aspekcie istnienia tej dyrektywy organ podatkowy wziął pod uwagę zarówno rzetelność podatniczki w spełnianiu obowiązków daninowych wobec budżetu, jak i przyczyny, które spowodowały powstanie zaległości objętej wnioskiem o ulgę oraz skutki jakie spowoduje odmowa udzielenia wnioskowanej ulgi. W ocenie Sądu organy uzasadniły i obszernie osadziły w stanie faktycznym sprawy powody dla których nie dopatrzyły się przesłanek umorzeniowych z uwagi na chorobę męża, czy sposób rozliczeń pomiędzy skarżącą a spółdzielnią mieszkaniową. W szczególności organy wyjaśniły powody dla których uznały, że zaległość podatkowa będące przedmiotem niniejszego postępowania umorzeniowego nie powstała z przyczyn nadzwyczajnych i niezależnych od strony. Organ odwoławczy obszernie wyjaśnił, że udzielenie ulgi w przedmiotowej zaległości byłoby działaniem skierowanym przeciwko interesowi publicznemu poprzez bezpodstawne uprzywilejowanie innych wierzycieli kosztem Skarbu Państwa, szczególnie, iż płatności na rzecz budżetu Państwa winny być traktowane priorytetowo przed innymi wydatkami względem pozostałych wierzycieli. W ocenie Sądu organy prawidłowo wywiodły i uzasadniły, że skarżąca nie wskazała na wyjątkowy i nadzwyczajny słuszny interes, który przemawiałby za odstąpieniem od tej zasady. Zdaniem Sądu zebrany w toku postępowania materiał dowodowy w sprawie pozwalał na stwierdzenie, iż nie potwierdziło się istnienie występowania przesłanki interesu publicznego, a słusznie przy tym wywodził organ odwoławczy, że interes publiczny przejawia się m. in. w jednolitym dla wszystkich systemie podatkowym.
W ocenie Sądu zasadnie dowiedziono w zaskarżonej decyzji nie tylko braku zasadności zarzutu naruszenia przepisu art. 67 a § 1 O.p., ale i braku występowania przesłanek umorzeniowych. Organ odwoławczy dokonał bowiem na podstawie zebranego materiału dowodowego kompleksowej oceny zindywidualizowanego stanu faktycznego sprawy, w tym m.in.: sytuacji strony jak i przedstawianych przez nią argumentów oraz pozostałych okoliczności sprawy, uznając iż w sprawie nie występują przesłanki do udzielenia ulgi podatkowej. Skoro organ odwoławczy stwierdził brak istnienia przesłanek pozwalających na udzielenie ulgi podatkowej i nie dopatrzył się uchybień proceduralnych w działaniu organu pierwszej instancji to jedynym możliwym rozstrzygnięciem mogło być utrzymanie w mocy decyzji pierwszoinstancyjnej. Dopiero bowiem ustalenie, iż zachodzi co najmniej jedna z przesłanek warunkujących udzielenie ulgi podatkowej (ważny interes strony lub ważny interes publiczny) uprawniałoby organ podatkowy do skorzystania z alternatywy przychylenia się bądź nawet nadal odmowy udzielenia wnioskowanego umorzenia. Podkreślić przy tym niejako na marginesie sprawy należy i to, że organ podatkowy nie jest zobowiązany do udzielenia ulgi nawet wówczas, gdy stwierdzi, iż w sprawie
wystąpiły przesłanki "ważnego interesu podatnika" lub "interesu publicznego". Jak już zaznaczono Ustawodawca, używając zwrotu "może" przesądził, że decyzja organu podatkowego ma charakter uznaniowy, a to m. in. oznacza, że organ ten przy ustalonym stanie faktycznym ma możliwość wyboru rozstrzygnięcia w tego typu sprawach.
Mając zatem powyższe na uwadze, Sąd uznał, że Dyrektor Izby Skarbowej wydając orzeczenie w trybie art. 67a § 1 O.p. prawidłowo przedstawił interpretację przesłanek warunkujących wydanie decyzji w przedmiocie ulgi płatniczej (ważny interes podatnika lub interes publiczny), a następnie uwidocznił w decyzji analizę sytuacji Strony w ich kontekście. Organ podjął niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy, a zaskarżoną decyzję wydał na podstawie wyczerpująco zebranego materiału dowodowego i prawidłowo stwierdził, że nie wystąpiły przesłanki przemawiające za umorzeniem kwoty zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2011 r. Według Sądu ocena, jaką przedstawił organ w zaskarżonej decyzji, mieści się w ramach uznania administracyjnego, które w sprawie nie nosiło cech oceny dowolnej. Natomiast okoliczność, że Skarżąca odmiennie ocenia materiał dowodowy, nie oznacza, że ocena dowodów została dokonana przez organ z przekroczeniem granic swobodnej oceny dowodów. Tym samym brak jest podstaw do uznania zasadności zarzutu naruszenia wskazanych przez Skarżącą przepisów prawa.
Zdaniem Sądu także późniejsze zmiany (po wydaniu zaskarżonej decyzji, jak bezrobocie, wyprowadzenie się członków rodziny, czy pogłębiający się stan chorobowy męża) nie mogły odnieść skutku w ocenie legalności zaskarżonej decyzji, którą Sąd ocenia na dzień jej wydania. Podkreślenia wymaga także to, że strona z uwagi na zmianę sytuacji może w każdej chwili wystąpić z nowym wnioskiem o umorzenie przedmiotowej zaległości podatkowej.
Zdaniem Sądu także przywołane w skardze orzeczenia Sądów Administracyjnych, jako podjęte w innym stanie faktycznym nie mogły przynieść pożądanego przez skarżącą efektu w postaci uchylenia zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło