I SA/Gl 1375/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kozicka, po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. Ż. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości w kwestii wniosku skarżącego o zmianę postanowienia z dnia 4 kwietnia 2011 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym postanawia: oddalić wniosek. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Postanowieniem z dnia 4 kwietnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił skarżącemu A. Ż. przyznania prawa pomocy w niniejszej sprawie w zakresie częściowym, obejmującym, zgodnie ze złożonym wnioskiem, zwolnienie (bądź też częściowe zwolnienie) od kosztów sądowych. Sąd wskazał na wstępie, iż wnioskujący oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z pozostającą na rencie małżonką, otrzymującą rentę w wysokości około 600 zł. Skarżący stwierdził nadto, że prowadzi działalność gospodarczą, osiągając dochód w kwocie około 1200 zł. Podał również, że jest właścicielem domu o powierzchni 84 m2, mieszkania o powierzchni 58 m2 oraz nieruchomości o powierzchni 19 arów i samochodu marki Rover z 2002 r. Sąd wskazał następnie, iż skarżący nie wykonał wezwania referendarza sądowego do uzupełnienia danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy. W szczególności nie nadesłał takich podstawowych dokumentów, mających istotne znaczenie dla rzetelnego zobrazowania przez wnioskującego jego sytuacji materialnej, jak odcinek renty małżonki skarżącego, wyciągi z rachunków bankowych, kopie zeznań podatkowych za rok 2010 (ewentualnie za rok 2009), czy też dokumenty, związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Brak takich dokumentów źródłowych uniemożliwił wolną od wątpliwości ocenę rzeczywistych możliwości finansowych strony. Sąd wskazał również, że nadesłanie przez skarżącego jedynie dokumentów, związanych z przyznaną mu przez Prezydenta Miasta S. pomocą de minimis przy jednoczesnym stwierdzeniu przez skarżącego iż dokumentację, o którą wzywał referendarz sądowy, badał tenże organ, nie może być w żaden sposób uznane za wystarczające dla przyznania stronie prawa pomocy w niniejszym postępowaniu. Postanowieniem z dnia 14 czerwca 2011 r. sygn. akt II FZ 247/11 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącego na postanowienie z dnia 4 kwietnia 2011r. o odmowie przyznania prawa pomocy. W związku z powyższym, na podstawie zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału z dnia 29 czerwca 2011 r. skarżący wezwany został do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. W piśmie z dnia 20 lipca 2011 r. skarżący złożył zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi. Skarżący wskazał również w tymże piśmie, iż ponawia wniosek o przyznanie prawa pomocy, gdyż jego sytuacja uległa dalszemu znacznemu pogorszeniu i nie jest w stanie uiścić opłat sądowych. Z uwagi na treść powyższego pisma Sąd uznał je również za wniosek o zmianę postanowienia z dnia 4 kwietnia 2011 r. o odmowie przyznania prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 21 października 2011 r. sygn. akt II FZ 478/11 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącego na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi. W dniu 22 listopada 2011 r. skarżący uiścił w niniejszej sprawie należny wpis od skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie: P.p.s.a., postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane lub zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. W rozpatrywanej sprawie, zawarty w piśmie skarżącego z dnia 20 lipca 2011 r. wniosek o zwolnienie z opłaty sądowej z uwagi na pogorszenie jego sytuacji finansowej zakwalifikowany został jako wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia z dnia 4 kwietnia 2011 r. o odmowie przyznania prawa pomocy. Jak bowiem wskazuje się w orzecznictwie, jeżeli kwestia przyznania skarżącemu prawa pomocy została już przez Naczelny Sąd Administracyjny prawomocnie rozstrzygnięta, to jego kolejny wniosek o objęcie go tego rodzaju ochroną powinien być oceniany w świetle art. 165 P.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lipca 2008 r., sygn. akt I OZ 515/08, opubl. w zbiorze orzeczeń LEX pod nr 494294). W niniejszej sprawie zbadać zatem należało, czy zachodzą nowe okoliczności i to takie, które pozwalałyby na uchylenie bądź zmianę wskazanego wyżej postanowienia Sądu z dnia 4 kwietnia 2011 r. Odpowiadając na tak postawione pytanie, udzielić trzeba zdaniem Sądu odpowiedzi przeczącej. Należy zaznaczyć, że warunkiem zmiany postanowienia dotyczącego przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez nią, że miała miejsce taka zmiana jej sytuacji materialnej, która uzasadnia zmianę wydanego postanowienia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 2010 r., sygn. akt II OZ 1027/10, opubl. w zbiorze orzeczeń LEX pod nr 743548). W rozpoznawanym przypadku, oprócz ogólnikowego stwierdzenia o pogorszeniu sytuacji finansowej i przywołaniu – po raz kolejny – decyzji Prezydenta Miasta S. o przyznaniu pomocy de minimis, skarżący nie przedłożył jakichkolwiek dokumentów, świadczących o jego sytuacji majątkowej oraz prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Co więcej, w dniu 22 listopada 2011 r. uiszczona została (bez wezwania), tytułem wpisów od skarg, opłata sądowa w łącznej wysokości 600 zł, w sześciu sprawach z udziałem skarżącego (w tym w sprawie niniejszej) z oznaczeniem jako wpłacającego: "A PPHU A. Ż.". Uiszczenie powyższej opłaty sprawia, że skardze w niniejszej sprawie może być nadany dalszy bieg, albowiem wpis od skargi stanowił jedyną opłatę, do której uiszczenia na obecnym etapie postępowania zobowiązany był skarżący. Reasumując, skarżący nie wykazał, że w jego sytuacji materialnej wystąpiły zmiany, uzasadniające odstąpienie od oceny, dokonanej w postanowieniu z dnia 4 kwietnia 2011 r. i mogące skutkować uznaniem, że wnioskujący spełnia ustawową przesłankę przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym, zawartą w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – obejmującym między innymi zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 cytowanej ustawy) – uzależnione jest od wykazania przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Końcowo zaznaczyć należy, że instytucja zawarta w art. 165 P.p.s.a. nie służy do ponownego rozpatrywania argumentów strony przedstawionych w toku rozpoznawania jej wniosku o przyznanie prawa pomocy, lecz do umożliwienia zmiany postanowień w przedmiocie prawa pomocy w sytuacji, gdy zmiana okoliczności sprawy powoduje nieadekwatność poprzednio zapadłego postanowienia do zmienionej sytuacji. W braku wykazania zmiany tychże okoliczności, brak jest przesłanek do zmiany prawomocnego postanowienia (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 sierpnia 2008 r., sygn. akt I FZ 298/08, opubl. w zbiorze orzeczeń LEX pod nr 527820). Mając powyższe na względzie Sąd, działając na podstawie art. 165 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.