I SA/Gl 168/14
WyrokWSA w Gliwicach2015-04-30
Skład orzekający: Ewa Madej, Dorota Kozłowska, Wojciech Organiściak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozostawienie wniosku o rozłożenie zaległości podatkowej na raty bez rozpatrzenia z powodu nieuzupełnienia przez podatnika informacji dotyczących pomocy publicznej jest zasadne, jeśli podatnik nie korzystał z takiej pomocy lub ubiega się o ulgę niebędącą pomocą publiczną?Ratio decidendi
Organy podatkowe naruszyły przepisy Ordynacji podatkowej, pozostawiając wniosek o rozłożenie zaległości podatkowej na raty bez rozpatrzenia z powodu nieuzupełnienia informacji o pomocy publicznej. Wezwanie do przedstawienia takich informacji nie stanowiło wezwania do usunięcia braków formalnych wniosku, a jedynie działanie zmierzające do wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy. Brak możliwości uzyskania ulgi niebędącej pomocą publiczną nie uzasadnia pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia.Stan faktyczny
Podatnik złożył wniosek o rozłożenie na raty zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług. Organ pierwszej instancji wezwał go do uzupełnienia wniosku o szczegółowe dane dotyczące jego sytuacji finansowej, majątkowej oraz informacji o pomocy publicznej. Po otrzymaniu niekompletnej odpowiedzi, organ pozostawił wniosek bez rozpatrzenia. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej w K. na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Madej (spr.), Sędziowie WSA Dorota Kozłowska, Wojciech Organiściak, Protokolant Ewelina Cyroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi R. Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku o rozłożenie na raty zapłaty zaległości podatkowej. 1) uchyla zaskarżone postanowienie i utrzymane nim w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...] o nr [...] 2) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w K. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
1. Postanowieniem z dnia [...], nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w K., na skutek zażalenia R. L. z dnia 12 września 2013 r., działając na podstawie m.in. art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.), utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...], nr [...], pozostawiające bez rozpatrzenia podanie tego podatnika w sprawie rozłożenia na 5 rat zaległości w podatku od towarów i usług za marzec 2013 r. w wysokości [...] zł.
W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania.
2. Pismem z dnia 21 czerwca 2013 r. podatnik zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. o udzielenie mu ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych w postaci rozłożenia na 5 rat zaległości w kwocie [...] zł z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 2013 r., płatnych od miesiąca lipca 2013 r., w kwotach po [...] zł. Jako przyczynę udzielenia ulgi wnioskodawca wskazał problemy finansowe. Organ uznał, że wniosek ten nie zawierał precyzyjnie określonego żądania i nie był kompletny pod względem formalnym, wobec czego, pismem z dnia 12 lipca 2013 r., wezwał wnioskodawcę do podania wszelkich danych dotyczących jego sytuacji finansowej i majątkowej oraz zwrócił się o załączenie do wglądu wszelkich rachunków oraz dokumentów te dane potwierdzających. Ponadto wnioskodawcę wezwano do przedłożenia dodatkowych dokumentów wymaganych na podstawie ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, a także dokumentów dotyczących pomocy de minimis oraz dotyczących prowadzonej działalności gospodarczej. Jednocześnie wnioskodawca został poinformowany, że nieuzupełnienie wniosku w wyznaczonym terminie spowoduje, zgodnie z treścią art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej, pozostawienie jego podania bez rozpatrzenia. W odpowiedzi na wezwanie, pismem nadanym w urzędzie pocztowym w dniu 23 lipca 2013 r., podatnik wyjaśnił, że zwraca się z prośbą o rozłożenie na raty kwoty [...] zł oraz w sześciu punktach udzielił krótkiej informacji odnośnie jego sytuacji finansowej i majątkowej. W związku z tym, iż otrzymana odpowiedź nie zawierała wszystkich niezbędnych danych oraz dokumentów potrzebnych do merytorycznego rozpatrzenia wniosku, postanowieniem z dnia [...] organ pierwszej instancji, działając na podstawie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej, pozostawił wniosek bez rozpatrzenia.
3. Wnioskodawca złożył zażalenie na powyższe postanowienie, zarzucając organowi pierwszej instancji naruszenie przepisów art. 67b § 1, art. 121 § 1, art. 122 i art. 210 § 4 w zw. z art. 219 Ordynacji podatkowej. Zdaniem skarżącego jego odpowiedź na wezwanie do uzupełnienia wniosku o rozłożenie zaległości podatkowej na raty zawierała wszystkie żądane informacje, potrzebne do pozytywnego rozpatrzenia wniosku. Oświadczył, że nie posiada szczegółowej wiedzy dotyczącej procedury podatkowej i liczył na współpracę ze strony organu podatkowego. Jednakże w toku postępowania był on traktowany jak profesjonalny pełnomocnik, a organ podatkowy zaniechał udzielenia mu niezbędnej informacji prawnej. Z tych powodów wniósł o uchylenie postanowienia, gdyż w jego opinii organ nie zbadał wystarczająco sprawy, co doprowadziło do wydania wadliwego rozstrzygnięcia.
4. Wydając postanowienie o utrzymaniu w mocy postanowienia organu pierwszej instancji Dyrektor Izby Skarbowej w K. wskazał, iż we wniosku z dnia 21 czerwca 2013 r. strona nie wykazała precyzyjnie o jaki rodzaj pomocy się ubiega i nie przedłożyła wymaganych przepisami prawa dokumentów. Natomiast zgodnie z przepisami ustawy Ordynacja podatkowa, regulującymi kwestię udzielania ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, w tego typu sprawach organ działa zawsze na wniosek podatnika. To on jest bowiem podmiotem, który ma interes prawny w uzyskaniu ulgi. Nadto tylko podatnik, znając całokształt swojej sytuacji prawnej, materialnej i finansowej, jest w stanie zdecydować o tym, jaka ulga będzie dla niego najbardziej korzystna. Precyzyjne określenie ulgi, o zastosowanie której ubiega się podatnik, ma kluczowe znaczenie i wpływa na dalszy bieg postępowania. Następnym istotnym krokiem jest przedłożenie organowi podatkowemu wszelkich informacji i dokumentów, potwierdzających aktualną sytuację wnioskodawcy. Informacje te winny być szczegółowe, a przedkładane dokumenty czynić zadość wymogom ustawowym. Jeśli wymienione warunki nie zostaną spełnione, organ podatkowy zmuszony jest podjąć czynności zmierzające do wyjaśnienia sprawy. Tym sposobem organ pierwszej instancji prawidłowo zastosował tryb postępowania uregulowany w art. 169 Ordynacji podatkowej i wezwał stronę do usunięcia braków formalnych wniosku w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania. Z uwagi zaś na fakt, iż strona w odpowiedzi na wezwanie udzieliła niekompletnych informacji i w żaden sposób nie podjęła współpracy w toku postępowania, jej wniosek organ pozostawił bez rozpatrzenia. W sytuacji gdy sama strona nie jest czynnym uczestnikiem postępowania ulgowego, organ podatkowy traci możliwość wyjaśnienia wątpliwości i nie jest zdolny do merytorycznego rozpatrzenia wniosku. Organ nie jest przy tym zobligowany do poszukiwania materiałów przemawiających na korzyść podatnika, jak również nie może domniemywać faktów mających znaczenie dla wyjaśnienia sprawy. Zdaniem organu odwoławczego nie doszło także do naruszenia zasady zaufania do organów podatkowych, albowiem strona nie wystosowała żadnego zapytania do organu, iż przepisy prawa są dla niej niejasne, a także nie udostępniła swojego numeru telefonu, co pozwoliłoby na sygnalizację dostrzeżonych uchybień. Co więcej organ nie dopuścił się naruszenia zasady prawdy obiektywnej, ponieważ podjął wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Obowiązek poszukiwania i przedstawiania dowodów co do istotnych okoliczności sprawy spoczywa zarówno na organach podatkowych, jak i na stronie, która winna w tym zakresie czynnie współpracować z organami podatkowymi. Nie było przy tym dopuszczalne, aby to organy samodzielnie ukształtowały treść wniosku i dokonały wyboru rodzaju pomocy wnioskowanej przez stronę. Mając na uwadze wskazane argumenty, Dyrektor Izby Skarbowej w K. uznał za trafne rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
5. Skargę od powyższego postanowienia złożył skarżący w ustawowym terminie, zarzucając organowi odwoławczemu naruszenie przepisów postępowania, a to:
– art. 121 Ordynacji podatkowej, poprzez takie poprowadzenie postępowania, które ograniczyło jego zaufanie co do działania organów podatkowych,
– art. 122 Ordynacji podatkowej, polegające na niepodjęciu przez organ prowadzący postępowanie działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy,
– art. 210 § 4 w zw. z art. 219 Ordynacji podatkowej, polegające na sporządzeniu uzasadnienia niewyjaśniającego w wystarczającym zakresie powodów rozstrzygnięcia, a także sprzecznego z przepisami postępowania i zasadami logiki.
W związku z przedstawionymi zarzutami skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i albo rozpoznanie sprawy co do istoty, albo przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Na uzasadnienie skargi strona podniosła, iż braki, do których uzupełnienia została wezwana w piśmie organu pierwszej instancji, uzupełniła według swojej najlepszej i najpełniejszej wiedzy. Skarżący zakładał, że organ podatkowy udzieli mu podstawowych informacji dotyczących zasad postępowania, co nie wymagało kontaktu telefonicznego i mogło również nastąpić drogą pocztową. Zdaniem skarżącego organ podatkowy nie mógł dokonać wnikliwej analizy całokształtu sytuacji, gdyż zaniechał zebrania całości materiału dowodowego. W piśmie uzupełniającym braki skarżący podał wszystkie istotne informacje, które był w stanie wykazać, a jeżeli w sprawie istniały jeszcze jakieś wątpliwości, to kolejnym pismem organ miał możliwość wezwania go do złożenia kolejnych oświadczeń, czy wyjaśnienia powstałych wątpliwości. Tym sposobem organy podatkowe uchybiły swojemu obowiązkowi dowodzenia i współdziałania z podatnikiem.
6. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i stwierdził, że zarzuty podnoszone przez skarżącego, w świetle obowiązujących przepisów prawa, nie mają uzasadnienia i nie zasługują na uwzględnienie. W niniejszej sprawie organ pierwszej instancji podjął wszystkie niezbędne działania mające na celu wyjaśnienie okoliczności sprawy i podjęcie rozstrzygnięcia. Ponadto stronie umożliwiono dogodny kontakt z pracownikami urzędu skarbowego, celem wyjaśnienia wszystkich nasuwających się wątpliwości. Strona z tej możliwości jednak nie skorzystała, ani też nie sygnalizowała organowi, aby treść wezwania była dla niej niezrozumiała. Zarzuty skarżącego są więc, zdaniem organu, bezpodstawne. Przywołane w skardze przepisy Ordynacji podatkowej mają charakter zasad ogólnych, które winny być stosowane wspólnie ze wszystkimi innymi przepisami prawa podatkowego. Z kolei organy orzekające w sprawie wypełniły ciążące na nich ustawowo obowiązki, gdyż przez cały czas trwania postępowania pozostawały do dyspozycji strony, umożliwiły jej uzyskanie niezbędnych informacji i wyjaśnień na temat obowiązujących przepisów, tak by wnioskodawca był w stanie udzielić wyczerpujących odpowiedzi na otrzymane wezwanie do uzupełnienia wniosku.
7. Na rozprawie pełnomocnik organu podtrzymał stanowisko zaprezentowane w odpowiedzi na skargę, a ponadto wskazał, że organ uznał iż pozostawiając podanie skarżącego bez rozpatrzenia podjął korzystniejsze dla strony rozwiązanie, zamiast odmówienia mu udzielenia ulgi, do czego miał podstawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
8. Skarga jest uzasadniona, choć głównie z innego, niż zarzuty skargi, powodu. W ocenie Sądu organy podatkowej obu instancji naruszyły art. 169 § 1 i § 4 O.p. przyjmując błędnie, że podanie wnioskodawcy o rozłożenie na raty zaległości podatkowej dotknięte było brakami formalnymi, których strona nie usunęła w zakreślonym jej terminie.
8.1. Z akt sprawy wynika, że organ pierwszej instancji, pismem z dnia 12 lica 2013 r., wezwał skarżącego do "zgłoszenia się w charakterze Strony osobiście, przez pełnomocnika lub złożenia wyjaśnień na piśmie w terminie 7 dni od daty otrzymania niniejszego wezwania (...) w celu sprecyzowania kwoty, o której rozłożenie na raty Strona wnosi, a także przedstawienia sytuacji finansowej i majątkowej oraz podania:
1. średnio miesięcznych dochodów podatnika (...)
2. przeciętnego miesięcznego dochodu przypadającego na członka rodziny (...)
3. wydatków ponoszonych na utrzymanie rodziny (...)
4. posiadanych nieruchomości (...)
5. posiadanych zobowiązań (...)
6. środków trwałych firmy (...)
7. posiadanych formowych wierzytelności oraz zobowiązań (...)
8. składników majątku, na których mógłby zostać ustanowiony zastaw skarbowy
9. przeznaczenia pomocy (...) zgodnie z ustawą z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej
10. informacji, które winny zostać przedstawione podmiotowi udzielającemu pomocy wraz z wnioskiem o jej udzielenie:
a) gdy podmiot ubiega się o pomoc de minimis lub pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie (...)
b) gdy podmiot ubiega się o pomoc inną niż pomoc de minimis lub pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie (...)
11. czy Strona zwróciła się do innego organu czy instytucji o udzielenie pomocy publicznej."
W punktach 10 a i b powyższego wezwania wskazano szczegółowo informacje, dokumenty i oświadczenia, jakie należy złożyć, a których cytowanie nie jest w niniejszym uzasadnieniu niezbędne.
W końcowej części wezwania zawarto pouczenie następującej treści: "Nie dostarczenie danych w zakresie pomocy publicznej w wyznaczonym terminie spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia, zgodnie z art. 169 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa".
Jednocześnie organ wydal w tym samym dniu postanowienie, na podstawie art. 216 w związku z art. 140 § 1 O.p., o przesunięciu terminu załatwienia sprawy dotyczącej rozłożenia na raty zaległości w podatku VAT do dnia 23 sierpnia 2013 r. Jako powód niezałatwienia sprawy w terminie przewidzianym w art. 139 § 1 O.p., podano "prowadzenie postępowania wyjaśniającego".
8.2. Analiza przedstawionych wyżej dokumentów prowadzi do wniosku, że organ pierwszej instancji podjął działania zmierzające do merytorycznego rozpoznania podania podatnika o zastosowanie wobec niego ulgi podatkowej w postaci rozłożenia na raty zaległości w podatku od towarów i usług, a tym samym uznał, że postępowanie w tej sprawie zostało wszczęte z chwilą wniesienia tego podania, a więc zgodnie z art. 165 § 1 i § 3 O.p.
Dowodzi tego przedstawione wyżej postanowienie o przedłużeniu czasu trwania postępowania, albowiem termin określony w art. 139 § 1 O.p. biegnie od dnia wszczęcia postępowania podatkowego.
Przede wszystkim jednak świadczy o tym treść wezwania skierowanego do wnioskodawcy, którego zasadnicza część obejmuje żądanie przedstawienia sytuacji materialno-finansowej podatnika, a więc danych i dowodów mających wykazać zasadność jego wniosku. Z całą pewnością tej części wezwania nie sposób uznać za wezwanie do usunięcia braków formalnych podania, gdyż żaden przepis Ordynacji podatkowej nie stawia takich wymogów podaniu wnoszonemu o zastosowanie ulg, o których mowa w art. 67a § 1 oraz – w odniesieniu do podatnika prowadzącego działalność gospodarczą – w art. 67b § 1. Wezwanie wnioskodawcy o przedłożenie takich informacji i dokumentów stanowi niewątpliwie działanie organu zmierzające do realizacji zasady pełnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy (art. 122 O.p.), a także pozostałych zasad ogólnych postępowania podatkowego (zwłaszcza z art. 121 § 1 i § 2 O.p.). Brak reakcji strony na tego rodzaju wezwanie lub też reakcja niewystarczająco dokładna, może skutkować wyłącznie w zakresie ustalenia przesłanek oraz oceny zasadności zastosowania ulgi podatkowej. W żadnym razie nie można uznać, że stanowi ona nieusunięcie braków formalnych podania w rozumieniu art. 169 § 4 O.p.
8.3. Art. 169 § 1 O.p. stanowi, że jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia, na mocy § 4 tego przepisu. Wymogami, o których mowa w art. 169 § 1 O.p. są w szczególności wymagania formalne określone w art. 168 § 2 tej ustawy, stanowiącym, że podanie powinno zawierać co najmniej treść żądania, wskazanie osoby, od której pochodzi oraz jej adresu, a także czynić zadość innym wymogom ustalonym w przepisach szczególnych.
W treści pisma, które organ skierował do wnioskodawcy, powołano się w punkcie 9 wezwania na ustawę z dnia 30 sierpnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej. Nie wskazano jednak ani konkretnych przepisów tej ustawy, ani miejsca jej publikacji, wreszcie – nie wyjaśniono podatnikowi treści przepisów mających zastosowanie w sprawie, co nie czyniło zadość wymogowi prawidłowego informowania podatnika o obowiązującym stanie prawnym. Niezależnie od tego, trzeba podkreślić, że rygorem pozostawienia bez rozpatrzenia objęto tylko niedostarczenie danych w zakresie pomocy publicznej, podczas, gdy art. 67b § 1 O.p. przewiduje także udzielenie ulg nie stanowiących pomocy publicznej.
W związku z powyższym trzeba wskazać, że ustawa z dnia 30 sierpnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (t.j. Dz. U. z 2007 r. nr 59, poz. 404 ze zm.) przewiduje w art. 37 ust. 1 i 3, że podmiot ubiegający się o pomoc publiczną ma obowiązek przedstawienia wraz z wnioskiem o udzielenie pomocy:
- w razie ubiegania się o pomoc de minimis, czyli pomoc spełniającą przesłanki, o których mowa w art. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 69/2002 z dnia 12 stycznia 2001 r. – wszystkich zaświadczeń o pomocy de minimis, jakie otrzymał w ciągu 3 ostatnich lat poprzedzających dzień wystąpienia z wnioskiem o udzielenie pomocy,
- w razie ubiegania się o pomoc inną niż pomoc de minimis – informacji o otrzymaniu pomocy publicznej, zawierającej w szczególności dane o dacie jej udzielenia, podstawie prawnej, formie i przeznaczeniu.
Odnośnie powyższych obowiązków, wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 października 2006 r. o sygn. akt II FSK 118/06 (opub. https://cbois.gov.pl) stwierdzając, że zaświadczenia, o których mowa w art. 37 ust. 1 oraz informacje, o których mowa w art. 37 ust. 3 ustawy, obowiązane są dołączyć do wniosku tylko te podmioty, które uprzednio korzystały, odpowiednio, z pomocy de minimis lub innej pomocy publicznej. Podmioty, które z takiej pomocy nie korzystały nie są zobowiązane do przedstawienia informacji o niekorzystaniu z niej, co zresztą byłoby niewykonalne, gdyż zaświadczenia są wydawane jedynie podmiotom, którym pomocy udzielono. Sąd powołał się ponadto na brzmienie art. 37 ust. 5 wskazanej ustawy, który stanowi, że do czasu przekazania przez beneficjenta pomocy zaświadczeń lub informacji, o których mowa w ust. 1 i 3, pomoc nie może być udzielona temu beneficjentowi. Zdaniem Sądu, treść tego przepisu wyraźnie wskazuje, że obowiązek przedstawienia wymienionych zaświadczeń i informacji obciążą jedynie beneficjenta pomocy publicznej.
W konkluzji tych wywodów NSA stwierdził, że w przypadku niedołączenia do wniosku o udzielenie pomocy publicznej zaświadczeń lub informacji o charakterze negatywnym, nie może mieć zastosowania przepis art. 169 O.p. "Niepodanie przez podatnika ubiegającego się o umorzenie zaległości podatkowych, że nie korzystał dotychczas z pomocy publicznej, nie może być uznane za brak podania, podlegający usunięciu w trybie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej. Oznacza to, że w sytuacji, gdy podatnik na wezwanie organu podatkowego nie przedstawił zaświadczenia lub informacji, o których mowa w art. 37 ust. 1 i 3 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, a organ podatkowy nie dysponuje danymi, że podatnik ten jest beneficjentem pomocy publicznej, nie może pozostawić bez rozpatrzenia podania tego podatnika o umorzenie zaległości podatkowych na podstawie art. 169 § 4 Ordynacji podatkowej".
9. Powyższe stanowisko NSA należy w całej rozciągłości podzielić, wobec czego - postanowienia organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem art. 169 § 1 i § 4 O.p., a uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. Nie można bowiem tracić z pola widzenia, wskazanej już wyżej okoliczności, że art. 67b § 1 O.p. w punkcie 1 przewiduje, że podmiot prowadzący działalność gospodarczą może uzyskać także pomoc nie będącą pomocą publiczną, na co w niniejszej sprawie organy w ogóle nie zwróciły uwagi mimo iż ze sposobu i zakresu odpowiedzi udzielonej przez wnioskodawcę na wezwanie organu można było wyprowadzić wniosek, że nie ubiega się on o pomoc de minimis lub inną pomoc publiczną. Kwestię tę należało wyjaśnić w dalszym toku, wszczętego wnioskiem strony, postępowania. Wprawdzie przepisy O.p. i ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej nie zawierają definicji ulg, które nie stanowią pomocy publicznej, ale definicję tę można wyprowadzić z analizy przesłanek wymienionych w art. 107 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana: Dz.Urz.UE 2010 C 83/1 ze zm.) a także orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości i obecnie - Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W oparciu o wskazane kryteria za pomoc publiczną należy uznać takie ulgi i zwolnienia podatkowe, które spełniają kumulatywnie następujące warunki: są udzielane przez państwo lub ze środków publicznych, uprzywilejowują tylko niektórych przedsiębiorców lub produkcję tylko niektórych towarów, przynoszą przedsiębiorcy określone korzyści oraz wywierają wpływ na handel wewnętrzny Unii Europejskiej; w konsekwencji ulgi lub zwolnienia, które nie spełniają któregokolwiek z wymienionych warunków, za pomoc publiczną uznane być nie mogą (wyrok NSA z dnia 27 sierpnia 2013 r. sygn. akt II FSK 2523/11, opubl. https://cbois.nsa.gov.pl ).
W tym kontekście nie można zgodzić się z argumentacją zawartą w uzasadnieniach zaskarżonych postanowień, że podatnik – nie precyzując o jaki rodzaj pomocy się ubiega – uniemożliwił organowi rozpatrzenie sprawy. Niezależnie od faktu, że pismo z dnia 12 lipca 2013 r. jest mało zrozumiałe, zwłaszcza dla podatnika nie reprezentowanego przez profesjonalnego pełnomocnika, trzeba podkreślić, że podatnik udzielił na nie odpowiedzi w zakreślonym terminie, a okoliczność, że odpowiedź ta nie była precyzyjna i wyczerpująca, w żadnym stopniu nie uzasadniała pozostawienia podania bez rozpatrzenia.
Niezasadny jest także pogląd, że taki sposób załatwienia sprawy był dla strony korzystniejszy niż odmowa udzielenia ulgi. Odmowa udzielenia ulgi nie stanowi bowiem przeszkody do ponownego ubiegania się o nią, w oparciu o nowe okoliczności faktyczne, tak długo jak zaległość podatkowa istnieje.
10. Mając powyższe na uwadze, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie i utrzymane nim postanowienie organu pierwszej instancji, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Tym samym sprawa zostaje przekazana do dalszego prowadzenia postępowania przez organ pierwszej instancji, który – po przeprowadzeniu stosownego postępowania dowodowego – winien rozpoznać sprawę merytorycznie.
O zasądzeniu zwrotu kosztów postępowania (uiszczonego wpisu od skargi) na rzecz strony skarżącej orzeczono na podstawie art. 200 powołanej wyżej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło