I SA/Gl 1952/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Kołaczek, Sędzia NSA Anna Apollo, Asesor WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.), Protokolant Magdalena Nowacka, po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi "A" G. P., A. D., A. D. Spółka Jawna w C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie interpretacji prawa podatkowego 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w K. na rzecz strony skarżącej kwoty [...] ( [...]) zł., tytułem zwrotu kosztów postępowania. Dyrektor Izby Skarbowej w K. decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymał w mocy swoją decyzję pierwszoinstancyjną z dnia [...] r. nr [...] , uchylającą postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...] r. Nr [...] wydane dla "A" G. P., A. D., A. D. Spółka Jawna w przedmiocie interpretacji, co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego, w sprawie dotyczącej skutków podatkowych w podatku od towarów i usług związanych z otrzymaniem oraz przekazaniem bonów towarowych. W podstawie prawnej powołał art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity z 2005 r. Dz. U. Nr 8, poz. 60 ze zm.). W uzasadnieniu przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego oraz argumentację prawną. W ramach tych wyjaśnił, że skarżąca Spółka w dniu [...] 2005 r. zwróciła się z wnioskiem do Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. o wydanie pisemnej interpretacji, co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w sprawie dotyczącej skutków podatkowych w podatku od towarów i usług związanych z otrzymaniem i przekazaniem bonów towarowych. Wyjaśniła, że w zamian za dokonywanie zakupów o określonej wysokości otrzymuje od niektórych kontrahentów bony towarowe, uprawniające do nabycia towarów bądź usług w określonych placówkach handlowych. Część z tych bonów Spółka przekazuje swoim kontrahentom za dokonywanie odpowiednio wysokich zakupów w swojej Firmie. Na tle tak przedstawionego stanu faktycznego Spółka sformułowała pytania w sprawie. Następnie przedstawiła swoje stanowisko, twierdząc że bony te nie podlegają podatkowi od towarów i usług. Postanowieniem z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w C.uznał stanowisko skarżącego za prawidłowe. Działając na podstawie art. 14 b § 5 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa Dyrektor Izby Skarbowej w K. decyzją z dnia [...] r. nr [...] uchylił postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w K. ze stanu faktycznego przedstawionego przez skarżącą Spółkę nie sposób wywodzić opodatkowania bądź nie - wskazanych we wniosku czynności. Prawidłowym zatem działaniem organu podatkowego, wydającego interpretację w trybie art. 14 a ustawy Ordynacja podatkowa, winno być wezwanie podatnika w celu przedstawienia wyczerpującego stanu faktycznego sprawy - na podstawie przepisów art. 14 § 5 Ordynacji podatkowej odsyłającego do przepisu art. 169 § 1 i § 2 ustawy. Następnie powołując się na treść art. 5 ust. 1, art. 7 ust.1 oraz 8 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (DZ.U. nr 54, poz. 535 ze zm.), wskazał, że ustawa podatkowa zawiera różne rozwiązania w zależności od zachowania się stron transakcji, czy też wystąpienia elementu odpłatności. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej przedstawiony przez skarżącą stan faktyczny był niepełny, zaś jego uzupełnienie pozwoli Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w T. na podjęcie rozstrzygnięcia w sprawie. Następnie wskazał, że zaprzeczeniem prawidłowego "załatwienia sprawy co do jej istoty" jest wydanie interpretacji w trybie art. 14a Ordynacji podatkowej na wniosek podatnika, w którym brak jest wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego. Takie działanie obliguje organ II instancji do podjęcia rozstrzygnięcia w oparciu o art. 14 b § 5 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa. W odwołaniu pełnomocnik strony skarżącej wniósł o uchylenie decyzji, zarzucając naruszenie art. 14 a § 2 zd. 2 ustawy Ordynacja podatkowa, poprzez stwierdzenie w zaskarżonej decyzji, iż stan faktyczny, w oparciu o który organ pierwszoinstancyjny wydał postanowienie nie został przedstawiony przez Spółkę w sposób wyczerpujący. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy organ odwoławczy zaskarżoną decyzją, utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną , podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pełnomocnik strony wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, podnosząc te same zarzuty co w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: skarga okazała się zasadna, jednakże z przyczyn innych niż wskazane w skardze. Nie ulega wątpliwości, że przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest odpowiedź na pytanie, czy istniały dostateczne podstawy prawne uzasadniające uchylenie z urzędu postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. w trybie art. 14 b ust. 5 pkt. 2 ustawy Ordynacja podatkowa. Rozważając to zagadnienie należy w pierwszej kolejności wskazać, że zgodnie treścią art. 14a § 1 ustawy Ordynacja podatkowa stosownie do swojej właściwości naczelnik urzędu skarbowego, naczelnik urzędu celnego lub wójt, burmistrz (prezydent miasta), starosta albo marszałek województwa na pisemny wniosek podatnika, płatnika lub inkasenta mają obowiązek udzielić pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w ich indywidualnych sprawach, w których nie toczy się postępowanie podatkowe lub kontrola podatkowa albo postępowanie przed sądem administracyjnym. W myśl natomiast § 2 tego artykułu wnioskodawca obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego oraz własnego stanowiska w sprawie. Z kolei na mocy art. 14 b § 5 pkt 2 organ odwoławczy w drodze decyzji zmienia lub uchyla postanowienie z urzędu, jeżeli postanowienie rażąco narusza prawo, orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego lub Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, w tym także jeżeli niezgodność z prawem jest wynikiem zmiany przepisów. Treść przywołanej regulacji prawnej nie pozostawia zatem wątpliwości, co do tego, że określa ona przesłanki pozytywne zmiany lub uchylenia postanowienia w zakresie interpretacji prawa podatkowego. Tymi przesłankami są: rażące naruszenie prawa, rażące naruszenie orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego lub rażące naruszenie orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, w tym też niezgodność z prawem wynikająca ze zmiany przepisów. Z treści tego przepisu nie wynika, co należy rozumieć przez pojęcie rażącego naruszenia prawa. Odpowiedzi na to pytanie należy poszukiwać w bogatym orzecznictwie jakie ukształtowało się na tle art. 247 § 1 pkt 3 ustawy Ordynacja podatkowa. Przepis ten stanowi, że organ podatkowy stwierdza nieważność decyzji ostatecznej, która została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z tezą wyroku NSA z dnia 7 czerwca 2001 r. sygn. akt III SA 907/00, (niepubl.), w przypadku wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa, strona powinna wykazać, że treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z treścią przepisu prawa i że charakter tego naruszenia powoduje, iż decyzja taka nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Wynika stąd, że nie każde naruszenie prawa ma charakter rażący, a tylko takie, gdy orzeczenie wydane przez organ w sposób ewidentny odbiega od obowiązującej normy prawnej, przy czym wykładnia tej normy nie budzi wątpliwości (por. wyrok NSA z dnia 13 lipca 2001 r. sygn. akt II SA 1110/00, niepubl.). Odnosząc te uwagi do treści zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., należy stwierdzić, że uzasadnienie prawne decyzji nie informuje, jaka przesłanka wskazana w art. 14 b § 5 pkz ustawy ordynacje podatkowe ległe u podstaw uchylenia postanowienia. Z uzasadnienia obu decyzji Dyrektora Izby Skarbowej wynika, że uchylenie postanowienia nastąpiło z uwagi na nie wyjaśnienie stanu faktycznego w sprawie. Brak jest natomiast rozważań organu podatkowego, że nie wyjaśnienie stanu faktycznego w rozpoznawanej sprawie stanowi rażące naruszenie prawa. Tymczasem zgodnie z treścią art. 210 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa uzasadnienie prawne decyzji zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji. Brak takiego uzasadnienia należy uznać za uchybienie, które miało wpływ na wynik sprawy. (Por. wyrok NSA z 12 czerwca 2001 r., sygn. akt I SA/Wr 1896/98, niepubl.). Nie przesądzając zatem o wyniku postępowania w niniejszej sprawie, zaskarżoną decyzję należało uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach orzeczono zgodnie z art. 200 przywołanej wyżej ustawy.