I SA/Gl 242/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Bożena Pindel (spr.) po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zastawu skarbowego postanawia odrzucić skargę. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. Inspektorat w T., następnie oznaczany jako: wnioskodawca lub skarżący, wystąpił do Urzędu Skarbowego w P. z wnioskiem z dnia 16 listopada 2012 r. o wpisanie zastawu skarbowego na udziale J. D. we współwłasności samochodu o numerze rejestracyjnym [...]. W skierowanym następnie do wnioskodawcy piśmie z dnia 22 listopada 2012 r., nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. poinformował, że żądanie wpisu zastawu skarbowego na ruchomości objętej wspólnością ustawową małżeńską powinno zawierać dane małżonka zobowiązanego, a dokonanie wpisu na ruchomości będącej współwłasnością niemałżeńską jest niedopuszczalne. Po otrzymaniu w dniu 23 listopada 2012 r. tego pisma Kierownik wskazanego wyżej Inspektoratu, w dalszej części uzasadnienia powoływany jako pełnomocnik wnioskodawcy, wniósł do organu wydającego to pismo [wpływ: 4 stycznia 2013 r.] wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, w którym wyraził przekonanie o możności obciążenia wspomnianej ruchomości zastawem skarbowym oraz podniósł, że rozstrzygnięcie odmowne powinno być podjęte w formie decyzji administracyjnej. W odpowiedzi z dnia 18 stycznia 2013 r., która wpłynęła do wnioskodawcy w dniu 23 stycznia 2013 r., organ zwrócił uwagę na brak podstawy prawnej dokonania wpisu zastawu skarbowego na składniku majątkowym stanowiącym przedmiot współwłasności innej niż małżeńska. Zaakcentował przy tym, że rozstrzyganie w przedmiocie złożonego wniosku bez ustalenia charakteru współwłasności byłoby sprzeczne z zasadą prawdy obiektywnej i dlatego wnioskodawca został wezwany do sprecyzowania tej okoliczności. W dniu 31 stycznia 2013 r. w organie odnotowano wpływ skargi z dnia 30 stycznia 2013 r., którą, za jego pośrednictwem, pełnomocnik wnioskodawcy wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na "odmowę wpisu do rejestru zastawów skarbowych". Podtrzymując dotychczasowe stanowisko, skarżący zażądał uchylenia, względnie stwierdzenia bezskuteczności zaskarżonej czynności. Wyjaśnił również, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa wniósł w oparciu o art. 52 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), następnie oznaczanej w skrócie: p.p.s.a. W odpowiedzi na skargę organ zażądał jej oddalenia lub umorzenia postępowania. Stwierdził, że zaskarżone pismo nie stanowi odmowy dokonania wpisu zastawu skarbowego, lecz wezwanie do uzupełnienia braków wniosku o dokonanie tego wpisu. Dodał, że wpis ten został dokonany. W piśmie z dnia 26 lutego 2013 r. pełnomocnik skarżącego oświadczył, że cofa skargę. Zarazem przedstawił odpis pisma organu z dnia 15 lutego 2013 r. informującego o dokonaniu żądanego wpisu zastawu skarbowego. Po otrzymaniu tych pism przez Wojewódzki Sądu Administracyjny w Gliwicach, Przewodniczący Wydziału I zarządził w dniu 5 marca 2013 r. wezwanie pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia braku formalnego skargi w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi poprzez złożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącego w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym albo przed sądami administracyjnymi. W odpowiedzi pełnomocnik skarżącego złożył odpisy wymaganych dokumentów, które jednakże nie były poświadczone za zgodność z oryginałem przez osoby do tego uprawnione na podstawie art. 48 § 3 p.p.s.a. Z tego względu Przewodniczący Wydziału I w dniu 4 kwietnia 2013 r. zarządził pouczenie pełnomocnika skarżącego o treści podanego przepisu i ponowne wezwanie go do uzupełnienia braku formalnego skargi w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi poprzez złożenie oryginałów wymaganych dokumentów lub ich odpisów uwierzytelnionych przez notariusza. Wezwanie to doręczono skarżącemu w dniu 9 kwietnia 2013 r. W piśmie datowanym na 11 kwietnia 2013 r. i w tym dniu złożonym pełnomocnik skarżącego, powołując się na "obowiązek dbałości o stan finansów ubezpieczeń społecznych", wniósł o uwzględnienie odpisów wymaganych dokumentów, które zostały notarialnie poświadczone i przedstawione w innych sprawach skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu ze względu na niedopuszczalność jej wniesienia oraz nieuzupełnienie w terminie jej braku formalnego. Przedmiotem zaskarżenia jest wszak pismo organu o charakterze informacyjnym, które zostało skierowane do strony w toku postępowania z jej wniosku o dokonanie wpisu zastawu skarbowego. Tymczasem sądowoadministracyjnej kontroli takiego działania administracji publicznej nie przewiduje ani art. 3 p.p.s.a., ani żaden inny przepis prawa. Wniesienie skargi na takie pismo jest zatem niedopuszczalne. Odnosząc się natomiast do kwestii braku formalnego skargi, w pierwszej kolejności dostrzeżenia wymaga, że w myśl art. 46 § 3 p.p.s.a. do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo, jeżeli pismo to wnosi pełnomocnik, który przedtem nie złożył pełnomocnictwa. O obowiązku tym stanowi również art. 37 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli strona działa przed sądem przez pełnomocnika, to jest on obowiązany przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Trzeba przy tym zauważyć, że tylko adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy, a także doradca podatkowy mogą sami uwierzytelnić odpis udzielonego im pełnomocnictwa oraz odpisy innych dokumentów wykazujących ich umocowanie. Oznacza to, że względem innych pełnomocników – a sytuacja taka wszak zachodzi w rozpatrywanym przypadku – zastosowanie ma art. 48 § 3 p.p.s.a., stosownie do którego zamiast oryginału strona może złożyć odpis dokumentu, jeżeli jego zgodność z oryginałem została poświadczona przez notariusza albo przez występującego w sprawie jej pełnomocnika będącego adwokatem, radcą prawnym, rzecznikiem patentowym lub doradcą podatkowym. Niezałączenie pełnomocnictwa do skargi sprawia zatem, że jest ona dotknięta brakiem formalnym (zob. m. in. postanowienie Naczelnego Sądu Administracynego z dnia 6 października 2011 r., sygn. akt II OZ 896/11, LEX nr 984691). Ten sam skutek wywołuje złożenie ze skargą odpisu pełnomocnictwa, który nie został poprawnie uwierzytelniony (por. np. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 31 maja 2010 r., sygn. akt III SA/Wr 233/10, LEX nr 670312). Jeżeli natomiast pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący, zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a., wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Niewykonanie takiego wezwania skutkuje wydaniem przez przewodniczącego zarządzenia o pozostawieniu pisma bez rozpoznania na podstawie art. 49 § 2 zd. 1 p.p.s.a., jednakże jeżeli pismem tym jest skarga, to zastosowanie ma art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym podlega ona odrzuceniu przez sąd. Skoro zatem w niniejszej sprawie wezwanie takie doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu 9 kwietnia 2013 r., to powinno ono zostać wykonane najpóźniej we wtorek 16 kwietnia 2013 r., co jednakże nie nastąpiło. Nie ulega bowiem wątpliwości, że pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis należy dołączyć do akt sprawy, a zatem powoływanie się na okoliczność uczynienia zadość temu obowiązkowi w innej sprawie (także sądowoadministracyjnej) jest niewystarczające (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 czerwca 2011 r., sygn. akt II FSK 1004/11, LEX nr 821388; z dnia 8 lipca 2010 r., sygn. akt II GSK 740/10, LEX nr 663494; z dnia 5 września 2008 r., sygn. akt I FSK 536/08, LEX nr 440115). Rozpatrywaną skargę należało więc odrzucić na podstawie powołanego wyżej art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. oraz art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., który obliguje do podjęcia takiego rozstrzygnięcia, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Niejako na marginesie wymaga wyjaśnienia, że bez wpływu na tę kwalifikację pozostaje cofnięcie skargi. Po pierwsze dlatego, że była to próba nieskuteczna, skoro podjął ją ten sam pełnomocnik skarżącego, który, składając skargę, nie wykazał swego umocowania do działania w imieniu skarżącego. Po drugie oświadczenie takie może prowadzić do umorzenia postępowania tylko wówczas, gdy skarga jest dopuszczalna i nie zawiera braków uniemożliwiających nadanie jej dalszego biegu [zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 stycznia 2008 r., sygn. akt I OSK 1829/07, LEX nr 335007]. Nie ulega zaś wątpliwości, że w niniejszej sprawie warunek ten nie został spełniony.