I SA/Gl 249/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dorota Kozłowska po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. w kwestii wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji p o s t a n a w i a odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Decyzją wskazaną w sentencji postanowienia Dyrektor Izby Skarbowej w K. (dalej: organ odwoławczy) utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji w sprawie ustalenia G. K. (dalej: skarżąca) zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach dochodów w wysokości [...] zł. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na powyższą decyzję organu odwoławczego skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie jej wykonania. Uzasadniając wniosek skarżąca wskazała na możliwość wyrządzenia jej "niepowetowanej szkody wskutek wyegzekwowania kwoty należności podatkowej w sytuacji, gdy wady zaskarżonej decyzji są oczywiste". Postanowieniem z dnia 6 maja 2015 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, na skutek wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy, zwolnił ją od wpisu od skargi i odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: P.p.s.a., sąd po przekazaniu mu skargi może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki powyższe, mogące uzasadniać wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu można rozważać dopiero po stwierdzeniu, że dany akt nadaje się do wykonania (por. w tej kwestii postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II FZ 631/08, LEX nr 551927). Akt podlega wykonaniu, jeżeli dokonuje zmian w zakresie praw lub obowiązków strony (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lutego 2008 r., sygn. akt I FSK 431/07, LEX nr 471074). Aktami podlegającymi wykonaniu są w szczególności takie akty, które nakładają na ich adresatów obowiązek świadczenia. Tego rodzaju decyzja stanowi w rozpatrywanej sprawie przedmiot wniosku o wstrzymanie wykonania, nakłada bowiem na stronę obowiązek zapłaty zobowiązania podatkowego. Wskazać następnie należy, że inicjatywa do wskazania na istnienie przesłanek wstrzymania wykonania aktu przysługuje stronie skarżącej, która winna taki stan rzeczy uprawdopodobnić w uzasadnieniu swego wniosku. Tylko bowiem na podstawie jej twierdzeń Sąd może ocenić istnienie przesłanek pozwalających na wstrzymanie wykonania decyzji. Użyte w wyżej cytowanym przepisie pojęcia nieostre, wymagają skonkretyzowania poprzez dokładną i wyczerpującą argumentację czy też zobrazowania za pomocą odpowiednich dokumentów. Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest zatem wskazanie we wniosku na okoliczności uzasadniające możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (zob. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Zakamycze 2005, s. 168). W orzecznictwie akcentuje się, że obowiązek uprawdopodobnienia istnienia przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. spoczywa na wnioskodawcy. Przepis ten zobowiązuje stronę do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nie nakładając obowiązku ich udowodnienia, przy czym uprawdopodobnienie nie może z reguły opierać się na samych twierdzeniach strony. Sąd musi opierać się na jakimś materiale pozwalającym zająć stanowisko. Ciężar uprawdopodobnienia spoczywa na stronie, która wywodzi skutki prawne ze swych twierdzeń (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2012 r., sygn. akt II OSK 2914/12, LEX nr 1240731). Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu powinien być wnikliwie uzasadniony. Konieczna jest spójna argumentacja, poparta faktami i dowodami. W interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Nie jest wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie - sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 sierpnia 2014 r., sygn. akt II FSK 298/14, LEX nr 1500173). Nadto wskazać należy, iż Sąd badając wystąpienie przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć nie tylko na ocenie wniosku strony skarżącej ale również na analizie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy. Odnosząc powyższe do rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że zawarty w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zdaniem Sądu nie zasługuje na uwzględnienie. Z akt sprawy wynika, że skarżąca jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Zamieszkuje w lokalu komunalnym, z uwagi zaś na brak dochodów, korzysta z pomocy finansowej córki. Ze znajdującego się w aktach administracyjnych pisma Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w C. z dnia 13 lutego 2015 r. wynika nadto, że w związku z brakiem nieruchomości oraz ruchomości organ nie dokonał wpisu hipoteki przymusowej lub zastawu skarbowego celem zabezpieczenia wykonania zobowiązań podatkowych. Uzasadnienie wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji ograniczyło się jedynie do wskazania na możliwość wyrządzenia niepowetowanej szkody wskutek wykonania decyzji, której wady – jak skarżąca wskazała – są oczywiste. Należy w tym miejscu podkreślić, że na etapie wpadkowego postępowania dotyczącego wstrzymania wykonania decyzji Sąd nie bada legalności tej decyzji. Badanie takie następuje dopiero w toku merytorycznego rozpoznania sprawy. Argument wadliwości decyzji nie może zatem odnieść skutku w postępowaniu dotyczącym wstrzymania wykonania. Dodatkowo, ogólnikowe powołanie się na możliwość wyrządzenia niepowetowanej szkody nie jest wystarczającą przesłanką do wstrzymania wykonania decyzji. O okolicznościach przemawiających za wstrzymaniem wykonania decyzji sąd musi mieć wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę. Dodatkowo podkreślić należy, że fakt egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z ostatecznej decyzji, nawet przy istnieniu trudnej sytuacji materialnej strony, nie może być automatycznie utożsamiany z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Trudna sytuacja materialna skarżącego może mieć niewątpliwie wpływ na przyznanie prawa pomocy, nie jest zaś wystarczającą okolicznością do wstrzymania wykonania zaskarżonych aktów (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 listopada 2011 r., sygn. akt II FSK 2752/11, LEX nr 1069889). Odnosząc się w tym miejscu do faktu, iż w niniejszej sprawie przyznane zostało skarżącej prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia z wpisu od skargi należy podnieść, że jak wskazuje się w orzecznictwie, nie można utożsamiać przesłanek do przyznania prawa pomocy z przesłankami wstrzymania wykonania aktu (por. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2009 r., sygn. akt II FSK 1783/08, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że strona w rzeczywistości nie uprawdopodobniła występowania w sprawie realnych i rzeczywistych przesłanek skutkujących uwzględnieniem wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Co istotne, również z analizy akt administracyjnych nie wynika, aby takie przesłanki w sprawie występowały. Z uwagi na powyższe, Sąd na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.