I SA/Gl 298/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agata Ćwik – Bury (spr.) po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi p o s t a n a w i a: odrzucić skargę. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie (dale także: organ odwoławczy) uchyliło w całości decyzję Burmistrza B. (dalej także: organ pierwszej instancji), dotyczącą określenia Domowi Pomocy Społecznej w B. (dalej: uczestnik) wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz umorzyło postępowanie w sprawie. W piśmie z dnia 28 stycznia 2022 r. Gmina B. (dalej: skarżąca, Gmina) reprezentowana przez fachowego pełnomocnika, złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na powyższą decyzję organu odwoławczego. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna i podlegać musi odrzuceniu. Zgodnie z art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 329, dalej: P.p.s.a.) uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym (§ 1). Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (§ 2 ). Ponadto należy podkreślić, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym, stroną w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie może być organ, który w rozpatrywanej przez Sąd sprawie był powołany do wydania aktu administracyjnego. W odmiennym przypadku dopuszczenie organu do udziału w sprawie nadawałoby temu organowi dwojakie uprawnienia. Z jednej strony uprawnienia władcze w zakresie rozstrzygnięcia, z drugiej – uprawnienia strony, która kwestionuje poprzez skargę takie rozstrzygnięcie. W rozpatrywanej sprawie decyzję w pierwszej instancji wydał Burmistrz B., a następnie Gmina ta (której Burmistrz wydał decyzję pierwszoinstancyjną) zaskarżyła do Sądu rozstrzygnięcie organu odwoławczego w tej samej sprawie. Jak podkreśla się w orzecznictwie, powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę w tej sprawie jej interesu prawnego w trybie postępowania sądowoadministracyjnego. Jeżeli zatem obowiązujące prawo powierza jednostce samorządu terytorialnego kompetencję do rozstrzygania, w drodze decyzji, o prawach i obowiązkach podmiotu pozostającego poza systemem organów administracji publicznej, jednostka ta nie staje się stroną tego postępowania nawet wówczas, gdy decyzja wywołuje określone skutki cywilnoprawne dla niej jako właściciela (por. uchwała NSA z dnia 9 października 2000 r., sygn. akt OPK 14/00, publ. ONSA 2001/1/17 oraz z dnia 19 maja 2003 r., sygn. akt OPS 1/03, publ. ONSA 2003/4/115). Nadto, w orzecznictwie NSA ukształtował się pogląd przyjmujący, że bez względu na przedmiot sprawy i jego rzeczywisty związek z interesem prawnym gminy, gmina nie jest stroną postępowania administracyjnego w sprawie indywidualnej z zakresu administracji publicznej, dotyczącej osoby trzeciej, w której decyzje wydaje wójt tej gminy; ani gmina, ani żaden jej organ nie są uprawnieni do zaskarżenia do sądu administracyjnego decyzji organu odwoławczego (por. postanowienie NSA z dnia 15 października 1990 r., sygn. akt SA/Wr 990/90, publ. ONSA 1990/4/7). Zaznaczyć trzeba, iż powierzenie organowi administracji publicznej kompetencji do orzekania w sprawie indywidualnej wyłącza możliwość dochodzenia przez ten organ jego interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego, czy też sądowoadministracyjnego. Organ taki nie może bowiem występować w podwójnej roli – raz jako organ prowadzący postępowanie i dokonujący władczych rozstrzygnięć, a następnie w podmiot kwestionujący takie rozstrzygnięcia w drodze skargi (por. postanowienie NSA z dnia 2 marca 2006 r., sygn. akt II GSK 387/05, LEX nr 197511), gdyż żaden przepis prawa nie przyznaje takich uprawnień organowi pierwszej instancji. W orzecznictwie podkreśla się brak legitymacji skargowej organu pierwszej instancji, który uprawniony był do wydania rozstrzygnięcia w pierwszej instancji, na podstawie art. 50 § 1 P.p.s.a. (por. np. postanowienie WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 28 kwietnia 2017 r. sygn. akt II SA/Go 158/17; wyrok NSA z dnia 19 czerwca 2012 r. sygn. akt II FSK 2488/10; postanowienie NSA z dnia 4 grudnia 2012 r. sygn. akt II FSK 2947/12, orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zwrócić należy też uwagę na uchwałę składu 7 sędziów NSA z 22 czerwca 2015 r., sygn. akt I OPS 2/15 (dostępną na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl), zgodnie z którą, ilekroć przepisy prawa pozytywnego sytuują któryś z organów jednostki samorządu terytorialnego jako organ administracji publicznej prowadzący postępowanie administracyjne lub podatkowe w sprawie indywidualnej, na którymś z jego etapów, tylekroć wyłączona zostaje możliwość dochodzenia przez tę jednostkę ochrony jej interesu prawnego na drodze zarówno postępowania sądowego, jak i administracyjnego. Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy podkreślić trzeba, że skoro Burmistrz skarżącej Gminy wydał władcze rozstrzygnięcie jako organ pierwszej instancji, które wskutek wniesionego przez uczestnika odwołania zostało przez organ odwoławczy uchylone, to skargę Gminy na taką decyzję organu odwoławczego uznać należy za niedopuszczalną. W związku z powyższym, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. skarga podlegała odrzuceniu, o czym orzeczono w sentencji postanowienia.