I SA/Gl 333/17
PostanowienieWSA w Gliwicach2017-07-04
Skład orzekający: Bożena Suleja-Klimczyk, Dorota Kozłowska, Teresa Randak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, w której skarżący podnosi, że egzekwowany obowiązek nie istnieje z powodu wadliwego doręczenia decyzji ustalającej ten obowiązek, sąd powinien zawiesić postępowanie do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia innej sprawy sądowej dotyczącej tej samej decyzji?Ratio decidendi
Sąd może zawiesić postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania. W sytuacji, gdy skarżący w postępowaniu egzekucyjnym kwestionuje istnienie obowiązku podatkowego z powodu wadliwego doręczenia decyzji ustalającej ten obowiązek, a inna sprawa sądowa dotyczy tej samej decyzji i jej doręczenia, zawieszenie postępowania jest uzasadnione ze względów celowościowych, sprawiedliwości i ekonomiki procesowej. Prawomocne rozstrzygnięcie w innej sprawie pozwoli ocenić zasadność zarzutu wadliwego doręczenia i tym samym wpłynie na rozstrzygnięcie sprawy egzekucyjnej.Stan faktyczny
Skarżący A. S. wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. uznające za nieuzasadnione zarzuty A. S. na postępowanie egzekucyjne. Zarzuty dotyczyły nieistnienia obowiązku podatkowego z powodu wadliwego doręczenia decyzji ustalającej ten obowiązek za pomocą platformy ePUAP. Sąd ustalił, że w innej sprawie sądowej (sygn. akt III SA/Gl 1573/16) skarga na tę samą decyzję została odrzucona z powodu wadliwego doręczenia, a na postanowienie o odrzuceniu skargi wniesiono skargę kasacyjną, która nie została jeszcze rozpoznana.Rozstrzygnięcie
Sąd zawiesił postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Suleja-Klimczyk, Sędziowie WSA Dorota Kozłowska (spr.), Teresa Randak, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 lipca 2017 r. sprawy ze skargi A. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym postanawia: zawiesić postępowanie sądowe.
Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] r. nr [...] mocą którego uznano za nieuzasadnione zarzuty A. S. (dalej także: "skarżący", "zobowiązany") na postępowanie egzekucyjne, prowadzone w oparciu o tytuły wykonawcze z dnia [...]r. nr [...], obejmujące zaległości w podatku od towarów i usług za styczeń 2009 r., luty 2009 r., maj 2009 r. i czerwiec 2009 r.
Zarzuty zobowiązanego na postępowanie egzekucyjne dotyczyły w szczególności nieistnienia obowiązku objętego tytułami wykonawczymi, gdyż zdaniem jego pełnomocnika decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]r. nr [...] dotycząca określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za styczeń 2009 r., luty 2009 r., maj 2009 r. i czerwiec 2009r. nie weszła do obrotu prawnego, gdyż nie została skutecznie doręczona za pośrednictwem platformy ePUAP. W ocenie natomiast organu egzekucyjnego oraz organu nadzoru, decyzja ta została prawidłowo doręczona z dniem 2 września 2016 r. zgodnie z art. 152a ustawy – Ordynacja podatkowa.
Na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika – doradcę podatkowego, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.
Pełnomocnik zarzucił między innymi naruszenie art. 2 i 3 § 1 w związku z art. 33 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez wszczęcie i prowadzenie postępowania egzekucyjnego wobec nieistniejącego i niewymagalnego zobowiązania wskutek niedoręczenia zobowiązanemu ostatecznej decyzji wymiarowej. Wniósł o uchylenie skarżonego postanowienia w całości i umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Odpowiadając na skargę, organ nadzoru wniósł o jej oddalenie.
Sąd ustalił, że postanowieniem z dnia [...] r. sygn. akt III SA/Gl 1573/16 odrzucona została skarga A. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] dotyczącą określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za styczeń 2009 r., luty 2009 r., maj 2009 r. i czerwiec 2009 r. W motywach tego rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że decyzja powyższa została doręczona z naruszeniem przepisów postępowania. Sąd podnosił, że organ podatkowy powinien wysłać zawiadomienie o odbiorze pisma w formie dokumentu elektronicznego na adres elektronicznej skrzynki podawczej pełnomocnika, utworzonej na ePUAP, podczas gdy z treści pism nadesłanych przez pełnomocnika skarżącego wynika, że nie otrzymał ani jednego zawiadomienia o możliwości odbioru pisma w formie dokumentu elektronicznego. Nadto, z informacji uzyskanych przez niego od pracowników administrujących platformą ePUAP2 wynika, że konto pełnomocnika w tym systemie (na które organ usiłował doręczyć decyzję) zostało czasowo wyłączone na skutek przebudowy systemu. Sąd stwierdził, że organ zastosował fikcję doręczenia i uznał, iż wystarczy wygenerowana informacja o terminie doręczenia dokumentu, choć pełnomocnik skarżącego zgłaszał awarię systemu kilka razy. Natomiast zgodnie z art. 144 § 3 Ordynacji podatkowej, w przypadku wystąpienia problemów technicznych uniemożliwiających organowi podatkowemu doręczenie pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej, pisma doręcza za pokwitowaniem, za pośrednictwem operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe, pracowników urzędu obsługującego ten organ, funkcjonariuszy celnych lub upoważnionych pracowników innego organu podatkowego, lub przez organy lub osoby uprawnione na podstawie odrębnych przepisów. Oznacza to, że organ odwoławczy, dokonując doręczenia decyzji, winien zwrócić uwagę, że nie ma daty jej odbioru oraz nie zostało wystosowane zawiadomienie do pełnomocnika o wysyłce niniejszej decyzji i w takim wypadku powinien na podstawie powołanego przepisu doręczyć decyzję za pośrednictwem operatora pocztowego. Reasumując, Sąd uznał, że w efekcie trudno uznać, iż zaskarżona decyzja została doręczona zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej i mogła wywołać skutki prawne wobec skarżącego. Wobec powyższego skarga na decyzję wymiarową była przedwczesna, gdyż w sprawie nie istnieje przedmiot zaskarżenia, co powoduje niedopuszczalność skargi.
Na powyższe postanowienie z dnia [...] r. o odrzuceniu skargi wniesiona została skarga kasacyjna, która nie została dotąd rozpoznana.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: "P.p.s.a."), sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
Przyjmuje się, iż zawieszenie postępowania sądowego powinno
być uzasadnione ze względów celowości, sprawiedliwości jak również
ekonomiki procesowej. Zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego w oparciu o art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. następuje z urzędu, lecz jego celowość została pozostawiona ocenie sądu (por. postanowienia NSA: z dnia 11 marca 2005 r., sygn. akt I OZ 45/05, niepubl. oraz z dnia 17 czerwca 2008 r. sygn. akt I OZ 382/08, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Analiza skargi wniesionej w niniejszej sprawie prowadzi do wniosku, że pełnomocnik skarżącego powołuje się na nieistnienie obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług, stanowiącego podstawę prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Podstawowym argumentem mającym przemawiać za słusznością powyższego stanowiska jest w ocenie tego pełnomocnika fakt, że nie została skutecznie doręczona decyzja organu odwoławczego, dotycząca określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług.
Zaznaczyć w tym miejscu należy, że postępowanie egzekucyjne jest konsekwencją zakończonej wcześniej sprawy podatkowej. W rozpatrywanej sprawie podstawę prowadzenia postępowania egzekucyjnego (podstawę egzekwowanego obowiązku) stanowi decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] dotycząca określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za styczeń 2009 r., luty 2009 r., maj 2009 r. i czerwiec 2009r.
W sprawie o sygn. akt III SA/Gl 1573/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia [...] r. odrzucił skargę na powyższą decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...], wskazując, iż decyzja ta nie została prawidłowo doręczona i nie mogła wywołać skutków prawnych. Na postanowienie o odrzuceniu skargi wniesiona została skarga kasacyjna, dotąd nie rozpoznana.
Zdaniem Sądu, od wyniku postępowania w sprawie o sygn. akt III SA/Gl 1573/16 zależy rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. Jej prawomocne rozstrzygnięcie pozwoli bowiem ocenić, czy uzasadniony jest zasadniczy zarzut zobowiązanego, zgłoszony w toku prowadzonej egzekucji administracyjnej, dotyczący nie doręczenia decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K.. Ustalenie, że decyzja ta nie weszła do obrotu prawnego spowoduje wszak zniweczenie skutków podjętych środków egzekucyjnych, które są przedmiotem zarzutów egzekucyjnych.
W związku z powyższym, za pożądane uznać należy powstrzymanie się z oceną zasadności skargi wniesionej w niniejszej sprawie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie o sygn. akt III SA/Gl 1573/16. Bezspornie przemawiają za tym także argumenty natury celowościowej oraz wzgląd na stabilność orzeczniczą sądów i ekonomia procesowa.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło