I SA/Gl 334/17
PostanowienieWSA w Gliwicach2017-07-04
Skład orzekający: Bożena Suleja-Klimczyk, Dorota Kozłowska, Teresa Randak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien zawiesić postępowanie w sprawie skargi na czynności egzekucyjne, gdy rozstrzygnięcie tej sprawy zależy od wyniku postępowania kasacyjnego dotyczącego decyzji, która stanowi podstawę prowadzenia egzekucji?Ratio decidendi
Sąd administracyjny może zawiesić postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania. W niniejszej sprawie rozstrzygnięcie skargi na czynności egzekucyjne zależy od prawomocnego zakończenia postępowania kasacyjnego dotyczącego decyzji podatkowej, która stanowi podstawę prowadzenia egzekucji. Ustalenie, że decyzja ta nie weszła do obrotu prawnego, spowoduje zniweczenie skutków podjętych środków egzekucyjnych. Dlatego zawieszenie postępowania jest uzasadnione ze względów celowościowych, sprawiedliwości i ekonomiki procesowej.Stan faktyczny
Skarżący A. S. wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o oddaleniu skarg na czynności egzekucyjne (zajęcie rachunku bankowego). Podstawą egzekucji były zaległości w podatku VAT za okres od stycznia do czerwca 2009 r. Skarżący podnosił, że decyzja określająca zobowiązanie podatkowe nie weszła do obrotu prawnego z powodu nieskutecznego doręczenia przez ePUAP. Wcześniejsza skarga skarżącego na decyzję wymiarową została odrzucona przez WSA w Gliwicach z powodu naruszenia przepisów o doręczeniu, a na postanowienie o odrzuceniu skargi wniesiono skargę kasacyjną, która nie została jeszcze rozpoznana.Rozstrzygnięcie
Sąd zawiesił postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Suleja-Klimczyk, Sędziowie WSA Dorota Kozłowska (spr.), Teresa Randak, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 lipca 2017 r. sprawy ze skargi A. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie skarg na czynności egzekucyjne postanawia: zawiesić postępowanie sądowe.
Postanowieniem z dnia [...] r. o nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] r. nr [...] mocą którego oddalono skargi A. S. (dalej także: "skarżący", "zobowiązany") na czynności egzekucyjne zajęcia rachunku bankowego, dokonane w toku postępowania egzekucyjnego, prowadzonego w oparciu o tytuły wykonawcze z dnia [...] r. nr [...], obejmujące zaległości w podatku od towarów i usług za styczeń 2009 r., luty 2009 r., maj 2009 r. i czerwiec 2009 r.
Zarzuty zobowiązanego podniesione w ramach skarg na czynności egzekucyjne dotyczyły w szczególności nieistnienia obowiązku objętego tytułami wykonawczymi, gdyż zdaniem jego pełnomocnika decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] dotycząca określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za styczeń 2009 r., luty 2009 r., maj 2009 r. i czerwiec 2009 r. nie weszła do obrotu prawnego, bowiem nie została skutecznie doręczona za pośrednictwem platformy ePUAP. W ocenie natomiast organu egzekucyjnego oraz organu nadzoru, decyzja ta została prawidłowo doręczona z dniem 2 września 2016 r. zgodnie z art. 152a ustawy – Ordynacja podatkowa.
Na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika – doradcę podatkowego, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.
Pełnomocnik zarzucił między innymi naruszenie art. 2 i 3 § 1 w związku z art. 33 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez wszczęcie i prowadzenie postępowania egzekucyjnego wobec nieistniejącego i niewymagalnego zobowiązania wskutek niedoręczenia zobowiązanemu ostatecznej decyzji wymiarowej. Wniósł o uchylenie skarżonego postanowienia w całości i umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Odpowiadając na skargę, organ nadzoru wniósł o jej oddalenie.
Sąd ustalił, że postanowieniem z dnia [...] r. sygn. akt III SA/Gl 1573/16 odrzucona została skarga A. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] dotyczącą określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za styczeń 2009 r., luty 2009 r., maj 2009 r. i czerwiec 2009 r. W motywach tego rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że decyzja powyższa została doręczona z naruszeniem przepisów postępowania. Sąd podnosił, że organ podatkowy powinien wysłać zawiadomienie o odbiorze pisma w formie dokumentu elektronicznego na adres elektronicznej skrzynki podawczej pełnomocnika, utworzonej na ePUAP, podczas gdy z treści pism nadesłanych przez pełnomocnika skarżącego wynika, że nie otrzymał ani jednego zawiadomienia o możliwości odbioru pisma w formie dokumentu elektronicznego. Nadto, z informacji uzyskanych przez niego od pracowników administrujących platformą ePUAP2 wynika, że konto pełnomocnika w tym systemie (na które organ usiłował doręczyć decyzję) zostało czasowo wyłączone na skutek przebudowy systemu. Sąd stwierdził, że organ zastosował fikcję doręczenia i uznał, iż wystarczy wygenerowana informacja o terminie doręczenia dokumentu, choć pełnomocnik skarżącego zgłaszał awarię systemu kilka razy. Natomiast zgodnie z art. 144 § 3 Ordynacji podatkowej, w przypadku wystąpienia problemów technicznych uniemożliwiających organowi podatkowemu doręczenie pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej, pisma doręcza za pokwitowaniem, za pośrednictwem operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe, pracowników urzędu obsługującego ten organ, funkcjonariuszy celnych lub upoważnionych pracowników innego organu podatkowego, lub przez organy lub osoby uprawnione na podstawie odrębnych przepisów. Oznacza to, że organ odwoławczy, dokonując doręczenia decyzji, winien zwrócić uwagę, że nie ma daty jej odbioru oraz nie zostało wystosowane zawiadomienie do pełnomocnika o wysyłce niniejszej decyzji i w takim wypadku powinien na podstawie powołanego przepisu doręczyć decyzję za pośrednictwem operatora pocztowego. Reasumując, Sąd uznał, że w efekcie trudno uznać, iż zaskarżona decyzja została doręczona zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej i mogła wywołać skutki prawne wobec skarżącego. Wobec powyższego skarga na decyzję wymiarową była przedwczesna, gdyż w sprawie nie istnieje przedmiot zaskarżenia, co powoduje niedopuszczalność skargi.
Na powyższe postanowienie z dnia [...] r. o odrzuceniu skargi wniesiona została skarga kasacyjna, która nie została dotąd rozpoznana.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: "P.p.s.a."), sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
Przyjmuje się, iż zawieszenie postępowania sądowego powinno
być uzasadnione ze względów celowości, sprawiedliwości jak również
ekonomiki procesowej. Zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego w oparciu o art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. następuje z urzędu, lecz jego celowość została pozostawiona ocenie sądu (por. postanowienia NSA: z dnia 11 marca 2005 r., sygn. akt I OZ 45/05, niepubl. oraz z dnia 17 czerwca 2008 r. sygn. akt I OZ 382/08, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Analiza skargi wniesionej w niniejszej sprawie prowadzi do wniosku, że pełnomocnik skarżącego powołuje się na nieistnienie obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług, stanowiącego podstawę prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Podstawowym argumentem mającym przemawiać za słusznością powyższego stanowiska jest w ocenie tego pełnomocnika fakt, że nie została skutecznie doręczona decyzja organu odwoławczego, dotycząca określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług.
Zaznaczyć w tym miejscu należy, że postępowanie egzekucyjne jest konsekwencją zakończonej wcześniej sprawy podatkowej. W rozpatrywanej sprawie podstawę prowadzenia postępowania egzekucyjnego (podstawę egzekwowanego obowiązku) stanowi decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] dotycząca określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za styczeń 2009 r., luty 2009 r., maj 2009 r. i czerwiec 2009r.
W sprawie o sygn. akt III SA/Gl 1573/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia [...] r. odrzucił skargę na powyższą decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]r. nr [...], wskazując, iż decyzja ta nie została prawidłowo doręczona i nie mogła wywołać skutków prawnych. Na postanowienie o odrzuceniu skargi wniesiona została skarga kasacyjna, dotąd nie rozpoznana.
Zdaniem Sądu, od wyniku postępowania w sprawie o sygn. akt III SA/Gl 1573/16 zależy rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. Jej prawomocne rozstrzygnięcie pozwoli bowiem ocenić, czy prawidłowo wszczęte zostało postępowanie egzekucyjne, w ramach którego pełnomocnik zobowiązanego wniósł skargi na czynności egzekucyjne, stanowiące przedmiot kontroli w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym. Zaznaczyć przy tym należy, że ustalenie, iż decyzja stanowiąca podstawę egzekucji nie weszła do obrotu prawnego spowoduje zniweczenie skutków podjętych środków egzekucyjnych.
W związku z powyższym, za pożądane uznać należy powstrzymanie się z oceną zasadności skargi wniesionej w niniejszej sprawie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie o sygn. akt III SA/Gl 1573/16. Bezspornie przemawiają za tym także argumenty natury celowościowej oraz wzgląd na stabilność orzeczniczą sądów i ekonomia procesowa.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło