I SA/Gl 558/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Kornacki (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 4 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. G., M. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]nr [...] w przedmiocie ulg płatniczych - odroczenia terminu płatności zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 2007-2011 wraz z odsetkami za zwłokę w kwestii wniosku pełnomocnika skarżących o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej p o s t a n a w i a przywrócić termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 4 grudnia 2014 r. Sąd oddalił skargę M. G. i M. G. na oznaczoną w sentencji niniejszego postanowienia decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]. W piśmie nadanym w placówce pocztowej w dniu 8 grudnia 2014 r. skarżący wnieśli o sporządzenie uzasadnienia wyroku, a także o "przydzielenie adwokata z urzędu". Przesyłka polecona, zawierająca odpis sentencji wyroku wraz z uzasadnieniem, została doręczona wnioskodawcom w dniu 9 lutego 2015 r. Z kolei prawomocnym postanowieniem z dnia 12 lutego 2015 r. referendarz sądowy ustanowił skarżącym adwokata. Pismem z dnia 18 marca 2015 r. Sąd zwrócił się do Okręgowej Rady Adwokackiej w K. o wyznaczenie dla wnioskodawców adwokata. W odpowiedzi z dnia 24 marca 2015 r. Okręgowa Rada Adwokacka w K. poinformowała o wyznaczeniu pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata M. S. W dniu 31 marca 2015 r. wskazany powyżej pełnomocnik przeglądał akta sądowe niniejszej sprawy. Wypada w tym miejscu nadmienić, iż w dniu 3 marca 2015 r. skarżący wnieśli osobiście przez siebie sporządzoną i podpisaną skargę kasacyjną, która jako niedopuszczalna została odrzucona postanowieniem Sądu z dnia 13 kwietnia 2015 r. Odpis ww. postanowienia wraz z uzasadnieniem został doręczony ustanowionemu z urzędu pełnomocnikowi skarżących w dniu 20 kwietnia 2015 r. W tym samym dniu, tj. 20 kwietnia 2015 r. (data złożenia pisma w Sądzie), pełnomocnik skarżących wniósł skargę kasacyjną zawierającą wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Uzasadniając ten wniosek podniósł, że o ustanowieniu go pełnomocnikiem dowiedział się 27 marca 2015 r. Na dowód tego przedłożył poświadczone za zgodność z oryginałem kopie pisma Okręgowej Rady Adwokackiej w K. z dnia 24 marca 2015 r. oraz koperty jego nadania. Ponadto wskazał, że w dniu 31 marca 2015 r. zapoznał się z aktami przedmiotowej sprawy w siedzibie Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.") jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Z kolei w myśl art. 87 § 1 i 2 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w tym uchybieniu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 P.p.s.a.). Z powyższego wynika, że termin do złożenia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu liczy się od momentu ustania przyczyny jego uchybienia. W orzecznictwie sądowym często powstają problemy związane z możliwością realizowania swoich uprawnień przez pełnomocników ustanowionych z urzędu. Wprawdzie art. 87 § 1 P.p.s.a. zastrzega, że żądanie przywrócenia terminu należy zgłosić w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, to jednak uwzględnienia wymaga fakt, iż zgodnie z § 4 art. 87 wskazanej wyżej ustawy równocześnie z wnioskiem strona jest zobowiązana dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W konsekwencji uznaje się, że w wypadku ustanowienia pełnomocnika w trybie art. 244 P.p.s.a. dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej jest dzień, w którym pełnomocnik z urzędu miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy, jednak nie później niż dzień upływu trzydziestu dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie. Przyjęta w orzecznictwie koncepcja z jednej strony gwarantuje stronie i jej pełnomocnikowi czas niezbędny do sporządzenia i wniesienia środka zaskarżenia wraz z żądaniem przywrócenia terminu, z drugiej zaś nie pozwala na nieograniczoną w czasie możliwość składania wniosku w trybie art. 86 P.p.s.a. (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 8 czerwca 2006 r., sygn. akt I FZ 198/06, opubl. w Lex nr 1417337, z dnia 14 maja 2009 r., sygn. akt II FZ 125/09, opubl. w Lex nr 564223, z dnia 19 lipca 2012 r., sygn. akt II OZ 612/12, opubl. w Lex nr 1225743, z dnia 5 czerwca 2014 r., sygn. akt II OZ 543/14, opubl. w Lex nr 1493030). W rozpatrywanej sprawie ustanowiony z urzędu pełnomocnik o wyznaczeniu go do reprezentowania skarżących dowiedział się w dniu 27 marca 2015 r., tj. w dniu otrzymania pisma Okręgowej Rady Adwokackiej w K. Uznać zatem należy, że wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony w terminie, albowiem złożono go jeszcze przed upływem trzydziestu dni od powiadomienia adwokata o wyznaczeniu go pełnomocnikiem strony. Równocześnie z wnioskiem została także wniesiona skarga kasacyjna. Przechodząc do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej należy zauważyć, że zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie i piśmiennictwie stanowiskiem "przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak winy" (zob. B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 219). W ocenie Sądu pełnomocnik strony uprawdopodobnił, że niemożność terminowego złożenia skargi kasacyjnej zaistniała na skutek niezawinionych przez niego okoliczności. Dowiedział się on bowiem o konieczności reprezentowania skarżących już po upływie terminu do złożenia skargi kasacyjnej. Nie miał zatem realnej możliwości wniesienia skargi kasacyjnej w terminie i co oczywiste nie ponosi winy w uchybieniu terminu. Stąd jego wniosek o przywrócenie terminu uznać należy za uzasadniony. W związku z powyższym, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.