I SA/Gl 618/18

WyrokWSA w Gliwicach2018-07-17

Skład orzekający: Agata Ćwik-Bury, Dorota Kozłowska, Bożena Suleja-Klimczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym, w tym zarzut przedawnienia, mogą być zgłaszane po upływie terminu do ich wniesienia, a także czy prawo do zasiłku pielęgnacyjnego zwalnia z obowiązku opłaty abonamentowej RTV?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym, w tym zarzut przedawnienia, mogą być zgłaszane tylko w ustawowym terminie siedmiu dni od pouczenia o prawie ich zgłoszenia. Po upływie tego terminu nie jest dopuszczalne zgłaszanie nowych zarzutów ani uzupełnianie już wniesionych. Ponadto, prawo do zasiłku pielęgnacyjnego nie jest tożsame z prawem do świadczenia pielęgnacyjnego, które stanowi podstawę zwolnienia z opłat abonamentowych RTV, a nawet w przypadku uprawnienia do świadczenia, zwolnienie nie działa automatycznie i wymaga zgłoszenia w placówce pocztowej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi D.W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. uznające za niezasadne zarzuty zgłoszone w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym zaległości w opłacie abonamentowej RTV. Skarżąca podnosiła m.in. zarzuty dotyczące nieistnienia obowiązku, niedopuszczalności egzekucji, a w zażaleniu również zarzut przedawnienia. Kwestionowała również skuteczność doręczenia zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego oraz prawo do zwolnienia z opłat ze względu na niepełnosprawność.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agata Ćwik-Bury, Sędziowie WSA Dorota Kozłowska (spr.), Bożena Suleja-Klimczyk, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 lipca 2018 r. sprawy ze skargi D.W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej: organ odwoławczy, organ nadzoru) postanowieniem z dnia [...] nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1257, dalej: K.p.a.) oraz art. 17, art. 18, art. 33 i art. 34 § 1, § 4, § 5 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1201, dalej: u.p.e.a., ustawa egzekucyjna), po rozpatrzeniu zażalenia D. W. (dalej: zobowiązana, skarżąca), utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. (dalej: organ pierwszej instancji, organ egzekucyjny) z dnia [...] nr [...] uznające za niezasadne zarzuty zgłoszone w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. w B. (dalej: wierzyciel) z dnia [...] nr [...]. Przedmiotowe postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym. Organ pierwszej instancji wszczął wobec zobowiązanej postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego wierzyciela z dnia [...] nr [...], obejmującego zaległości w opłacie abonamentowej RTV za okres od stycznia 2010 r. do maja 2015 r., którego odpis wraz z zawiadomieniem z dnia 17 grudnia 2015 r. o zajęciu wynagrodzenia za pracę doręczono zobowiązanej zastępczo w trybie art. 44 § 3 i 4 K.p.a. w dniu 5 stycznia 2016 r. Zobowiązana w dniu 12 stycznia 2016 r. złożyła zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym na podstawie art. 33 § 1 u.p.e.a. podnosząc, że tytuł wykonawczy nie pochodzi od podmiotu uprawnionego, bowiem wystawcą jest spółka prawa handlowego - spółka akcyjna, która nie jest podmiotem państwowym i nie ma uprawnienia do wystawiania tytułów egzekucyjnych. Ponadto stwierdziła, iż zobowiązanie nie istnieje, gdyż od 16 czerwca 2003 r. jest osobą niepełnosprawną, posiadającą uprawnienie do renty socjalnej. Zatem przysługuje jej prawo zwolnienia z abonamentu RTV ze względu na otrzymywanie świadczenia, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych. Dodatkowo zobowiązana podniosła, iż operator publiczny nie dopełnił obowiązku wynikającego z treści § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników RTV, wskutek czego nie można uznać odbiornika telewizyjnego za zarejestrowany w rozumieniu przepisów ustawy, albowiem tenże operator nie nadał, ani nie powiadomił o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego abonenta w okresie objętym wystawionym tytułem wykonawczym. Organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...] zawiesił postępowanie egzekucyjne i wystąpił do wierzyciela o stanowisko w przedmiocie zgłoszonych przez zobowiązaną zarzutów. Stanowisko w sprawie zarzutów wierzyciel wyraził w ostatecznym postanowieniu z dnia [...] nr [...], uchylającym własne postanowienie z dnia [...]nr [...] i orzekającym o uznaniu za nieuzasadniony zarzut nieistnienia obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym z dnia [...] nr [...] oraz niedopuszczalności egzekucji administracyjnej. Organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...] oddalił zarzuty zobowiązanej dotyczące nieistnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym z dnia [...] nr [...] oraz niedopuszczalności egzekucji, zgłoszone na podstawie art 33 § 1 pkt 1 i 6 u.p.e.a. Zobowiązana złożyła zażalenie na powyższe postanowienie, w którym zarzuciła, że organ pierwszej instancji naruszył przepisy prawa materialnego i procedury administracyjnej, a nadto nie wyjaśnił wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, dopuszczając się też błędu w ustaleniach faktycznych. Podniosła także zarzut przedawnienia zobowiązania z tytułu opłat abonamentu, gdyż nie jest to zaległość podatkowa a termin przedawnienia zgodnie z art. 118 kodeksu cywilnego wynosi 3 lata. Organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Rozpoznając sprawę organ odwoławczy na wstępie wyjaśnił, że z uwagi , iż zarzut przedawnienia zobowiązania zgłoszony został dopiero w zażaleniu na postanowienie organu pierwszej instancji, nie może być on przedmiotem rozważań prowadzonych w postępowaniu zażaleniowym. Następnie organ odwoławczy omówił treść art. 33 § 1 u.p.e.a., wskazując, że zobowiązana podniosła zarzuty nieistnienia egzekwowanego obowiązku i niedopuszczalność egzekucji administracyjnej, a więc zgłosiła zarzuty z art. 33 § 1 pkt 1 i 6 u.p.e.a. Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z treścią art. 34 § 1 u.p.e.a., zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1- 5 i 7, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Organ egzekucyjny uzyskał stanowisko wierzyciela, wyrażone w ostatecznym postanowieniu z dnia [...] nr [...], uznającym za nieuzasadniony zarzut nieistnienia obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym oraz niedopuszczalności egzekucji administracyjnej. W konsekwencji w odniesieniu do podniesionego zarzutu dotyczącego nieistnienia obowiązku, organ egzekucyjny zgodnie z treścią art. 34 § 1 u.p.e.a. wydał rozstrzygnięcie tożsame ze stanowiskiem wierzyciela. Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutu nieistnienia obowiązku wskazał, że wierzyciel w wydanym postanowieniu stwierdził, że zobowiązana została poinformowana o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, zawiadomienie zostało wysłane w dniu 10 września 2008 r. W dokumentacji wierzyciela brak jest potwierdzenia wyrejestrowania odbiorników RTV przez zobowiązaną, która również nie przedstawiła takiego dokumentu. Niedopełnienie formalności wyrejestrowania skutkuje obowiązkiem dalszego dokonywania opłat abonamentowych, a przy ich braku, koniecznością przymusowego dochodzenia tych należności przez wierzyciela. Ponadto wierzyciel wyjaśnił, że załączona przez zobowiązaną w toku postępowania kserokopia decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] o przyznaniu zasiłku pielęgnacyjnego, nie daje jej uprawnień do zwolnienia z opłat abonamentowych, gdyż prawo do otrzymania zasiłku pielęgnacyjnego nie jest tożsame z prawem do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego, na podstawie którego przysługuje zwolnienie z opłat abonamentowych. Ponadto nawet zaistnienie u osoby uprawnionej ustawowych przesłanek do zwolnienia z opłat abonamentu RTV nie powoduje zmiany stanu prawnego do czasu, kiedy uprawnienia te nie zostaną zgłoszone przez abonenta w urzędzie pocztowym. Ustosunkowując się do zarzutu zgłoszonego w oparciu o art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a., organ odwoławczy podkreślił, że w myśl ugruntowanego już orzecznictwa sądów administracyjnych, opłata abonamentowa RTV mieści się w kategorii danin publicznoprawnych, należnych z mocy prawa, a do stosowania przy ich dochodzeniu przepisów ustawy egzekucyjnej odsyła wprost art. 7 ustawy o opłatach abonamentowych. W skardze na postanowienie organu odwoławczego, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, skarżąca zarzuciła: 1. błąd w ustaleniach faktycznych i związane z nim naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego; 2. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy: a) art. 122 O.p. - naruszenie zasady prawdy obiektywnej i wydanie decyzji bez dążenia do szczegółowego wyjaśnienia stanu faktycznego, b) art. 121 O.p. - przeprowadzenie postępowania podatkowego i w konsekwencji wydanie decyzji administracyjnej w taki sposób, że podważało to zaufanie uczestnika postępowania do władzy publicznej, c) art. 124 O.p. - usankcjonowanie błędów proceduralnych organu pierwszej instancji i nie wyjaśnienia tego w oparciu o jakie dowody organ odwoławczy w ślad za organem pierwszej instancji przyjął, że skutecznie doręczono jej zawiadomienie o rejestracji radioodbiornika, co z kolei stanowi naruszenie zasady przekonywania stron. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji (powinno być postanowienia – przypis Sądu) oraz decyzji organu pierwszej instancji (powinno być postanowienia – przypis Sądu) a także zasądzenie kosztów postępowania W uzasadnieniu skargi skarżąca, na wstępie, zwróciła uwagę, że tytuł wykonawczy nie pochodzi od podmiotu uprawnionego do wystawienia takich tytułów, bowiem wystawcą jest spółka prawa handlowego - spółka akcyjna, która nie jest podmiotem państwowym i nie ma uprawnienia do wystawiania tytułów egzekucyjnych. Dalej skarżąca wywodziła, że organ zobowiązany do doręczenia informacji o nadaniu indywidualnego numeru abonamentowego odbiornikowi RTV nie wykazał w należyty sposób, że zawiadomienie zostało w ogóle wysłane i sporządzone. Organ, który jest stroną postępowania sam wystawia sobie potwierdzenie, że wysłał korespondencję, co jest nie do pogodzenia z zasadą sprawiedliwości i równości społecznej w demokratycznym państwie prawa i pozostaje w rażącej sprzeczności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej i z regulacjami prawa dotyczącymi doręczenia korespondencji. W ocenie skarżącej, w rozpatrywanej sprawie organ pierwszej instancji winien był przeprowadzić wnioskowany dowód z opinii biegłego, dotyczący ustalenia, czy w systemie informatycznym wierzyciela wygenerowany rzeczywiście został plik zawiadomienia abonenta o nadaniu numeru identyfikacyjnego, wśród których znajduje się kopia powiadomienia jej o nadaniu numeru abonamentowego. Żaden bowiem przepis prawa nie daje podstawy do przyjęcia, że za wiarygodne należy uznać twierdzenia wierzyciela, zwykłej spółki prawa handlowego. Oparcie się więc przez organ pierwszej instancji na, niepopartym żadnymi obiektywnymi dowodami, oświadczeniu wierzyciela, że posiada w systemie informatycznym kopię wygenerowanego zawiadomienia abonenta o nadaniu numeru identyfikacyjnego, bez sprawdzenia wiarygodności tego oświadczenia odpowiednią opinią biegłego, narusza zasadę wyrażoną w art. 2 Konstytucji RP. Ponadto zdaniem skarżącej brakuje też odniesienia się do zarzutu przedawnienia zobowiązania, który wbrew twierdzeniu organu, podniosła już za pierwszym razem i wiąże się on z faktem nieistnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Skarżąca podniosła również, że jej zdaniem, zobowiązanie nie istnieje także z tego powodu, że od 16 czerwca 2003 r. jest osobą niepełnosprawną, posiadającą uprawnienie do renty socjalnej, której przysługuje prawo zwolnienia z abonamentu RTV. Jako zatem osoba posiadająca uprawnienie określone treścią art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych, nie miała obowiązku płacenia abonamentu, a wystawiony tytuł wykonawczy poświadcza nieprawdę co do okoliczności faktycznych mających znaczenie prawne. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Postanowienie organu nadzoru nie zawiera uchybień, które mogłyby uzasadniać wyeliminowanie go z obrotu prawnego. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym stanowią swoisty środek zaskarżenia przysługujący zobowiązanemu, różniący się od odwołania w ogólnym postępowaniu administracyjnym oraz w postępowaniu podatkowym. Przepis art. 33 § 1 u.p.e.a. przewiduje zamknięty katalog sytuacji, które mogą być podstawą do wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Podstawą zarzutu może być tylko: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27, a w zagranicznym tytule wykonawczym - wymogów określonych w art. 102 ustawy o wzajemnej pomocy. Skarżąca pismem datowanym na dzień 7 grudnia 2015 r., a złożonym w dniu 12 stycznia 2016 r. wniosła do organu egzekucyjnego zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, podnosząc zarzut nieistnienia obowiązku (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.) oraz zarzut niedopuszczalności egzekucji (art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a.). Wbrew twierdzeniom skarżącej w złożonych zarzutach nie podniosła ona zarzutu przedawnienia zobowiązania. Zarzuty mogą być wnoszone w terminie siedmiu dni od pouczenia zobowiązanego o prawie zgłoszenia zarzutów (art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a.). Orzecznictwo sądowe, podkreślając rangę dotrzymania terminu do wniesienia zarzutów i ich petryfikacji, wskazuje, że po upływie terminu do wniesienia zarzutów nie jest dopuszczalne zgłaszanie nowych zarzutów lub uzupełnianie zarzutów już wniesionych o nowe podstawy faktyczne lub prawne (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 4 kwietnia 2012 r., sygn. akt II FSK 2615/10, LEX nr 1410622; z dnia 6 marca 2012 r., sygn. akt II FSK 1441/10, LEX nr 1424264; z dnia 1 września 2011 r., sygn. akt II FSK 407/10, LEX nr 954961; z dnia 26 sierpnia 2011 r., sygn. akt II FSK 474/10, LEX nr 1068722). Zobowiązany nie może także zgłosić nowych podstaw zarzutów w toku postępowania w sprawie stanowiska wierzyciela wobec zarzutów oraz ewentualnego postępowania zażaleniowego, nawet jeżeli "nowe" podstawy zarzutu nie mogły być zgłoszone w terminie, w tym czasie bowiem jeszcze nie istniały (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 marca 2006 r., sygn. akt III SA/Wa 2485/04, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; Piotr Przybysz, Postępowanie Egzekucyjne w Administracji, Warszawa 2015 r., s. 200). Rację należy więc przyznać organowi nadzoru, który nie mógł rozpatrzyć zarzutu przedawnienia zgłoszonego po raz pierwszy przez skarżącą w zażaleniu na postanowienie organu egzekucyjnego. Jak już Sąd wyjaśnił, na gruncie postępowania egzekucyjnego w administracji wykluczone jest w późniejszym czasie składanie nowych zarzutów oraz uzupełnianie zarzutów wniesionych w terminie (zob. także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 2016 r., sygn. akt II FSK 3259/13, LEX nr 2036528). W uzasadnieniu powołanego wyżej wyroku wskazano, że zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są specyficznym środkiem zaskarżenia. Są one środkiem prawnym przysługującym zobowiązanemu w fazie wszczęcia postępowania egzekucyjnego a nie w jego toku. Wynika to wprost z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., który to przepis zakreśla zobowiązanemu do zgłoszenia takich zarzutów siedmiodniowy termin liczony od dnia doręczenia mu odpisu tytułu wykonawczego. Zobowiązany nie może po upływie terminu do wniesienia zarzutów ich uzupełniać, powołując nowe podstawy, gdyż zarzuty takie są spóźnione i nie podlegają rozpatrzeniu. Z powyższych względów także podniesiony w skardze zarzut przedawnienia nie może być przedmiotem rozważań i oceny Sądu. Zarówno organ egzekucyjny jak i organ nadzoru wydając rozstrzygnięcia stosownie do treści art. 34 § 1 u.p.e.a. uwzględniły stanowisko wierzyciela, które było dla nich wiążące w odniesieniu do zarzutu nieistnienia obowiązku. W tym miejscu trzeba wyjaśnić, że pomimo tego, iż aktualne brzmienie art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, dalej: P.p.s.a.) wyłącza skargę na postanowienia wierzyciela, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu, to ich kontrola przez sąd administracyjny jest realizowana w razie wniesienia skargi na postanowienie organu nadzoru. Skoro bowiem postanowienie zawierające wypowiedź wierzyciela jest wiążące dla organu egzekucyjnego i stanowi niezbędny element postanowienia tego organu w sprawie zgłoszonych zarzutów, to przy sądowej ocenie postanowienia organu egzekucyjnego i organu nadzoru nie można oderwać się od oceny zgodności z prawem stanowiska wierzyciela, które wiążąco oddziałuje na postanowienie organu egzekucyjnego. Zarysowany powyżej zakres kognicji sądu administracyjnego, umożliwiający sądowi również kontrolę legalności postanowień wierzyciela daje się wyprowadzić z art. 135 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Ocena przez sąd administracyjny zaskarżonego postanowienia wymaga zatem odniesienia się do sprawy w pełnym zakresie, a więc z uwzględnieniem okoliczności i rozstrzygnięć poprzedzających wydanie zaskarżonego postanowienia, zwłaszcza w sytuacji, gdy występuje między nimi bezpośredni związek, czy wręcz zależność polegająca na tym, że wypowiedź wierzyciela jest wiążąca dla organu egzekucyjnego i organu nadzoru. Wierzyciel postanowieniem z dnia [...] nr [...], uchylił własne postanowienie z dnia [...]nr [...] i orzekł o uznaniu za nieuzasadniony zarzut nieistnienia obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym z dnia [...] nr [...] oraz niedopuszczalności egzekucji administracyjnej. Wierzyciel w wydanym postanowieniu stwierdził, że zobowiązana została poinformowana o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, zawiadomienie zostało wysłane w dniu 10 września 2008 r. W dokumentacji wierzyciela brak jest potwierdzenia wyrejestrowania odbiorników RTV przez zobowiązaną, która również nie przedstawiła takiego dokumentu. Niedopełnienie formalności wyrejestrowania skutkuje obowiązkiem dalszego dokonywania opłat abonamentowych, a przy ich braku, koniecznością przymusowego dochodzenia tych należności przez wierzyciela. Ponadto wierzyciel wyjaśnił, że załączona przez zobowiązaną w toku postępowania kserokopia decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] o przyznaniu zasiłku pielęgnacyjnego, nie daje jej uprawnień do zwolnienia z opłat abonamentowych, gdyż prawo do otrzymania zasiłku pielęgnacyjnego nie jest tożsame z prawem do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego, na podstawie którego przysługuje zwolnienie z opłat abonamentowych. Ponadto nawet zaistnienie u osoby uprawnionej ustawowych przesłanek do zwolnienia z opłat abonamentu RTV nie powoduje zmiany stanu prawnego do czasu, kiedy uprawnienia te nie zostaną zgłoszone przez abonenta w urzędzie pocztowym. Stanowisko wierzyciela zawarte w wydanym przez niego postanowieniu należy uznać za prawidłowe. Należy podkreślić, że Poczta Polska S.A, nie anulowała zgłoszonych przez użytkowników wcześniejszych wniosków rejestracyjnych, ani też nie dokonała z urzędu ponownej rejestracji posiadanych przez użytkowników odbiorników RTV, a jedynie zgodnie z obowiązkiem nałożonym na mocy § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. z 2007 r. Nr 187, poz. 1342) zastąpiła imienną książeczkę opłat indywidualnym numerem identyfikacyjnym. Trzeba także wskazać, że w myśl § 5 ust. 2 zdanie drugie powyższego rozporządzenia Poczta Polska była zobowiązana wyłącznie do powiadomienia użytkowników o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, poprzez przesłanie zawiadomienia w formie wzoru, stanowiącego załącznik nr 2 do rozporządzenia. Przywołany przepis mówi zatem o "powiadomieniu" użytkowników, a więc przesłanie przez Pocztę Polską zawiadomienia w zwykłej przesyłce listowej (bez potwierdzenia odbioru),na prawidłowy adres abonenta czyniło zadość wymogom określonym we wskazanym wyżej przepisie rozporządzenia. Poczta Polska nie odnotowała zwrotu przesyłki listowej zawierającej zawiadomienie, co pozwoliło na przyjęcie, że zostało ono skutecznie przesłane skarżącej. Sąd wskazuje także, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntował się już pogląd, że dla skuteczności nadania numeru identyfikacyjnego nie jest konieczne legitymowanie się przez operatora zwrotnym potwierdzeniem odbioru takiego powiadomienia. Prawodawca nakazał bowiem operatorowi przesłanie, a nie doręczenie stronie powiadomienia. (np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 15 października 2014 r., sygn. akt I SA/GI 518/14 – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Skarżąca, wnosząc zarzut nieistnienia obowiązku (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.), winna przedstawić dowody potwierdzające, że ten obowiązek nie istnieje. W rozpoznawanej sprawie skarżąca nieistnienie obowiązku wywodzi z okoliczności, że jest osobą niepełnosprawną, posiadającą uprawnienie do renty socjalnej, dlatego przysługuje jej prawo zwolnienia z abonamentu RTV na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1204 z późn. zm., dalej: ustawa abonamentowa). Należy jednak przyznać rację wierzycielowi i w konsekwencji organowi odwoławczemu, że skarżącej przyznano prawo do zasiłku pielęgnacyjnego, ale prawo to nie jest tożsame z prawem do świadczenia pielęgnacyjnego. Obydwa świadczenie przyznawane są na podstawie jednego aktu prawnego, ustawy o świadczeniach rodzinnych. Niemniej różni je przede wszystkim krąg osób uprawnionych do ich otrzymania oraz wysokość obu świadczeń. Zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji. Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem, uprawnionemu, jeśli nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności. Ponadto co najistotniejsze, nawet gdyby skarżąca była osobą uprawnioną do świadczenia pielęgnacyjnego to i tak zgodnie z art. 4 ust. 3 ustawy abonamentowej zwolnienia określone w ust. 1 pkt 1 i 3-8 przysługują od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym złożono w placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz.U. poz. 1529) oświadczenie o spełnianiu warunków do korzystania z tych zwolnień i przedstawiono dokumenty potwierdzające uprawnienie do tych zwolnień. Zatem w przypadku braku złożenia takiego oświadczenia zwolnienie nie działa automatycznie, takie uprawnienie należy zgłosić i odpowiednio udokumentować. Przechodząc do zarzutu zgłoszonego w oparciu o art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a., Sąd podkreśla, że obowiązek uiszczania opłat abonamentowych wynika wprost z przepisu prawa – z art. 2 ust. 1 i 3 ustawy abonamentowej – powstaje on od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano rejestracji odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego i trwa do czasu ich wyrejestrowania lub dopełnienia w placówce pocztowej Poczty Polskiej S.A. formalności związanych ze zwolnieniem od opłat abonamentowych. Z ustawy abonamentowej wynika zarówno wysokość należności z tytułu abonamentu, jak i termin płatności. Stwierdzenie zatem, że użytkownik zarejestrowanego odbiornika zalega z zapłatą abonamentu, pozwala na ustalenie kwoty zaległości i naliczenie stosownych odsetek podatkowych. Kwestia opłat z tytułu abonamentu RTV była przedmiotem rozważań Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z dnia 16 marca 2010 r., sygn. akt K 24/08 (LEX nr 564548) orzekając o zgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej art. 7 ust. 1, 3, 5 i 6 ustawy o opłatach abonamentowych wskazał, że "zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 ustawy abonamentowej na posiadaczu zarejestrowanego odbiornika ciąży ex lege obowiązek uiszczenia abonamentu, powstający z pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu rejestracji odbiornika". Przepis art. 7 ustawy abonamentowej zawiera postanowienia, których celem jest umożliwienie kontroli wywiązywania się z obowiązku rejestracji odbiorników i uiszczania abonamentu. Kontrolę tę sprawuje Poczta Polska, a nadzór nad jej działaniami sprawuje minister właściwy do spraw łączności (ust. 1 i 2). Nieuiszczone opłaty abonamentowe oraz opłaty karne mają być egzekwowane w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze pieniężnym (art. 7 ust. 3 ustawy abonamentowej). Ustawodawca przesądził też, że w razie opóźnień w uiszczaniu abonamentu naliczane będą odsetki w wysokości jak dla zaległości podatkowych w rozumieniu Ordynacji podatkowej (art. 7 ust. 4 ustawy abonamentowej). Zatem opłata abonamentowa RTV mieści się w kategorii danin publicznoprawnych, należnych z mocy prawa, a do stosowania przy ich dochodzeniu przepisów ustawy egzekucyjnej odsyła wprost art. 7 ustawy o opłatach abonamentowych. Niezasadne okazały się więc zarzuty naruszenia prawa materialnego. Odnośnie sformułowanych w skardze zarzutów naruszenia prawa procesowego Sąd wyjaśnia, że nie mogły być one skuteczne. Sprawa dotyczy zarzutów zgłoszonych w postepowaniu egzekucyjnym. W postępowaniu tym jako przepisów proceduralnych nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej. W pierwszej kolejności zastosowanie mają przepisy ustawy egzekucyjnej. Z kolei art. 18 u.p.e.a. odsyła w sposób ogólny do stosowania K.p.a. Jednakże przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego mają jedynie posiłkowe zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym. Stosuje się je tylko w sprawach nieuregulowanych "inaczej" w u.p.e.a. Sąd dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia nie stwierdził żadnego naruszenia przepisów postępowania i to w stopniu, który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło