I SA/Gl 649/15

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2015 r. w kwestii wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym postanawia 1) umorzyć postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) ustanowić dla skarżącej adwokata. Prawomocnym postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2015 r. zwolniono skarżącą od kosztów sądowych. W dalszej kolejności wyrokiem z dnia 17 listopada 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę J. D. na wskazaną w rubrum decyzję organu podatkowego. Odpis wyroku doręczono skarżącej w dniu 28 grudnia 2015 r. Pismem procesowym z dnia 30 grudnia 2015 r. skarżąca zwróciła się do Sądu z wnioskiem o ustanowienia adwokata oraz o zwolnienie od kosztów sadowych. W dalszej kolejności w następstwie wezwania referendarza sądowego, wpłynął do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym skarżąca powieliła zakres wniosku. Uzasadniając wniosek, skarżąca odnotowała, że ma 78 lat. Jest emerytką i nigdzie nie pracuje; mieszka samotnie w starym, wymagającym remontu domu. Jego stan techniczny wymaga stałych interwencji naprawczych, przy których pomagają jej szwagier z synem. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżąca posiada dom o pow. 33,60 m2. Jej jedynym źródłem dochodu jest świadczenie emerytalne w kwocie 965,38 zł. W dalszej kolejności, w oparciu o dokumenty źródłowe nadesłane przez skarżącą w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego, ustalono, że pomimo relatywnie niewielkich wydatków związanych z utrzymaniem gospodarstwa domowego, skarżąca została objęta wsparciem Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K., który przyznał jej specjalny zasiłek celowy w kwocie 100 zł za grudzień 2015 r. Ustalono nadto, że skarżąca wielokrotnie zwracała się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach o przyznanie prawa pomocy, a jej wnioski były uwzględniane. Mocą postanowienia z dnia 22 lipca 2014 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 649/14 zwolniono ją od kosztów sądowych. Z kolei postanowieniem z dnia 10 marca 2014 r., ustanowiono dla skarżącej adwokata w sprawie o sygn. akt IV SA/Gl 572/13. Z treści tamtych postanowień wynika, że poczyniono wówczas ustalenia faktyczne zbieżne z ww. oświadczeniem skarżącej. Prawo pomocy przyznano skarżącej nadto w sprawach: IV SA/Gl 405/13, IV SA/Gl 406/13, IV SA/Gl 156/13; IV SA/Gl 157/13; IV SA/Gl 231/13 oraz I SA/Gl 685/12 i I SA/Gl 1739/13. Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje: Tytułem wstępu należy podkreślić, że skarżącej przyznano już prawo pomocy i to w zakresie, którego dotyczy jej obecny wniosek. Postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2015 r. zwolniono ją bowiem od kosztów sądowych, a orzeczenie to zachowało do chwili obecnej moc obowiązującą. Podkreślić wypada, że zwolnienie wynikające z tego postanowienia odnosi się do całości kosztów sądowych, jakie związane są z postępowaniem w sprawie, w tym do tych, które łączą się z wniesieniem skargi kasacyjnej. Stosownie wszak do art. 241 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej w skrócie: "P.p.s.a.") zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w postanowieniu bez określenia zakresu tego zwolnienia oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. Tym samym ponowiony wniosek o zwolnienie od kosztów jest w rozpatrywanej sprawie zbędny i postępowanie w tym zakresie również, a jako takie podlega umorzeniu na podstawie art. 249a P.p.s.a. Z tych względów o tej części wniosku orzeczono w punkcie pierwszym sentencji. Z kolei zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 2 P.p.s.a. obejmującym bądź zwolnienie od kosztów sądowych, bądź ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, np. adwokata – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosując przytoczony przepis w rozpatrywanej sprawie, również należy mieć przy tym na względzie, że skarżącej przyznano już w niej prawo pomocy w takim zakresie, zwalniając ją od kosztów sądowych. Zadośćuczynienie ich obecnemu wnioskowi o ustanowienie adwokata w praktyce oznacza bowiem, że w dwóch etapach przyznane im zostanie prawo pomocy w zakresie całkowitym, na który – w myśl art. 245 § 2 P.p.s.a. – składają się oba analizowane dobrodziejstwa procesowe. To zaś skłania do uwzględnienia podczas oceny wniosku także surowszych kryteriów wynikających z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Według niego przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zdaniem rozpoznającego wniosek w przypadku skarżącej powyższa przesłanka zachodzi. Konstatacja ta jest wynikiem analizy złożonych w sprawie aktualnych dokumentów źródłowych. Nie bez znaczenia jest także to, że w postępowaniach sądowoadministracyjnych skarżącej wielokrotnie przyznawano prawa pomocy. Mając to na względzie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono jak w punkcie drugim sentencji.