I SA/Gl 682/20

WyrokWSA w Gliwicach2024-09-26

Skład orzekający: Piotr Pyszny, Bożena Pindel, Katarzyna Stuła-Marcela

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy jest zobowiązany do uwzględnienia danych z ewidencji gruntów i budynków przy ustalaniu wysokości zobowiązania podatkowego, nawet jeśli podatnik kwestionuje ich prawidłowość?
Ratio decidendi
Organ podatkowy jest zobowiązany do stosowania danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków przy ustalaniu wysokości zobowiązania podatkowego. Dane te mają walor dokumentu urzędowego i stanowią dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Podatnik kwestionujący prawidłowość danych z ewidencji powinien wszcząć odrębną procedurę ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję, a dopiero po ich zmianie może wnosić o wzruszenie decyzji podatkowych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie utrzymującej w mocy decyzję Wójta Gminy K. ustalającą łączną kwotę zobowiązania pieniężnego na rok 2020. Skarżący kwestionowali powierzchnię gruntów przyjętą do opodatkowania, wskazując na inną wartość niż wynikająca z ewidencji gruntów. Organy podatkowe oparły się na danych z ewidencji, wskazując, że dane te są wiążące do czasu ich zmiany w odrębnym postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Pyszny, Sędziowie WSA Bożena Pindel (spr.), Katarzyna Stuła-Marcela, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 września 2024 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 11 maja 2020 r. nr SKO.4105.336.2020 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2020 r. oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia 11 maja 2020 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie (dalej: "SKO", "organ odwoławczy"), po rozpatrzeniu odwołania H. Z. i A. Z. (dalej: "Podatnicy"), utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Wójta Gminy K. (dalej: "organ pierwszej instancji") z dnia 31 stycznia 2020 r. nr [...] w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2020 rok. Stan sprawy przedstawia się następująco: Decyzją z dnia 31 stycznia 2020 r. organ pierwszej instancji ustalił H.Z., A. Z., B. C. i M. C1, jako współwłaścicielom nieruchomości położonej w R., obręb [...], działka nr [...], łączne zobowiązanie pieniężne na rok 2020 w kwocie 495,00 zł. W uzasadnieniu wskazano, iż wymiar podatku ustalono na podstawie informacji w sprawie podatku od nieruchomości, rolnego i leśnego oraz danych z ewidencji gruntów. Odwołanie od powyższej decyzji złożyli Podatnicy, domagając się zmiany rozstrzygnięcia poprzez oznaczenie powierzchni działki jako 0,0684 ha. Po jego przeanalizowaniu SKO decyzją z 11 maja 2020 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ zacytował przepisy będące podstawą wydanej decyzji. Wyjaśnił, że stawki podatku od nieruchomości, w tym dla gruntów i budynków zostały określone w uchwale Rady Gminy Kłomnice z dnia 28 listopada 2019 r. Nr 111/XIV/2019 w sprawie ustalenia stawek podatku od nieruchomości na 2020 rok (Dz. Urz. Woj. Śl. z 2019 r. poz. 8491). Wskazał, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż stan faktyczny nie uległ zmianie w stosunku do poprzedniego okresu podatkowego, dlatego zobowiązanie podatkowe ustalono zgodnie z art. 165 § 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 900 ze zm.), dalej: "O.p.". Organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił wymiar podatku, opierając się na danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków oraz złożonej w 2018 r. informacji w sprawie podatku od nieruchomości, rolnego i leśnego. Przedmiotem opodatkowania jest bowiem działka nr ew. [...], położona w R. przy ul. [...] o łącznej powierzchni 649,00 m2, w tym grunty pod rowami W-RIVa o powierzchni 59,00 m2 i grunty budowlane B o powierzchni 590,00 m2, na której znajduje się budynek mieszkalny o powierzchni zabudowy 76,00 m2 i budynek pozostały niemieszkalny o powierzchni zabudowy 44,00 m2. W aktach sprawy znajdują się również informacje w sprawie podatku od nieruchomości, rolnego i leśnego na rok 2018 złożone przez Podatników, w których wykazali do opodatkowania grunty pozostałe o powierzchni 700,00 m2, budynek mieszkalny o powierzchni użytkowej 105,00 m2 i budynek pozostały o powierzchni użytkowej 60,54 m2. Mając zatem na uwadze powyższe wskazać należy, że organ podatkowy przyjął do opodatkowania powierzchnię gruntów wynikającą z ewidencji gruntów i budynków oraz powierzchnie użytkowe budynków jakie strony wykazały w ostatniej informacji podatkowej, złożonej w styczniu 2018 r. SKO podkreśliło, że stosownie do treści art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2020 r. poz. 276 ze zm.) podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 O.p. i stanowią dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Organ podatkowy nie ma podstaw do zmiany danych zawartych w ewidencji gruntów. Zasadą jest, że podatnik kwestionujący prawidłowość danych z ewidencji gruntów, powinien wszcząć procedurę ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję, którym obecnie jest starosta. Następnie w przypadku uwzględnienia jego zastrzeżeń, na podstawie zmienionych danych z ewidencji, może wnosić o wzruszenie ostatecznych decyzji ustalających wysokość zobowiązań podatkowych. Odpowiadając na zarzut Podatników SKO wskazało, że kwestionowanie danych dotyczących powierzchni bądź klasy gruntów, wynikających z ewidencji gruntów i budynków, może odbywać się tylko i wyłącznie w odrębnym postępowaniu. Dopóki to nie nastąpi, dopóty nie można skutecznie zarzucać organom podatkowym błędnych ustaleń co do powierzchni gruntu czy też jego klasy. W skardze Podatnicy wnieśli o uchylenie lub zmianę kwestionowanej decyzji SKO. W odpowiedzi SKO wniosło o oddalenie przedmiotowej skargi, podnosząc argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Sąd postanowieniem z 10 lutego 2021 r. zawiesił niniejsze postępowanie sądowe z uwagi na śmierć Skarżącego H. Z.. Następnie 21 września 2023 r. podjął przedmiotowe postępowanie z uwagi na ustanowienie kuratora spadku po zmarłym Skarżącym. Kolejno, z uwagi na nieuiszczenie wpisu sądowego od skargi, Sąd postanowieniem z 19 grudnia 2023 r. odrzucił skargę kuratora spadku po zmarłym H. Z.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Przedmiotowa skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kwestia sporna w niniejszej sprawie koncentruje się wokół wielkości powierzchni gruntów opodatkowanych podatkiem od nieruchomości w odniesieniu do tzw. gruntów pozostałych. W ocenie Skarżącego powierzchnia tych gruntów wynosi 700 m2, zaś organy podatkowe jako podstawę opodatkowania przyjęły powierzchnię 590 m2. Istotnym jest, że tożsama problematyka dotycząca wymierzenia Skarżącym łącznego zobowiązania pieniężnego za wcześniejsze lata podatkowe była wielokrotnie przedmiotem rozważań tut. Sądu, np. I SA/Gl 615/17 (sprawa dotyczył roku 2017) I SA/Gl 828/18 (sprawa dotyczyła roku 2018) oraz I SA/Gl 812/19 (sprawa dotyczyła roku 2019). Z uwagi na tożsamy przedmiot sprawy i analogiczną treść złożonych środków zaskarżenia, Sąd w niniejszym składzie podziela argumentację zawartą w powyższych orzeczeniach i uznaje ją za własną. W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1170 ze zm.), dalej: "u.p.o.l.", opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: 1) grunty; 2) budynki lub ich części; 3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3. Okolicznością bezsporną w analizowanej sprawie jest fakt, że Skarżący oraz uczestniczki postępowania są współwłaścicielami działki o numerze ew. [...] i na tej podstawie zobowiązani są do uiszczania podatku od nieruchomości i podatku rolnego. Kolejno, stosownie do treści art. 4 ust 1 pkt 1 u.p.o.l., podstawę opodatkowania stanowi dla gruntów – powierzchnia. Przy ustalaniu powierzchni gruntów na potrzeby podatku od nieruchomości brane są pod uwagę dane wynikające z ewidencji gruntów prowadzonej dla konkretnej miejscowości. Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Określona w tym przepisie norma może być traktowana jako domniemanie prawne usuwalne (wzruszalne) w procesach dowodowych ustalania faktów w ramach postępowań prowadzonych w sprawach wymienionych w tym przepisie, w tym określania podstawy i wysokości należnych podatków i świadczeń. Tak rozumiane materialne domniemanie prawne zapisane w art. 21 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, można tym samym uznać za ustanowiony przez ustawodawcę nakaz wnioskowania a priori przez organy stosujące prawo w dziedzinach i zakresach wymienionych w tej normie, na podstawie danych ujawnionych w ewidencji gruntów i budynków, bez potrzeby przeprowadzenia ich dowodu w procesie stosowania prawa. Od ustanowionej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań podatkowych nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów i budynków. Z powyższego wynika, że dopóki informacje te nie zostaną zmienione w ustalonym trybie, dopóty organ podatkowy będzie zobowiązany uwzględniać je przy ustalaniu wymiaru i wysokości podatku (por. D. Felcenloben [w:] Prawo geodezyjne i kartograficzne. Komentarz, Warszawa 2024, art. 21). Tak więc ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych i w każdym przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji, czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z ewidencji (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 8 marca 2012 r., sygn. akt I SA/Ke 411/11, LEX nr 1125394). Przenosząc powyższe regulacje na grunt rozpoznawanej sprawy zauważyć należy, że dopóki w ewidencji gruntów, co potwierdza znajdujące się w aktach sprawy sporządzone przez Starostę C. zawiadomienie o zmianie z dnia 4 stycznia 2018 r. w ewidencji gruntów, zawarty będzie zapis, że powierzchnia terenów mieszkaniowych na działce nr [...] wynosi 590 m2, to - niezależnie od ewentualnej wskazywanej w skardze wadliwości zmian dokonanych w ewidencji gruntów - opodatkowanie tego gruntu musi obejmować powierzchnię 590 m2. Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków nie mogą bowiem stanowić przedmiotu merytorycznej oceny sądu administracyjnego w sprawie podatkowej. Chcąc zakwestionować prawidłowość powierzchni posiadanego gruntu, która została ujawniona w ewidencji gruntów, współwłaścicielom nieruchomości przysługują inne instrumenty prawne, przy pomocy których mogą doprowadzić do zgodności stanu wynikającego z ewidencji ze stanem faktycznym. Dopiero ewentualne przeprowadzenie stosownego postępowania i zmiana zapisu w ewidencji co do powierzchni działki, skutkować będzie przyjęciem do opodatkowania innej, zmienionej (w tym przypadku zwiększonej) powierzchni. Tym samym, argumentacja Skarżącego podważająca prawidłowość przeprowadzonego postępowania scaleniowego nie może wpłynąć na ustalenie przez organ podatkowy wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło