I SA/Gl 919/17

PostanowienieWSA w Gliwicach2019-01-21

Skład orzekający: Anna Tyszkiewicz-Ziętek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona przez osobę, która została prawomocnie skazana za przestępstwo uniemożliwiające pełnienie funkcji członka zarządu spółki, a następnie wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego, powinna zostać odrzucona z powodu braku w składzie organów jednostki organizacyjnej uniemożliwiającego jej działanie?
Ratio decidendi
Skarga wniesiona przez osobę, która na mocy prawomocnego wyroku skazującego utraciła zdolność do pełnienia funkcji członka zarządu spółki i została w związku z tym wykreślona z KRS, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 PPSA, jeżeli brak ten nie zostanie uzupełniony w wyznaczonym terminie. Osoba taka nie posiada umocowania do reprezentowania spółki i skutecznego wniesienia skargi.
Stan faktyczny
Spółka A sp. z o.o. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Skargę podpisał W. S. jako Prezes Zarządu. W toku postępowania sąd powziął informację, że W. S. został prawomocnie skazany za przestępstwo, co skutkowało jego wykreśleniem z Krajowego Rejestru Sądowego jako członka zarządu. Sąd wezwał spółkę do uzupełnienia braku w składzie organów uprawnionych do reprezentacji, jednak spółka nie usunęła wskazanego braku, a W. S. wniósł o zawieszenie postępowania.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek, po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A sp. z o.o. w Z. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną postanawia: odrzucić skargę. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Pismem z dnia 20 lipca 2017 r. A sp. z o.o. w Z. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, oznaczone w sentencji postanowienia. Skargę podpisał W. S. jako Prezes Zarządu skarżącej Spółki. W toku postępowania sądowoadministracyjnego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach powziął jednak wiedzę o tym, że w KRS skarżącej Spółki dokonano wpisu o wykreśleniu W. S. z jej organu. Sąd rejestrowy dokonał powyższego wpisu z uwagi na fakt skazania W. S. prawomocnym wyrokiem za przestępstwo z art. 271 § 1 Kodeksu karnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2204, ze zm.) oraz art. 299 § 1 tego kodeksu. Skazanie nastąpiło na mocy wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia [...] r. sygn. akt [...] , który uprawomocnił się w dniu 26 kwietnia 2017 r. Wykreślenia dokonano z kolei w dniu 20 października 2017 r. na mocy postanowienia referendarza Sądu Rejonowego w G. X Wydziału Gospodarczego Krajowego Rejestru Sądowego, które wydano w sprawie o sygn. akt [...] . Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 14 lutego 2018 r. zwrócił się do Sądu Rejonowego w G., X Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego o ustanowienie kuratora dla skarżącej. Postanowieniem z dnia [...] r. sygn. akt [...] , Sąd Rejonowy w G., X Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego umorzył postępowanie w sprawie o ustanowienie kuratora wskazując, że ze złożonego w sprawie protokołu ze Zgromadzenia Wspólników w dniu 30 listopada 2018 r. wynika, że powołano do zarządu J. W., co oznacza, że spółka posiada organ uprawniony do jej reprezentacji. W związku z powyższym zarządzeniem z dnia 19 grudnia 2018 r. wezwano skarżącą Spółkę do usunięcia braku w składzie organów uprawnionych do jej reprezentacji, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi poprzez: nadesłanie dokumentu wskazującego na wybór członka (członków) zarządu lub odpisu z KRS-u potwierdzającego ten wybór; zatwierdzenie czynności wniesienia skargi w niniejszej sprawie przez osobę (osoby) uprawnione do reprezentacji spółki oraz podpisanie skargi przez tę osobę (osoby), a także nadesłanie dokumentów wskazujących, że osoba zatwierdzająca czynność wniesienia skargi jest uprawniona do reprezentacji Spółki, o ile czynności tej nie dokonuje członek zarządu wynikający z dokumentu wskazanego w nn. wezwaniu. W odpowiedzi na powyższe wezwanie, W. S. w imieniu skarżącej nadesłał pismo, w którym wniósł o zawieszenie postępowania do czasu rozpoznania jego zażalenia od czynności wykreślenia go z KRS. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 28 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), dalej p.p.s.a., osoby prawne (...) mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Organ osoby prawnej ma obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu (art. 29 p.p.s.a.). Wykazanie umocowania musi mieć formę dokumentu. Dokumentem takim w przypadku Spółki kapitałowej (osoby prawnej) jest odpis z KRS, z którego wynika czy osoba składająca skargę jest umocowana do działania w imieniu takiej Spółki. Dla oceny prawidłowości konieczne jest nie tylko ustalenie składu organu zarządzającego, ale i sposobu jego reprezentacji. Zgodnie z obowiązującą w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasadą skargowości podstawową rzeczą jest ustalenie, czy osoba składająca w cudzym imieniu skargę jest należycie umocowana do dokonania tej czynności, a tym samym czy wyraża w tym zakresie wolę podmiotu uprawnionego do jej złożenia. Inicjowanie postępowania przez osobę do tego nieuprawnioną, nawet jeżeli dokonuje tego w imieniu podmiotu uprawnionego, nie jest równoznaczne z wyrażeniem w tym zakresie woli samego zainteresowanego i nie może skutecznie inicjować merytorycznego rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny (tak: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 2016 r., sygn. akt II GZ 1269/16). Jak zostało wyżej podane skargę w imieniu Spółki złożył W. S., który skargę podpisał i opatrzył pieczątką "Prezes Zarządu". Tymczasem w KRS skarżącej Spółki, dokonano wpisu o wykreśleniu W. S. z jej organu. Zgodnie, albowiem z treścią art. 18 § 2 Kodeksu spółek handlowych (t.j. Dz. U. z 2017 r poz. 1577, ze zm.) - dalej k.s.h. nie może być członkiem zarządu (...) osoba, która została prawomocnie skazana wyrokiem za przestępstwo wskazane w tym przepisie. "Utrata zdolności do pełnienia funkcji określonych w art. 18 § 1 k.s.h., w tym do pełnienia funkcji członka zarządu w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością następuje ex lege wskutek uprawomocnienia się wyroku za popełnione przestępstwo" (tak wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 lutego 2016 r., sygn. akt III CSK 107/15). Regulacja art. 18 § 2 k.s.h. wyłącza zarówno dopuszczalność skutecznego powołania danej osoby na funkcje wskazane w § 1, jak i stanowi podstawę utraty zdolności do dalszego wykonywania tych funkcji (tak wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 25 kwietnia 2013 r., sygn. akt V ACa 600/12). "Osoba spełniająca negatywną przesłankę z art. 18 § 1 k.s.h. nie ma uprawnienia do pełnienia wskazanych w art. 18 § 1 k.s.h. funkcji. Stąd też jakakolwiek uchwała w zakresie powołania takiej osoby nie będzie wywoływać skutku" (tak wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 23 października 2015 r., sygn. akt I SA/Ke 419/15). Należy również wskazać, że "Czynność procesowa, dokonana w imieniu spółki przez osobę powołaną na członka zarządu na podstawie uchwały sprzecznej z prawem, powinna być uznana za bezskuteczną" (tak wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 2015 r., sygn. akt I FSK 831/14). Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że osoba wnosząca w imieniu Spółki skargę nie wykazała swojego umocowania do jej reprezentowania czy działania w jej imieniu, gdyż z mocy prawomocnego wyroku skazującego nie mogła i nie może pełnić funkcji członka zarządu (prezesa) jakiejkolwiek spółki kapitałowej, w tym Spółki, o której mowa w skardze. Fakt ten został stwierdzony w odpisie KRS Spółki, w którym wykreślono tę osobę jako pełniącą funkcję Prezesa oraz postanowieniu o wykreśleniu ww. osoby. Dalej wskazać należy, że jeżeli braki w składzie właściwych organów dają się uzupełnić, sąd wyznaczy odpowiedni termin (art. 31 § 1 zd. 1 p.p.s.a.). Jeżeli braków tych nie można uzupełnić albo nie zostały one w wyznaczonym terminie uzupełnione, sąd zniesie postępowanie, w zakresie w jakim jest ono dotknięte brakami i w miarę potrzeby wyda odpowiednie postanowienie (art. 31 § 3 p.p.s.a.), w tym postanowienie o odrzuceniu skargi (tak B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski "Metodyka pracy sędziego w sprawach administracyjnych", Wolters Kluwer Polska, Wydanie 2, Warszawa 2012, s. 149; analogicznie B. Dauter [w:] "Metodyka pracy sędziego sądu administracyjnego", LexisNexis, Wydanie 4, Warszawa 2012, s. 211). Zgodnie z treścią albowiem art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę (...) jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie, zaś w myśl art. 58 § 2 tej ustawy "Z powodu (...) braku w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej skarżącym, uniemożliwiającego jego działanie, sąd odrzuci skargę dopiero wówczas, gdy brak ten nie zostanie uzupełniony". Skarżąca spółka pismem z dnia 20 grudnia 2018 r. wezwana została do uzupełnienia powyższego braku, jednakże bezskutecznie. Powyższe oznacza, że przedmiotowa skarga wniesiona w imieniu Spółki przez osobę do tego nieuprawnioną, gdyż niemogącą występować w charakterze członka jej organu (zarządu) wobec braku umocowania do jej reprezentowania w sytuacji, gdy brak ten nie został uzupełniony, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło