I SA/Gl 990/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Organiściak po rozpoznaniu w dniu 18 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego w kwestii wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi p o s t a n a w i a : odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. WSA/post.1 - sentencja postanowienia J. P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 14 września 2010 r. skarżący wezwany został do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu doręczony został w dniu 23 września 2010 r. Odpowiadając na wezwanie, skarżący wniósł o przyznanie mu prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 4 listopada 2010 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. Odpis tego postanowienia został doręczony w dniu 10 listopada 2010 r. Orzeczenie powyższe skarżący zaskarżył sprzeciwem. Postanowieniem z dnia 20 grudnia 2010 r. – zapadłym na skutek rozpoznania złożonego sprzeciwu - Sąd również odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. Postanowienie to doręczono skarżącemu w dniu 27 grudnia 2010 r. W związku z uprawomocnieniem się w/w postanowienia, na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 1 lutego 2011 r. wezwano skarżącego do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 14 września 2010 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi, z pouczeniem, iż na wezwanie zażalenie nie przysługuje. Przesyłka zawierająca powyższe wezwanie doręczona została skarżącemu w dniu 8 lutego 2011 r. Z uwagi na brak wpisu sądowego, postanowieniem z dnia 4 maja 2011 r. Sąd odrzucił skargę J. P.. Orzeczenie to doręczone zostało skarżącemu w dniu 13 maja 2011 r. W piśmie z dnia 23 maja 2011 r. (nadanym w tym samym dniu) J. P. wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Uzasadniając powyższy wniosek stwierdził, że uchybienie terminowi nastąpiło na skutek braku środków finansowych, które pozwoliłyby na uiszczenie wymaganego wpisu. Skarżący zaznaczył jednocześnie, że w dniu 5 stycznia 2011 r. (gdy tylko zadysponował środkami), nie czekając na wezwanie Sądu, uiścił wpis w sprawie o sygn. I SA/Gl 347/10. Następnie w sprawie o sygn. I SA/Gl 348/10 oraz I SA/Gl 349/10 uiścił kwotę 200 zł w dniu 11 lutego 2011 r., a zatem w krótkim okresie czasu ze skromnego i niepewnego budżetu wydatkował kwotę 300 zł. Skarżący podał następnie, iż w dniu 8 lutego 2011 r. powziął informację, że ma opłacić wpis w niniejszej sprawie w wysokości 100 zł. Nie posiadając środków nie wniósł rzeczonej opłaty. Natomiast w dniu 11 lutego 2011 r. dokonał wpłat w sprawach o sygn. I SA/Gl 348/10 i I SA/Gl 349/10 w wysokości 200 zł pomimo, że nie otrzymał jeszcze wezwań Sądu, gdyż był przekonany, iż wpisy należy uiszczać w kolejności chronologicznej. Nie dysponując już następnie środkami nie był w stanie opłacić skargi w niniejszej sprawie. Podkreślił także, iż sukcesywnie i w miarę swoich możliwości gromadził środki pieniężne w celu opłacenia skargi. W dniu 23 maja 2011 r. skarżący uiścił wymagany wpis w niniejszej sprawie, dopełniając tym samym uchybionej czynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie: P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Aby jednak sąd mógł rozpoznać merytorycznie wniosek o przywrócenie terminu, musi on zostać złożony do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 P.p.s.a.). Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, że wniosek złożony został w terminie. Przyczyna uchybienia terminu (brak środków finansowych) ustała bowiem w dniu 23 maja 2011 r., kiedy to skarżący uiścił wpis w niniejszej sprawie. W tym też dniu wniósł on o przywrócenie terminu. Mając powyższe na względzie Sąd, rozstrzygając wniosek J. P. o przywrócenie terminu uznał, iż nie zasługuje on na uwzględnienie. Przede wszystkim należy podkreślić, co akcentowane jest w orzecznictwie, że trudna sytuacja majątkowa strony nie stanowi argumentu przemawiającego za przywróceniem terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Wskazuje się, że brak środków finansowych nie usprawiedliwia opóźnienia w uiszczeniu należnej opłaty. Ponieważ ustawodawca przewidział możliwość ubiegania się przez stronę postępowania sądowoadministracyjnego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, to nie może podlegać wątpliwości, iż brak środków finansowych wskazany we wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi, będący przyczyną uchybienia terminu przewidzianego do wykonania obowiązku uiszczenia stosownej opłaty, może stanowić jedynie podstawę do zwolnienia od kosztów sądowych (tak NSA w postanowieniu z dnia 25 listopada 2010r., sygn. akt I OZ 886/10, opubl. w bazie LEX pod nr 742143). W rozpatrywanej sprawie wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy został rozpoznany. Referendarz sądowy a następnie Sąd uznał bowiem, iż skarżący nie wykazał, że zachodzą przesłanki do zwolnienia go od kosztów sądowych, czego konsekwencją było wezwanie strony do wykonania zarządzenia Przewodniczącego Wydziału o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi. Skarżący wezwanie powyższe, zawierające wyraźnie określony termin oraz rygor, otrzymał w dniu 8 lutego 2011 r. Tymczasem, jak sam zaznaczył, wezwania tego z uwagi na brak środków nie wykonał, jednakże w dniu 11 lutego 2011 r. dokonał wpłaty wpisów w sprawach o sygn. I SA/Gl 348/10 i I SA/Gl 349/10 w wysokości po 100 zł, podając następnie we wniosku o przywrócenie terminu, iż postąpił tak sądząc, że wpisy należy uiszczać w kolejności chronologicznej. Należy w tym miejscu zaakcentować, iż skarżący uiszczając w dniu 11 lutego 2011 r. wpisy w sprawach o sygn. I SA/Gl 348/10 i I SA/Gl 349/10 powinien mieć świadomość, że czyni to z uchybieniem terminu, gdyż wezwanie w tychże sprawach do wykonania zarządzeń o wezwaniu do uiszczenia wpisów doręczone mu zostało już w dniu 12 stycznia 2011 r. Tylko na marginesie wskazać tutaj należy, że nieprawdą jest zatem twierdzenie skarżącego zawarte we wniosku o przywrócenie terminu, że powyższych wpłat dokonał on pomimo, iż jeszcze nie otrzymał wezwań Sądu w tym zakresie. Należy jednocześnie wskazać skarżącemu, iż zdaniem Sądu nie dochował on w niniejszej sprawie należytej staranności. Skarżący winien mieć bowiem świadomość konieczności uiszczenia w pierwszej kolejności wpisu sądowego w sprawie, w której termin na dokonanie wpisu, określonego wezwaniem pozostawał otwarty. Skoro zaś wezwanie takie otrzymał w dniu 8 lutego 2011 r. w niniejszej sprawie, powinien był posiadane w dniu 11 lutego 2011 r. środki przeznaczyć w pierwszej kolejności na wpłatę wpisu określonego w tym wezwaniu, co uchroniłoby go od negatywnych następstw uchybienia terminu do uiszczenia wpisu, określonych w wezwaniu. Z obiektywnego punktu widzenia skarżący miał zatem możliwość uiszczenia w terminie wpisu sądowego w przedmiotowej sprawie, czego jednak nie uczynił. Oceniając, także w rozpoznawanej sprawie, wystąpienie przesłanki braku winy Sąd obowiązany był przyjąć obiektywny miernik staranności, której wymagać można od każdego należycie dbającego o swoje interesy, przy czym wskazać należy, że kryterium braku winy polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej (por. postanowienie NSA z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I FZ 226/10, opubl. w bazie LEX pod nr 658416). Zauważyć w tym względzie dodatkowo należy, że ewentualne wątpliwości co do kwestii kolejności uiszczania wpisów i ich terminowości skarżący mógł usunąć, kontaktując się z sekretariatem sądowym, z której to możliwości nie skorzystał tak w niniejszej sprawie, jak i w sprawach o sygn. I SA/Gl 348/10 oraz I SA/Gl 349/10. Mając na względzie podniesione wyżej okoliczności Sąd uznał, że wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi nie jest uzasadniony i dlatego na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.