II SA/Gl 1013/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Beata Malcharek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2007r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę. Pismem z dnia [...] r. Kierownik Posterunku Policji w P. zwrócił się do Starostwa Powiatowego w M. o przeprowadzenie kontroli stanu technicznego budynku przy ul. [...], stanowiącego współwłasność M. i J. W. W trakcie wszczętego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. postępowania administracyjnego dokonano kontroli przedmiotowego budynku mieszkalnego stwierdzając, że taras na wysokim parterze oraz balkon nie posiadają balustrad. W konsekwencji decyzją z dnia [...]r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru budowlanego w M. nakazał właścicielom działki, M. W. i J. W. wykonanie stosownych balustrad. W wyniku jednak rozpoznania odwołania J. W. wnoszącego o zobowiązanie do wykonania balustrady na tarasie parteru jedynie M. W., zaś na balkonie piętra użytkujących pomieszczenie J. i A. M., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...] r. nr [...] uchylił wydaną przez organ I instancji decyzję i sprawę przekazał organowi temu do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. ustalił jedynie brak balustrad, nie zbadał natomiast na jakiej wysokości znajdują się taras oraz balkon, jak również nie podał, który przepis z zakresu prawa budowlanego został wskutek braku balustrad naruszony. Nadto decyzja winna być skierowana do właściciela lub zarządcy budynku, a nie właścicieli działki, a tym samym przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien jednoznacznie ustalić kto jest właścicielem budynku mieszkalnego i poprawnie oznaczyć adresata decyzji. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. decyzją z dnia [...] r. nr [...] nakazał właścicielom budynku – M. W. i J. W. usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości poprzez wykonanie balustrad na tarasie zlokalizowanym na poziomie wysokiego parteru (wys. ok. 2,30m od podjazdu do garażu) oraz na balkonie na poziomie piętra (wys. ok. 3,50m) w budynku mieszkalnym zlokalizowanym w P. przy ul. [...], zgodnie z wytycznymi zawartymi w § 298 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r, w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm). Termin wykonania wskazanych prac organ I instancji określił jako niezwłoczny po uprawomocnieniu się decyzji. Jako podstawę prawną decyzji organ I instancji wskazał art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.: Dz. U. 2006, Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) natomiast w uzasadnieniu podniósł, że brak balustrad na balkonie i tarasie stanowi realne zagrożenie zdrowia i życia użytkowników przedmiotowego budynku. J. W. po raz kolejny wniósł odwołanie od decyzji organu I instancji wyrażając niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia. Odwołujący się wskazał, iż nie ma dostępu do pomieszczeń, z których wychodzi się na taras i balkon. Podniósł nadto, powołując się na stanowisko wyrażone jego zdaniem przez Sąd Rejonowy w M., iż rzecz stanowiąca współwłasność jest rzeczą cyt. "cudzą" a tym samym z uwagi na niedokonanie podziału majątku małżonków nie jest ani prawnym właścicielem budynku, ani jego zarządcą. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał zaskarżoną decyzję pierwszoinstancyjną w mocy uznając ją za prawidłową. W uzasadnieniu organ II instancji podkreślił, że użytkowanie budynku bez wykonania na balkonie i tarasie balustrad narusza warunki techniczne jakim powinny odpowiadać budynki mieszkalne. Wskazał nadto, iż byli małżonkowie W. nadal są współwłaścicielami przedmiotowego budynku a tym samym poprawnie zostali wskazani jako adresaci decyzji pierwszoinstancyjnej. Pismem z dnia [...] r. J. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję organu II instancji wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu wskazał, iż orzekające w sprawie organy nie ustaliły w sposób poprawny stanu faktycznego. Z winy bowiem M. W. nie doszło po rozwodzie do podziału majątku dorobkowego, a majątek ten obecnie, zdaniem skarżącego, jest przez byłą żonę niszczony. W konsekwencji, jak stwierdził skarżący, nie jest obecnie ani właścicielem ani zarządcą budynku albowiem do czasu podziału majątku ustalenie kto w istocie jest właścicielem budynku jest niemożliwe. Skarżący powtórzył zawartą już w odwołaniu tezę, iż rzecz stanowiąca jedynie jego współwłasność jest w istocie rzeczą cudzą, a także wskazał działania, w jego odczuciu bezprawne, podejmowane przez byłą żonę i zięcia, które doprowadziły do naruszenia konstrukcji dachu, tarasu, a także złego stanu technicznego budynku gospodarczego. Skarga została wniesiona w terminie. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo zaakcentował, iż właścicielami budynku gospodarczego są J. i A. M. i do nich organ I instancji skierował decyzję odnoszącą się do obiektu gospodarczego. W trakcie przeprowadzonej przed tut. Sądem w dniu 14 listopada 2007 r. rozprawy ustanowiony na wniosek skarżącego pełnomocnik podtrzymał twierdzenia skargi podnosząc, iż stan prawny nieruchomości nie został należycie wyjaśniony i udokumentowany. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a także decyzji orzeczenie to poprzedzającej wykazało, że nie są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie, a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie zasługuje na uwzględnienie. Wskazać bowiem w tym miejscu należy, iż w myśl art. 66 ust. 1 cytowanej wyżej ustawy Prawo budowlane w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany: 1) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo 2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo 3) jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo 4) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia - właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Przytoczony przepis zobowiązuje organ nadzoru budowlanego, w przypadku możliwości zaistnienia jednej z wymienionych wyżej przesłanek, do wszczęcia z urzędu postępowania administracyjnego celem wyjaśnienia stanu faktycznego, a w razie ustalenia, iż wskazane w przepisie zagrożenia istotnie mają miejsce - do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości (w myśl ust. 2 przywołanego artykułu organ nadzoru budowlanego może nadto zakazać, do czasu usunięcia nieprawidłowości, użytkowania obiektu budowlanego). W konsekwencji ustalenie w wyniku przeprowadzonej w dniu [...] r. kontroli, iż taras na wysokim parterze oraz balkon na poziomie I piętra należącego do M. W. i J. W. budynku nie posiadają balustrad uprawniało i obligowało Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. do wydania decyzji nakazującej doprowadzenie obiektu do stanu bezpiecznego dla zdrowia i życia mieszkańców. Stosownie bowiem do § 291 cytowanego wyżej Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. budynek i urządzenia z nim związane powinny być projektowane i wykonane w sposób nie stwarzający niemożliwego do zaakceptowania ryzyka wypadków w trakcie użytkowania. W myśl natomiast § 298 przywołanego Rozporządzenia balkony w domach jednorodzinnych winny być wyposażone w balustrady o wysokości co najmniej 0,9 m. Poprawnie też, zdaniem Sądu, organ I instancji zaadresował swoją decyzję do obojga byłych małżonków W. jako współwłaścicieli budynku. Bezspornym jest bowiem, podkreślanym wielokrotnie w trakcie postępowania przez samego J. W., iż przedmiotowy budynek w czasie małżeństwa objęty był małżeńską wspólnością ustawową, a jak twierdzi J. W. we wniesionej w dniu [...] r. skardze podział majątku dorobkowego do daty tej nie nastąpił (dołączone do akt sprawy postanowienie Sądu Okręgowego w C. z dnia 19 [...] r. sygn. [...] rozstrzygało jedynie o sposobie korzystania przez małżonków, w czasie trwania procesu o rozwód, z wspólnego mieszkania). Stwierdzić zatem należy, iż w wyniku wyroku rozwiązującego małżeństwo dotychczasowy bezudziałowy ustrój wspólności majątkowej uległ przekształceniu w współwłasność rozwiedzionych małżonków w równych częściach ułamkowych - por. art.43 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. Nr 9, poz. 59 z późn. zm.) i współwłasność ta trwa nadal obejmując swoim zakresem przedmiotowym m.in. budynek przy ul. [...] w P. Podkreślić nadto należy, iż prawomocny wyrok orzekający rozwód może być podstawą wpisu w księdze wieczystej współwłasności w częściach ułamkowych na rzecz byłych małżonków - por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 21 czerwca 2001 r., sygn. III CZP 16/01, OSNC 2002/1/4. Tym samym J. W., pomimo że fakt ten neguje, w istocie jest współwłaścicielem przedmiotowego budynku w [...], a skierowanie do niego jako jednego z adresatów wydanej w trybie art. 66 ustawy Prawo budowlane decyzji ocenić należy jako prawidłowe. W myśl bowiem art. 61 ustawy Prawo budowlane obowiązek utrzymania i użytkowania budynku w zgodzie z prawem spoczywa na właścicielu lub zarządcy nieruchomości. Decyzję organu I instancji uznać należy zatem za poprawną, pozostającą w zgodzie z obowiązującym prawem. Tym samym za właściwą uznać należy także zaskarżoną obecnie decyzję drugoinstancyjną, utrzymująca w mocy rozstrzygnięcie Inspektora Budowlanego w M. Na ocenę prawidłowości wydanych przez organy I i II instancji decyzji nie mogą mieć wpływu podnoszone przez J. W. w skardze okoliczności, które zdaniem skarżącego dowodzą, iż w istocie nie ma on dostępu do pomieszczeń położonych przy tarasie i balkonie. Ocena, który ze współwłaścicieli obiektu budowlanego ponosi winę czy odpowiedzialność za zaistniały stan, wyczerpujący dyspozycję art. 66 ustawy Prawo budowlane nie należy bowiem do materii regulowanej przepisami prawa budowlanego i wykracza poza granice właściwości organów administracji – por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 października 2006 r., sygn. II OSK 1163/05, LEX nr 289077. Odnosząc się do treści wniesionej przez J. W. skargi Sąd wyjaśnia nadto skarżącemu, iż podniesione przez niego kwestie zniszczenia izolacji, ocieplenia, konstrukcji tarasu i dachu budynku nie stanowiły przedmiotu rozstrzygnięć podlegających w niniejszym postępowaniu kontroli sądowej. W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.