II SA/Gl 211/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant st. sekretarz Małgorzata Orman, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2005 r. sprawy ze skargi E. G., C. G., K. P., Z. P. na niewykonanie przez Prezydenta Miasta J. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 marca 2004 r. sygn. II SA/Ka 166/02 w przedmiocie niewykonania orzeczenia sądu w sprawie o pozwolenie na użytkowanie oddala skargę Pismem z dnia [...] E. i C. G. oraz K. i Z. P. skierowali do Wojewódzki Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność organu po wydaniu wyroku – niewykonaniu wyroku tutejszego Sądu z dnia 25 marca 2004 r. – sygn. akt II SA/Ka 166/02. W podstawie prawnej swojej skargi wskazali art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W uzasadnieniu wskazali, że pismem z dnia [...] wezwali Prezydenta Miasta J. do wykonania wymienionego powyżej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 marca 2004 r., na które organ odpowiedział pismem z dnia [...]. W opinii skarżących organ nie poinformował ich jakie działania podjął w celu wykonania wskazanego wyroku, w szczególności co do funkcjonowania nielegalnie działającej hurtowni oraz używania budynku dla celów tejże hurtowni bez pozwolenia na użytkowanie. Podkreślili, że brak działań ze strony organu w tym zakresie, doprowadził do dalszego swobodnego i nieskrępowanego działania nielegalnej hurtowni materiałów budowlanych. W odpowiedzi na skargę swoje stanowisko zaprezentował Wojewoda Ś. oraz Prezydent Miasta J. Wojewoda Ś. wnosząc o oddalenie skargi wskazał, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 marca 2004 r. przekazany został za pośrednictwem Prezydenta Miasta J. organowi właściwemu czyli Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w J. Prezentując swoje stanowisko Prezydent J. otrzymał kserokopię opisanego powyżej wyroku w dniu [...] jednakże nie wpłynęły wraz z nim akta sprawy. Dlatego też pismem z dnia [...] Prezydent J. poinformował państwa G. i Państwa P., że do organu wpłynął tylko wyrok bez akt sprawy, a dalsze postępowanie zostanie przeprowadzone po otrzymaniu całości akt. W dniu [...] organ otrzymał akta sprawy a w dniu [...] przekazał kserokopię wyroku wraz z aktami sprawy do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. do załatwienia według kompetencji. W podsumowaniu Prezydent Miasta J. stwierdził, że podjął niezwłoczne działania przekazując wymagane dokumenty do organu uprawnionego do załatwienia sprawy. Na rozprawie w dniu [...] skarżący podtrzymali swoje stanowisko wyrażone w złożonej skardze a nadto wnieśli o ukaranie Prezydenta Miasta J. grzywną za niewykonanie wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując sprawę zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził bowiem, wbrew stanowisku skarżących naruszenia prawa w stopniu mającym wpływ na ostateczne rozstrzygnięcie. W tym miejscu należy wyjaśnić skarżącym, że sądy administracyjne sprawując kontrolę działalności administracji publicznej zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) dokonują jej pod względem zgodności z prawem. Wprawdzie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne dokonując kontroli administracji publicznej orzekają również w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4 cytowanego przepisu, jednakże skarga wniesiona przez skarżących nie dotyczy przypadku opisanego w powyższych przepisach. Jak wynika z treści skargi, wskazanej w niej podstawy prawnej oraz z sformułowanych przez skarżących żądań na rozprawie – jest to skarga złożona w trybie art. 154 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Według tego przepisu, w razie niewykonania wyroku [...] strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. W rozpatrywanej sprawie, skarżący domagają się wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 marca 2004 r. sygn. akt II SA/Ka 166/02. Wyrokiem tym, po rozpatrzeniu skargi skarżących na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta J. z dnia [...] udzielającą J. S. pozwolenia na użytkowanie części usługowej parteru budynku mieszkalnego z częścią usługową usytuowanego w J. przy ulicy K., Sąd uchylił zarówno zaskarżoną decyzję Wojewody Ś. jak i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta J. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że organy rozpatrujące sprawę nie dość dokładnie wyjaśniły sprawę zgłoszonych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, ograniczając się do stwierdzenia, że wskazane odstępstwa nie miały cech zmian istotnych w rozumieniu art. 57 ust. 2 Prawa budowlanego. Zabrakło w postępowaniu organów architektoniczno-budowlanych wnikliwej analizy i porównania wykonanej inwestycji z planowanym zamierzeniem inwestycyjnym, co do którego wydano decyzję pozwolenia na budowę oraz poprzedzającą ją decyzję ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu. W ocenie Sądu porównanie takie było niezbędne wobec ustalenia, iż inwestor doprowadził do zmiany parametrów budynku (zwiększenie powierzchni zabudowy) oraz zmiany zagospodarowania działki. Zarzucając zatem podjętym rozstrzygnięciom naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 57 ust. 1, art. 59 ust. 1 ustawy Prawo budowlane) oraz przepisów w zakresie gromadzenia i oceny materiału dowodowego (art. 7, art. 77 § 1, art. 80 kodeksu postępowania administracyjnego), które to naruszenia mogły mieć wpływ na wynik sprawy, podjął rozstrzygnięcie wskazane jak na wstępie. Należy zauważyć, że zgodnie z art. 153 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą ten organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Tak więc rozpatrujące ponownie sprawę organy związane są wskazaniami i ocenami wyrażonymi w wyroku z dnia 25 marca 2004 r. Należy jednak podkreślić, że ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718) nastąpiła nowelizacja Prawa budowlanego. W jej wyniku właściwe do orzekania w sprawach pozwolenia na użytkowanie stały się organy nadzoru budowlanego, a nie jak dotychczas, czyli do daty wejścia w życie wspomnianej powyżej ustawy, czyli do dnia 11 lipca 2003 r. – organy architektoniczno-budowlane. Dlatego też, pomimo, iż zaskarżoną decyzję pozwolenia na użytkowanie, która została wspomnianym wyrokiem uchylona, wydał Prezydent Miasta J., to według obowiązujących od dnia 11 lipca 2003 r. przepisów właściwym do rozpoznania sprawy po uchyleniu – wyrokiem z dnia 25 marca 2004 r., stał się organ nadzoru budowlanego. W przedstawionym stanie faktycznym i prawnym stwierdzić należy, że wykonanie wyroku z dnia 25 marca 2004 r., czego domagają się skarżący w niniejszym postępowaniu nastąpić musiało przed uprawnionym do tego organem – a tym organem stał się Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w J. Jak wynika z przedłożonych w sprawie dokumentów, po otrzymaniu w dniu [...] kserokopii wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 marca 2004 r. Prezydent Miasta J. pismem z dnia [...] poinformował zainteresowanych – E. i C. G. oraz K. i Z. P., że po otrzymaniu akt sprawy niezwłocznie prześle ten wyrok wraz z aktami do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. zgodnie z kompetencją, co uczynił [...]. Należy zatem zgodzić się z twierdzeniem Prezydenta, że jako organ architektoniczno-budowlany, nie mający od dnia 11 lipca 2003 r. kompetencji do ponownego rozpatrzenia niniejszej sprawy, podjął niezwłocznie działania (otrzymał całość dokumentów w dniu [...], a przekazał w dniu [...]) w celu przekazania wymaganych dokumentów do organu uprawnionego do załatwienia sprawy według właściwości na dzień jej rozpatrywania. Pomimo zatem sugestii skarżących, iż sprawa, po wydaniu wyroku z dnia [...], powinna być załatwiona merytorycznie przez Prezydenta Miasta J., który w pierwszej swojej decyzji nie wyjaśnił wszystkich okoliczności przed wydaniem rozstrzygnięcia, nie można zgodzić się z twierdzeniem skarżących, iż Prezydent Miasta nie wykonał wskazanego powyżej wyroku. Wobec zmiany ustawy Prawo budowlane, rozstrzyganie w sprawach o udzielenie pozwolenia na użytkowanie obiektu, od dnia 11 lipca 2003 r. mieści się w kompetencji organów nadzoru budowlanego a nie organów architektoniczno-budowlanych, dlatego w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie powinien podjąć Inspektor Nadzoru Budowlanego w J. Dlatego, po otrzymaniu wyroku i akt sprawy, całość dokumentacji Prezydent Miasta J. przesłał do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. celem załatwienia. W innym przypadku, gdyby próbował sam wydać orzeczenie w sprawie, wobec zmiany przepisów, jego decyzja pozostałaby sprzeczna z obowiązującym prawem, w stosunku do której można byłoby orzec nieważność na mocy art. 156 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Dlatego też działanie Prezydenta Miasta J. było uzasadnione i zgodne z obowiązującymi przepisami prawa. Zupełnie odrębną kwestią pozostaje kwestia legalności i prawidłowości decyzji wydanej przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J., która podlegać będzie odrębnej kontroli administracyjnej lub po wyczerpaniu instancji, kontroli sądowoadministracyjnej. W niniejszym postępowaniu sądowym, prowadzonym w trybie art. 154 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd nie jest uprawniony do merytorycznej kontroli rozstrzygnięcia zapadłego w wyniku wykonania wyroku z dnia 25 marca 2004 r. przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzywszy się naruszenia prawa, stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę. SW