II SA/Gl 280/12
PostanowienieWSA w Gliwicach2012-03-23
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy, uznając, że skarżący nie wykazał w sposób należyty swojej trudnej sytuacji materialnej. Mimo iż skarżący jest jedynym żywicielem rodziny, nie przedstawił wiarygodnych powodów, dla których jego małżonka nie jest zarejestrowana jako bezrobotna ani nie osiąga dochodów. Ponadto, sąd uznał, że koszty postępowania na obecnym etapie (wpis od skargi w wysokości 100 zł) mieszczą się w granicach możliwości płatniczych strony.Stan faktyczny
Skarżący T.B. złożył skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. dotyczące jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. Wraz ze skargą wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący utrzymuje rodzinę (żona i dwie córki) z wynagrodzenia w kwocie 1569 zł netto miesięcznie. Jedynym majątkiem rodziny jest budynek mieszkalny o pow. 65 m2. Sąd uznał, że przedstawione dowody nie pozwalają na przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T.B. (B.) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy
W skardze z dnia [...] r. zawarty został wniosek o zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych. Z nadesłanego przez stronę druku formularza PPF wynika, że wraz z żoną oraz dwiema niepełnoletnimi córkami wspólnie prowadzi gospodarstwo domowe, utrzymując rodzinę z wynagrodzenia za pracę uzyskiwanego w kwocie 1900 zł brutto miesięcznie. Wedle informacji zawartych w druku formularza jedynym majątkiem rodziny T. B. jest budynek mieszkalny o pow. 65 m2. W sprawie zarejestrowanej pod sygnaturą akt II SA/Gl 279/12, na wezwanie referendarza sądowego skarżący nadesłał szereg dokumentów obrazujących sytuację materialną jego rodziny, w tym zaświadczenie o wysokości zarobków (z treści którego wynika, że uzyskuje on dochód w kwocie 1569 zł netto miesięcznie), zaświadczenie z urzędu pracy wskazujące, że małżonka strony jest osobą nie figuruje w ewidencji osób bezrobotnych, a także kserokopie rachunków za media (energię elektryczną, usługi telekomunikacyjne itp.) dostawy wody oraz płatności za przedszkole dla córki. Dokumenty te zostały uznane za źródło dowodowe również w niniejszej sprawie.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 P.p.s.a. konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
W pierwszej kolejności zauważyć trzeba, że możliwość skorzystania z prawa pomocy jest uwarunkowana od tego, czy strona w należyty sposób wykaże, iż nie jest w stanie ponieść wydatków związanych z tym postępowaniem w całości lub w części. Nieprzypadkowo bowiem ustawodawca w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. posłużył się zwrotem "wykaże". Oznacza to, że to na osobę ubiegającą się o przyznanie prawa pomocy został przerzucony ciężar przedstawienia swojej sytuacji materialnej w taki sposób, aby przekonać o zasadności złożonego wniosku. Instrumentem służącym wyjaśnieniu wątpliwości w tym zakresie jest wezwanie, o którym mowa w art. 255 P.p.s.a. Uzyskanie dodatkowego oświadczenia strony lub dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego w trybie art. 255 P.p.s.a. służy uzupełnieniu stanu wiedzy sądu o sytuacji strony (por. postanowienie NSA z dnia 28 stycznia 2009 r. sygn. akt II GZ 332/08 – System Informacji Prawniczej Lex nr 551914). Konsekwencją uchylenia się od tego obowiązku lub udzielenia niekompletnych informacji może być odmowa przyznania prawa pomocy (tak orzekł NSA w postanowieniu z dnia 30 lipca 2009 r. sygn. akt I FZ 180/09 – Lex nr 552208 i w postanowieniu z dnia 28 lipca 2009 r. sygn. akt I OZ 744/09 – Lex nr 552504).
Przenosząc wskazane wyżej spostrzeżenia na grunt niniejszej sprawy wskazać przyjdzie, że analiza treści złożonego wniosku a także wspomnianych dokumentów nie pozwoliła przyjąć, że skarżący znajduje się w sytuacji wykluczającej możliwość poniesienia kosztów postępowania sądowego. Co prawda wnioskodawca jest jedynym żywicielem rodziny, jednakże nie przedstawiono przy tym żadnego wiarygodnego powodu, dla którego jego małżonka ani nie jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna ani też nie osiąga żadnych dochodów. Jeśli zaś uwzględni się fakt, że koszty postępowania, na jego obecnym etapie sprowadzają się zasadniczo do wpisu od skargi w wysokości 100 – to uznać przyjdzie, że ich poniesienie leży w granicach możliwości płatniczych strony.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło