II SA/Gl 331/19

PostanowienieWSA w Gliwicach2019-05-20

Skład orzekający: Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy były współwłaściciel nieruchomości, który nie jest stroną postępowania administracyjnego zakończonego decyzją organu pierwszej instancji, posiada legitymację procesową do wniesienia skargi do sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd odrzucił skargę, uznając, że skarżący, będący byłym współwłaścicielem nieruchomości i niebędący stroną postępowania administracyjnego zakończonego decyzją organu pierwszej instancji, nie posiada legitymacji procesowej do jej zaskarżenia. Skarga do sądu administracyjnego jest dopuszczalna od decyzji organu drugiej instancji, a nie od decyzji organu pierwszej instancji, od której przysługuje odwołanie.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. umorzył postępowanie w sprawie legalności zabudowań na działce, będącej współwłasnością kilku osób. Decyzja została doręczona współwłaścicielom. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniósł były współwłaściciel nieruchomości, Z. K., który nie był stroną postępowania. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, , , po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie legalności robót budowlanych p o s t a n a w i a odrzucić skargę. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. po rozpatrzeniu z urzędu sprawy legalnosci zabudowań zlokalizowanych na działce o nr ewid. 1 położonej w P. gm. W., będącej współwłasnością A. B., I. B., M. B. i J. B., umorzył postępowanie w sprawie legalności zabudowań zlokalizowanych na wskazanej wyżej działce, tj: budynku mieszkalnego, budynku gospodarczego- stodoły. Decyzja została doręczona współwłaścicielom nieruchomości. Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniósł były współwłaściciel działki nr 1 położonej w P.- Z. K. (dalej: skarżący). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że w każdej sprawie sądowoadministracyjnej, sąd przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy, zobligowany jest, w pierwszej kolejności, ocenić dopuszczalność wniesionej skargi przed sądem administracyjnym. Jednym z warunków dopuszczalności skargi jest jej wniesienie przez uprawniony (legitymowany) do tego podmiot. Zgodnie z art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., zwana dalej P.p.s.a.), uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Tak więc w świetle ww. przepisu, skarżący, musi mieć w złożeniu skargi interes prawny rozumiany, jako istnienie związku między sferą jego indywidualnych praw i obowiązków, a zaskarżonym aktem lub czynnością. Interes prawny musi wynikać z przepisów prawa, przy czym chodzi tutaj o przepisy prawa materialnego, ustrojowego, jak i procesowego. Innymi słowy interes prawny musi znaleźć oparcie w przepisach obowiązującego prawa, a poza tym musi być własny i indywidualny. Stąd też, skarga do sądu administracyjnego może dotyczyć tylko "własnej sprawy administracyjnej" skarżącego, rozumianej jako przewidziana w przepisach prawa administracyjnego możliwość konkretyzacji uprawnień i obowiązków stron stosunku administracyjnego, którymi są organ administracji publicznej i indywidualny podmiot (por. postanowienie NSA z dnia 27 stycznia 2011 r., sygn. akt II FSK 2500/10; Lex nr 742360). Istotą więc legitymacji skargowej jest uprawnienie podmiotu do żądania przeprowadzenia kontroli określonego aktu lub czynności organu administracji publicznej przez sąd administracyjny w celu doprowadzenia ich do stanu zgodnego z prawem (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 16 października 2015 r. sygn. akt II SA/Sz 1138/15, dostępny w bazie orzeczeń CBOIS). Zdaniem Sądu skarżący, który nie jest adresatem decyzji organu nie posiadał legitymacji procesowej w zaskarżeniu decyzji do sądu administracyjnego. Przedmiotowa decyzja dotyczy wyłącznie obecnych współwłaścicieli nieruchomości. Na marginesie dodać należy, że nawet gdyby potraktować skarżącego jako osobę uprawnioną do wniesienia skargi, to skarga podlegałaby również odrzuceniu, ponieważ decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. jest decyzją wydaną w pierwszej instancji. Czyniąc natomiast zadość zasadzie dwuinstancyjności postępowania, która wynika wprost z art. 15 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm, zwanej dalej k.p.a.), od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy zgodnie z treścią art. 127 § 1 k.p.a. odwołanie. Wynika zatem z tego, że skargę do sądu administracyjnego można wnieść od decyzji wydanej przez organ II instancji po rozpatrzeniu środka odwoławczego od decyzji wydanej przez organ I instancji (art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a.). Mając na względzie powyższe stwierdzić należy, że wniesienie niniejszej skargi jest niedopuszczalne, co skutkuje jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ustawy p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło